dyskusja
| Typ | Tytuł | Opis |
Dziedzina |
Termin |
|---|---|---|---|---|
| Lekcja festiwalowa | Współczesna literatura włoska w Polsce |
Celem spotkania jest zapoznanie uczestników z przekładami współczesnej literatury włoskiej w Polsce XX–XXI wieku. Omówione zostaną najważniejsze dzieła współczesnej literatury włoskiej i ich polska recepcja. Zwrócimy uwagę na sylwetki włoskich pisarzy XX i XXI wieku tłumaczonych w Polsce. Przybliżone zostaną także postaci wybranych polskich tłumaczy literatury włoskiej, w świetle wzrastającego zainteresowania osobą tłumacza w aktualnych badaniach przekładoznawczych. Przyjrzymy się wyborom przekładowym, temu, co i jak z literatury włoskiej w Polsce jest tłumaczone. Wspólnie z uczestnikami spotkania zastanowimy się także nad aktualnym kanonem literatury włoskiej w Polsce i nad rozmaitymi czynnikami, nie tylko literackimi, które wpływają na złożony proces recepcji literatur obcych. Ważnym obszarem tematycznym będzie tło historyczne recepcji literatury włoskiej w Polsce i jego wpływ na formowanie się rynku przekładu literackiego w kontekście kultury docelowej, z uwzględnieniem istotnej roli krytyki literackiej oraz różnorodnych form medialnego istnienia literatury przekładowej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Plastik w Arktyce |
Plastik, który dociera do Arktyki, jest problemem globalnym, wierzchołkiem góry lodowej. Jest to nie tylko wynik wzmożonej produkcji i rozwoju przemysłu, ale również naszych codziennych przyzwyczajeń. Odpady plastikowe i jeszcze bardziej niebezpieczny mikroplastik są znajdowane wszędzie: w oceanach, lodzie, układach pokarmowych zwierząt, a nawet w śniegu. Wpływ plastiku na środowisko naturalne jest zatrważający, a naukowcy próbują oszacować jego oddziaływanie na nasze zdrowie i życie. Celem lekcji jest zachęcenie uczniów do refleksji dotyczącej naszych codziennych czynności i działań, mających na celu ochronę środowiska. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Words, texts, cultures or interpretations: What is it that we translate? |
Podstawowym celem spotkania będzie omówienie pozajęzykowych uwarunkowań przekładu, które nierzadko decydują o jego poprawności, adekwatności czy użyteczności, oraz podjęcie próby udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy zawsze tłumaczenie sprowadza się do operacji transferu między znakami językowymi, czyli wyrazami i/lub zdaniami. Po krótkim wstępie teoretycznym, w którym omówiony zostanie podstawowy podział tłumaczeń według Romana Jakobsona, istota tłumaczenia intersemiotycznego, jak również główne założenia podejść kognitywnych (główny nacisk zostanie położny na problem elementów wizualnych, które nierzadko towarzyszą wyrazom stanowiącym istotę tekstów pisanych, oraz pojęcie ekwiwalencji na poziomie obrazowania lub interpretacji), słuchacze będą przygotowywali przekłady wybranych tekstów (z języka angielskiego na język polski), co pozwoli odpowiedzieć na pytania zadane na wstępie (Czy tłumaczymy tylko słowa? Czy wszyscy myślimy w ten sam sposób?). Chętni Słuchacze zostaną także poproszeni o krótką analizę swoich własnych przekładów pod kątem zgodności na poziomie interpretacji oryginału i przekładu. Warsztaty będą prowadzone w dużej mierze w języku angielskim, dlatego przeznaczone są przede wszystkim dla grup zaawansowanych językowo (także ze względu na ćwiczenia tłumaczeniowe). |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lasery: muzyka światła |
Cele: - zapoznanie uczniów z różnicami jakościowymi między światłem niekoherentnym emitowanym przez standardowe źródła światła a spójnym światłem laserowym emitowanym przez różne układy laserowe, - przedstawienie możliwości i zastosowań różnych rodzajów laserów, - uświadomienie zakresu długości fali światła widzialnego oraz powszechnie występującego w przypadku laserów światła podczerwonego oraz omówienie zagrożeń z nim związanych. Uczniowie poznają mechanizmy powstawania światła z uwzględnieniem różnic między promieniowaniem termicznym a laserowym (spójnym). Posłuży temu analogia między zależnościami w fali generowanej przez standardowe źródło i laser a falami dźwiękowymi powstającymi przy uderzaniu w bęben i w strunę gitary. Następnie zaznaczona zostanie funkcja rezonatora w laserze (na podstawie analogii do rezonatora w gitarze). Istotne będzie