polski

Podczas spaceru spróbujemy spojrzeć na Puszczę z perspektywy zwierząt żyjących głównie po zmroku. Dowiemy się, jak żyje borsuk, czym się odżywia, jak buduje rozległe systemy nor i dlaczego jego podziemne „miasta” potrafią służyć wielu pokoleniom. Opowiemy o jego zwyczajach, znakowaniu terenu, wychowywaniu młodych oraz o tym, jak doskonale przystosował się do życia w ukryciu.

Borsuk nie jest jednak jedynym nocnym drapieżnikiem Puszczy Kampinoskiej. W trakcie wędrówki poznamy również innych przedstawicieli rodziny łasicowatych zamieszkujących Park. Będzie okazja opowiedzieć o kunach leśnych i domowych – zwinnych wspinaczach prowadzących skryty tryb życia – a także o tchórzu, łasicy i gronostaju, których niezwykła szybkość i skuteczność czynią z nich jednych z najbardziej wyspecjalizowanych drapieżników Europy.

Porozmawiamy również o innych nocnych ssakach drapieżnych występujących w Kampinoskim Parku Narodowym. Wśród nich znajdują się lisy i wilki, które również najczęściej przemieszczają się pod osłoną nocy. Dowiemy się, jak noc zmienia zachowanie zwierząt, dlaczego wiele gatunków unika aktywności za dnia oraz jakie zmysły pomagają im funkcjonować w ciemności.

Zapraszamy na spokojną, terenową wyprawę poświęconą jednemu z najbardziej skrytych i fascynujących mieszkańców polskich lasów oraz nocnym tajemnicom Kampinoskiego Parku Narodowego.

Trasa: żółty szlak i czerwony szlak w stronę Góry Ojca, powrót: niebieski i żółty do Polany Opaleń.
Dystans ok . 7.5  km.
 

Jak Borrelia burgdorferi wnika do organizmu, jak się rozprzestrzenia i jak na infekcję reaguje układ odpornościowy w pierwszych dniach i tygodniach po zakażeniu.

Wystąpienie będzie poświęcone znanej z komedii dell’arte postaci Arlekina – jej źródłom oraz przekształceniom, jakim podlegała na przestrzeni wieków. Słuchacze dowiedzą się o „demonicznych” korzeniach tej postaci, sięgających średniowiecznych opowieści o cudach i „Boskiej komedii” Dantego. Druga część wykładu przybliży historię Arlekina w kontekście tradycji komedii dell’arte.

Schizofrenia to poważna i przewlekła choroba psychiczna, która wpływa na nastrój, sposób myślenia, postrzegania rzeczywistości i codzienne funkcjonowanie człowieka. Podczas prezentacji wyjaśnimy, czym jest schizofrenia, jakie są fazy tej choroby i jakie mogą być jej objawy.

Omówimy także możliwe przyczyny i czynniki ryzyka, w tym znaczenie biologii, stresu oraz środowiska. Ważnym elementem będzie pokazanie, jak wygląda leczenie, wsparcie osób chorujących oraz przełamywanie stereotypów związanych ze schizofrenią. 

Uczestnicy warsztatów, pod nadzorem instruktorów z Polskiego Towarzystwa Miłośników Astronomii oddział w Warszawie, zbudują model rakiety wielokrotnego użytku, zaopatrzonej w silnik. Minimalny wiek uczestników 8 lat. Budowa wymaga precyzji, dlatego dla dzieci między 8-12 lat konieczna pomoc rodziców w czasie trwania warsztatów.

W trakcie zajęć uczestnicy poznają zasadę działania pomp ciepła, które coraz częściej wykorzystywane są nie tylko do ogrzewania domów i podgrzewania ciepłej wody użytkowej, ale również – co może być zaskoczeniem – do ich chłodzenia. Na działającym urządzeniu zostanie krok po kroku zaprezentowane, jak pompa ciepła może pełnić funkcję klimatyzatora, a także dlaczego z jednej jednostki energii elektrycznej można uzyskać nawet 4 jednostki energii cieplnej lub chłodniczej.

Uczestnicy pokazu prześledzą obieg czynnika roboczego w układzie – od sprężarki, przez skraplacz, zawór rozprężny i parownik – dowiadując się, jakie role pełnią te elementy zarówno w trybie grzania, jak i chłodzenia. Na koniec przedstawione zostaną przykłady zastosowań pomp ciepła w różnych typach budynków (nie tylko jednorodzinnych) oraz w systemach, które umożliwiają chłodzenie pomieszczeń latem.

