Kluby

Tlen cząsteczkowy jest kluczowym substratem metabolizmu organizmów tlenowych. Jest potężnym narzędziem do monitorowania natlenienia komórek, funkcji mitochondriów i
metabolicznych implikacji sygnalizacji komórkowej. Związki tlenu to duża grupa wolnych rodników. Podstawą ich powstania jest redukcja lub stymulacja jednoelektronowych cząsteczek tlenu. Taki produkt jest bardziej reaktywny niż podstawowa cząsteczka tlenu i jest znany jako forma reaktywnych form tlenu (ROS). Głównym źródłem wolnych rodników w organizmach jest metabolizm komórki, w wyniku którego dochodzi do wyrównania składników komórkowych, w tym białek, tłuszczów i kwasów nukleinowych. Wolne rodniki mogą powstawać również pod wpływem zewnętrznych czynników fizycznych, takich jak promieniowanie jonizujące i ultrafioletowe, ultradźwięki, zanieczyszczenie powietrza, palenie tytoniu czy stosowanie nieodpowiedniej diety bogatej w kwasy tłuszczowe. Wszystkie te czynniki prowadzą do zaburzenia równowagi organizmu poprzez dezaktywację jego systemów obronnych; w tym utleniona naprawa zasad DNA. Zaburzenie równowagi między działaniem reaktywnych form tlenu a biologiczną zdolnością do szybkiej detoksykacji jego reaktywnych związków pośrednich nazywamy stresem oksydacyjnym. Stres oksydacyjny ma znaczenie dla osób z chorobami takimi jak miażdżyca i innymi chorobami układu
krwiotwórczego, nowotworami, cukrzycą typu 1 i 2, chorobami neurodegeneracyjnymi, takimi jak choroba Parkinsona czy choroba Alzheimera. Uważa się, że stres może odgrywać znaczącą rolę w przyspieszonym starzeniu się organizmu. Liczne publikacje wskazują na istotną rolę ROS w patofizjologii incydentów niedokrwiennych serca. Prawdopodobnie wolne rodniki wytwarzane podczas stresu oksydacyjnego związanego z chorobą niedokrwienną serca, oprócz komórek mięśnia sercowego i śródbłonka, uszkadzają również płytki krwi. Wzajemna zależność między dostępnością tlenu a metabolizmem mitochondrialnym komórek jest kluczem do zrozumienia, w jaki sposób tkanka reaguje na natlenienie. Dotychczas brakowało metod, które byłyby w stanie zmierzyć te parametry dla dostępnego tlenu i towarzyszących im zmian metabolicznych, jednakże obecnie mamy do dyspozycji nowe rozwiązania.

Znajomość struktury przestrzennej białek pozwala zrozumieć procesy biologiczne, na najbardziej podstawowym, atomowym poziomie: sposób w jaki przebiegają reakcje katalizowane przez enzymy; sposób w jaki białka oddziałują z innymi białkami i małymi cząsteczkami; itp. Znajomość struktury, miejsc aktywnych lub wiążących w białkach, pozwala na zrozumienie ich specyficzności substratowej i zaprojektowanie cząsteczek lepiej z nimi oddziałujących, np. potencjalnych leków. W krystalografii rentgenowskiej białek największym wyzwaniem jest pierwszy etap na drodze do uzyskania struktury, czyli otrzymanie dobrze rozpraszającego kryształu białka, co będzie tematem poniższych ćwiczeń.

Mitochondria, pomimo niewielkich rozmiarów, mają wielkie znaczenie dla prawidłowych funkcji komórek i utrzymania zdrowia organizmu. Można je porównać do małych elektrowni,
ponieważ pełnią kluczową rolę w produkcji energii oraz regulacji komórkowych procesów metabolicznych. Niestety z biegiem lat „elektrownie” w naszych komórkach pracują mniej
wydajnie inicjując kaskadę reakcji skutkujących zaburzeniem równowagi wielu procesów komórkowych. Ostatecznie manifestuje się to w postaci widocznych i odczuwalnych oznak
starzenia, takich jak m.in. osłabienie pracy mięśni, zmniejszona wydolność fizyczna, a w niektórych przypadkach rozwój chorób neurodegeneracyjnych. Co pocieszające, wyniki badań prowadzonych na przestrzeni ostatnich kilku dekad pozwoliły na zidentyfikowanie komórkowych mechanizmów naprawczych, umożliwiających poprawę funkcji mitochondriów.
Badania nad opracowaniem farmakologicznych strategii terapeutycznych ukierunkowanych na ten cel są intensywne, a ich wyniki obiecujące. Możemy go jednak realizować na co dzień sami, podejmując aktywność fizyczną czy wdrażając odpowiednie nawyki żywieniowe.

