Szkoła podstawowa 4-6

Czy telefon może zastąpić portfel? Coraz częściej – zdecydowanie tak!

Na tej lekcji uczniowie odkryją, jak działa świat płatności mobilnych – czyli jak zapłacić za zakupy telefonem, zegarkiem czy aplikacją, bez użycia gotówki. Sprawdzimy, dlaczego dorośli tak chętnie korzystają z takich rozwiązań i kiedy naprawdę się one przydają. Zaczniemy od krótkiego wprowadzenia, a potem przejdziemy do przykładów z życia i wspólnego odkrywania, jak to wszystko działa w praktyce. Zastanowimy się także, jak płacić bezpiecznie i na co warto zwracać uwagę, korzystając z nowych technologii. W trakcie zajęć pojawią się krótkie gry, quizy „prawda czy fałsz” i scenki, które pozwolą sprawdzić swoją wiedzę i poćwiczyć podejmowanie dobrych decyzji.

To lekcja, która pokazuje, że nowoczesne technologie mogą być naprawdę pomocne – trzeba tylko wiedzieć, jak z nich korzystać mądrze

Czy zadawaliście sobie kiedyś pytanie, jak to się dzieje, że komórki każdego organizmu komunikują się ze sobą, współpracują i działają jak jeden złożony… organizm? Co ma to wspólnego z nanotechnologią, czy możemy odtworzyć sieci umożliwiające taką komunikację, czy można ją wykorzystać w leczeniu ludzi i zwierząt? W krótkim wykładzie postaramy się odpowiedzieć na te pytania, a podczas warsztatów laboratoryjnych pokażemy, jak można otrzymać nanomateriały.

Maria Skłodowska-Curie, polska uczona wszechczasów, dwukrotna noblistka, która zajmowała się badaniami nad promieniotwórczością oraz odkryła polon i rad. Poznamy życie, ciekawostki i anegdoty dotyczące Marii oraz przenalizujemy aktualne korzyści i zagrożenia, które niesie ze sobą promieniotwórczość.

W spotkania będą prowadzone zajęcia praktyczne z elektroniki. Uczestnicy poznają działanie elementów elektronicznych, takich jak diody LED, rezystory, przyciski, potencjometry oraz mikrokontrolery. Celem zajęć będzie pokazanie, jak z podstawowych komponentów można stworzyć działający układ i zrozumienie jego działania.

Warsztaty będą miały charakter praktyczny i edukacyjny. Ich celem jest rozwijanie zainteresowania techniką, programowaniem, elektroniką oraz kreatywnym rozwiązywaniem problemów.

Linki do podobnych zajęć robionych przez nas wcześniej:

https://www.facebook.com/kn.zrobtosam/posts/pfbid02fpNYjXwG66Akox7qaX2aJpAC7GwjgRM7ywFJdC7D8Gp9Twuu87xgGvMkAGFcY3gvl?rdid=SokSsJaBV0oyr1kJ

https://www.facebook.com/share/p/1Bs6tTUXuM/

https://www.facebook.com/share/p/1J1Q3iLydP/

Podczas zajęć laboratoryjnych uczniowie poznają wskaźniki chemiczne i odkryją, jak zmieniają one barwy w roztworach o różnym odczynie. Rozpoczną od zbadania, które z popularnych domowych substancji mają najsilniejsze właściwości kwasowe i zasadowe. Następnie wykorzystają wskaźniki do obserwacji zmian zachodzących podczas prostych reakcji zobojętniania.  

W drugiej części zajęć uczestnicy wykonają kilka widowiskowych doświadczeń chemicznych. Przeprowadzą doświadczenie „chemiczny kameleon”, stworzą barwne ogrody chemiczne oraz wykonają inne efektowne eksperymenty pokazujące, jak fascynujące i zaskakujące mogą być przemiany chemiczne. 