Zaburzenia odżywiania to poważny problem naszych czasów. Mimo nieustannego nagłaśniania tematu nadal zbyt mała jest świadomość społeczeństwa w kontekście tych problemów.

W trakcie prezentacji postaramy się dokładnie wytłumaczyć na czym polegają poszczególne zaburzenia takie jak: anoreksja, bulimia czy kompulsywne objadanie się, a także jak je od siebie odróżnić.

Omówimy przyczyny, oraz jaką rolę odgrywa otoczenie w przebiegu choroby, a także jak pomóc osobie cierpiącej na zaburzenia odżywiania i jak rozpoznać pierwsze symptomy, że „coś jest nie tak”.

Czy Dekameron to tylko średniowieczny zbiór nowel? A może jedna z najbardziej pomysłowych książek o tym, po co ludzie opowiadają sobie historie? Utwór Boccaccia zaczyna się w chwili katastrofy: Florencję paraliżuje epidemia, codzienny porządek znika, a dziesięcioro młodych ludzi opuszcza miasto. Co robią, kiedy świat staje się niepewny? Zaczynają opowiadać.

Podczas spotkania pokażemy, jak Boccaccio buduje literacką grę z narratorami, tematami, czytelnikiem i samą sztuką opowiadania. Sprawdzimy też, dlaczego Dekameron wciąż powraca w kulturze współczesnej. Jak inspiruje pisarzy, twórców i odbiorców oraz dlaczego jego opowieści nadal wydają się żywe? Jednym z punktów odniesienia będzie również słynna filmowa interpretacja Piera Paola Pasoliniego, która pozwala zapytać, co dzieje się z nowelami Boccaccia, gdy trafiają do współczesnej wyobraźni wizualnej.

Kolonia, którą nazwano na cześć Stanisława Staszica, powstawała w bardzo krótkim czasie – przez około 5 lat. Od 1924 roku na Ochocie wytyczano nowe ulice i budowano nowe domy jednorodzinne, inspirowane polską architekturą historyczną. Większość zachowała do dzisiaj oryginalny charakter i idee projektantów (Antoniego Dygata, Mariana Kontkiewicza, Adama Paprockiego i Józefa Referowskiego).

Partnerem spotkania jest: Centrum Architektury, wydawca „Och. Ilustrowanego atlasu architektonicznego Ochoty”.

Różnicowanie objawów nieswoistych i ich możliwych przyczyn poza infekcją Borrelia.

Pewien sprzedawca włoskich win powiedział kiedyś: „To nie kraj – to jedna wielka winnica, od Alp po samą Sycylię”. Czy można odmówić mu racji, skoro włoskie winnice zajmują łącznie powierzchnię ponad 650 tysięcy hektarów, na których uprawia się więcej niż 500 odmian winorośli?

Wino produkuje się na Półwyspie Apenińskim od ponad trzech tysięcy lat. Już starożytni Grecy, kolonizatorzy południowej Italii, nazwali tę ziemię Enotrią, czyli „krainą wina”. Choć trudno w to uwierzyć, mimo tak długiej tradycji winiarskiej jeszcze w latach siedemdziesiątych ubiegłego wieku włoskie wino nie cieszyło się międzynarodowym prestiżem. Włoskim winiarzom zarzucano brak przygotowania enologicznego oraz prymitywne metody winifikacji, które negatywnie wpływały na smak produkowanego napoju.

W roku 1985 Robert Parker, jeden z najbardziej wpływowych krytyków winiarskich, uznał toskańską Sassicaię za najlepsze wino stulecia, przyznając jej 100 punktów na 100. Co zatem zmieniło się we włoskim winiarstwie na przestrzeni niecałych dwóch dekad? Jakie wydarzenia dały początek rozwojowi włoskiej enologii? Kim byli bohaterowie tzw. „renesansu” włoskiego winiarstwa? Na te oraz inne pytania poznacie odpowiedź podczas wykładu.

Kolorowanki, krzyżówki, zagadki dla wielu osób (tych starszych, i tych młodszych), są wciągającą formą odprężenia i spędzania czasu wolnego. Okazuje się, że w takich formach relaksu naukowcy potrafią dostrzec niesamowitą głębię pewnych struktur matematycznych i informatycznych. A z kolei te struktury znajdują zastosowanie w najróżniejszych dziedzinach - jak na przykład biologia, ekonomia, czy też w algorytmach i systemach, z których korzystamy dziesiątki razy dziennie: nawigacje, systemy rekomendacyjne, można tu wymieniać i wymieniać. A dodatkowo, tworzą one nowe zagadki - problemy do rozwiązania dla naukowców, w tym niektóre takie, które po dziś dzień są nierozwiązane.

