wykład

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb społeczeństwa czy lokalnych społeczności należy do ustawowych obowiązków podmiotów administracji publicznej, odpowiednio rządu lub administracji terenowej – gminy, miasta czy powiatu. Mimo, że jednostki te wywiązują sią z tych obowiązków, fundusze, którymi dysponują umożliwiają świadczenie tylko części usług publicznych oczekiwanych przez mieszkańców. Dodatkowo standard tych usług zbyt często pozostawia wiele do życzenia, jak np. nieodpowiednia jakość wody w sieci wodociągowej czy nawet brak takiej sieci, zaniedbana infrastruktura sportowa lub źle oświetlone ulice. Dzieje się tak dlatego, że podmioty publiczne, nie dysponują stosownymi, rozwiązaniami równie zaawansowanymi technologicznie, co drogimi. Z tego powodu podmioty publiczne, w trosce o jak najwyższą dostępność i jakość usług świadczonych w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb ludności, zapraszają do współpracy w budowie infrastruktury publicznej i w świadczeniu usług z jej wykorzystaniem podmioty z sektora prywatnego, na zasadach partnerstwa publiczno-prywatnego. W ramach takiej współpracy podmiot prywatny udostępnia swój kapitał, posiadane najnowsze technologie oraz swoje doświadczenie. Dzięki temu sektor publiczny może nie tylko zwiększyć zakres świadczonych usług publicznych, ale też poprawić ich standard, co podnosi poziom życia mieszkańców. Warunkiem odniesienia takich korzyści jest jednak wybór odpowiedniego przedsięwzięcia do wykonania w formule partnerstwa publiczno-prywatnego oraz jego rzetelne przygotowanie.

Lekcja festiwalowa pt. "Dług publiczny: przyjaciel czy wróg? – Odkrywamy tajniki zadłużenia państw" stanowi podróż w świat finansów publicznych. Podczas zajęć słuchacze dowiedzą się, czym dokładnie jest dług publiczny i w jaki sposób państwa najczęściej decydują się na zaciąganie tego długu. Na wykładzie omówione zostaną również różne cele zaciągania długu, takie jak finansowanie deficytu budżetowego, inwestycje w infrastrukturę czy stymulowanie wzrostu gospodarczego w okresach kryzysów ekonomicznych. W kolejnym kroku wyszczególnione zostaną zalety i wady zadłużania się państwa. Uwaga zostanie zwrócona na takie aspekty, jak możliwość szybszego reagowania na potrzeby społeczne, finansowanie edukacji, zdrowia, obronności czy infrastruktury, które są kluczowe dla rozwoju kraju. Z drugiej strony, poruszone zostaną istotne ryzyka, w tym na obciążenie przyszłych pokoleń kosztami dzisiejszych decyzji oraz potencjalne problemy z wiarygodnością kredytową na arenie międzynarodowej. Lekcja ta pozwoli uczestnikom na głębsze zrozumienie skomplikowanej natury długu publicznego i jego wpływu na gospodarkę, otwierając drogę do bardziej świadomego postrzegania decyzji politycznych związanych z zadłużeniem.

Omówienie podstawowych miar oceny projektów inwestycyjnych pod kątem ich opłacalności, wykonalności i ryzyk projektu. Przedstawienie przykładu wyliczania i interpretacji podstawowych miar opłacalności projektów inwestycyjnych takich jak NPV, IRR i okres zwrotu.

1) Wprowadzenie do przedmiotu spotkania tj. czym jest własność przemysłowa/intelektualna, czym jest patent, technologia i znak towarowy.

2) Teoria wyceny własności przemysłowej/intelektualnej w tym charakterystyka najważniejszych metod wyceny (metody kosztowe, rynkowe, dochodowe). Wady i zalety poszczególnych metod.

3) Przebieg procesu wyceny znaku towarowego, patentu i technologii przy zastosowaniu metody zdyskontowanych opłat licencyjnych (Relief from Royalty).