Jaćwingowie to tajemniczy, wojowniczy lud bałtycki zamieszkujący Suwalszczyznę we wczesnym średniowieczu. Organizowali liczne wyprawy łupieskie, budowali potężne, warowne grody. Mieli też własny system zwyczajów i obrzędów religijnych. Ich niezwykłą historię poznamy na wystawie "Jaćwieskie Eldorado" prezentującą unikatowe zabytki pochodzące z najbogatszego cmentarzyska Jaćwingów w Krukówku koło Suwałk. Prace archeologiczne na tym stanowisku, prowadzone były przez archeologów Państwowego Muzeum Archeologiznego oraz Muzeum Okręgowego w Suwałkach. Natomiast, na naszych warsztatach, z gliny odtwarzać będziemy wizerunki Jaćwieskich bogów, między innymi Perkunasa, Żeminele i innych. Prace zabierane będą do domu. Prosimy o przyniesienie kartonów na prace dzieci.

Do ekosystemów wodnych trafia tysiące produktów wytworzonych przez przemysł chemiczny, których wpływ na środowisko przyrodnicze nie jest w pełni poznany. Coraz częściej mówi się o obecności w wodach farmaceutyków, pestycydów oraz mikro- i nanoplastiku. Pojawia się pytanie: jaki wpływ mają te mikrozanieczyszczenia na organizmy żywe? W jaki sposób mogą oddziaływać  na organizm człowieka? Dotychczas nie opracowano aparatury umożliwiającej kompleksowe badanie toksyczności wszystkich związków chemicznych obecnych w środowisku. W rutynowej analizie oznacza się jedynie wybrane, znane substancje toksyczne. Tymczasem ogromna część zanieczyszczeń „przechodzi przez sito analityczne” i jest uwzględniana jedynie w ogólnych parametrach chemicznych wody, takich jak ChZT czy OWO (ogólny węgiel organiczny). Metody te nie pozwalają jednak na wykrycie substancji działających toksycznie już w bardzo niskich stężeniach, jak ma to miejsce w przypadku wielu pestycydów. Istotną rolę w ocenie zagrożeń odgrywają organizmy żywe, które – na różnych poziomach organizacji – umożliwiają ocenę toksyczności badanej próbki. Bioindykacja to metoda wykorzystująca organizmy jako wskaźniki, których reakcje stanowią podstawę oceny ogólnej aktywności biologicznej badanego środowiska. Czy woda, z której korzystamy, jest więc zawsze bezpieczna do picia i kąpieli? Podczas warsztatów sprawdzimy to w praktyce. Wykorzystując drobne organizmy wodne, zaobserwujecie, jak reagują one na różne mikrozanieczyszczenia, takie jak leki czy mikroplastik. W trakcie zajęć: wykonacie proste testy toksyczności, nauczycie się obserwować i interpretować wyniki, przekonacie się, że nawet niewidoczne substancje mogą mieć realny wpływ na organizmy żywe. Sprawdźcie, co naprawdę kryje się w wodzie!

Czy archeolodzy to poszukiwacze skarbów? Czego szukają pod ziemią i co robią ze znalezionymi przedmiotami? 
Podczas zajęć przyjrzymy się, na czym polega praca archeologa oraz poznamy podstawowe narzędzia i metody jego pracy. Dowiemy się, na jakie epoki dzielimy przeszłość człowieka i jakie przedmioty ludzie wytwarzali w dawnych czasach. Dotkniemy replik zabytków i wcielimy się w rolę dokumentalisty, aby poczuć się jak prawdziwi poszukiwacze skarbów.
Zajęcia pogłębiają wiedzę z zakresu historii i archeologii, rozwijają wyobraźnię i ćwiczą spostrzegawczość oraz małą motorykę. 

Opowiemy o ślimakach, które można spotkać podczas spaceru nad Wisłą. Poznamy ich budowę i środowisko życia. Dowiemy się, co ślimaki robią w nocy, podczas deszczu i gdzie chowają się na zimę. Nauczymy się także rozpoznawać najbardziej charakterystyczne gatunki.