Przesypiamy prawie jedną trzecią naszego życia. Lecz nie jest to czas zmarnowany. Wykorzystujemy go m.in. na regenerację fizyczną, regulację nastroju oraz regenerację mózgu i konsolidację pamięci. Zbyt krótki czas snu lub jego zaburzenia wpływają negatywnie nie tylko na funkcje poznawcze i naszą wydajność, ale także na zachorowalność i śmiertelność z przyczyn sercowo-naczyniowych. Istnieje coraz więcej dowodów na to, że osoby, które śpią zbyt krótko lub zaburzają swoje rytmy dobowe mają również większe ryzyko zwiększania masy ciała i rozwoju otyłości. Wykład podsumowuje dotychczasową wiedzę naukową na temat zależności między długością/jakością snu a rozwojem otyłości.

W ostatnich latach terapie komórkowe i genowe stały się elementem naszej rzeczywistości. Ale co właściwie mamy na myśli rozmawiając o terapiach genowych i komórkowych? Wykład poświęcony najnowszym osiągnięciom w dziedzinie terapii genowych i komórkowych w leczeniu chorób. Omówimy postępy, które zostały dokonane w ostatnich latach, oraz wyzwania, które wciąż stoją przed naukowcami i lekarzami. Przyjrzymy się najnowszym badaniom, technologiom oraz ich potencjalnemu wpływowi na życie pacjentów.

Na naszych warsztatach pokażemy wam, jak geny i warunki, w których żyją rośliny wpływają na ich różnorodność. Dowiecie się, co w świecie biologii molekularnej oznaczają słowa "mutant" i "stres". Będziecie mieli okazję przyjrzeć się roślinom z bardzo bliska, a także weźmiecie udział w grze, w której pokażemy Wam, gdzie roślina ma serce oraz co ma wspólnego z torpedą i z puzzlami.

Podczas zajęć dowiesz się, z jak różnorodnych populacji komórek składa się Twój układ odpornościowy. Dowiesz się czym jest rozmaz krwi i samodzielnie go wykonasz. Zastosujesz specjalne barwienie różnicujące, które umożliwi Ci rozpoznanie wielu grup komórek znajdujących się w krwi. Samodzielnie ustawisz mikroskop i obejrzysz pod nim własnoręcznie wykonany preparat. Będziesz mógł się dowiedzieć czym różnią się oglądane komórki, czy wszystkie mają jądra komórkowe, po co nam ich aż tyle i jakie są ich funkcje. Wykonasz doświadczenie, dzięki któremu zobaczysz, co może zaszkodzić Twoim komórkom krwi w procesie gojenia się ran. Wykonasz doświadczenie, które pokaże Ci co się dzieje z krwią, gdy stosujesz różnych rodzajów środki odkażające. Których z nich powinieneś unikać, a być może wciąż znajdują się w Twojej apteczce?

