pokaz

Materiały funkcjonalne, znane jako również materiały inteligentne, będą przedmiotem lekcji festiwalowej. Tymi terminami określa się materiały, które zmieniają swoje cechy, właściwości lub kształt pod wpływem zmian czynników zewnętrznych. W zależności od rodzaju materiału, czynnikiem stymulującym taką reakcję może być zmiana temperatury, pojawienie się lub zmiana pola magnetycznego lub elektrycznego. Z kolei wymuszenie deformacji materiału może powodować efekty odwrotne, np. pojawienie się pola magnetycznego lub elektrycznego. Dzieje się tak, dlatego że w tych materiałach zachodzą wewnętrzne zjawiska, których przebieg można kontrolować. Daje to możliwość ich zastosowania w wielu dziedzinach techniki. Choć część z tych materiałów jest znana od przeszło stu lat, to ciągle mają wysoki potencjał aplikacyjny i stale trwają prace nad ich udoskonalaniem. Do najbardziej powszechnych materiałów inteligentnych należą m.in. materiały piezoelektryczne, magnetostrykcyjne, ciecze magnetoreologiczne i stopy z pamięcią kształtu.

Lekcja będzie podzielona na 2 części. Pierwsza będzie miała charakter krótkiego wprowadzenia w świat materiałów funkcjonalnych wraz z omówieniem podstaw ich działania. W drugiej będą przedstawione proste układy eksperymentalne z wykorzystaniem tych materiałów, w których będą wywoływane, obserwowane i rejestrowane oddziaływania na czynniki zewnętrzne. Doświadczenia będą dotyczyć materiałów piezoelektrycznych, cieczy magnetoreologicznej i stopów z pamięcią kształtu. Uczniowie będą mogli samodzielnie kontrolować parametry wpływające na zachowanie się materiałów inteligentnych oraz obserwować ich rezultaty.

Zapraszamy młodych naukowców do fascynującego świata nowoczesnych technologii! W ostatnich dziesięcioleciach przełomowe metody zrewolucjonizowały świat badań medycznych. Przyjrzyjmy się niezwykłym narzędziom, które otworzyły ogromne możliwości zrozumienia działania genów i genomów. Na naszych zajęciach dowiecie się, jak analizy z zastosowaniem mikromacierzy DNA i sekwencjonowania nowej generacji (NGS) pomagają odkrywać tajemnice ludzkiego genomu. Mikromacierze DNA: mali- wielcy Detektywi Wyobraź sobie maleńki chip pokryty tysiącami fragmentów DNA. Istnieją mikromacierze, które pozwalają naukowcom na jednoczesne badanie aktywności wielu tysięcy genów ujawniając, które z nich są aktywne w określonych tkankach lub w określonych warunkach. Są też takie mikromacierze, które pomagają w identyfikacji zmian w budowie naszego genomu Sekwencjonowanie nowej generacji (NGS): Dekodowanie genomu i transkryptomu NGS zmieniło zasady gry. Umożliwiło badaczom szybkie i dokładne odczytywanie całych sekwencji DNA i RNA. Analizując te sekwencje, naukowcy mogą odkrywać zmienności genetyczne, mutacje powodujące choroby. Możliwe stało się nowe spojrzenie na ludzkie zdrowie. Dlaczego ma to znaczenie? Technologie te pozwalają zagłębić się w naszą genetykę, prowadzą do przełomów w medycynie spersonalizowanej, zapobieganiu chorobom i zrozumieniu chorób dziedzicznych. Wykład połączony będzie z prezentacją urządzeń służących do wykonywania analiz mikromacierzowych i sekwencjonowania nowej generacji. Dołącz do nas w tej porywającej podróży przez świat nowoczesnych technologii! Na koniec wykładu mały test z nagrodami!!!