W trakcie zajęć zanurzymy się w przykłady aktywności rekreacyjnych, które prowadzą do wybranych struktur matematycznych i informatycznych, a dla nich pokażemy zastosowania w innych dziedzinach nauki i życiu codziennym.

Historia nieudanych prób i aktualne kierunki prac nad skuteczną profilaktyką.

Wiele mówi się o relacji człowieka z psem i o tym, że może mieć to działanie terapeutyczne. Słyszymy o dogoterapii, kynoterapii, o tym, że warto wychowywać dzieci w towarzystwie pieska i że pies "zmusza" do aktywności i "leczy depresję". Fakty przeplatają się z mitami, więc podczas naszego spotkania rozwiejemy część z tych wątpliwości. I dodamy kolejne pytanie - czy pies może być psychologiem? Takim na czterech łapach?

W trakcie wykładu pokażemy jak pies terapeutyczny może wspierać działania psychologa w gabinecie. Wyjaśnimy, jak w praktyce wygląda praca psiego terapeuty, czego możemy się spodziewać w trakcie trwania sesji i jaką wartość daje to pacjentowi.

Białaczki to grupa śmiertelnych nowotworowych chorób krwi, w której poznawanie przyczyn splata się z wprowadzaniem i udoskonalaniem metod leczniczych. Zbombardowanie przez
Niemców konwoju amerykańskich okrętów, z których jeden przewoził gaz bojowy (iperyt azotowy) doprowadziło do odkrycia, że ten gaz w wersji płynnej może leczyć białaczki i to
zaczęło erę chemioterapii. Wybuchy jądrowe w Hiroshima i Nagasaki spowodowały u ofiar chorobę popromienną. Próby jej leczenia doprowadziły do odkrycia, że białaczkę można
wyleczyć przeszczepieniem szpiku. Odkrycie, że u myszy białaczkę mogą powodować wirusy doprowadziło do identyfikacji genów, których zmiany zwane mutacjami prowadziły do
rozwoju białaczek. To pozwoliło na szukanie antidotum na produkty tych zmian i umożliwiło odkrycie tzw. leków celowanych: celowanych w produkty tych genów. Pierwszym był imatinib.
Wiedza o tym, że mamy przeciwciała, które zwalczają drobnoustroje doprowadziła do wytwarzania przeciwciał przeciwko komórkom białaczkowym tzw. przeciwciał monoklonalnych, takich, jak rytuksymab, które dodatkowo można łączyć z innymi lekami i potęgować ich działanie. Wiedza tym, że mamy nie tylko przeciwciała ale też komórki odpornościowe zdolne zabijać chore komórki umożliwiła ich modyfikacje genetyczne tak, aby rozpoznawały i niszczyły komórki białaczkowe. Tak powstały komórki CAR-T. Postęp jest różny w odniesieniu do różnych rodzajów białaczek, ale coraz częściej osiągany jest skutek wymarzony, to jest wyleczenie. W innych przypadkach udaje się wydłużyć życie chorego bez wyleczenia o długie lata. Ciągle jednak potrzebne są nowe pomysły, aby pomóc także tym chorym, u których dotychczasowe metody zawodzą.

Kaca zna niemal każdy — ból głowy, suchość w ustach, nudności, problemy z koncentracją i słynne postanowienie: „nigdy więcej”. Ale czy zastanawialiśmy się kiedyś, dlaczego organizm reaguje w ten sposób? Czy to tylko efekt odwodnienia, czy może coś znacznie bardziej skomplikowanego?

Podczas spotkania przyjrzymy się alkoholowi z perspektywy biochemii i fizjologii człowieka. Krok po kroku prześledzimy drogę etanolu przez organizm — od momentu wypicia pierwszego kieliszka aż po poranny kac. Uczestnicy dowiedzą się, jak działa metabolizm alkoholu, dlaczego wątroba traktuje etanol jak toksynę i czym jest aldehyd octowy — związek odpowiedzialny za wiele nieprzyjemnych objawów po imprezie. Wyjaśnimy, dlaczego po alkoholu odwadniamy się szybciej niż zwykle, skąd bierze się pulsujący ból głowy oraz dlaczego organizm po nieprzespanej nocy przypomina laboratorium chemiczne po eksplozji. Porozmawiamy również o wpływie alkoholu na mózg, neuroprzekaźniki i hormony — sprawdzimy, dlaczego po kilku drinkach poprawia się humor, ale następnego dnia spada nastrój, motywacja i zdolność logicznego myślenia.

