Zdrowie człowieka kształtowane jest przez wiele czynników środowiskowych – nie tylko przyrodniczych, lecz także społecznych i psychicznych. Zrozumienie tych złożonych zależności wymaga spojrzenia z różnych perspektyw, w tym także nauk społecznych.
Program - spotkania
Wyświetlanie 201 - 250 z 411.
Na spotkania festiwalowe jest wstęp wolny.
Przy wybranych wydarzeniach jest informacja, pod jakim adresem można się zapisać, brak takiej informacji oznacza brak zapisów.
- czw., 2026-09-24 16:00 do 17:30
Dlaczego psychologowie pytają czasem o rzeczy, które wydają się dziwne albo zupełnie niezwiązane z tematem?
Podczas spotkania pokażemy, jak wyglądają badania psychologiczne „od kuchni”, czym różnią się od internetowych „ankietek” i dlaczego „amerykańscy naukowcy odkryli, że…” nie zawsze oznacza „to prawda o każdym z nas”.
Sprawdzimy też, jak łatwo wyciągać błędne wnioski z badań i mylić korelację z przyczyną.
Na koniec pokażemy przykłady badań psychologicznych, które realnie wpływają na nasze życie.
- czw., 2026-09-24 17:00 do 18:30
Prezentacja (definiowanie) podstawowych pojęć: zarządzanie, proces, zarządzanie procesami w aspekcie pracy pilota w tzw. dużym i małym lotnictwie. Znaczenie wiedzy z dziedziny zarządzania w procesie szkolenia lotniczego. Wykład uzupełniany przykładami z życia i pracy pilota.
- czw., 2026-09-24 17:30 do 18:30
Nowoczesne neurotechnologie, takie jak metody neuromodulacji układu nerwowego czy interfejsy mózg-komputer, są dziś z powodzeniem stosowane do kontrolowania bólu, leczenia chorób neurologicznych i zaburzeń psychicznych oraz przywracania funkcji motorycznych i komunikacyjnych. Technologie te podnoszą jakość życia milionów ludzi na świecie. Niosą jednak ze sobą nowe ryzyka oraz wyzwania etyczne i prawne. Ich stosowanie wiąże się bowiem z bezpośrednim względem i ingerencją w mózg i umysł człowieka – w jego procesy poznawcze, emocje, pamięć, motywację, a nawet osobowość. To zaś rodzi fundamentalne pytanie o należną ochronę integralności, tożsamości, autonomii oraz prywatności jednostki w dobie współczesnych neurotechnologii.
Celem wystąpienia jest analiza granic ingerowania w ludzki mózg i umysł w kontekście postulowanych w literaturze neuro-praw człowieka (neurorights), w tym prawa do integralności psychicznej, prawa do wolności poznawczej oraz prawa do prywatności psychicznej.
I piętro, Aula im. Marii Ossowskiej (sala 116)
- czw., 2026-09-24 17:00 do 18:00
Na wykładzie przyjrzymy się jednemu z najstraszniejszych scenariuszy, o jakich pomyśleli filozofowie. Pomysł, że poza mną - jako poznającym - nie istnieje nikt inny i nic innego, bo wszystko to jest światem istniejącym dla mojej świadomości - nosi miano solipsyzmu. Czy jest on możliwy? A jeśli tak, czy da się dowieść, że ten scenariusz nie jest prawdą? Te i inne pytania zostaną rozważone w ramach naszego wykładu.
I piętro, Aula im. Marii Ossowskiej (sala 116)
- czw., 2026-09-24 18:00 do 19:00
Połączone Biblioteki (Biblioteka im. Kazimierza Twardowskiego) zapraszają na niebywały seans spirytystyczny! W mrocznych zakamarkach magazynów przywołacie z nami ducha dawnej filozofii. Poczujecie aurę prądów i idei minionych, ujrzycie osobliwe dzieła, odetchniecie bibliotecznym powietrzem i zakichacie się na śmierć. Doświadczcie rzeczy niedostępnych zwykłym śmiertelnikom/czytelnikom!
I piętro, Czytelnia Biblioteki im. Kazimierza Twardowskiego (sala 118)
- czw., 2026-09-24 19:00 do 20:00
Czy spacer po lesie poprawia nastrój? Czy natura może działać jak naturalny antydepresant? Dlaczego przebywanie w przyrodzie pomaga nam czuć się lepiej i ile czasu trzeba w niej spędzać aby odczuć realne efekty? Coraz więcej badań psychologicznych pokazuje, że kontakt z naturą ma głęboki i mierzalny wpływ na nasze zdrowie psychiczne i dobrostan i że ten wpływ może być długofalowy.
Podczas spotkania przyjrzymy się, co dzieje się z nami, gdy wychodzimy na łono natury. Omówimy wyniki badań, które pokazują, że środowisko naturalne sprzyja redukcji stresu,
poprawie nastroju i większej równowadze emocjonalnej. Szczególną uwagę poświęcimy dwóm czynnikom, które okazują się kluczowe: poczuciu więzi z naturą - temu, jak bardzo czujemy się jej częścią - oraz regulacji emocji, czyli temu, jak radzimy sobie z trudnymi uczuciami i czy natura może nam w tym pomagać. Pokażemy też, jak można badać te zależności, uwzględniając różne metody: od kwestionariuszy po nowoczesne technologie.
Zaprezentujemy wyniki własnych badań, które pozwalają lepiej zrozumieć mechanizmy stojące za dobroczynnym działaniem przyrody. Wspólnie zastanowimy się, czy różne rodzaje
naturalnych przestrzeni mogą na nas różnie oddziaływać i czy oglądanie zdjęć przyrody może zastąpić spacer.
Wykład jest skierowany do wszystkich zainteresowanych psychologią, dobrostanem i naturą, bez konieczności wcześniejszej wiedzy naukowej. Zapraszamy do wspólnego odkrywania, jak natura może nam pomóc dbać o swoje samopoczucie.
- czw., 2026-09-24 17:00 do 18:00
Niemal połowa młodych Polaków doświadcza objawów obniżonego nastroju, a wśród najczęstszych trudności pojawiają się depresja i zaburzenia lękowe. W badaniach młodzi ludzie wskazują depresję jako problem w 77% odpowiedzi, a lęk w 55%. Jednocześnie wielu nastolatków nie chce lub boi się prosić o pomoc z powodu wstydu albo przekonania, że „trzeba sobie radzić samemu”. Podczas spotkania pokażemy, jak projekt „XR dla Dobrostanu” wykorzystuje sztukę i wirtualną rzeczywistość, aby skutecznie wspierać zdrowie psychiczne młodzieży. Opowiemy, jak światy VR i kontakt ze sztuką mogą pomagać w regulacji emocji i obniżaniu napięcia. Wyjaśnimy dlaczego mózg reaguje na wirtualne środowiska podobnie jak na realne miejsca oraz jak takie doświadczenia można badać naukowo, między innymi przez pomiary stresu i odprężenia. To spotkanie dla młodzieży, rodziców, nauczycieli i wszystkich osób, które szukają nowych sposobów rozmowy o zdrowiu psychicznym.