Pierwsze komórki na naszej planecie pojawiły się około 4 mld lat temu, zaś terminu „komórka” (łac. cellula) użył po raz pierwszy angielski przyrodnik Robert Hook dopiero w 1665 roku obserwując komórki roślinne. W ciągu tych lat komórki ulegały nieustannym zmianom, umożliwiającym lepszą adaptację do zmieniających się warunków środowiskowych. Komórki stanowią budulec każdego żywego organizmu. Pojedyncza komórka może również stanowić autonomiczny organizm. Komórki tworzą zespoły - tkanki, te zaś organy i ostatecznie organizm. Celem zajęć jest zapoznanie uczniów z budową komórek eukariotycznych ze szczególnym uwzględnieniem komórek ssaczych, pokazanie różnic w morfologii komórek, w zależności od pełnionych funkcji w organizmie. W części praktycznej uczniowie dowiedzą się jak prowadzi się hodowle komórkowe w warunkach laboratoryjnych. Poznają niezbędną aparaturę do obserwacji hodowli i jej analizy.

Dźwięki jakie generuje żywność podczas gryzienia są bardzo ważne z punktu widzenia jej jakości, chrupkość jest cechą uniwersalnie lubianą przez konsumenta, niezależnie od rodzaju produktu. Sposób w jaki dźwięk generowany przez żywność odbierany jest przez nasz mózg jest niezwykle skomplikowany i obejmuje różne mechanizmy jego rozchodzenia się. Są takie częstotliwości, które lubimy słyszeć podczas spożywania żywności i takie, które będą wzbudzały naszą niechęć do produktu.  Są takie produkty, które nie generują dźwięków wcale oraz takie, w których dźwięk towarzyszący gryzieniu jest kluczowy z punktu widzenia oceny jakości, ważniejszy nawet od smaku. Wszystkiego, o dźwiękach żywności dowiesz się w czasie warsztatów.

Zapraszamy wszystkie dzieci w wieku 7-9 lat na fascynujący pokaz z wykładem, który zabierze Was w niesamowity świat pająków i insektów! Czy wiecie, że te małe stworzenia odgrywają ogromną rolę w przyrodzie? Nasz pokaz to idealna okazja, aby dowiedzieć się więcej o tajemnicach, jakie kryją pająki i owady. Na początku, przeniesiemy się do świata pająków. Dowiecie się, że nie wszystkie pająki są straszne – większość z nich jest bardzo pożyteczna! Zobaczymy różnorodne gatunki pająków, zarówno te żyjące w naszych domach, jak i te z odległych zakątków świata. Pokażemy Wam, jak pająki tkają swoje misterne sieci, które służą im nie tylko do łapania pożywienia, ale również jako domy. Opowiemy o tym, jak pająki pomagają nam w walce z uciążliwymi owadami, które uchodzą za “szkodniki”.

Następnie zanurzymy się w świat insektów. Poznamy ich różnorodność – od małych mrówek, po barwne motyle. Dowiecie się, jak owady przyczyniają się do zapylania roślin, co jest niezwykle ważne dla naszej żywności. Opowiemy o tym, jak niektóre owady, takie jak biedronki, pomagają w ochronie naszych ogrodów przed szkodnikami. Zrozumiecie, dlaczego owady są niezbędne dla ekosystemów i jak wpływają na nasze codzienne życie. Podczas pokazu będziecie mieli okazję zobaczyć prawdziwe, egzotyczne pająki i owady z bliska! Przygotowaliśmy specjalne terraria, w których mieszkają nasi mali przyjaciele. Prowadzący pokaże Wam, jak bezpiecznie obserwować te stworzenia i odpowie na wszystkie Wasze pytania. Serdecznie zapraszamy do wspólnej zabawy i nauki! Dzięki naszemu pokazowi dowiecie się, że pająki i owady to nie tylko fascynujące, ale i bardzo ważne stworzenia, bez których nasz świat wyglądałby zupełnie inaczej.

Abp Antoni Baraniak jest jednym z patronów roku 2024 ustanowionych przez Sejm. W czasie lekcji uczniowie poznają najważniejsze fakty z życia tej postaci, ze szczególnym uwzględnieniem jego roli jako sekretarza prymasów, w tym Prymasa Tysiąclecia - kardynała Stefana Wyszyńskiego. Na podstawie dokumentów i fragmentów filmu dowiedzą się, jaką rolę odegrał abp Baraniak dla Kościoła w Polsce i jaką cenę za to zapłacił. Uczestnicy zajęć otrzymają treści przydatne im w nauce różnych przedmiotów, a także dostrzegą cechy charakteryzujące dojrzałą wiarę wyrażającą się w konkretnych czynach.