Selen (metaloid) i tokole (tokoferole i tokotrienole) to fizjologicznie ważne antyoksydanty w diecie ludzi oraz zwierząt gospodarskich i domowych; te właśnie antyoksydanty mogą
przyczynić się do zmniejszenia rozmiaru tworzenia wolnych rodników, których nadmiar w organizmie stymuluje rozwój wielu chorób. Antyoksydanty te podane do diety mogą
podnieść wartości prozdrowotne żywności; warto wspomnieć, iż podawanie diety wzbogaconej w antyoksydanty w ramach zbilansowanej zdrowej diety nie jest ideą, która
narodziła się w czasach współczesnych. Idea żywności prozdrowotnej ma ścisły związek z filozoficzną Wschodu (szczególnie indyjskiej i chińskiej), w której nie było wyraźnego
rozróżnienia pomiędzy właściwie skomponowaną dietą a lekarstwem. Nie powinien więc dziwić fakt, iż liderem w kształtowaniu i produkcji tej żywności jest Japonia, gdzie kluczowe
badania nad prozdrowotnym kształtowaniem diety prowadzono już w latach ’80 XX w. Selen początkowo uznawany był za pierwiastek toksyczny i karcenogenny; dopiero w 1957
roku stwierdzono, iż jest to mikroelement niezbędny w żywieniu ludzi i zwierząt. Fizjologiczne właściwości Selenu w organizmach ludzi i zwierząt zależą od tego, w jakiej formie
chemicznej oraz stężeniach występuje on w diecie. Najważniejsze fizjologiczne funkcje Se to: unieczynnianie wolnych rodników; hamowanie proliferacji komórek (szczególnie
nowotworowych); regulowanie stężenia tyroksyny; utrzymywanie właściwej odporności organizmu; ochrona DNA przed oksydacyjnymi uszkodzeniami; antymutagenne i antykancerogenne; detoksykacja toksycznych metali ciężkich. Podobnie ważne funkcje pełni witamina E (witamina młodości). Witamina ta jest grupą związków chemicznych (tokole), w skład której wchodzą tokoferole i tokotrienole. Wspólną cechą tokoli jest dwupierścieniowy szkielet i łańcuch boczny zbudowany z trzech jednostek izoprenowych. Dlatego też tokole to związki dobrze rozpuszczalne w tłuszczach i olejach roślinnych. Fizjologicznie najważniejszym tokolem jest α-tokoferol; jest on najważniejszym hydrofobowym antyoksydantem występującym w komórkach. Z uwagi na wydatną antyoksydacyjną aktywność, tokole opóźniają procesy starzenia żywych organizmów. Tokole są szczególnie zalecane przy intensywnym wysiłku, w okresie menstruacji i ciąży, przy nadużywaniu alkoholu i paleniu papierosów. Ich zapotrzebowanie zwiększa się wraz z wiekiem.