Widowiskowe eksperymenty z dziedziny ochrony przeciwpożarowej. Lekcja zawiera podstawy teoretyczne oraz część praktyczną w formie pokazów lub eksperymentów z udziałem uczestników. Zaprezentowany zostanie sprzęt i urządzenia wykorzystywane na co dzień podczas działań ratowniczych prowadzonych przez jednostki ratowniczo-gaśnicze PSP i OSP. Zajęcia poruszają tematy zagrożeń pożarowych i wybuchowych, gaszenia pożarów z użyciem sprzętu gaśniczego, środków gaśniczych i pojazdu pożarniczego. Główne atrakcje tego wydarzenia to pokazy poligonowe i laboratoryjne:

• przedstawienie sposobu posługiwania się gaśnicą i pokaz gaszenia pożaru w zarodku,
• omówienie wodnych roztworów środków gaśniczych stosowanych w szerokim spektrum pożarów i pokaz wytwarzania pianotwórczych środków gaśniczych i ich skuteczności,
• badanie statycznego kąta przechyłu bocznego pojazdu pożarniczego, pokaz zasięgu rzutu działka wodno-pianowego oraz prądownicy,
• pokaz reakcji na ogień materiałów włókienniczych i mebli tapicerowanych.

Na trasie wycieczki naukowej znajdą się laboratoria:

• Urządzeń i Środków Gaśniczych,
• Technicznego Wyposażenia Jednostek Ochrony Przeciwpożarowej,
• Procesów Spalania i Wybuchowości.

Czy zastanawialiście się kiedyś, co sprawia, że złoża kopalin mają wartość? Nie tylko ich chemia – lecz przede wszystkim trud ich wydobycia, ryzyko i koszty, jakie ponosi górnik. Zapraszamy na warsztaty, podczas których wcielicie się w poszukiwaczy surowców w świecie Stanisława Staszica – człowieka zasłuzonego dla rozwoju polskiego przemysłu.

W drugiej dekadzie XIX wieku Staszic zorganizował na terenie Staropolskiego Okręgu Przemysłowego poszukiwania węgla i budowę hut cynku. Jego działania na zawsze zmieniły krajobraz gospodarczy regionu. My jednak spojrzymy na nie z innej perspektywy: co oznacza „ekonomia podziemna”? To nie tylko zyski, ale także koszty – odpady, zanieczyszczenia, ryzyko katastrof i trud pracy w ciasnych chodnikach.

W części warsztatowej zagramy w grę ekonomiczno- zręcznościową. Uczestnicy przy użyciu manipulatorów będą wydobywać zasoby- klocki. Każdy klocek ma swój kolor: czyste złoże, zanieczyszczona ruda, płonny urobek, toksyczne odpady… a nawet metan. Wyciągnięcie każdego z nich to nie tylko punkty, ale i konsekwencje – bo przecież eksploatacja złóż zawsze wpływa na środowisko.

Gra pokazuje, że surowce nie biorą się znikąd. Za każdym urobkiem stoi decyzja: warto ryzykować? Co zrobić z odpadami? Jak uniknąć katastrofy? I wreszcie – kto płaci prawdziwą cenę za przemysłowy rozwój?

Warsztat łączy historię techniki, ekonomię i ekologię. Nie wymagamy wcześniejszej wiedzy – wystarczy chęć do działania. Przekonajcie się, jak trudna i fascynująca jest ekonomia podziemna!

Jaćwingowie to tajemniczy, wojowniczy lud bałtycki zamieszkujący Suwalszczyznę we wczesnym średniowieczu. Organizowali liczne wyprawy łupieskie, budowali potężne, warowne grody. Mieli też własny system zwyczajów i obrzędów religijnych. Ich niezwykłą historię poznamy na wystawie "Jaćwieskie Eldorado" prezentującą unikatowe zabytki pochodzące z najbogatszego cmentarzyska Jaćwingów w Krukówku koło Suwałk. Prace archeologiczne na tym stanowisku, prowadzone były przez archeologów Państwowego Muzeum Archeologiznego oraz Muzeum Okręgowego w Suwałkach. Natomiast, na naszych warsztatach, z gliny odtwarzać będziemy wizerunki Jaćwieskich bogów, między innymi Perkunasa, Żeminele i innych. Prace zabierane będą do domu. Prosimy o przyniesienie kartonów na prace dzieci.