Spotkanie poświęcone zależnościom między bezkręgowcami a ich wrogami naturalnymi. Najwięcej miejsca zostanie poświęcone pasożytnictwu. W trakcie spotkania będzie można zapoznać się ze stadiami rozwojowymi owadów w sposób praktyczny. 

Konstruktorzy szybkich samochodów sportowych zauważają korzyści ze stosowania elementów aerodynamicznych podnoszących ich osiągi. W zmiennych warunkach jazdy, szybkie zakręty i jeszcze szybsze odcinki jazdy po prostej wymagają zmian własności aerodynamicznych ich nadwozi. Pojawiają się nowe konstrukcje i nowe modele o czasem zagadkowych kształtach. Zajęcia mają na celu przybliżenie podstaw procesów przepływu wpływających na zachowanie się szybkiego pojazdu.

Zapraszamy serdecznie na unikalne warsztaty "Wzrok - najważniejszy ze zmysłów" w Międzynarodowym Centrum Badań Oka - ICTER! Przekonaj się na własne oczy, jak powstają nowoczesne technologie wsparcia diagnostyki i terapii chorób oczu w naszym centrum doskonałości naukowej Instytutu Chemii Fizycznej PAN na warszawskiej Woli.

Dołącz do nas na wyjątkowym wydarzeniu edukacyjnym! Przyjdź do naszego centrum 27 września 2024 roku, by wziąć udział w fascynujących zajęciach.

W programie warsztatów oferujemy:

1. Oglądanie przygotowanych elementów biologicznych w powiększeniu przy użyciu mikroskopu świetlnego.
2. Ocenę siatkówki oka za pomocą komercyjnego urządzenia OCT Revo firmy Optopol. To badanie jest darmowe dla chętnych, jednak wymaga podpisanej zgody przez uczestnika bądź prawnego opiekuna osoby biorącej udział w wydarzeniu.
3. Optyczna Koherentna Tomografia (OCT) to nieinwazyjna, bezdotykowa metoda wykorzystywana w obrazowaniu struktury siatkówki oka w wysokiej rozdzielczości. Metoda ta wykorzystuje wiązkę światła do skanowania siatkówki, analizując współczynnik odbicia światła od poszczególnych warstw siatkówki, co umożliwia ocenę grubości siatkówki oraz diagnostykę chorób narządu wzroku.
4. Zwiedzanie naszych nowoczesnych laboratoriów.

Poruszymy trzy główne zagadnienia:

1. Budowę modelu oka.
2. Złudzenia optyczne.
3. Mikroskopy.

Krótka prezentacja multimedialna; pokaz biopolimerów; pokaz innowacyjnych folii opakowaniowych z biopolimerów; zgrzewanie folii z wybranymi produktami (tworzenie saszetek z zawartością).

Zapraszam w podróż do niesamowitego świata owadów społecznych, od zbudowanych z niezwykłą precyzją gniazd pszczół, poprzez tajemnicze, podziemne tunele mrówek aż po wysokie termitiery. W trakcie lekcji zapoznamy się z najpospolitszymi gatunkami omawianych zwierząt, a także z tymi najrzadszymi i najbardziej niezwykłymi. Przyjrzymy się również różnym ciekawym strategiom ułatwiającym owadom społecznym przeżycie w rozmaitych warunkach i wyróżniającym je spośród innych podobnych stworzeń. Poświęcimy też nieco uwagi roli, jaką owady społeczne odgrywają w środowisku oraz ich znaczeniu dla człowieka.