Organizmy wykorzystuje się do procesów biotechnologicznych od tysięcy lat między innymi do produkcji piwa, wina, serów i chleba. W starożytnym Egipcie kompostowano odpady żywnościowe, rolnicze i ekskrementy. Poznanie właściwości metabolizowania substancji organicznych umożliwiło kierowanie mikrobiologicznymi procesami biodegradacji. Istotny i lawinowy rozwój tej dziedziny nastąpił w początkach tamtego stulecia w medycynie, farmacji i przemyśle ciężkim. Pojawiły się nowe gałęzie przemysłu, w tym agrobiotechnologia i biofarmacja. Mikroorganizmy traktuje się jak żywe fabryki biopreparatów, udoskonala się za ich pomocą żywność, wyroby tekstylne (włókna) i wzbogaca paliwa. Zrekombinowana somatotropina bydlęca (rBST), genetycznie zmodyfikowana soja, ziemniaki, kukurydza i ryby są produktami nowoczesnej biotechnologii, powszechnie rozprowadzanymi na rynku. Biotechnologiczny sektor badawczy przemysłu ciężkiego wykorzystuje mikroorganizmy do pozyskiwania metali z rud, w ochronie środowiska wspomaga się biotechnologicznie usuwanie oraz odzyskiwanie olejów, polimerów i gum. Rozwój biologii molekularnej umożliwił dokonywanie modyfikacji informacji genetycznej różnymi technikami inżynieryjnymi u różnych organizmów i czynników biologicznych, dając nadzieję na poprawę życia i powodując jednocześnie zagrożenia, których aspektem etycznym zajmuje się między innymi bioetyka. Światowe problemy z niedożywieniem, walka z chorobami, wyczerpujące się zasoby paliw, „biotechnologiczny wyścig zbrojeń” to niektóre z wyzwań stawianych przed biotechnologią i niebezpieczeństw dla człowieka. Umowna kodyfikacja biotechnologii kolorami jest sygnałem ostrzegawczym lub/i informacyjnym o zasięgu, sile, sposobie i skutkach zastosowania nowoczesnych narzędzi molekularnych w biotechnologii.

Edytowanie genomu metodą CRISPR/Cas zrewolucjonizowało wiele aspektów naszego życia, poczynając od świata nauki, przez rolnictwo, diagnostykę i terapię wielu chorób. Podczas wykładu omówiona zostanie metoda modyfikacji genomów z wykorzystaniem CRISPR/Cas. Następnie dokonam porównania edycji do wcześniejszych metod modyfikacji genomów i podsumuję jej znaczenie dla biologii molekularnej oraz biotechnologii. Głównym tematem będą zastosowania technik edycji genomu. Omówię przykłady nowych odmian roślin, koncepcję rewildingu i de novo udomawiania, wprowadzanie do użytku roślin modyfikowanych genetycznie i powstałych metodami tzw. NGTs oraz przepisów dotyczących tych roślin obowiązujących w Unii Europejskiej. Opowiem o metodach diagnostycznych opracowanych np. w trakcie pandemii SarsCov2 a wykorzystujących nukleazy Cas. Podsumuję też prace mające na celu wprowadzenie terapii genowej, bazującej na metodach edycji CRISPR/Cas. 

Spotkanie w postaci wykładu popartego zdjęciami, ilustrującymi biologię i ciekawostki z życia ptaków. Wiedza z zakresu wyjątkowości ptasiej anatomii (cech odróżniających je od innych zwierząt), a także o ich niezwykłych zwyczajach i zachowaniach. Wszystko w oparciu o własne doświadczenie i obserwacje autora spotkania, dr Andrzeja G. Kruszewicza.

Na warsztatach odpowiemy na pytania dotyczące ptaków zamieszkujących Kampinoski Park Narodowy oraz miasta. Poznamy przyczyny zanikania niektórych gatunków, dowiemy się jak chronić i pomagać im we właściwy sposób. Dowiemy się o ptasich tajemnicach, obalimy mity i stereotypy związane z tymi zwierzętami. Pod koniec spotkania chętni będą mieli okazję do sprawdzenie nabytej wiedzy.

Caenorhabditis elegans jest małym (długość do 1 mm), niepasożytniczym nicieniem żyjącym w glebie. Wiele cech nicienia przyczyniło się do tego, że został on jednym z najbardziej popularnych organizmów modelowych. Przezroczyste ciało C. elegans znacząco ułatwia obserwacje mikroskopowe wszystkich jego 959 komórek somatycznych. Jedną trzecią wszystkich komórek nicienia stanowią neurony. Nicień jest dotychczas jedynym organizmem z kompletną mapą połączeń neuronalnych. Cykl życiowy nicieni jest bardzo szybki – rozwój od jaja do dorosłego organizmu wynosi około 72 godzin. Przez kolejne 3 dni pojedynczy osobnik może złożyć do 400 jaj, co znacząco ułatwia uzyskanie dużych populacji na potrzeby badań. C. elegans był pierwszym organizmem wielokomórkowym z całkowicie odczytaną sekwencją nukleotydów w jego DNA. Genom nicieni zawiera wiele genów mających swoje odpowiedniki u człowieka. Ze względu na fakt, że mutacje w wielu z tych genów skutkują rozwojem poważnych schorzeń u ludzi, nicień jest wykorzystywany jako model wielu chorób.