Warsztaty „Mały Chemik – odkrywca!” to spotkanie, podczas którego uczniowie klas 4–5 szkoły podstawowej wcielą się w prawdziwych naukowców. Celem zajęć jest pokazanie, że chemia to nie tylko wzory i trudne słowa, ale przede wszystkim ciekawość, eksperymentowanie i umiejętność wyciągania wniosków. Dzieci poznają podstawy pracy laboratoryjnej, nauczą się prowadzić proste doświadczenia oraz dokumentować swoje obserwacje tak, jak robią to badacze na całym świecie.

Podczas warsztatów uczestnicy wykonają serię efektownych, ale bezpiecznych eksperymentów, takich jak tworzenie kolorowych reakcji, badanie właściwości substancji czy obserwowanie zmian zachodzących podczas mieszania różnych składników. Każde doświadczenie będzie okazją do zadawania pytań: Co się stało? Dlaczego? Co to oznacza? Dzieci dowiedzą się, że nauka to nie magia, lecz logiczne myślenie i uważna obserwacja.

Ważnym elementem zajęć będzie nauka dokumentowania pracy naukowej. Uczestnicy stworzą własne „karty eksperymentów”, w których zapiszą przebieg doświadczeń, wyniki oraz wnioski. Dzięki temu zrozumieją, że naukowiec nie tylko wykonuje doświadczenia, ale także potrafi je opisać i wyjaśnić.

Warsztaty rozwijają kreatywność, uczą cierpliwości i pokazują, że błędy są naturalną częścią odkrywania świata. Dzieci przekonają się, że każdy może zostać małym badaczem, jeśli tylko ma odwagę pytać i chęć sprawdzania, jak działa otaczający nas świat.

Zajęcia są prowadzone w formie interaktywnej, pełnej zabawy i współpracy, tak aby każdy uczestnik poczuł się jak prawdziwy naukowiec w laboratorium.

Opowiemy o ślimakach, które można spotkać podczas spaceru nad Wisłą. Poznamy ich budowę i środowisko życia. Dowiemy się, co ślimaki robią w nocy, podczas deszczu i gdzie chowają się na zimę. Nauczymy się także rozpoznawać najbardziej charakterystyczne gatunki.

Czy nietoperze słyszą nawzajem swoje głosy? A jeśli tak, to czy nie przeszkadzają sobie nawzajem w polowaniu? Czy potrafią ze sobą rozmawiać, jeśli zechcą – i co właściwie mogłyby mieć do powiedzenia? Czy jeden może się od drugiego czegoś nauczyć? I jak właściwie będąc nietoperzem podrywa się dziewczynę? Podczas naszych lekcji spróbujemy zajrzeć do wciąż tajemniczego i kryjącego wiele zagadek świata nocnych ssaków i dowiedzieć się, jak wygląda ich życie społeczne i rodzinne. Przekonamy się także, co my, ludzie, wiemy obecnie o możliwościach porozumiewania się nietoperzy – oraz jak to możliwe, że w ogóle cokolwiek o tym wiemy… Zastanowimy się nad tym, co w ogóle można zrobić w takiej sytuacji, kiedy strasznie chcielibyśmy coś wiedzieć, a tu w żadnej, najgrubszej nawet książce nie da się o tym przeczytać, bo po prostu jeszcze nikt na świecie tego nie wie. Posłuchamy, jak brzmią głosy nietoperzy przekształcone przez elektroniczne urządzenia, pozwalające nam usłyszeć dźwięki zbyt wysokie dla ludzkich uszu. Spróbujemy wreszcie sami odrobinę wczuć się w rolę nietoperzy i sprawdzić, jak dalibyśmy sobie radę w różnych niezwykłych dla nas sytuacjach.