Chyba każdy rodzic zna problem lęku dzieci przed badaniem lekarskim. Niektóre maluchy reagują wręcz histerią i paniką na samo wspomnienie, że czeka je badanie lekarskie lub np. pobranie krwi. Mniej więcej do 6 roku życia dzieci mają prawo przeżywać nadmiernie każde osłuchanie przez pediatrę czy oglądanie gardła. Z czego wynika lęk dziecka przed lekarzem? Przede wszystkim z lęku przed nieznanym. Dlatego trening medyczny to wspaniała forma oswajania, przygotowania i pokazania tego co było do tej pory nieznane i wydawało się straszne, a w połączeniu z udziałem  psa (zajęcia w formie dogoterapii) rozładowuje stres, przełamują lęki, rozwijaja funkcję poznawcze, stymuluje zmysły oraz ćwiczy koncentrację. Warsztaty mają na celu przybliżenie i oswojenie z tematem szeroko pojętych procedur medycznych, na które dzieci często reagują lekiem. Poprzez możliwość nauki pierwszej pomocy na żywym psie i fantomie dzieci będą mogły oswoić się ze sprzętem medycznym: stetoskop, strzykawka, ciśnieniomierz, otoskop, bandaż, plaster, venflon oraz z takimi czynnościami jak: osłuchanie serca i płuc, zakładanie opatrunków, sprawdzenie tętna, przeprowadzenie masażu serca czy sztucznego oddychania. Dogoterapia uczy samodzielności i odpowiedzialności za siebie i psa. Wpływa na stan emocjonalny, łagodzi stres i relaksuje. Lekcje z psem uczą również tolerancji do innych i akceptacji samych siebie. Zajęcia z psem i na temat psa uczą szacunku, troski, empatii w stosunku do zwierząt i ludzi. Ponad to w czasie spotkania dzieci dowiedzą się czym jest mowa ciała psa czyli najważniejsze sygnały: strach, agresja, chęć zabawy.  Zajęcia będą odbywać się w formie AAA (animal assisted activity) czyli spotkania z psem w formie spontanicznej bez scenariusza narzuconego z góry.

Podróż po Kosmosie w wirtualnej rzeczywistości. Za pomocą gogli VR uczestnicy będą mogli wejść do wnętrza Międzynarodowej Stacji Kosmicznej ISS i odkryć nawet kilkadziesiąt miejsc, w których astronauci dokonują codziennych czynności bądź istotnych eksperymentów.

W dawnych epokach notowanie na książce i umieszczanie w niej swoich znaków własnościowych było powszechną i nie budzącą protestu praktyką. Czytelnicy zostawiali komentarze na marginesach (niekiedy bardzo emocjonalne), podkreślali ważne lub zaskakujące treści, usuwali gorszące fragmenty. Dzięki temu, że książka była dawniej przedmiotem osobistym, powierniczką sekretów, towarzyszką codzienności, to dziś, oglądając karty wiekowych woluminów, możemy dowiedzieć się zupełnie nowych rzeczy o codzienności i mentalności naszych przodków. Tak jak my w XXI wieku wedle gustu, potrzeb i zasobów finansowych personalizujemy smartfony czy komputery, dawni czytelnicy według podobnych kryteriów personalizowali swoje ulubione przedmioty – książki. Podczas sobotniego spotkania opowiemy, w jaki sposób z kart oraz okładek wiekowych woluminów można wyczytać, często niewidoczne na pierwszy rzut oka, informacje o życiu, upodobaniach i zwyczajach ich użytkowników.

W czasie wieczoru festiwalowego w BUW zaprezentujemy około trzydziestu oryginalnych artefaktów z okresu od XV do XVIII wieku, przechowywanych w Gabinecie Starych Druków BUW, i opowiemy o ich wyjątkowych losach. Gospodyniami wieczoru będą znawczynie dawnej książki, które w interaktywnym pokazie starych druków opowiedzą o prezentowanych obiektach, ale bardzo chętnie wysłuchają też refleksji oraz pomysłów uczestników.

Serdecznie zapraszamy na stoisko edukacyjne Instytutu Geofizyki PAN w ramach projektu GEOGADKA! Zabierzemy Was w wirtualną podróż na południowy Spitsbergen, gdzie znajduje się Polska Stacja Polarna Hornsund. Dzięki goglom VR zobaczycie filmy 360 stopni z okolic naszej stacji, zajrzycie do jaskini lodowcowej i zobaczycie, jakie zwierzęta można spotkać w Arktyce. Jeśli będziecie chcieli sprawdzić swoją wiedzę o Arktyce, zapraszamy do gry w polarne koło fortuny! Najlepsze odpowiedzi nagrodzimy drobnymi upominkami. Ale to jeszcze nie koniec – dla najmłodszych przygotowaliśmy arktyczne puzzle do układania oraz grę terenową.