Spotkanie będzie składać się z wykładu oraz części praktycznej. Uczestnicy będą mogli zapoznać się z podstawowymi wiadomościami na temat nicieni: ich budową, cyklem życiowym i fizjologią. Zaprezentowany zostanie przegląd głównych odkryć naukowych dokonanych na nicieniach i najciekawsze kierunki przyszłych badań. W trakcie zajęć praktycznych uczestnicy poznają podstawowe techniki pracy z nicieniami, przeprowadzą obserwacje nicieni przy użyciu mikroskopii fluorescencyjnej, zapoznają się z podstawami genetyki klasycznej (mendlowskiej) i metodą genotypowania za pomocą techniki łańcuchowej reakcji polimerazy PCR.

Tlen cząsteczkowy jest kluczowym substratem metabolizmu organizmów tlenowych. Jest potężnym narzędziem do monitorowania natlenienia komórek, funkcji mitochondriów i
metabolicznych implikacji sygnalizacji komórkowej. Związki tlenu to duża grupa wolnych rodników. Podstawą ich powstania jest redukcja lub stymulacja jednoelektronowych cząsteczek tlenu. Taki produkt jest bardziej reaktywny niż podstawowa cząsteczka tlenu i jest znany jako forma reaktywnych form tlenu (ROS). Głównym źródłem wolnych rodników w organizmach jest metabolizm komórki, w wyniku którego dochodzi do wyrównania składników komórkowych, w tym białek, tłuszczów i kwasów nukleinowych. Wolne rodniki mogą powstawać również pod wpływem zewnętrznych czynników fizycznych, takich jak promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, ultradźwięki, zanieczyszczenie powietrza, palenie tytoniu czy stosowanie nieodpowiedniej diety bogatej w kwasy tłuszczowe. Wszystkie te czynniki prowadzą do zaburzenia równowagi organizmu poprzez dezaktywację jego systemów obronnych; w tym utleniona naprawa zasad DNA. Zaburzenie równowagi między działaniem reaktywnych form tlenu a biologiczną zdolnością do szybkiej detoksykacji jego reaktywnych związków pośrednich nazywamy stresem oksydacyjnym. Stres oksydacyjny ma znaczenie dla osób z chorobami takimi jak miażdżyca i innymi chorobami układu
krwiotwórczego, nowotworami, cukrzycą typu 1 i 2, chorobami neurodegeneracyjnymi, takimi jak choroba Parkinsona czy choroba Alzheimera. Uważa się, że stres może odgrywać znaczącą rolę w przyspieszonym starzeniu się organizmu. Liczne publikacje wskazują na istotną rolę ROS w patofizjologii incydentów niedokrwiennych serca. Prawdopodobnie wolne rodniki wytwarzane podczas stresu oksydacyjnego związanego z chorobą niedokrwienną serca, oprócz komórek mięśnia sercowego i śródbłonka, uszkadzają również płytki krwi. Wzajemna zależność między dostępnością tlenu a metabolizmem mitochondrialnym komórek jest kluczem do zrozumienia, w jaki sposób tkanka reaguje na natlenienie. Dotychczas brakowało metod, które byłyby w stanie zmierzyć te parametry dla dostępnego tlenu i towarzyszących im zmian metabolicznych, jednakże obecnie mamy do dyspozycji nowe rozwiązania.