Selen (metaloid) i tokole (tokoferole i tokotrienole) to fizjologicznie ważne antyoksydanty w diecie ludzi oraz zwierząt gospodarskich i domowych; te właśnie antyoksydanty mogą
przyczynić się do zmniejszenia rozmiaru tworzenia wolnych rodników, których nadmiar w organizmie stymuluje rozwój wielu chorób. Antyoksydanty te podane do diety mogą
podnieść wartości prozdrowotne żywności; warto wspomnieć, iż podawanie diety wzbogaconej w antyoksydanty w ramach zbilansowanej zdrowej diety nie jest ideą, która
narodziła się w czasach współczesnych. Idea żywności prozdrowotnej ma ścisły związek z filozoficzną Wschodu (szczególnie indyjskiej i chińskiej), w której nie było wyraźnego
rozróżnienia pomiędzy właściwie skomponowaną dietą a lekarstwem. Nie powinien więc dziwić fakt, iż liderem w kształtowaniu i produkcji tej żywności jest Japonia, gdzie kluczowe
badania nad prozdrowotnym kształtowaniem diety prowadzono już w latach ’80 XX w. Selen początkowo uznawany był za pierwiastek toksyczny i karcenogenny; dopiero w 1957
roku stwierdzono, iż jest to mikroelement niezbędny w żywieniu ludzi i zwierząt. Fizjologiczne właściwości Selenu w organizmach ludzi i zwierząt zależą od tego, w jakiej formie
chemicznej oraz stężeniach występuje on w diecie. Najważniejsze fizjologiczne funkcje Se to: unieczynnianie wolnych rodników; hamowanie proliferacji komórek (szczególnie
nowotworowych); regulowanie stężenia tyroksyny; utrzymywanie właściwej odporności organizmu; ochrona DNA przed oksydacyjnymi uszkodzeniami; antymutagenne i antykancerogenne; detoksykacja toksycznych metali ciężkich. Podobnie ważne funkcje pełni witamina E (witamina młodości). Witamina ta jest grupą związków chemicznych (tokole), w skład której wchodzą tokoferole i tokotrienole. Wspólną cechą tokoli jest dwupierścieniowy szkielet i łańcuch boczny zbudowany z trzech jednostek izoprenowych. Dlatego też tokole to związki dobrze rozpuszczalne w tłuszczach i olejach roślinnych. Fizjologicznie najważniejszym tokolem jest α-tokoferol; jest on najważniejszym hydrofobowym antyoksydantem występującym w komórkach. Z uwagi na wydatną antyoksydacyjną aktywność, tokole opóźniają procesy starzenia żywych organizmów. Tokole są szczególnie zalecane przy intensywnym wysiłku, w okresie menstruacji i ciąży, przy nadużywaniu alkoholu i paleniu papierosów. Ich zapotrzebowanie zwiększa się wraz z wiekiem.

Spotkanie ma na celu pokazanie uczestnikom jak zorganizowane jest nowoczesne laboratorium badawcze oraz uświadomienie jak dokładnie wygląda ścieżka od sekwencji DNA na komputerze (genu) do badań na białkach. Grupa Biologii Strukturalnej zainteresowana jest tym w jaki sposób aminokwasy budujące białka ułożone są w przestrzeni (struktura), co bezpośrednio przekłada się na pełnione przez nie funkcje. Poznanie struktury, a co za tym idzie funkcji biomolekuły jest zazwyczaj pierwszym krokiem w opracowywaniu nowych leków.

Medycyna personalizowana polega na dobieraniu leku lub metody leczenia nie tylko na podstawie cech choroby, ale również z uwzględnieniem cech pacjenta/pacjentki. Dziedzina ta rozwija się bardzo dynamicznie na całym świecie, również w naszym kraju. Na wykładzie postaram się wyjaśnić, na czym polega medycyna personalizowana i jak można z jej dobrodziejstw korzystać już dzisiaj w Polsce.

„Mydło i kremidło” to zajęcia skierowane dla uczestników powyżej 12 roku życia. Na warsztatach dowiemy się z czego składa się krem i które z tych składników są  naprawdę niezbędne aby  go stworzyć. Podczas zajęć będziemy własnoręcznie otrzymywać  ekologiczne kosmetyki pozbawione konserwantów. Nasze kremy będą miały krótszy termin przydatności ale za to będą bardziej przyjazne dla Naszej skóry.

Świat chemików kręci się często wokół białych proszków i przezroczystych płynów. Co jeśli nie jesteśmy pewni, co dokładnie jest w probówce? Jak sprawdzić (bez niszczenia próbki) czy udało nam się zsyntetyzować pożądany związek? 

Nieinwazyjnych technik jest tylko kilka i jedną z nich (szeroko wykorzystywaną) jest spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego (NMR). Z jej pomocą można z łatwością odróżnić związki o tym samym wzorze sumarycznym, np. ustalić czy w probówce mamy propanal, propanon czy alkohol propenowy. NMR to potężne narzędzie, które umożliwia nam identyfikację związków i badanie struktur przestrzennych cząsteczek, jak również badanie oddziaływań, dyfuzji czy monitorowanie reakcji.  