- czw., 2026-09-24 18:30 do 19:15
Niskotemperaturowa plazma, nazywana często czwartym stanem materii, coraz częściej znajduje zastosowanie w inżynierii chemicznej i technologiach ochrony środowiska. Choć kojarzy się głównie z bardzo wysoką temperaturą, w rzeczywistości może być generowana w warunkach bliskich temperaturze pokojowej. Dzięki temu możliwe jest prowadzenie procesów chemicznych w sposób energooszczędny, bez konieczności silnego ogrzewania całego układu.
Podczas wykładu uczestnicy dowiedzą się, czym jest niskotemperaturowa plazma, jak powstaje oraz dlaczego zawarte w niej elektrony, jony, rodniki i wzbudzone cząsteczki są tak skuteczne w inicjowaniu reakcji chemicznych. Omówione zostaną przykłady wykorzystania plazmy w procesach dezynfekcji powietrza, wody i powierzchni, gdzie reaktywne formy tlenu i azotu mogą prowadzić do unieszkodliwiania bakterii, wirusów oraz innych mikroorganizmów. Drugim ważnym obszarem wykładu będzie zastosowanie plazmy w usuwaniu zanieczyszczeń gazowych i ciekłych, takich jak lotne związki organiczne, tlenki azotu czy trwałe związki organiczne obecne w ściekach. Szczególna uwaga zostanie poświęcona konwersji dwutlenku węgla, jednego z głównych gazów cieplarnianych. Uczestnicy poznają ideę plazmowego rozkładu i przekształcania CO₂ w użyteczne produkty chemiczne, takie jak tlenek węgla, metanol czy kwas mrówkowy. Wykład pokaże również, jak połączenie plazmy z katalizatorami może zwiększać efektywność i selektywność procesów chemicznych. Zostaną przedstawione przykłady reaktorów plazmowych, w tym reaktorów z wyładowaniem barierowym, oraz ich potencjalne zastosowanie w technologiach przyszłości.
Spotkanie będzie okazją do zrozumienia, dlaczego niskotemperaturowa plazma może stać się jednym z ważnych narzędzi zielonej transformacji przemysłu chemicznego. Wykład jest skierowany do osób zainteresowanych chemią, inżynierią, ochroną środowiska i nowoczesnymi technologiami. Nie wymaga specjalistycznego przygotowania — najważniejsza będzie ciekawość świata i chęć poznania, jak za pomocą „zimnej” plazmy można rozwiązywać gorące problemy współczesności.
Miejsce zbiórki: hol główny, skąd uczestnicy zostaną odebrani przez osobę prowadzącą zajęcia lub pokierowani przez pracowników recepcji
- czw., 2026-09-24 15:00 do 16:00
Dwa zupełnie odmienne zjawiska, jedno ze świata kryształów, a drugie ze świata roślin mają podobną geometrię.
Filotaksja to zjawisko botaniczne, wynikłe z mechanizmu wzrostu merystemu. Roślinna tkanka twórcza (merystem) składa się z komórek zdolnych do regularnych podziałów komórkowych. Każdy zawiązek nowego organu (tzw. primordium) wyrasta z merystemu pod tzw.złotym kątem (137,5 stopnia). Pięciokrotna oś symetrii.
Kwazikryształy odkrył Dan Shechtman w 1984 r. Zaobserwował on niekrystalograficzną 5-krotną oś symetrii w szybko schłodzonym stopie glinu z manganem (Nobel, 2011), co wiąże się ze złotym cięciem i ciągiem Fibonacciego.
Znacznie wcześniej Charles Bonnet w 1754 roku wskazał, że na spirali opisującej ulistnienie (filotaksję) kąty zaznaczone przez kolejne liście skręcające zgodnie i przeciwnie do wskazówek zegara często mają się do siebie w stosunku takim, jaki zachodzi pomiędzy dwoma kolejnymi wyrazami ciągu Fibonacciego.
Kwazikryształy i układ pędów rośliny mają uporządkowanie bez symetrii translacyjnej. Geometria łączy z sobą dwa te dwa układy. Rolę atomów w kwazikryształach pełnią zalążki pędów u roślin.
Szczegóły dotyczące tematu: rwojnar@ippt.pan.pl
Budynek przystosowany do osób niepełnosprawnych
- czw., 2026-09-24 16:00 do 17:30
W ramach warsztatów przewidziane jest spotkanie z Jolantą Różalską - historyczką sztuki, znawczynią zagadnień związanych z wachlarzami.
Spotkanie będzie podzielone na 2 części: teoretyczną (krótki wykład) oraz praktyczną (prezentacja zabytkowych obiektów, ekspercka ocena przyniesionych przez uczestników przedmiotów, wskazówki na temat ich przechowywania oraz porady dotyczące ewentualnych napraw).
I piętro, sala im. Starzyńskiego
- czw., 2026-09-24 16:00 do 17:30
Czy w mieście z jego hałasem, nocnym oświetleniem i ruchem drogowym jest miejsce dla nietoperzy? Postaramy się o tym przekonać podczas wieczornej wycieczki, wyposażeni w chytre elektroniczne urządzenia, które pozwalają usłyszeć to, co normalnie dla nas niesłyszalne (a być może również zobaczyć rzeczy niewidoczne gołym okiem).
Zamierzamy spędzić około dwóch godzin pod gołym niebem, należy zatem ubrać się odpowiednio do panującej temperatury. Nie od rzeczy może być zabranie ze sobą latarki. Jeśli ktoś uważa komary za uciążliwe, należy się przed nimi zabezpieczyć.
Należy ubrać się odpowiednio do panującej temperatury. Warto mieć latarkę i zabezpieczyć się przed komarami.
przy popiersiu Ignacego Jana Paderewskiego
- pt., 2026-09-25 18:30 do 20:30
A skąd ci chemicy to wszystko wiedzą? Choć to pytanie rzadko pada głośno, zapewne wiele osób je sobie zadaje – szczególnie gdy pojawiają się doniesienia o nowych odkryciach, zagrożeniach środowiskowych czy nowoczesnych lekach. Prawda jest taka, że naszą wiedzę budujemy poprzez łączenie faktów, stawianie śmiałych hipotez i ich rygorystyczną weryfikację. Na tym etapie niezbędne jest doświadczenie, ale równie kluczowa jest zaawansowana aparatura.
Podczas naszego spotkania skupię się właśnie na tym ostatnim elemencie. Chcę Państwu przedstawić narzędzia współczesnej chemii – instrumenty, które pozwalają nam odkrywać strukturę świata w skali mikro- i nanometrycznej. Wyjaśnię, co kryje się pod magicznymi skrótami XPS i SIMS. A na koniec... może wspólnie zapolujemy na jony i elektrony?
W przypadku osób nie posiadających konta wymagana jest wcześniejsza rejestracja.
Prowadzący spotyka się z grupą przy portierni budynku CNBCh (wejście od strony Wydziału Biologii) o wyznaczonej godzinie.