Ponadto w ramach Polarnego Dnia Nauki z Instytutem Geofizyki PAN zaplanowano dwa pokazy filmowe i spotkania z naukowcami:

11.00-12.00 (Aula Starej BUW) pokaz filmu "Gdy zniknie lód" (ang. "Once the ice is gone") w reżyserii Kuby Witka (2024).

12.30-13.30 (sala 106 w Starej BUW) pokaz filmów "The Changing Global Arctic"

Na zajęciach omówimy profilaktykę oraz sposoby leczenie odleżyn u chorych unieruchomionych w środowisku zamieszkania. Wyjaśnimy dlaczego i w jaki sposób powstają odleżyny. Jakie zmiany pozycji pacjenta i udogodnienia mogą być wykorzystywane oraz jak wykonać toaletę ciała odpowiednią do stanu pacjenta czy dostosować opatrunek do stopnia odleżyny. Odbędą się także ćwiczenia praktyczne zabezpieczenia i czynności pielęgnacyjnych zmian.

Na lekcji pokażemy jak od średniowiecza zmieniały się techniki malarskie dawnych mistrzów. Zobaczymy pigmenty, narzędzia do pozłotnictwa oraz dzieła sztuki, na których je stosowano. Podczas zajęć poruszony będzie również temat fałszerstwa dzieł sztuki i pokażemy, jak w muzeum wykorzystuje się techniki fizyczne i chemiczne, aby nie zostać zrobionym „w balona”.

Probiotyki są to żywe drobnoustroje, które podane w odpowiedniej ilości wywierają korzystny wpływ na zdrowie gospodarza. Jednym z podstawowych kryteriów selekcji mikroorganizmów probiotycznych, w tym bakterii jest ich zdolność do przeżycia w organizmie gospodarza. Adhezja, czyli zdolność mikroorganizmów do przylegania do śluzówki jelita umożliwia kolonizację przewodu pokarmowego, a tym samym wydłuża czas działania probiotyków i przyczynia się do poprawy równowagi mikrobiologicznej przewodu pokarmowego. Również inne cechy, takie jak oporność na niskie pH, czy sole żółciowe, wytwarzanie różnych metabolitów, w tym substancji przeciwko innym, konkurencyjnym drobnoustrojom, decydują o zdolności do przeżycia bakterii w przewodzie pokarmowym zwierząt czy ludzi. Adhezja ponadto, umożliwia mikroorganizmom i komórkom nabłonka bezpośredni kontakt co jest czynnikiem istotnym, w przypadku wielu efektów prozdrowotnych obserwowanych dla szczepów probiotycznych. W trakcie lekcji przedstawimy bakterie mlekowe, grupę drobnoustrojów, do której należy najwięcej szczepów z poznanych dotychczas bakterii probiotycznych. Pokażemy, jak wyglądają ich komórki, jak zbadać ich właściwości pod kątem zastosowań probiotycznych przy użyciu prostych testów mikrobiologicznych i biochemicznych, oraz opowiemy o badaniach probiotyków z wykorzystaniem nowoczesnych technik omicznych (genomiki, metagenomiki, transkryptomiki, proteomiki i metabolomiki).

Panuje przekonanie, że promieniowanie jonizujące jest rzadko spotykane i szkodliwe. Obalimy te mity pokazując, że promieniowanie to jest w naszym życiu bardzo powszechne i na ogół zupełnie niegroźne. Z pomocą radiometru wykażemy radioaktywność rozmaitych przedmiotów codziennego otoczenia. Goście staną też przed zadaniem rozwiązania quizu o promieniowaniu, rywalizując przy tym między sobą. Dodatkowo opowiemy o działaniu elektrowni jądrowej, posługując się przy tym interaktywną układanką. W jej ułożeniu mogą pomóc nawet Ci najmłodsi.