Spotkanie będzie podzielone na trzy części: 
- krótką prezentację w czasie której uczestnicy poznają podstawy zjawiska NMR i dowiedzą się, w jaki sposób badamy próbki ciekłe w tej technice,  
- wycieczkę po laboratorium Nowych Metod Spektroskopii Magnetycznego Rezonansu Jądrowego i pomiar widma NMR prostej substancji organicznej,  
- wspólną analizę prostych widm prowadzącą do identyfikacji kilku związków.

Chemiczny plac zabaw to niezwykłe doświadczenia chemiczne wykonywane przez najmłodszych z asystą opiekuna. Adresatami są dzieci w wieku 4-8 lat. Eksperymenty w ramach proponowanych warsztatów dopasowane są do wiedzy i umiejętności uczestników. W trakcie zajęć wykorzystane zostaną w pełni  bezpieczne odczynniki i materiały, głównie artykuły gospodarstwa domowego. Podczas warsztatów dzieci zapoznają się z niezwykłym światem chemii. Samodzielnie będą wykonywać eksperymenty, które przybliżą im tajemnice otaczającego nas świata. Podczas zajęć będą miały możliwość stworzenia sztucznego śniegu, sensorycznej masy plastycznej, kolorowej „magmy”, oraz "skaczącej kukurydzy". Bawiąc się,  poznają podstawowe prawa nauk ścisłych. Chemiczny plac zabaw to doskonały sposób na poszerzenie wiedzy i zainteresowań, rozbudzenie pasji do nauki a jednocześnie wyśmienitą zabawę. 

Każdy z nas jest konsumentem i klientem handlu. Niezależnie od wieku, statusu materialnego i miejsca zamieszania. Zakupy stanowią ważny element współczesnego życia człowieka. Zmiany jakie zachodzą w handlu dotyczą nie tylko rozwoju handlu internetowego, ale również zastosowania nowych, cyfrowych technologii, aplikowania programów lojalnościowych dla klientów, podejmowane są działania w kierunku personalizacji oferty. Klienci są bardzo różni, pod wieloma względami. Podkreślając różnice, często odnosimy się do generacji pokoleniowych X, Y, Z, wskazując na odmienne ich podejścia pod względem jakości produktów, sposobu obsługi czy też formy zakupu.

Przede wszystkim zmienia się handel, formaty sklepów, sposoby sprzedaży, sposoby obsługi klienta – a co za tym idzie zmieniają się zachowania nabywcze klientów. Można powiedzieć, że klienci doceniają coraz bardziej wygodę zakupów, oszczędność czasu i pieniędzy, poszukują najlepszych okazji cenowych, mają możliwość porównywania ofert, są coraz bardziej świadomi rynku. Młodsze pokolenie zwraca większą uwagę na zmiany klimatyczne, ochronę środowiska i ekologię, ale dopiero wchodzi na rynek pracy, dysponuje ograniczonymi środkami finansowymi, nie ma możliwości pełnej realizacji swoich potrzeb. Pokolenia X oraz Y przywiązują większą wagę do ceny produktu w odniesieniu do jego jakości, mają większą skłonność korzystania z ofert promocyjnych i programów lojalnościowych firm handlowych. Klienci coraz chętniej korzystają z innowacyjnych rozwiązań cyfrowych stosowanych w handlu oraz wszelkich udogodnień min. w sposobach płatności, dystrybucji czy też obsługi klienta. Konkurencja rynkowa sprawia, że coraz częściej sieci handlowe i sklepy zabiegają o uwagę klienta i budowanie z klientami trwałej relacji. Sposoby są różne, a każdy sposób jest dobry, jeśli jest skuteczny. Wykład będzie dotyczył prezentacji różnych sposobów zwrócenia uwagi klienta, na dany produkt, czy też konkretną ofertę - wykorzystywanych w handlu.