- pt., 2026-09-25 14:00 do 15:00
A skąd ci chemicy to wszystko wiedzą? Choć to pytanie rzadko pada głośno, zapewne wiele osób je sobie zadaje – szczególnie gdy pojawiają się doniesienia o nowych odkryciach, zagrożeniach środowiskowych czy nowoczesnych lekach. Prawda jest taka, że naszą wiedzę budujemy poprzez łączenie faktów, stawianie śmiałych hipotez i ich rygorystyczną weryfikację. Na tym etapie niezbędne jest doświadczenie, ale równie kluczowa jest zaawansowana aparatura.
Podczas naszego spotkania skupię się właśnie na tym ostatnim elemencie. Chcę Państwu przedstawić narzędzia współczesnej chemii – instrumenty, które pozwalają nam odkrywać strukturę świata w skali mikro- i nanometrycznej. Wyjaśnię, co kryje się pod magicznymi skrótami XPS i SIMS. A na koniec... może wspólnie zapolujemy na jony i elektrony?
W przypadku osób nieposiadających konta wymagana jest wcześniejsza rejestracja.
Prowadzący spotyka się z grupą przy portierni budynku CNBCh (wejście od strony Wydziału Biologii) o wyznaczonej godzinie.
- pt., 2026-09-25 16:00 do 17:00
Każdy lek działa dlatego, że „rozpoznaje” swój cel molekularny – najczęściej białko – i wchodzi z nim w precyzyjne interakcje. To właśnie na poziomie atomowym rozstrzyga się czy farmakoterapia będzie skuteczna, selektywna i bezpieczna. Na zajęciach będzie można poznać mechanizmy, dzięki którym małe cząsteczki modulują funkcję receptorów, enzymów, czy kanałów jonowych. Będzie można także zobaczyć jak działają przeciwciała.
Omówione zostaną podstawy oddziaływań niekowalencyjnych (wiązania wodorowe, oddziaływania elektrostatyczne, siły van der Waalsa, efekt hydrofobowy) oraz ich rola w determinowaniu powinowactwa i selektywności ligandów. Wyjaśnimy, czym różni się agonista od antagonisty i modulatora allosterycznego oraz jak konformacyjna plastyczność białek wpływa na odpowiedź biologiczną. Szczególną uwagę poświęcimy znaczeniu dynamiki molekularnej w rozumieniu mechanizmów działania leków.
Białka są dynamicznymi strukturami i w związku z tym leki lub hormony oraz inne substancje wiążą się z nimi również na sposób dynamiczny. Zastosowanie metody dynamiki molekularnej i modelowania molekularnego oraz coraz szybszych komputerów sprawiło, że możemy symulować te struktury w ich naturalnym środowisku tj. w roztworze wodnym lub błonie komórkowej dla białek błonowych, oraz badać ich oddziaływania z różnymi substancjami.
Na kilku stanowiskach komputerowych będzie można przeprowadzać symulacje i wizualizacje biomolekuł w skali atomowej, porównać wiązanie się serotoniny i różnych substancji psychoaktywnych do receptorów GPCR, które odpowiadają za przekazywanie sygnałów przez błonę komórkową, także w neuronach, jak również zobaczyć inne białka i leki. Będzie można własnoręcznie wyciągnąć lek z kieszeni wiążącej w białku lub zmodyfikować lek tak, żeby uzyskać silniejsze wiązanie z białkiem.
Przedstawione zostaną także współczesne strategie projektowania leków, w tym podejście strukturalne (structure-based drug design) oraz wykorzystanie metod obliczeniowych do przewidywania sposobu wiązania ligandów. Pokażemy, że skuteczność kliniczna ma swoje źródło w subtelnych interakcjach na poziomie molekularnym – tam, gdzie lek i białko prowadzą swój precyzyjny, chemiczny dialog.
W przypadku osób nie posiadających konta wymagana jest wcześniejsza rejestracja. Zajęcia składają się z kilku ćwiczeń, można wybrać i wykonać dowolne z nich, wszystkie zajmują ok. 2-3 godziny. Nie ma sztywnych ram rozpoczęcia zajęć.
Budynek Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych (CNBCh), piętro IV, pokój 4.132.
- pt., 2026-09-25 15:00 do 20:00
Nanotechnologia, choć wciąż pełna tajemnic, coraz częściej wpływa na produkty, których używamy codziennie. Nanocząstki srebra dodawane są do wielu produktów, aby zapewnić im właściwości przeciwbakteryjne, nanomateriały węglowe poprawiają twardość lub przewodzenie prądu, gdy są dodane do kompozytów, a niektóre nanocząstki służą nam jako nośniki leków przeciwnowotworowych. Rosnące zapotrzebowanie na takie materiały przynosi nowe wyzwania inżynierii chemicznej - takie zaprojektowanie procesów otrzymywania nanomateriałów, aby były użyteczne, a jednocześnie opłacalne.
Na wykładzie opowiem Wam o dwóch procesach otrzymywania nanomateriałów. Pierwszym będzie rozdmuch roztworu polimeru służący do otrzymania nanowłókien polimerowych. Drugim, precypitacja nanocząstek hydroksyapatytu w przepływowych mieszalnikach. W obu procesach stosujemy przepływ płynów, aby kontrolować powstawanie nanomateriałów. Nanowłókna mają wiele zastosowań, ale ja pokażę te związane z medycyną. Natomiast nanocząstki hydroksyapatytu, podobne chemicznie do składników mineralnych kości, mają głównie zastosowania medyczne i ja pokaże dwa.
Na wykładzie dowiecie się nie tylko jak produkować nanomateriały, ale też jaką rolę w projektowaniu procesów otrzymywania nanomateriałów odgrywa inżynieria chemiczna.
Miejsce zbiórki: hol główny, skąd uczestnicy zostaną odebrani przez osobę prowadzącą zajęcia lub pokierowani przez pracowników recepcji
- pt., 2026-09-25 15:00 do 16:00
Czy nasze decyzje finansowe są rzeczywiście racjonalne? Klasyczna ekonomia zakłada, że człowiek podejmuje wybory w sposób logiczny, maksymalizuje korzyści i minimalizuje straty. W praktyce jednak nasze decyzje bardzo często odbiegają od tego modelu – są kształtowane przez emocje, intuicję, uproszczenia poznawcze oraz kontekst społeczny.
Podczas spotkania uczestnicy poznają podstawowe założenia ekonomii behawioralnej i psychologii decyzji, które pomagają zrozumieć, dlaczego podejmujemy nieoptymalne wybory finansowe. Omówione zostaną najczęstsze błędy poznawcze, takie jak efekt zakotwiczenia, nadmierna pewność siebie, awersja do strat czy heurystyka dostępności, wpływające na nasze codzienne decyzje – od zakupów po inwestowanie.