także zwrócenie uwagi na spójność fali laserowej oraz jej monochromatyczność. Czynniki te umożliwiają uzyskanie kierunkowości emitowanej wiązki oraz ogniskowanie przez soczewki. Zademonstrujemy uczniom wiązkę lasera półprzewodnika oraz manipulację jej położeniem za pomocą zwierciadeł i siatki dyfrakcyjnej. Posłuży to wyjaśnieniu opisanych wyżej zjawisk. W tej części lekcji zostanie zaprezentowany także dalmierz laserowy. Następnie przybliżymy uczniom ideę uzyskiwania impulsów o wysokiej mocy przez skrócenie czasu trwania impulsu nawet o niezbyt wysokiej energii. Na koniec zademonstrujemy działanie pompy optycznej lasera Nd:YAG pompowanego za pomocą lamp błyskowych, efekty plazmowe wytworzone przez lasery nanosekundowe oraz niszczące działanie laserów półprzewodnikowych. Pokaz będzie punktem wyjścia do dyskusji o bezpieczeństwie pracy z laserami. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Po co zostaje się biznesmenem lub bizneswoman? |
Podczas zajęć, które będą miały formę bardzo interaktywnej dyskusji, zmierzymy się z mitem, zgodnie z którym wyłącznym celem zakładania firmy jest zarabianie pieniędzy a biznes służy tylko do pomnażania majątku. Na wstępie bardzo krótko wyjaśnię, skąd w ogóle w powszechnej opinii wziął się ten szkodliwy mit, następnie zaś przedstawię przykłady przedsiębiorstw, które działają w celu wyższym i szerszym niż tylko pomnażanie bogactwa biznesmena. Uczestnicy zajęć poznają koncepcję i inspirujące przykłady przedsiębiorstw społecznych i spółdzielczych oraz innych inicjatyw przedsiębiorczych, których celem jest dobro wspólne. Co więcej, porozmawiamy również o zwykłych firmach, które w swej działalności uwzględniają szerszy obraz niż tylko egoistyczne mnożenie pieniędzy. Co istotne, uczestnicy nie będą tylko słuchać! Zajęcia przyjmą formę rozmowy, w której wspólnie dojdziemy do czynników, które motywują nas naprawdę do działania. Postaramy się krótko naszkicować możliwości, jakie otwierają się we współczesnym świecie przed młodzieżą, wrażliwą na problemy i potrzeby innych osób oraz środowiska, w którym żyjemy. Wspólnie postaramy się odczarować mit poważnego pana lub pani w garniturze, którzy w celu mnożenia pieniędzy czynią szkodę otoczeniu. Pokażemy, że również działając dla dobra wspólnego można osiągnąć zadowolenie i realizować się zarówno w pracy, jak i szerzej – w społeczeństwie. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Roślina - biofiltr |
Kiedy powietrze/atmosfera staje się coraz bardziej nam nieprzyjazne należy znaleźć najskuteczniejszą metodę podniesienia jakości tego, czym oddychamy. Naszym sprzymierzeńcem w tych staraniach staje się roślina. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Szukając schronienia. Kim są uchodźcy? |
Lekcja Szukając schronienia. Kim są uchodźcy? jest przeznaczona dla uczniów klas 7-8 szkoły podstawowej. W jej trakcie będą oni mogli dowiedzieć się kim są tytułowy uchodźcy i na czym polega ochrona międzynarodowa (w szczególności – komu można jej udzielić). Uczniowie będą mogli zobaczyć również jak wygląda procedura uchodźcza. Praktyczne kazusy i dyskusje pozwolą uczestniczącym w lekcji zobaczyć, jak różnorodna może być sytuacja uchodźców i jak różne są powody, dla których ludzie zmuszeni są opuścić swój dom. Będą potrafili również uzasadnić, dlaczego w takich przypadkach konieczne jest zapewnienie im ochrony. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | W poszukiwaniu "pięty achillesowej" komórek nowotworowych |
Co sprawia, że komórka prawidłowa przekształca się w nowotworową? Jakie czynniki środowiska sprzyjają powstawaniu komórek nowotworowych i czy organizm może bronić się przed nimi? Czy komórki te mogą żyć poza organizmem i czy naprawdę są nieśmiertelne? Wreszcie czym jest „pięta achillesowa” komórek nowotworowych i dlaczego naukowcy próbują ją znaleźć? Na te i inne pytania postaramy się odpowiedzieć w trakcie wykładu połączonego z dyskusją. Po wykładzie uczniowie odwiedzą laboratorium, w którym hodowane są komórki nowotworowe oraz obejrzą je pod mikroskopem. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Konkurencyjne ceny a ceny transferowe |