Jak cienki może być materiał, który potrafi chronić powierzchnie przed ekstremalnym zużyciem, korozją i bardzo wysoką temperaturą?

Serdecznie zapraszamy do Pracowni Technologicznych Zastosowań Laserów Zakładu Mechaniki Doświadczalnej IPPT PAN, w której tworzymy powłoki o grubości liczonej w nanometrach — tysiące razy cieńsze od ludzkiego włosa — które mogą radykalnie zmieniać właściwości materiałów.

Nasze badania koncentrują się na projektowaniu i wytwarzaniu nowoczesnych cienkich warstw z wykorzystaniem plazmy, czyli zjonizowanej materii nazywanej często „czwartym stanem skupienia”. Dzięki technologii magnetronowego rozpylania budujemy materiały atom po atomie, tworząc zaawansowane powłoki wieloskładnikowe zawierające m.in. bor i metale przejściowe. Takie materiały znajdują zastosowanie wszędzie tam, gdzie potrzebna jest wyjątkowa trwałość — od przemysłu lotniczego i energetyki po nowoczesne narzędzia przemysłowe.

Rozwijamy również techniki osadzania cienkich warstw z użyciem impulsów laserowych (PLD), które pozwalają z dużą precyzją kontrolować skład chemiczny i strukturę materiału. Aby zrozumieć, jak zachowują się one w nanoskali, wykorzystujemy zaawansowane metody badawcze, takie jak mikroskopia elektronowa, profilometria czy nanoindentacja.

Podczas lekcji pokazowej opowiemy, czym zajmuje się nasza pracownia, jak wygląda codzienna praca badawcza oraz w jaki sposób prowadzi się badania nowoczesnych materiałów i cienkich warstw. Uczestnicy będą mogli zobaczyć wykorzystywaną aparaturę oraz poznać metody stosowane w laboratorium.

Łączymy fizykę, inżynierię materiałową i nanotechnologię, projektując materiały przyszłości od podstaw — zaczynając od struktur niemal niewidocznych dla ludzkiego oka.

Lekcja pozwoli spojrzeć na fińską kulturę, w której głęboko zakorzeniona jest funkcjonalność, minimalizm i bliskość z naturą. Ukazane zostaną ikoniczne przykłady designu, z uwzględnieniem fenomenu Muminków, które z literackich postaci wyewoluowały w rozpoznawalny na całym świecie motyw graficzny i produktowy. Szczególna uwaga zostanie poświęcona koncepcji sisu, co pozwoli ukazać, w jaki sposób fińska determinacja i pragmatyzm przekładają się na tworzenie przedmiotów wyjątkowo trwałych oraz odpornych na zmieniające się trendy. Udział w zajećiach pozwoli zrozumieć, jak estetyka łączy codzienną użyteczność z bogatym dziedzictwem kulturowym. Lekcje zakończa warsztaty z malowania muminków.

Jaćwingowie to tajemniczy, wojowniczy lud bałtycki zamieszkujący Suwalszczyznę we wczesnym średniowieczu. Organizowali liczne wyprawy łupieskie, budowali potężne, warowne grody. Mieli też własny system zwyczajów i obrzędów religijnych. Ich niezwykłą historię poznamy na wystawie "Jaćwieskie Eldorado" prezentującą unikatowe zabytki pochodzące z najbogatszego cmentarzyska Jaćwingów w Krukówku koło Suwałk. Prace archeologiczne na tym stanowisku, prowadzone były przez archeologów Państwowego Muzeum Archeologiznego oraz Muzeum Okręgowego w Suwałkach. Natomiast, na naszych warsztatach, z gliny odtwarzać będziemy wizerunki Jaćwieskich bogów, między innymi Perkunasa, Żeminele i innych. Prace zabierane będą do domu. Prosimy o przyniesienie kartonów na prace dzieci.