Spotkanie będzie miało charakter interaktywny – uczestnicy wezmą udział w krótkich eksperymentach i zadaniach decyzyjnych, które pozwolą im doświadczyć mechanizmów psychologicznych „w działaniu”. Dzięki temu możliwe będzie nie tylko zrozumienie teorii, lecz także refleksja nad własnymi wyborami ekonomicznymi.
W drugiej części spotkania poruszony zostanie temat rosnącej roli technologii i algorytmów w podejmowaniu decyzji finansowych. Czy sztuczna inteligencja pomaga podejmować lepsze decyzje, czy raczej pogłębia nasze błędy? Jak zmienia się odpowiedzialność za decyzje w świecie cyfrowym?
Spotkanie skierowane jest do wszystkich osób zainteresowanych ekonomią, finansami oraz psychologią podejmowania decyzji – zarówno uczniów i studentów, jak i osób, które chcą lepiej zrozumieć własne zachowania finansowe.
- pt., 2026-09-25 15:00 do 16:30
Prezentacja najnowszych badań z obszaru finansów i ochrony konsumentów, która pozwoli uczestnikom wyrobić własne zdanie na temat poziomu bezpieczeństwa na rynku oraz znaczenia wiedzy finansowej w codziennych decyzjach.
- pt., 2026-09-25 16:00 do 17:30
Czy możliwe jest życie bez nadmiaru odpadów – i czy może to się opłacać? Podczas wykładu pokażemy, że gospodarka obiegu zamkniętego to nie tylko sposób na ochronę środowiska, ale także realna szansa na rozwój nowoczesnego, dochodowego biznesu.
Dowiesz się, jak proste zasady (5R) mogą zmniejszyć ilość odpadów w codziennym życiu oraz poznasz inspirujące przykłady firm i technologii, które przekształcają odpady w cenne zasoby.
To spotkanie dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, jak ich codzienne wybory wpływają na przyszłość – naszej planety i gospodarki.
- pt., 2026-09-25 18:30 do 20:00
Uczestnicy warsztatów, pod nadzorem instruktorów z Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii oddział w Warszawie, zbudują model rakiety wielokrotnego użytku, zaopatrzonej w silnik. Minimalny wiek uczestników 8 lat. Budowa wymaga precyzji, dlatego dla dzieci między 8-12 lat konieczna pomoc rodziców w czasie trwania warsztatów.
Dzieci w wieku 8-12 lat muszą obowiązkowo być wspomagane podczas zajęć przez rodziców lub opiekunów.
Gminna Biblioteka Publiczna w Klembowie
- pt., 2026-09-25 15:30 do 18:00
Światłowody są obecnie jednym z najpopularniejszych rozwiązań wykorzystywanym do globalnej komunikacji. W trakcie spotkania zaprezentujemy nie tylko jak przesłać informację za pomocą światłowodu i co wpływa na jakość transmisji, ale także jak łączyć ze sobą dwa światłowody i jak „podsłuchać” komunikację światłowodową.
Wejście tylko od ul. Kaliskiego 2. Laboratorium Zakładu Technicznego Zastosowań Fizyki WAT, bud. 100 sala 080, budynek 34 sala 26
- pt., 2026-09-25 10:00 do 10:30
- pt., 2026-09-25 10:35 do 11:05
- pt., 2026-09-25 11:10 do 11:40
- pt., 2026-09-25 11:45 do 12:15
- pt., 2026-09-25 12:20 do 12:50
- pt., 2026-09-25 12:55 do 13:25
- pt., 2026-09-25 13:30 do 14:00
- pt., 2026-09-25 14:05 do 14:35
- pt., 2026-09-25 14:40 do 15:10
Warsztaty poświęcone będą analizie znaczenia i użycia najnowszych potocznych określeń osób grubych, wyrazom kanapowczyni i kanapowiec. Swoją karierę nowe określenia zawdzięczają popularności programów reality show nadawanych przez stację TTV oraz − w mniejszym zakresie − bezpłatnej, ogólnodostępnej akcji Od kanapowca do sportowca mającej na celu zachęcenie Polaków do aktywności fizycznej. Nowe wyrazy powielają obraz grubasa jako osoby prowadzącej niezdrowy, siedzący tryb życia – nieumiarkowanej w jedzeniu, nieuprawiającej sportu. Charakteryzują osoby grube humorystycznie, pobłażliwie, lekceważąco.
Rzeczownik kanapowiec pierwotnie był żartobliwym określeniem leniwego psa lubiącego wylegiwać się i drzemać na kanapie. W odniesieniu do ludzi nie tylko utrwala on negatywny stereotyp fizyczny grubasa jako stale jedzącej osoby o nadmiernej masie ciała, ale też rozszerza portret o cechy psychiczne. Zasadnicze dla konceptualizacji kanapowców i kanapowczyń przez użytkowników polszczyzny są bierność, bezwolność i lenistwo.
W części warsztatowej będziemy analizować ogólnodostępne teksty (np. artykuły internetowe, komentarze), identyfikując słowa i zwroty używane do opisu kanapowców i kanapowczyń (np. brak motywacji, uleganie pokusom, niska samoocena). Bycie kanapowcem jest − zgodnie z intencją nadawców komunikatów − wartościowane jako stan niepożądany, który bezwzględnie należy przezwyciężyć. Ma temu służyć pozytywnie oceniana metamorfoza opisywana w wojennej metaforyce walki z nadprogramowymi kilogramami.
Pałac Staszica, sala Dąbrowskiego / 006, parter
- pt., 2026-09-25 11:00 do 12:30
Przekonaj się, jak mogłoby wyglądać Twoje imię w dawnym węgierskim alfabecie runicznym! Zawiera ligatury.
sala 2.212, II piętro
- pt., 2026-09-25 17:00 do 18:00
Księgi parafialne zawierające informacje (metryki) na temat małżeństw, chrztów i zgonów są najobszerniejszym zbiorem źródłowym do poznania przeszłości. Można w tych księgach odnaleźć nie tylko podstawowe informacje osobowe, ale także opowieści o życiu ludzi, ich losach i dramatach, rozgrywających się na tle dziejów Polski. Są to opowieści o naszych pradziadkach i praprzodkach, które czekają na badaczy będących w stanie odczytać ich zmienne koleje losu z zapisów metrykalnych. Te historie dotyczą naszych regionów pochodzenia, naszych rodzin, to historia o każdym z nas. Jakie kompetencje są potrzebne do czytania ksiąg metrykalnych? Jak czytać zapisy metrykalne? Czego można się z nich dowiedzieć?
Uczestnicy spotkania samodzielnie będą poznawać losy bliźniąt syjamskich narodzonych w Krakowie na początku XVIII wieku, a także losy weterana walk z wojskami moskiewskimi w czasie Konfederacji Barskiej, którego żona, uznając, że jej małżonek poległ, wyszła ponownie za mąż, po czym ponownie spotkała pierwszego męża w Warszawie w 1775 roku.