Mitochondria, pomimo niewielkich rozmiarów, mają wielkie znaczenie dla prawidłowych funkcji komórek i utrzymania zdrowia organizmu. Można je porównać do małych elektrowni,
ponieważ pełnią kluczową rolę w produkcji energii oraz regulacji komórkowych procesów metabolicznych. Niestety z biegiem lat „elektrownie” w naszych komórkach pracują mniej
wydajnie inicjując kaskadę reakcji skutkujących zaburzeniem równowagi wielu procesów komórkowych. Ostatecznie manifestuje się to w postaci widocznych i odczuwalnych oznak
starzenia, takich jak m.in. osłabienie pracy mięśni, zmniejszona wydolność fizyczna, a w niektórych przypadkach rozwój chorób neurodegeneracyjnych. Co pocieszające, wyniki badań prowadzonych na przestrzeni ostatnich kilku dekad pozwoliły na zidentyfikowanie komórkowych mechanizmów naprawczych, umożliwiających poprawę funkcji mitochondriów.
Badania nad opracowaniem farmakologicznych strategii terapeutycznych ukierunkowanych na ten cel są intensywne, a ich wyniki obiecujące. Możemy go jednak realizować na co dzień sami, podejmując aktywność fizyczną czy wdrażając odpowiednie nawyki żywieniowe.

Przesypiamy prawie jedną trzecią naszego życia. Lecz nie jest to czas zmarnowany. Wykorzystujemy go m.in. na regenerację fizyczną, regulację nastroju oraz regenerację mózgu i konsolidację pamięci. Zbyt krótki czas snu lub jego zaburzenia wpływają negatywnie nie tylko na funkcje poznawcze i naszą wydajność, ale także na zachorowalność i śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych. Istnieje coraz więcej dowodów na to, że osoby, które śpią zbyt krótko lub zaburzają swoje rytmy dobowe mają również większe ryzyko zwiększania masy ciała i rozwoju otyłości. Wykład podsumowuje dotychczasową wiedzę naukową na temat zależności między długością/jakością snu a rozwojem otyłości.

Podczas spotkania uczniowie dowiedzą się m.in. jakie skutki podatkowe wywołują najpopularniejsze zdarzenia i umowy (śmierć, darowizna, pożyczka, kupno-sprzedaż na OLX czy Allegro, paczki z Chin).

Żyjemy zasłuchani i zapatrzeni w ekranowe krajobrazy. Tak realne, a jednak medialne reprezentacje świata, nieustannie wnikające w naszą codzienność. Informacja i dezinformacja – siostry dwie. Z pozoru podobne, ale diabeł tkwi w szczegółach. Jak go dostrzec? Jakimi narzędziami zweryfikować? Co zrobić, by ukształtować swoje kompetencje medialne i nie wpaść w dezinformacyjne sidła? Odpowiedzi szukaj podczas naszej lekcji festiwalowej. Warto wiedzieć!

Zjawisko fałszywych przyjaciół tłumacza jest znane chyba każdej osobie uczącej się języka obcego. Słowa, które brzmią lub wyglądają podobnie albo identycznie w języku ojczystym i języku uczonym mogą doprowadzić do nieporozumień lub nawet nieprzyjemności. Dlatego też trzeba mieć ich świadomość. Z uwagi na różnicę w systemie zapisu między językiem polskim i rosyjskim (alfabet łaciński i cyrylica) w przypadku tych języków możemy mówić jedynie o słowach o podobnym lub identycznym brzmieniu, czyli homonimach. Przykładowo, w języku rosyjskim słowo „zapominać” ma tak naprawdę zupełnie przeciwne znaczenie niż w języku polskim, ponieważ odnosi się do zapamiętywania. Po spotkaniu uczestnicy nie będą się już bać rosyjskiej „zażygałki”, dowiedzą się, że rosyjska „dynia” na pewno nie przyda się na Halloween, a „but” po rosyjsku nie jest częścią garderoby.