Głównym celem wykładu jest analiza i wspólna dyskusja na temat znaczenia wartości europejskich takich jak: wolność, równość, demokracja, praworządność, sprawiedliwość, solidarność i innych w czasie nakładających się kryzysów globalnych. W sytuacji agresji zbrojnej Rosji w Ukrainie, kryzysu gospodarczego i energetycznego w Europie, rosnącego populizmu, nacjonalizmu, dezinformacji, łamania zasad praworządności i zagrożenia demokracji,  znaczenie podstawowych wartości europejskich jest dużo większe niż w innych okresach. Jednak należy stawiać pytania o to co oznaczają  europejskie wartości dla zwykłego obywatela? Jak są one przestrzegane lub nie w życiu codziennym? Czy mają one wpływ na nasze życie? Czy są dla nas ważne?

Zaspokajanie zbiorowych potrzeb społeczeństwa czy lokalnych społeczności należy do ustawowych obowiązków podmiotów administracji publicznej, odpowiednio rządu lub administracji terenowej – gminy, miasta czy powiatu. Mimo, że jednostki te wywiązują sią z tych obowiązków, fundusze, którymi dysponują umożliwiają świadczenie tylko części usług publicznych oczekiwanych przez mieszkańców. Dodatkowo standard tych usług zbyt często pozostawia wiele do życzenia, jak np. nieodpowiednia jakość wody w sieci wodociągowej czy nawet brak takiej sieci, zaniedbana infrastruktura sportowa lub źle oświetlone ulice. Dzieje się tak dlatego, że podmioty publiczne, nie dysponują stosownymi, rozwiązaniami równie zaawansowanymi technologicznie, co drogimi. Z tego powodu podmioty publiczne, w trosce o jak najwyższą dostępność i jakość usług świadczonych w celu zaspokojenia zbiorowych potrzeb ludności, zapraszają do współpracy w budowie infrastruktury publicznej i w świadczeniu usług z jej wykorzystaniem podmioty z sektora prywatnego, na zasadach partnerstwa publiczno-prywatnego. W ramach takiej współpracy podmiot prywatny udostępnia swój kapitał, posiadane najnowsze technologie oraz swoje doświadczenie. Dzięki temu sektor publiczny może nie tylko zwiększyć zakres świadczonych usług publicznych, ale też poprawić ich standard, co podnosi poziom życia mieszkańców. Warunkiem odniesienia takich korzyści jest jednak wybór odpowiedniego przedsięwzięcia do wykonania w formule partnerstwa publiczno-prywatnego oraz jego rzetelne przygotowanie.

W ramach spotkania omówina zostanie problematyka transformacja energetyczna w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem jej aspektów ekonomicznych. Poruszona zostanie m.in. problematyka obecnego kształtu rynków energii warunkującego wzrost konkurencyjności odnawialnych źródeł energii (OZE), kwestie związane z energetyką węglową w Polsce, a także tematyka programu rozwoju energetyki jądrowej w Polsce. Zajęcia rozpoczną się od wprowadzenia w tematykę transformacji energetycznej, a następnie odbędzie się dyskusja, podczas której będzie możliwość zadawania wszelkich nurtujących pytań w zakresie tematyki spotkania.

Ciągle zmieniające się otoczenie rynkowe wymusza na firmach szybkie dostosowywanie się do aktualnych oczekiwań konsumentów. Pomimo postępującej globalizacji nadal na wielu rynkach istnieją mniej lub bardziej istotne preferencje dla lokalnych producentów i dostawców usług. Postęp techniczny skraca cykl życia produktów i wymaga ponoszenia znacznych nakładów na rozwój technologii. W takich warunkach refleksja nad optymalną strategią rozwoju wymaga uwzględniania wielu czynników, w tym realizacji ambitnych przedsięwzięć polegających na zagranicznych inwestycjach bezpośrednich oraz przejęciach.

Fuzje i przejęcia przestały już być synonimem agresywnej ekspansji, a stały się równoprawną strategią postepowania w sytuacji, gdy niezbędne jest skokowe powiększenie potencjału wytwórczego, szybkie uzyskanie dostępu do nowych rynków lub grup konsumentów oraz obrona własnej tożsamości. Dziś, to tradycyjne podejście do wzrostu polegające na stopniowej rozbudowie własnego potencjału postrzegane jest jako działanie pasywne i ograniczające możliwości rozwoju.