Czy wiesz, jak wyglądają drożdże i pleśnie? Czy gołym okiem można zobaczyć bakterie? Jakie znaczenie w życiu człowieka mają drobnoustroje? W czasie zajęć dowiemy się, czy należy się ich raczej obawiać czy też można je np. zjeść. Odpowiedzi na te i wiele innych pytań związanych z mikrobiologią, udzielimy w czasie naszego warsztatu. Będzie również możliwość obejrzenia drobnoustrojów rosnących w probówkach, na płytkach i pod mikroskopem (preparaty mikroskopowe).

Młodzież podczas zajęć dowie się jak wyglądają, jak kiełkują i czym różnią się nasiona poszczególnych rodzimych drzew leśnych. Uczestnicy warsztatów nabędą umiejętności rozpoznawania i oceny jakości nasion. Podczas wizyty w kiełkowni młodzież pozna zasady kiełkowania najważniejszych gatunków drzew: sosny, świerka, modrzewia, olszy i brzozy.

Czy nietoperze słyszą nawzajem swoje głosy? A jeśli tak, to czy nie przeszkadzają sobie nawzajem w polowaniu? Czy potrafią ze sobą rozmawiać, jeśli zechcą – i co właściwie mogłyby mieć do powiedzenia? Czy jeden może się od drugiego czegoś nauczyć? I jak właściwie będąc nietoperzem podrywa się dziewczynę? Podczas naszych lekcji spróbujemy zajrzeć do wciąż tajemniczego i kryjącego wiele zagadek świata nocnych ssaków i dowiedzieć się, jak wygląda ich życie społeczne i rodzinne. Przekonamy się także, co my, ludzie, wiemy obecnie o możliwościach porozumiewania się nietoperzy – oraz jak to możliwe, że w ogóle cokolwiek o tym wiemy… Zastanowimy się nad tym, co w ogóle można zrobić w takiej sytuacji, kiedy strasznie chcielibyśmy coś wiedzieć, a tu w żadnej, najgrubszej nawet książce nie da się o tym przeczytać, bo po prostu jeszcze nikt na świecie tego nie wie. Posłuchamy, jak brzmią głosy nietoperzy przekształcone przez elektroniczne urządzenia, pozwalające nam usłyszeć dźwięki zbyt wysokie dla ludzkich uszu. Spróbujemy wreszcie sami odrobinę wczuć się w rolę nietoperzy i sprawdzić, jak dalibyśmy sobie radę w różnych niezwykłych dla nas sytuacjach.

Warsztaty dotyczące dziko żyjących ssaków w mieście. Podczas spotkania pokazane zostaną najczęściej występujące w mieście ssaki (od myszy, po łosia) oraz omówimy co sprawia, że coraz częściej w mieście obserwowane są dzikie zwierzęta. Wytłumaczymy jak ssaki radzą sobie z presją ze strony człowieka oraz wyjaśnimy jak ludzie i zwierzęta powinni koegzystować w miastach. Omówimy także jak reagować w przypadku spotkania dzikiego zwierzęcia. W zajęciach wykorzystany zostanie zbiór różnych gatunków ssaków żyjących w Polsce.

Czy archeolodzy to poszukiwacze skarbów? Czego szukają pod ziemią i co robią ze znalezionymi przedmiotami? 
Podczas zajęć przyjrzymy się, na czym polega praca archeologa oraz poznamy podstawowe narzędzia i metody jego pracy. Dowiemy się, na jakie epoki dzielimy przeszłość człowieka i jakie przedmioty ludzie wytwarzali w dawnych czasach. Dotkniemy replik zabytków i wcielimy się w rolę dokumentalisty, aby poczuć się jak prawdziwi poszukiwacze skarbów.
Zajęcia pogłębiają wiedzę z zakresu historii i archeologii, rozwijają wyobraźnię i ćwiczą spostrzegawczość oraz małą motorykę. 

Lekcja festiwalowa dostarczy informacji na temat żywności produkowanej dla kosmonautów, techniki tego procesu i zalet żywności liofilizowanej. Jak smakują kosmiczne truskawki? Dowiecie się na lekcji.