Jak prawidłowo ustalić ceny? Czy trzeba mieć na względzie tylko ceny u konkurencji? W celu udzielenia odpowiedzi na te pytania poruszone zostanie zagadnienie konkurencyjności cen rynkowych oraz problematyka cen transferowych. Jak się ustala ceny? Czy trzeba mieć na względzie ceny u konkurencji? W celu udzielenia odpowiedzi na te pytania poruszone zostanie zagadnienie konkurencyjności cen rynkowych oraz problematyka cen transferowych. Uczestnicy zajęć wezmą udział w grupowej dyskusji. |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | NCBJ – zdrowa dawka fizyki jądrowej |
Opowiemy o budowie, zasadzie działania i zastosowaniach reaktorów jądrowych. Reaktory energetyczne zostaną omówione z wykorzystaniem aplikacji komputerowej prezentującej działanie elektrowni jądrowej. Goście, w ramach wstępu do rozmowy o energetyce jądrowej, będą mogli wygenerować prąd siłą mięśni swoich nóg. Wytworzona energia oraz moc generowanego prądu zostaną poddane szacunkowej analizie i porównane z zapotrzebowaniem Polski na energię elektryczną. Na przykładzie polskiego reaktora MARIA omówione zostaną zastosowania reaktorów badawczych. Przy okazji goście będą mogli wczuć się w rolę pracownika takiego reaktora - spakują radioizotopy do pojemników transportowych korzystając z manipulatora i komory gorącej (wykorzystując, oczywiście, modelowe odpowiedniki wspomnianych elementów). Mówiąc o kwestii bezpieczeństwa takiego pracownika zademonstrujemy skuteczność różnego rodzaju osłon chroniących przed promieniowaniem, a także zaproponujemy gościom zbadanie dłoni na bramce radiometrycznej. Jako trzeci rodzaj reaktorów omówimy wysokotemperaturowe reaktory chłodzone gazem. Omówimy plany wdrożenia takich reaktorów do polskiego przemysłu – rolą tych reaktorów ma być dostarczanie zakładom ciepła procesowego. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Do we need each other? |
Do we need each other? to interaktywna lekcja języka angielskiego na poziomie B1/B1+ dla uczniów szkół średnich na temat dystopijnej przyszłości oraz konsekwencjach wynikających z zaprzestania komunikacji międzyludzkiej. Lekcja ma na celu wprowadzenie i utrwalenie nowego słownictwa oraz ćwiczenie umiejętności słuchania ze zrozumieniem oraz mówienia. Ważnym elementem lekcji jest krótki film prezentujący dystopijną przyszłość, który stanowi punkt wyjścia do wyrażania swoich opinii na temat nadużycia mediów społecznościowych w świecie pozbawionym kontaktów międzyludzkich. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Dla siostry i brata z całego świata |
Festiwalowa lekcja religii o tematyce misyjnej będzie okazją do ukazania podstawowych założeń działalności misyjnej Kościoła katolickiego, Papieskich Dzieł Misyjnych i możliwości włączenia się w pomoc misjom przez uczniów klas 3-4 szkoły podstawowej. Uczniowie utrwalą wiedzę na temat kontynentów i problemów, z jakimi zmagają się ich mieszkańcy. Dowiedzą się, na czym polega praca misjonarzy i jakiego rodzaju wsparcie jest świadczone przez nich na misjach. Zostaną przedstawione postaci zasłużonych dla misji, w tym beatyfikowanej w maju Pauliny Jaricot. Integralną częścią spotkania będą warsztaty, w ramach których uczniowie wykonają prace plastyczne w stylu krajów misyjnych, które będą mogły posłużyć jako fanty w loterii w szkole lub parafii np. z okazji Tygodnia Misyjnego. Lekcja może stanowić dobre przedłużenie Misyjnego Synodu Dzieci, który odbędzie się 17 września 2022 roku. Uczestnicy otrzymają pamiątki Koła Naukowego Katechetyków UKSW. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czytanie listów więziennych |
Literatura dokumentu osobistego kojarzy się przeważnie z pamiętnikami, dziennikami czy listami pisanymi przez pisarzy. Podczas zajęć z czytania listów więziennych uczniowie będą mogli się przekonać, że to pojęcie jest znacznie szersze i dotyczy też osób niepiszących zawodowo, „więźniów sumienia”, którzy – ze względu na swoje poglądy i sprzeciw wobec bezprawia – znaleźli się w sytuacji, w której list był jednym z niewielu sposobów komunikacji ze światem zewnętrznym, rodziną czy przyjaciółmi. Uczniowie odkryją więc inną stronę literatury dokumentu osobistego. Spotkają się z tekstami osobliwymi, jakże innymi od tych czytanych w szkole, a zarazem z tekstami, które podobnie do tekstów stricte literackich niewolne są od celowych zabiegów retorycznych, gry znaczeń, metafor itp. Po drugie, listy więzienne – pisane w latach 80. XX wieku przez więzionych działaczy opozycji demokratycznej w PRL – są zapiskami