Nie zabraknie także odpowiedzi na pytania, które od lat budzą emocje: Czy istnieje skuteczne lekarstwo na kaca? Czy tłuste jedzenie naprawdę pomaga? Dlaczego mieszanie alkoholi jest ryzykowne? Czemu niektórzy mają kaca większego niż inni?

Spotkanie połączy naukę z codziennym doświadczeniem i pokaże, że za każdym objawem kaca stoi konkretny proces biochemiczny. W przystępny, humorystyczny i momentami zaskakujący sposób obalimy popularne mity oraz pokażemy, że organizm po imprezie wcale nas nie „nienawidzi” — po prostu desperacko próbuje wrócić do równowagi.

Wykład skierowany jest do młodzieży i dorosłych zainteresowanych biologią, chemią, medycyną oraz tym, jak naprawdę działa ludzki organizm po „jednym drinku za dużo".

Transfer kapitału edukacyjnego dotyczy dzielenia się wiedzą, umiejętnościami i kompetencjami społecznymi – wewnątrz grup społecznych i między nimi. Systematyczny międzypokoleniowy transfer kapitału edukacyjnego ma swój początek w rodzinie i jest związany z relacjami: rodzice – dzieci oraz w przypadku rodzin wielopokoleniowych mieszkających wspólnie, dziadkowie – rodzice – dzieci. Na kolejnych etapach transfer tego rodzaju zachodzi między uczniami a nauczycielami i studentami a wykładowcami. Co istotne – nauczyciele i wykładowcy dzielą się ze swoimi uczniami i studentami także doświadczeniem zawodowym i życiowym. Dzielenie się doświadczeniem zawodowym w wielu przypadkach (szkoły branżowe I i II stopnia, kursy, szkolenia, uczelnie wyższe – szczególnie studia niestacjonarne) przyjmuje formę relacji zwrotnej. 

Podstawą transferu międzykulturowego jest otwartość i pozytywne nastawienie do szeroko rozumianej „inności”. Sprowadza się on do relacji: My – Oni (Inni) w następujących warunkach: wewnątrz terytorium danego kraju (relacje między grupami etnicznymi i wyznaniowymi – między przedstawicielami mniejszości narodowych i kulturą dominującą), na terytoriach przygranicznych (relacje z najbliższymi sąsiadami – handel, edukacja, udział w imprezach kulturalnych i sportowych, a także w spotkaniach rodzinnych) oraz w innych krajach (poznawanie innych języków, kultur). 

Wykład poświęcony bezpieczeństwu energetycznemu, zrównoważonemu rozwojowi i przystępności cenowej, skupi się na kluczowych wyzwaniach współczesnych rynków energii. Omówione zostaną najnowsze trendy, takie jak globalna transformacja energetyczna, czy niestabilność cen surowców. Szczególną uwagę poświęcimy narzędziom polityki publicznej, mające na celu korygowanie zawodności rynku. Wykład przedstawi najnowsze empiryczne dowody w tych obszarach.

Punktem wyjścia dyskusji panelowej jest opublikowana w Wydawnictwie Instytutu Slawistyki PAN książka „Różnorodność językowa w Polsce. Wspólnoty posługujące się językami kolateralnymi i ich żywotność etnolingwistyczna” pod redakcją Nicole Dołowy i Macieja Mętraka.

Publikacja poświęcona jest sytuacji pięciu grup posługujących się językami kolateralnymi, a więc takimi, które przez swoją formalną bliskość z językiem dominującym (bądź językami dominującymi) postrzegane są jako jego dialekty. Badania prowadzone były na Kaszubach, Śląsku, Podhalu, Mazurach i w tej części Podlasia, gdzie mówi się po swojomu.

Zastanowimy się, jakie czynniki powodują, że wspólnoty i ich języki zachowują żywotność, a co powoduje, że stają się coraz słabsze. W dyskusji wezmą udział Autorki i Autorzy książki.