Warsztaty edukacyjne połączą naukę o zdrowym odżywianiu z praktycznym doświadczeniem w zakresie technologii suszenia. Uczestnicy będą mieli możliwość poznania procesów suszenia oraz ich wpływu na smak, teksturę i aromat przetwarzanych produktów. Zajęcia rozpoczną się od wprowadzenia teoretycznego, po którym nastąpi zwiedzanie hali wyposażonej w specjalistyczne urządzenia suszarnicze. Część praktyczna obejmie warsztaty, na których uczestnicy poznają techniki przetwarzania produktów. Podczas sesji degustacyjnej uczestnicy będą brali udział w ocenie sensorycznej. Każdy uczestnik otrzyma próbki suszonych owoców lub warzyw a także arkusze oceny, na których oszacują swoje wrażenia smakowe i wizualne ocenianych próbek. 

Podczas pokazu zaprezentowane zostaną rezultaty projektu RAF - Analog Space Mission, czyli analogowej bazy kosmicznej na hałdach górniczych w Bytomiu. Projekt ten był pierwszą na świecie analogową misją kosmiczną zrealizowaną na hałdach. Podczas pokazu zaprezentowany będzie również model sondy InSight. Uczestnicy misji opowiedzą o jej przebiegu, będzie również możliwość zadania pytań na temat życia w bazie kosmicznej analogowym astronautom.

Rosyjskie i ukraińskie rosyjskojęzyczne media rozrywkowe po rozpadzie ZSRR rozwijały się i funkcjonowały w środowisku wolnorynkowym Rosji i Ukrainy, konkurując o widzów rosyjskojęzycznych z terenów dawnego ZSRR. Istotne w całym procesie produkcyjnym były i są nie tyle przygotowywane materiały ale związki pomiędzy poszczególnymi artystami. Oczywiście treści, szczególnie w rosyjskich mediach są coraz mocniej uzależnione od zaleceń propagandowych.

Do momentu stworzenia osobnej ligi kabaretów studenckich na Ukrainie większość artystów wywodziła się z tzw. "Ligi KWN", stworzonej w ZSRR w latach 60-tych XX wieku. Co ciekawe, artyści pozostawali w stałych kontaktach i dopiero zajęcie Krymu, Doniecka i Ługanska, a szczególnie "operacja specjalna" na Ukrainie wymusiła polaryzację światopoglądową tego środowiska. Przy czym świat polityki, kultury, mediów i celebrytów pozostaje ze sobą dalej w kontakcie, natomiast zaogniony w 2021 roku wymagał podjęcia od artystów decyzji zawodowych i prywatnych, których konsekwencje będą jeszcze odczuwać przez wiele lat.

Znajomość genezy i stanu obecnego rynku rosyjskojęzycznych mediów rozrywkowych stanowi ważny element wiedzy o społeczeństwie i kulturze Rosji i Ukrainy. Pozwoli także na świadome weryfikowanie informacji płynących ze świata tych mediów i zrozumienia wielu procesów polityczno-społecznych.

Hipoteza "sześciu stopni oddalenia" znajomych w tej sieci znajduje tu potwierdzenie, przy czym prezydent Ukrainy (jako były uczestnik ligi KWN) osobiście zna swoich obecnych oponentów, z którymi wcześniej współpracował. A czy hipoteza powiązań znajomych w sieci dotyczy także uczestników - sprawdzimy.

Czy kiedykolwiek zastanawiałeś się, jak detektywi znajdują ukryte dowody na miejscach zbrodni? Jak można odkryć ślady krwi, które zostały starannie wyczyszczone, lub jak wykryć niewidoczne odciski palców na dokumentach? W świecie kryminalistyki odpowiedzi na te pytania dostarczają zaawansowane technologie świetlne i chemiczne, które pozwalają na odkrycie śladów niewidocznych gołym okiem.

Nasze zajęcia przeniosą Cię w fascynujący świat kryminalistyki, gdzie nauka spotyka się z magią technologiczną. Wykorzystamy różne rodzaje światła, takie jak ultrafioletowe (UV) i podczerwone (IR), oraz zaawansowane odczynniki chemiczne, aby odkryć tajemnice ukryte w dowodach.

Prowadzący zaprezentuje i omówi najważniejsze elementy budowy szkieletu ptaków na przykładzie wyizolowanych kości oraz szkieletów złożonych.