Uczniowie dowiedzą się czym są ultradźwięki. Zrozumieją dlaczego wykorzystując zjawisko echa można sprawdzić jak wygląda nasze ciało w środku. Uczestnicy będą mieli możliwość obsługiwać standardowe ultrasonografy, takie jak widzą w gabinetach medycznych. Pozwoli im to zrozumieć, że badania ultrasonograficzne są przyjazne również dla małych pacjentów. Uczestnicy spotkania wcielą się również w rolę diagnostów i przeprowadzą badania ultrasonograficzne specjalnych „pacjentów”. Sami odpowiedzą na pytanie dlaczego źle się oni czują.

Czy krowa kojarzy ci się jedynie z negatywnym wpływem na klimat, a może uważasz, że pijąc szklankę mleka okradasz cielaczka? Jeśli chcesz poznać prawdziwe oblicze tego gatunku zapraszam na wykład.

Innowacje przywodzą na myśl cyfrowe apki i gadżety od firm technologicznych. Czasem ułatwiają nam codzienne życie, a czasem uzależniają. Ale co jeśli jest inny sposób myślenia o innowacjach? Gdzie szukać innowacji, które zmieniają nasze życie na lepsze? Poszukaj razem z Janem Oleszczuk-Zygmuntowskim.

Żyjemy w turbulentnym otoczeniu. Informacja przepływa coraz szybciej (np. telefony komórkowe). Utrudnia to jej odbiór i interpretację. Inwestorzy szukają mniej ryzykownych inwestycji. Taką inwestycją jest m.in. ziemia rolna.

Kurs przeznaczony jest dla uczniów szkół średnich i ma na celu zbadanie kluczowego znaczenia zarządzania ryzykiem zarówno w życiu osobistym, jak i zawodowym. Poprzez studia przypadków, interaktywne dyskusje i rzeczywiste scenariusze, uczniowie dowiedzą się, jak niegdyś odnoszące sukcesy osoby i organizacje mogą stanąć w obliczu dramatycznych upadków, gdy ryzyko nie zostanie odpowiednio zidentyfikowane, ocenione i zarządzone. Kurs kładzie nacisk na rozwój praktycznych umiejętności w zakresie podejmowania decyzji, krytycznego myślenia i planowania strategicznego, zachęcając uczniów do stosowania tych koncepcji we własnym życiu, aby uniknąć typowych pułapek. Rozumiejąc potencjalne konsekwencje braku działania i niewłaściwego osądu, uczniowie będą przygotowani do dokonywania świadomych wyborów, kładąc podwaliny pod przyszłość naznaczoną odpowiedzialnym zarządzaniem ryzykiem i trwałym sukcesem.

Wykład rozpoczną: wyjaśnienie działania soczewki i pojęcie obrazowania. Następnie, zostanie zaprezentowana budowa narządu wzroku, w szczególności elementy optyczne, z omówieniem ich funkcji i różnych ciekawostek. Słuchacze poznają także zasady prowadzenia badania optometrycznego, korekcji wad wzroku i aparaturę, wykorzystywaną do badania i pomiaru oka.

Fraktale, czyli figury geometryczne o nieregularnych kształtach, to pojęcia z obszaru matematyki i fizyki. Podczas wykładu zostanie omówionych kilka  przykladów fraktali, będą również zaprezentowane animacje rysujące fraktal Mandelbrota, fraktalną paproć oraz fraktalne drzewo na wietrze.  Na zakończenie wykładowca zaprezentuje "żywy" fraktal.

This dynamic and interactive workshop is designed to jumpstart your university journey, providing a concise yet comprehensive overview of how to make the most out of your university experience at KU. We shall discuss essential insights into academic success, personal growth, and social engagement in a university setting!  You will discover that University life is not just an extension of your academic journey; it's a vibrant chapter where you'll encounter diverse perspectives, challenge your preconceptions, and discover your passions. It's a time to explore, make mistakes, grow, learn  and learning how to learn!
Welcome to KU!