Kampus Wóycickiego, bud. 21, sala 225
- pt., 2026-09-25 17:30 do 18:30
W 1779 roku w Hamburgu ukazała się w języku francuskim broszura pt. Orangutan europejski, czyli Polak taki, jaki jest. Dzieło metodyczne zwieńczone nagrodą w dziedzinie
historii naturalnej; rok później w Berlinie opublikowano jej niemiecki przekład. Oba teksty wydrukowane zostały anonimowo.
Oś wywodu stanowiła teza, zgodnie z którą, Polacy mieli być potomkami małp, które zaledwie kilka stuleci wcześniej upodobniły się fizycznie do człowieka. Choć pamflet wpisywał się w szereg współczesnych tekstów dyskredytujących porządek polityczny i społeczny Rzeczypospolitej oraz przedstawiających jej kulturę jako egzotyczną i obcą europejskim normom, przekraczał on granice, których większość ówczesnych polemistów, nawet w najostrzejszych wystąpieniach, nie była skłonna naruszyć. Autor odmienność Polaków i Litwinów wyjaśniał bowiem nie w kategoriach kulturowych, lecz biologicznych.
Celem poniższych uwag jest prezentacja głównych tez pamfletu oraz polemiki, jaką wywołał, a także osadzenie ich w kontekście osiemnastowiecznych wyobrażeń o barbarzyństwie i naturze człowieka.
Budynek Pomuzealny, III piętro, sala 17 jest winda
- pt., 2026-09-25 18:00 do 19:30
The lecture will focus on the development of artificial intelligence and robotics, from early concepts to contemporary AI-based systems and autonomous robots. Current applications of these technologies in industry, medicine, and everyday life will be discussed, as well as their impact on society and the labor market. The future of AI and robotics and possible directions for their further development will also be discussed.
- pt., 2026-09-25 17:30 do 18:30
Przedmiotem wykładu jest problematyka wejścia w życie (czerwiec 2024 r.) i rozpoczęcia stosowania (czerwiec 2026 r.) Paktu o Migracji i Azylu w kontekście jego implementacji przez państwa członkowskie UE.
W trakcie wykładu zostaną omówione główne założenia Paktu i ich wpływ na kształtowanie krajowych polityk migracyjnych i azylowych, ze szczególnym uwzględnieniem Polski.
Sala 273, II piętro
- pt., 2026-09-25 18:00 do 19:00
Festiwal Nauki w Warszawie to jedno z najważniejszych i najstarszych wydarzeń popularnonaukowych w Polsce, które od 1997 roku przybliża społeczeństwu osiągnięcia ze wszystkich dziedzin wiedzy. Przez lata inicjatywa ta zjednoczyła czołowe uczelnie oraz instytuty badawcze, tworząc unikalną przestrzeń do otwartych spotkań, debat i eksperymentów z udziałem wybitnych naukowców. To wyjątkowe trzydziestolecie to nie tylko święto edukacji, ale również dowód na niegasnącą ciekawość świata i potrzebę dialogu między światem nauki a publicznością.
Edukacja i popularyzacja nauki stanowią kluczowy element strategii Instytutu Badawczego Leśnictwa (IBL) służący upowszechnianiu wiedzy o ekosystemach leśnych i nowoczesnej gospodarce. Instytut promuje wyniki swoich badań wśród społeczeństwa, aby budować świadomość ekologiczną oraz kształtować właściwe postawy wobec ochrony przyrody i wyzwań klimatycznych. Przekazywanie rzetelnej wiedzy wspiera dialog z opinią publiczną i umożliwia praktyczne wykorzystanie innowacyjnych rozwiązań wypracowanych przez naukę leśną.
IBL uczestniczy w Warszawskim Festiwalu Nauki od pierwszej jego edycji! Podczas seminarium chcielibyśmy przedstawić 30 lat krzewienia wiedzy przyrodniczo-leśnej w ramach tego święta nauki!
- pt., 2026-09-25 10:00 do 13:00
„Niestatycznie statystycznie!” to dynamiczna, angażująca gra terenowa, która zmotywuje uczestników do spojrzenia na statystykę z zupełnie innej perspektywy. Nasza przestrzeń zmieni się w arenę odkrywania danych, zależności i praw rządzących światem liczb – bez szkolnych definicji, za to z dużą dawką ruchu, ciekawości i dobrej zabawy.
Ta gra to doświadczenie nauki w działaniu. Uczestnicy wyruszą w teren, gdzie krok po kroku zmierzą się z wyzwaniami inspirowanymi statystyką rozumianą bardzo szeroko: jako sposób opisywania rzeczywistości, porządkowania informacji i podejmowania decyzji. Gra pokaże, że statystyka nie jest suchym zbiorem wzorów, lecz żywym narzędziem, które towarzyszy nam każdego dnia — często nawet wtedy, gdy nie zdajemy sobie z tego sprawy.
Formuła gry sprzyja aktywności, współpracy i eksperymentowaniu. Przemieszczanie się pomiędzy punktami, wymiana spostrzeżeń i wspólne dochodzenie do wniosków sprawią, że uczestnicy uczą się niejako „przy okazji”. Ważnym elementem jest nieprzewidywalność i różnorodność – każda rozgrywka może przebiegać inaczej, co doskonale oddaje naturę danych, zmienności i losowości.
Niezależnie od wcześniejszego kontaktu z matematyką czy statystyką - liczy się ciekawość, uważność i gotowość do zabawy. „Niestatycznie statystycznie!” zachęca do zadawania pytań, kwestionowania intuicji i odkrywania, że liczby potrafią zaskakiwać, a nauka może być fascynującą przygodą w plenerze.
To propozycja dla tych, którzy chcą doświadczyć Festiwalu Nauki w ruchu, w dialogu i w realnej przestrzeni, przekonując się, że statystyka naprawdę nie musi być nudna.
parter, recepcja gry przed budynkiem
- pt., 2026-09-25 10:00 do 11:00
- pt., 2026-09-25 11:30 do 12:30
- pt., 2026-09-25 13:00 do 14:00
Warsztat adresowany jest do osób, które chcą rozwinąć lub podtrzymać wysoki poziom wytrzymałości psychicznej i troski o siebie w oparciu o narzędzia z obszaru terapii schematów.
Podczas zajęć uczestnicy zapoznają się z praktycznymi ćwiczeniami, które mogą wykorzystywać w codziennym życiu dla zwiększania swojego komfortu psychicznego i jakości życia. W oparciu o ćwiczenia i przykłady z życia uczestnicy spotkania będą mogli: (1) zdobyć praktyczną wiedzę na temat efektywnej metody działania w obliczu doświadczanych napięć i trudności; (2) zwiększyć swoją świadomość na temat znaczenia troski o siebie w codziennych sytuacjach życiowych; (3) nabyć podstawowe umiejętności niezbędne do korzystania w codziennych sytuacjach, z podstawowych praktyk zwiększających troskę o siebie i wytrzymałość psychiczną.