autentycznymi, w których kreacja literacka walczy z autobiograficzną szczerością, a konwencja z naturalną potrzebą ekspresji i – przede wszystkim – ludzką potrzebą kontaktu z najbliższymi. To właśnie owa metafora walki „literackiego” z „nieliterackim” będzie punktem wyjścia do dyskusji nad tym, czym w istocie jest „list więzienny”, dawniej czytany przez cenzora, a dziś przez czytelnika, i to czytelnika szczególnego, bo młodego, a zatem wolnego od nierzadko obciążających i „zabijających” interpretację historyczno-społecznych kontekstów. Proponuję więc wyjście z gęstego pola (poletka?) szkolnej literatury na literackie peryferia i spojrzenie na listy więzionych opozycjonistów jako na teksty nie tylko osobiste, intymne, ukazujące charakter i osobowość piszących, ale również jako na teksty literackie podlegające interpretacji, analizie i krytycznej ocenie. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Argument z analogii |
W trakcie spotkania będziemy analizować przykłady argumentów z analogii. Będziemy starali się znaleźć ich słabe punkty lub je wzmocnić. |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | Krew i kawa: czy James McLevy stoi za Sherlockiem Holmesem? |
Inspektor James McLevy (1796–1875) był jednym z pierwszych detektywów w wiktoriańskim Edynburgu, rodzinnym mieście Arthura Conan Doyle’a. Według niektórych, był on też inspiracją dla Sherlocka Holmesa. Przyjrzyjmy się tej prawdziwej postaci i jej współczesnym adaptacjom i zobaczmy, jak fakty i fikcja przenikają się wzajemnie i jak różne teksty i media – wspomnienia, powieści, słuchowiska radiowe – oddziałują na pamięć kulturową o słynnym policjancie. Wydarzenie jest przeznaczone głównie dla osób dorosłych |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Żywność o obniżonej kaloryczności: czy może być obietnicą smukłej sylwetki? |
Podczas zajęć o charakterze seminaryjnym omówione będą sposoby obniżenia wartości energetycznej żywności oznaczonej jako „żywność o obniżonej wartości energetycznej”. Spróbujemy policzyć, jaki jest rzeczywisty zysk ze spożywania właśnie tego rodzaju żywności. Wskazane będą proste zasady warunkujące wartość energetyczną i sposoby jej modyfikowania w warunkach domowych. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak czytać odcenzurowaną poezję Białoszewskiego? |
Korpus poezji Białoszewskiego znacznie się poszerzył w 2017 w związku z publikacją dwóch tomów "ineditów" i "posthumów", czyli tekstów niewydanych za życia poety oraz odnalezionych po jego śmierci. W 2018 odbyła się w Warszawie konferencja na temat tych nieznanych wcześniej utworów, następnie poświęcony im został I tom "MiroFora". Wiersze "odtajnione" weszły już do nowych antologii obok znanych wcześniej (antologie Jakuba Kornhausera i Jakuba Pszoniaka, obie 2022). Czy trzeba "nauczyć się czytać Białoszewskiego na nowo"? Jakie trudności przedstawiają te wiersze? Wśród nich znajduje się także tzw. "szósty tomik wierszy", którego poeta ostatecznie nie wydał. Wprowadzenie do tych ineditów da Piotr Sobolczyk, po czym wspólnie z uczestnikami podda interpretacji kilka z nich. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Arktyka - papierek lakmusowy zmian klimatu |
Trend ocieplenia w Arktyce jest dwukrotnie wyższy niż średnia światowa w ostatnich dziesięcioleciach. Utrata lodu morskiego wzmacnia trend ocieplenia, ponieważ powierzchnia oceanu pochłania więcej ciepła słonecznego niż powierzchnia śniegu i lodu. Jak to wpływa na planetę? Czym jest albedo? Co to jest dodatnie sprzężenie zwrotne? Uczniowie dowiedzą się o albedo i dodatnim sprzężeniu zwrotnym związanym z topnieniem lodu morskiego oraz o wpływie zmniejszenia pokrywy śnieżnej i lodowej na globalne temperatury. Kolejny omawiany mechanizm wiąże się z rozmarzaniem wieloletniej zmarzliny i uwalnianiem gazów cieplarnianych do atmosfery. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Alicja w krainie czarów filmowych |
Podczas spotkania zostanie wyświetlony film „Alicja w krainie czarów” w reżyserii Tima Burtona (2010). Po projekcji filmu odbędzie się dyskusja na temat powodów różnic w książce i jej adaptacji filmowej. Zostaną poruszone zagadnienia translacji kulturowej i przekładu intersemiotycznego, realiów kulturowych wiktoriańskiej Anglii oraz sposobów kształtowania wyobraźni zbiorowej w kulturze popularnej. |
|