Do strefy euro należy obecnie 20 krajów Unii Europejskiej. W Polsce kwestia przystąpienia pojawia się od wielu lat w debacie publicznej, jednak nie podjęliśmy dotychczas decyzji o terminie przyjęcia euro. Podczas spotkania powiem Państwu jakie korzyści Polska mogłaby odnieść z przyjęcia wspólnej europejskiej waluty, wyjaśnię też jakie koszty i zagrożenia się z tym wiążą. Wyjaśnię ile zyskalibyśmy na obniżeniu kosztów transakcyjnych, jakiego wzrostu cen można się spodziewać w momencie przystąpienia oraz czym są (i czym grożą) niestabilne boomy. Powiem jakie warunki powinniśmy spełnić, aby korzyści przeważyły nad kosztami. Serdecznie zapraszam.

Zapraszamy serdecznie na unikalne warsztaty "Wzrok - najważniejszy ze zmysłów" w Międzynarodowym Centrum Badań Oka - ICTER! Przekonaj się na własne oczy, jak powstają nowoczesne technologie wsparcia diagnostyki i terapii chorób oczu w naszym centrum doskonałości naukowej Instytutu Chemii Fizycznej PAN na warszawskiej Woli.

Dołącz do nas na wyjątkowym wydarzeniu edukacyjnym! Przyjdź do naszego centrum 27 września 2024 roku, by wziąć udział w fascynujących zajęciach.

W programie warsztatów oferujemy:

1. Oglądanie przygotowanych elementów biologicznych w powiększeniu przy użyciu mikroskopu świetlnego.
2. Ocenę siatkówki oka za pomocą komercyjnego urządzenia OCT Revo firmy Optopol. To badanie jest darmowe dla chętnych, jednak wymaga podpisanej zgody przez uczestnika bądź prawnego opiekuna osoby biorącej udział w wydarzeniu.
3. Optyczna Koherentna Tomografia (OCT) to nieinwazyjna, bezdotykowa metoda wykorzystywana w obrazowaniu struktury siatkówki oka w wysokiej rozdzielczości. Metoda ta wykorzystuje wiązkę światła do skanowania siatkówki, analizując współczynnik odbicia światła od poszczególnych warstw siatkówki, co umożliwia ocenę grubości siatkówki oraz diagnostykę chorób narządu wzroku.
4. Zwiedzanie naszych nowoczesnych laboratoriów.

Poruszymy trzy główne zagadnienia:

1. Budowę modelu oka.
2. Złudzenia optyczne.
3. Mikroskopy.

Obserwacje wieczorne przez teleskop. Przez teleskop o średnicy 8 cali zobaczymy jak wyglądają pierścienie Saturna, a za pomocą teleskopu z wbudowaną kamerą będziemy robić astrofotografie z mgławicami i galaktykami – pod miejskim niebem też jest to możliwe.

Uzależnione od pogody.

Obserwacje dzienne Słońca przez teleskop słoneczny. Przed Planetarium CNK na scenie do dyspozycji będą dwa teleskopy: słoneczny z filtrem H-alfa i drugi z filtrem w świetle widzialnym. Poszukamy plam słonecznych, zobaczymy protuberancje i uświadomimy zainteresowanych co mają wspólnego z zorzami polarnymi.

Możliwości uzależnione od pogody.

Obserwacje dzienne Słońca przez teleskop słoneczny. Przed Planetarium CNK na scenie do dyspozycji będą dwa teleskopy: słoneczny z filtrem H-alfa i drugi z filtrem w świetle widzialnym. Poszukamy plam słonecznych, zobaczymy protuberancje i uświadomimy zainteresowanych co mają wspólnego z zorzami polarnymi.

Możliwości uzależnione od pogody.

Podróż po Kosmosie w wirtualnej rzeczywistości. Za pomocą gogli VR uczestnicy będą mogli wejść do wnętrza Międzynarodowej Stacji Kosmicznej ISS i odkryć nawet kilkadziesiąt miejsc, w których astronauci dokonują codziennych czynności bądź istotnych eksperymentów.