- pt., 2026-09-25 17:00 do 19:00
Głównym celem wykładu jest analiza i wspólna dyskusja na temat znaczenia wartości europejskich, takich jak: wolność, równość, demokracja, praworządność, sprawiedliwość, solidarność i innych, w czasie nakładających się kryzysów globalnych. W sytuacji agresji zbrojnej Rosji w Ukrainie, kryzysu gospodarczego i energetycznego w Europie, rosnącego populizmu, nacjonalizmu, dezinformacji, łamania zasad praworządności i zagrożenia demokracji, znaczenie podstawowych wartości europejskich jest dużo większe niż w innych okresach.
Jednak należy stawiać pytania o to co oznaczają europejskie wartości dla zwykłego obywatela? Jak są one przestrzegane lub nie w życiu codziennym? Czy mają one wpływ na nasze życie? Czy są dla nas ważne?
- pt., 2026-09-25 17:00 do 18:30
Postępujący proces sekularyzacji zachodzący we współczesnych społeczeństwach postindustrialnych bywa postrzegany jako wyzwanie dla wspólnot religijnych i ludzi wierzących. W wielu zachodnich krajach jakościowej zmianie zaczynają ulegać relacje między sferą religijną i sferą polityki, między tym co nazywamy sacrum i profanum. W tych okolicznościach narodziła się idea postsekularyzmu i zamiar pojednania religijności z laickością we współczesnym państwie i instytucjach publicznych. W wystąpieniu będzie mowa o tym, jak można pogodzić w wymiarze aksjonormatywnym potrzeby ludzi wierzących i niewierzących oraz skoordynować interesy instytucji świeckich i religijnych w ramach modelu państwa demokratycznego.
Kwestie poruszanie w wystąpieniu koncentrować się będą przede wszystkim wokół problemów dotyczących zachodnich społeczeństw, w których to społeczeństwach chrześcijaństwo (w różnych denominacjach) istnieje jako dominujące wyznanie (tj. najczęściej i najszerzej występująca w populacji konfesja spotykana wśród osób identyfikujących się jakąkolwiek religią). W wystąpieniu podejmowane będą zagadnienia z pogranicza filozofii politycznej, empirycznych nauk o polityce, socjologii religii i metaetyki.
Budynek nr 4, sala 1, parter
- pt., 2026-09-25 17:00 do 18:30
Wykład ukazuje alchemię jako złożony język symboli i idei ukształtowany w starożytności. Punktem wyjścia jest tradycja Hermetyzmu, w której alchemia funkcjonowała jako narzędzie opisu przemiany – zarówno materii, jak i człowieka.
Następnie omówione zostaną sposoby, w jakie symbolika alchemiczna została przekształcona i zaadaptowana w myśli wolnomularstwa, gdzie stała się częścią refleksji nad doskonaleniem jednostki i porządkiem moralnym.
Wykład przybliża ukryte znaczenia symboli oraz pokazuje ich ciągłość i reinterpretację w kulturze nowożytnej.
Aula I
- pt., 2026-09-25 17:30 do 19:00
Lustro odbija to, co naprzeciw, ale ustawione ku górze, jak w grze w zajączki, może pokazywać rzeczy o znaczeniu, dosłownie albo też niedosłownie, wyższym. Wydaje się, że ta ostatnia, niedosłowna możliwość lustra, jako projekcji rzeczy lepszych i wznioślejszych, rządzi filozoficznym znaczeniem zwierciadła w starożytności i średniowieczu, co pozwala zrozumieć kilka ważnych motywów w kulturze, np. gatunek literacki tzw. zwierciadła księcia.
I piętro, Aula im. Marii Ossowskiej (sala 116)
- pt., 2026-09-25 17:00 do 18:00
Wykład będzie poświęcony antropologicznym podstawom czynów moralnych określanych jako supererogacyjne. Omówione zostaną koncepcje utylitarystyczne, deontologiczne, etyki cnoty i etyki dyskursu. Zaprezentowana zostanie także propozycja personalistyczna w wersji Autorów wystąpienia.
I piętro, Aula im. Marii Ossowskiej (sala 116)
- pt., 2026-09-25 18:00 do 19:00
Połączone Biblioteki (Biblioteka im. Kazimierza Twardowskiego) zapraszają na niebywały seans spirytystyczny! W mrocznych zakamarkach magazynów przywołacie z nami ducha dawnej filozofii. Poczujecie aurę prądów i idei minionych, ujrzycie osobliwe dzieła, odetchniecie bibliotecznym powietrzem i zakichacie się na śmierć. Doświadczcie rzeczy niedostępnych zwykłym śmiertelnikom/czytelnikom!
I piętro, Czytelnia Biblioteki im. Kazimierza Twardowskiego (sala 118)
- pt., 2026-09-25 19:00 do 20:00
Druk 3D w zastosowaniach wojskowych to wydarzenie prezentujące nowoczesne technologie przyrostowe, wykorzystywane w zastosowaniach inżynierskich i wojskowych. Uczestnicy będą mieli możliwość zapoznania się z laboratoriami Instytutu Robotów i Konstrukcji Maszyn WIM WAT, zajmującymi się drukiem 3D z materiałów polimerowych oraz metodami oceny jakości i walidacji wytwarzanych elementów. W trakcie spotkania przedstawione zostaną przykłady wykorzystania technologii addytywnych do szybkiego prototypowania, wytwarzania części funkcjonalnych oraz realizacji specjalistycznych rozwiązań technicznych, rozwijanych na potrzeby obronności i logistyki.
W ramach wydarzenia uczestnicy poznają podstawowe etapy procesu projektowania i wytwarzania elementów metodą druku 3D – od przygotowania modelu cyfrowego, przez dobór parametrów procesu, aż po wykonanie gotowego detalu. Omówione zostaną również zagadnienia związane z kontrolą jakości wydruków, badaniami właściwości mechanicznych oraz oceną dokładności geometrycznej elementów wytwarzanych technologiami przyrostowymi.
budynek nr. 54A, aula 2.01
- pt., 2026-09-25 09:00 do 13:00
Czy serce można porównać do pompy, a płuca do systemu wentylacji? Podczas spotkania uczestnik spojrzy na ludzki organizm z perspektywy inżyniera i przekona się, że ciało człowieka to niezwykle zaawansowana konstrukcja, w której każdego dnia działają prawa fizyki i mechaniki płynów.
W lekkiej i humorystycznej formie pokazane zostanie, jak funkcjonuje układ krwionośny oraz oddechowy i dlaczego przepływ krwi można analizować podobnie jak przepływ cieczy w rurach. Uczestnik dowie się, jak inżynier wykorzystuje symulacje komputerowe do wspierania lekarzy w diagnostyce chorób układu krążenia oraz jak nowoczesne modele pomagają analizować pracę serca i naczyń krwionośnych.
Podczas wykładu przybliżona zostanie również rola sztucznej inteligencji w analizie obrazów medycznych. Uczestnik zobaczy, w jaki sposób nowoczesne algorytmy wspierają specjalistów w szybszym wykrywaniu zmian chorobowych i interpretacji badań diagnostycznych.