Kiedy książkę zakazaną można było czytać? Czy obecność nazwiska autora na indeksie ksiąg zakazanych oznaczała, że jego dzieła znikały z obiegu? Czy zakazane książki były rzeczywiście palone na stosach? A może cenzura – nawet ta najsurowsza – znała wyjątki? Jak wyglądały indeksy ksiąg zakazanych i kto z nich korzystał?

Na te i inne pytania dotyczące książek, których nie wolno było czytać w dawnych wiekach (XV–XVIII w.), odpowiedzą specjalistki z Gabinetu Starych Druków BUW podczas festiwalowego spotkania poświęconego dziejom cenzury, kontroli lektury i granicom wolności słowa. Będzie to wyjątkowa okazja, by poznać niejednoznaczny świat dawnych zakazów, intelektualnych sporów i praktyk czytelniczych, w którym oficjalne regulacje nieraz podlegały osobistym interpretacjom.

Uczestnicy spotkania obejrzą oryginalne stare druki ze zbiorów BUW ze śladami cenzury nanoszonej już po wydrukowaniu książki – przez cenzorów, bibliotekarzy, właścicieli i czytelników. Zaprezentowane zostaną egzemplarze, w których problematyczne fragmenty wykreślano, wydzierano, wycinano, zamazywano, zaszywano lub zaklejano, a także opatrywano adnotacjami „prohibitus” („zakazany”), czy „purgatus” („oczyszczony”). Te materialne ślady ingerencji pozwalają zobaczyć bezpośrednie konsekwencje cenzury w postaci znaków pozostawionych na kartach książek. Wśród prezentowanych obiektów znajdą się dzieła autorów, których pisma budziły szczególne kontrowersje – m.in. Mikołaja Kopernika, Conrada Gessnera i Erazma z Rotterdamu – poddawane procedurom usuwania treści uznanych za nieprawomyślne. Spotkanie pokaże, że książki mogą opowiedzieć nie tylko o historii czytania, ale również nieczytania.

Warsztaty pełne eksperymentów i naukowych zaskoczeń! Uczestnicy odkryją, jak działa elektryczność i magnetyzm, poznają sekrety ruchu cieczy i powietrza, sprawdzą, co wspólnego mają geometria i codzienne przedmioty, a także przekonają się, że wiele „magicznych” sztuczek można wyjaśnić prawami nauki.

Nauka w praktyce, dużo działania i odrobina magii gwarantowane! 

Interesujesz się elektroniką, mechaniką bądź programowaniem? Zapraszamy na nasze stoisko, gdzie zaprezentujemy w akcji projekty stworzone przez członków naszego koła - m.in. łazik marsjański!

W niedzielę 20 września br. będziemy obchodzić 29 Urodziny dinozaura Dyzia - dinozaura z rodzaju Dilophosaurus wetherilli, który zamieszkał w Muzeum Geologicznym PIG – PIB prawie 30 lat temu.

Z tej okazji zapraszamy na Piknik Rodzinny, podczas którego oprócz stanowisk Muzeum Geologicznego PIG-PIB, będziemy gościli instytucje związane z geologią i przyrodą.
Na stoiskach edukacyjnych uczestnicy pikniku dowiedzą się m.in. jak rozróżnić skałę od minerału, jakie zwierzęta żyły w prehistorii, a najmłodsi, jak co roku wcielą się w paleontologa, poszukując pędzlami kości polskiego silezaura. Nie zabraknie również stanowisk plastyczno-technicznych. W tym roku zapraszamy także do spróbowania swoich sił na 7 metrowej ściance wspinaczkowej. Wszyscy uczestnicy Urodzin Dyzia będą mogli zbierać pieczątki na stoiskach i wymieniać je na upominki.

Urodziny Dyzia cieszą się dużą popularnością, a wisienką na torcie jest odśpiewanie Dyziowi 100 lat. Dyzio wraz z zespołem muzealnym serdecznie zaprasza na swoje urodziny.

Sztuczna inteligencja to maszyna cyfrowa, ale jak właściwie ona funkcjonuje? Czy prawa logiki matematycznej można wykonywać całkowicie automatycznie? Podczas wykładu odkryjemy, czym są zjawiska nieobliczalne i dlaczego istnieją pytania, na które żadna maszyna nie potrafi odpowiedzieć. Zbudujemy „żywy komputer”, zajrzymy do wnętrza procesora i przekonamy się, dlaczego komputery kwantowe działają zupełnie inaczej niż te, z których korzystamy na co dzień.