Nie zabraknie także praktycznych przykładów wykorzystania druku 3D w medycynie. Pokazane zostanie, jak tworzone są modele anatomiczne wspomagające planowanie zabiegów i leczenie pacjenta.
Spotkanie skierowane jest do każdego, kto interesuje się technologią, medycyną lub po prostu chce odkryć, jak fascynującą „maszyną” jest ludzki organizm. Wszystko bez trudnych wzorów i skomplikowanego języka, za to z dużą dawką ciekawostek i dobrego humoru.
Miejsce zbiórki: hol główny, skąd uczestnicy zostaną odebrani przez osobę prowadzącą zajęcia lub pokierowani przez pracowników recepcji
- pt., 2026-09-25 15:15 do 16:00
Czy zastanawiali się Państwo dlaczego otaczające nas sprzęty tj. kanapa, krzesło czy fotel przybierają określone formy? Dlaczego zmieniają się one i ewoluują? Prześledzimy kolejno przemiany stylowe we wnętrzu, by znaleźć odpowiedź.
Wykład w sposób przystępny będzie prezentował zależności form mebli od mody, technologii i obyczaju. Zostaną pokazane historyczne wnętrza, ich przemiany oraz rola sprzętów w przestrzeni. Zastanowimy się także nad fenomenem popularności polskiego powojennego designu.
I piętro, Sala Starzyńskiego
- pt., 2026-09-25 17:00 do 18:30
O mappingach świetlnych na lodowcach Spitsbergenu i o tym, jak współczesna sztuka staje się partnerem zaawansowanej nauki.
Spotkanie z Piotrem Janowczykiem - artystą intermedialnym i wykładowcą, który współpracuje z międzynarodowym konsorcjum naukowym LIQUIDICE (koordynowanym przez Instytut Geofizyki PAN) przenosząc naukowe, geofizyczne dane na język immersyjnych doświadczeń wizualnych.
Dowiemy się, jak za pomocą efemerycznych projekcji świetlnych, mappingu wideo można nawiązać dialog z kruchym pięknem natury i uświadomić powagę zmian klimatycznych. To opowieść o tym, jak sztuka przestaje być abstrakcją, stając się nierozerwalnym głosem w obronie zagrożonych ekosystemów i lokalnych społeczności.
Podczas wystąpienia przyjrzymy się działaniom laboratorium artystycznego Lumos Lab, które funkcjonuje na styku zaawansowanych technologii oraz działań na rzecz klimatu. Autor opowie o wyprawie do Polskiej Stacji Polarnej Hornsund na Spitsbergenie, gdzie u stóp topniejącego w zastraszającym tempie lodowca Hansbreen powstał wyjątkowy projekt z pogranicza nauki i sztuki multimedialnej.
Informacje o prelegencie:
Piotr JAN Janowczyk (UW, Akademia WIT) - artysta intermedialny, twórca filmów dokumentalnych. Wykładowca. Założyciel laboratorium twórczego Lumos Lab oraz Mov Body Lab. Laureat stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Specjalizuje się w wielkoskalowych interwencjach w przestrzeniach naturalnych i geologicznych oraz twórczej pracy ze środowiskiem choreografii i tańca.
- pt., 2026-09-25 17:30 do 18:45
Podczas spaceru spróbujemy spojrzeć na Puszczę z perspektywy zwierząt żyjących głównie po zmroku. Dowiemy się, jak żyje borsuk, czym się odżywia, jak buduje rozległe systemy nor i dlaczego jego podziemne „miasta” potrafią służyć wielu pokoleniom. Opowiemy o jego zwyczajach, znakowaniu terenu, wychowywaniu młodych oraz o tym, jak doskonale przystosował się do życia w ukryciu.
Borsuk nie jest jednak jedynym nocnym drapieżnikiem Puszczy Kampinoskiej. W trakcie wędrówki poznamy również innych przedstawicieli rodziny łasicowatych zamieszkujących Park. Będzie okazja opowiedzieć o kunach leśnych i domowych – zwinnych wspinaczach prowadzących skryty tryb życia – a także o tchórzu, łasicy i gronostaju, których niezwykła szybkość i skuteczność czynią z nich jednych z najbardziej wyspecjalizowanych drapieżników Europy.
Porozmawiamy również o innych nocnych ssakach drapieżnych występujących w Kampinoskim Parku Narodowym. Wśród nich znajdują się lisy i wilki, które również najczęściej przemieszczają się pod osłoną nocy. Dowiemy się, jak noc zmienia zachowanie zwierząt, dlaczego wiele gatunków unika aktywności za dnia oraz jakie zmysły pomagają im funkcjonować w ciemności.
Zapraszamy na spokojną, terenową wyprawę poświęconą jednemu z najbardziej skrytych i fascynujących mieszkańców polskich lasów oraz nocnym tajemnicom Kampinoskiego Parku Narodowego.
Trasa: żółty szlak i czerwony szlak w stronę Góry Ojca, powrót: niebieski i żółty do Polany Opaleń.
Dystans ok . 7.5 km.
Niezbędny ekwipunek: napoje, coś do przegryzienia, ewent. repelent na owady, coś od deszczu w razie niepogody. Na wycieczkę nie zabieramy psów.
Zbiórka na parkingu leśnym przed Polaną Opaleń, przy skrzyżowaniu ul. Rękopis i Groteski.
Dojazd autobusem linii 110 ze stacji Metro Marymont do przystanku autobusowego Akcent 02. Dojście do polany rekreacyjnej Opaleń.
- sob., 2026-09-19 09:00 do 13:00
Wykład poświęcony bezpieczeństwu energetycznemu, zrównoważonemu rozwojowi i przystępności cenowej, skupi się na kluczowych wyzwaniach współczesnych rynków energii. Omówione zostaną najnowsze trendy, takie jak globalna transformacja energetyczna, czy niestabilność cen surowców. Szczególną uwagę poświęcimy narzędziom polityki publicznej, mające na celu korygowanie zawodności rynku. Wykład przedstawi najnowsze empiryczne dowody w tych obszarach.
sala D/200
- sob., 2026-09-19 16:00 do 17:30
Uczestnicy warsztatów, pod nadzorem instruktorów z Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii oddział w Warszawie, zbudują model rakiety wielokrotnego użytku, zaopatrzonej w silnik. Minimalny wiek uczestników 8 lat. Budowa wymaga precyzji, dlatego dla dzieci między 8-12 lat konieczna pomoc rodziców w czasie trwania warsztatów.
Dzieci w wieku 8-12 lat musza być obowiązkowo wspomagane podczas zajęć przez rodziców lub opiekunów.
- sob., 2026-09-19 10:30 do 13:00
Uczestnicy warsztatów, pod nadzorem instruktorów z Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii oddział w Warszawie, zbudują model rakiety wielokrotnego użytku, zaopatrzonej w silnik. Minimalny wiek uczestników 8 lat. Budowa wymaga precyzji, dlatego dla dzieci między 8-12 lat konieczna pomoc rodziców w czasie trwania warsztatów.
Dzieci w wieku 8-12 lat muszą być obowiązkowo wspomagane podczas zajęć przez rodziców lub opiekunów.
- sob., 2026-09-19 14:00 do 16:30
Zajrzyj tam, gdzie na co dzień wstęp mają tylko pracownicy biblioteki, i poznaj Bibliotekę Główną WAT od zupełnie nowej strony!
W ramach wydarzenia odkryjesz przestrzenie, które pozostają zazwyczaj ukryte dla użytkowników – miejsca, gdzie przechowywana jest wiedza całej Uczelni, a także nowoczesne rozwiązania wspierające codzienne funkcjonowanie biblioteki. Zobaczysz, jak wygląda przechowywanie zbiorów od kulis. Poznasz najstarsze i najbardziej wyjątkowe egzemplarze, dowiesz się, jak dba się o ich bezpieczeństwo i trwałość dzięki specjalistycznym rozwiązaniom, takim jak system RFID, teczki antykwasowe czy regały przesuwne. Pracownicy pokażą, jak odnajdywane są zamówione książki i jak działa system zamówień, który na co dzień pozostaje niewidoczny dla czytelników.
To jednak nie wszystko. Poznasz także nowoczesne rozwiązania, które ułatwiają i przyspieszają dostęp do zbiorów. Dowiesz się, jak działa wrzutnia – „najcichszy pracownik biblioteki” – oraz prześledzisz drogę książki, od momentu jej zwrotu aż do ponownego udostępnienia. Zobaczysz także książkomat od zaplecza: jak przebiega proces zamawiania i odbioru książek oraz w jaki sposób biblioteka przygotowuje i uzupełnia jego zasoby.
To wyjątkowa okazja, by przekonać się, że biblioteka to nie tylko półki i książki, ale dynamiczna przestrzeń, która łączy tradycję z nowoczesnością i rozwija się w tempie życia współczesnych studentów.
Hol Główny Biblioteki Głównej WAT
- sob., 2026-09-19 10:00 do 11:00
Wystąpienie będzie poświęcone znanej z komedii dell’arte postaci Arlekina – jej źródłom oraz przekształceniom, jakim podlegała na przestrzeni wieków. Słuchacze dowiedzą się o „demonicznych” korzeniach tej postaci, sięgających średniowiecznych opowieści o cudach i „Boskiej komedii” Dantego. Druga część wykładu przybliży historię Arlekina w kontekście tradycji komedii dell’arte.
Strefa współPRACY
- sob., 2026-09-19 10:00 do 11:30
Czy Dekameron to tylko średniowieczny zbiór nowel? A może jedna z najbardziej pomysłowych książek o tym, po co ludzie opowiadają sobie historie? Utwór Boccaccia zaczyna się w chwili katastrofy: Florencję paraliżuje epidemia, codzienny porządek znika, a dziesięcioro młodych ludzi opuszcza miasto. Co robią, kiedy świat staje się niepewny? Zaczynają opowiadać.
Podczas spotkania pokażemy, jak Boccaccio buduje literacką grę z narratorami, tematami, czytelnikiem i samą sztuką opowiadania. Sprawdzimy też, dlaczego Dekameron wciąż powraca w kulturze współczesnej. Jak inspiruje pisarzy, twórców i odbiorców oraz dlaczego jego opowieści nadal wydają się żywe? Jednym z punktów odniesienia będzie również słynna filmowa interpretacja Piera Paola Pasoliniego, która pozwala zapytać, co dzieje się z nowelami Boccaccia, gdy trafiają do współczesnej wyobraźni wizualnej.
Strefa współPRACY
- sob., 2026-09-19 11:30 do 13:00
Pewien sprzedawca włoskich win powiedział kiedyś: „To nie kraj – to jedna wielka winnica, od Alp po samą Sycylię”. Czy można odmówić mu racji, skoro włoskie winnice zajmują łącznie powierzchnię ponad 650 tysięcy hektarów, na których uprawia się więcej niż 500 odmian winorośli?
Wino produkuje się na Półwyspie Apenińskim od ponad trzech tysięcy lat. Już starożytni Grecy, kolonizatorzy południowej Italii, nazwali tę ziemię Enotrią, czyli „krainą wina”. Choć trudno w to uwierzyć, mimo tak długiej tradycji winiarskiej jeszcze w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku włoskie wino nie cieszyło się międzynarodowym prestiżem. Włoskim winiarzom zarzucano brak przygotowania enologicznego oraz prymitywne metody winifikacji, które negatywnie wpływały na smak produkowanego napoju.
W roku 1985 Robert Parker, jeden z najbardziej wpływowych krytyków winiarskich, uznał toskańską Sassicaię za najlepsze wino stulecia, przyznając jej 100 punktów na 100. Co zatem zmieniło się we włoskim winiarstwie na przestrzeni niecałych dwóch dekad? Jakie wydarzenia dały początek rozwojowi włoskiej enologii? Kim byli bohaterowie tzw. „renesansu” włoskiego winiarstwa? Na te oraz inne pytania poznacie odpowiedź podczas wykładu.
Strefa współPRACY
- sob., 2026-09-19 13:00 do 14:30
Referat będzie próbą spojrzenia z perspektywy współczesności na rozsiane po całej późniejszej twórczości Prusa rozważania dotyczące fizycznie uchwytnych przejawów istnienia szeroko rozumianej „płaszczyzny transcendentnej” istnienia Kosmosu i egzystencji człowieka. Te Prusowskie refleksje i roztrząsania – których najlepszym przykładem jest wykład profesora Dębickiego z Emancypantek – zostaną zestawione ze współczesnym stanem rzetelnej, zaakceptowanej przez naukowy konsensus wiedzy o trudno uchwytnych aspektach rzeczywistości fizycznej (takich, jak te, które bada bioinformatyka czy kognitywistyka), przypominających przednowoczesną metafizykę lub romantyczny „świat duchowy”.
Pałac Staszica, sala 144 im. Adama Mickiewicza, I piętro
- sob., 2026-09-19 11:00 do 12:30
Punktem wyjścia dyskusji panelowej jest opublikowana w Wydawnictwie Instytutu Slawistyki PAN książka „Różnorodność językowa w Polsce. Wspólnoty posługujące się językami kolateralnymi i ich żywotność etnolingwistyczna” pod redakcją Nicole Dołowy i Macieja Mętraka.
Publikacja poświęcona jest sytuacji pięciu grup posługujących się językami kolateralnymi, a więc takimi, które przez swoją formalną bliskość z językiem dominującym (bądź językami dominującymi) postrzegane są jako jego dialekty. Badania prowadzone były na Kaszubach, Śląsku, Podhalu, Mazurach i w tej części Podlasia, gdzie mówi się po swojomu.
Zastanowimy się, jakie czynniki powodują, że wspólnoty i ich języki zachowują żywotność, a co powoduje, że stają się coraz słabsze. W dyskusji wezmą udział Autorki i Autorzy książki.
Pałac Staszica, sala Dąbrowskiego / 006, parter
- sob., 2026-09-19 16:00 do 18:00


