Szkoła średnia
| Typ | Tytuł | Opis | Dziedzina | Termin |
|---|---|---|---|---|
| Lekcja festiwalowa | Radzenie sobie ze stresem oraz budowanie odporności psychicznej |
Podczas wykładu uczniowie dowiedzą się czym jest odporność psychiczna oraz w jaki sposób mogą ją wzmacniać. Przyjmując, że odporność oznacza zdolność do radzenia sobie ze stresem wyzwaniami i presją kluczowe jest jej rozwijanie przez ludzi młodych, którzy na co dzień zmagają się z licznymi wyzwaniami. Podczas wykładu uczniowie zapoznają się ze sposobami radzenia sobie na poziomie biologicznym i poznawczym. Omówione zostaną czynniki takie jak: dbanie o ciało, aktywność fizyczna oraz relaksacja. Radzenie sobie ze stresem na poziomie poznawczym osadzone będzie w nurcie psychologii pozytywnej, ze szczególnym naciskiem na style wyjaśniania determinujące określone zachowania w sytuacjach trudnych. Wykład zrealizowany będzie w formie interaktywnej, co ułatwi przyswajanie prezentowanych treści oraz zachęci do wprowadzenia wspierających odporność praktyk w codzienne życie. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Why do we become addicted? The neurobiology of reward and addiction |
Why are some people more vulnerable to addiction than others? Does it depend on willpower, genetics, or the way our brains work? In this lesson, we will journey into the brain's reward and motivation system, explore how addictive substances take control of our decision-making, and learn why addiction is a brain disease rather than a matter of character. The centerpiece of the lesson is the card game "What's the Deal?", developed by BrainU (University of Notre Dame) based on materials from the NIH. Students will take on the role of participants in a scientific experiment and discover how genes and environmental factors influence susceptibility to addiction. The results of the game will serve as a starting point for a discussion about what we really know about addiction. The lesson will also include interactive simulations from learn.genetics.utah.edu, including "Mouse Party," which demonstrates what happens in the brain under the influence of different substances. The lesson is led by a PhD researcher from the Laboratory of Neuroplasticity at the Nencki Institute of Experimental Biology, Polish Academy of Sciences. The session will be conducted in English. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Aminokwasy i ich identyfikacja |
Warsztaty poświęcone aminokwasom wprowadzają uczestników w świat biochemii oraz chemii organicznej poprzez połączenie teorii z praktyką laboratoryjną. Ich głównym celem jest poznanie budowy, właściwości i metod wykrywania aminokwasów – podstawowych składników białek. Zajęcia rozpoczynają się krótkim wprowadzeniem teoretycznym, podczas którego omawiana jest ogólna struktura, ich podział oraz rola biologiczna. Uczestnicy dowiadują się, jak różnice w budowie aminokwasów wpływają na ich właściwości chemiczne. Część praktyczna obejmuje wykonywanie doświadczeń pozwalających na identyfikację wybranych aminokwasów. Warsztaty mają formę pracy zespołowej w laboratorium – uczestnicy samodzielnie wykonują eksperymenty, zapisują obserwacje i formułują wnioski, które następnie są omawiane wspólnie z prowadzącym. Dzięki temu rozwijają umiejętności praktyczne, analityczne oraz uczą się pracy naukowej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Badania właściwości mechanicznych materiałów i konstrukcji |
W czasie zajęć wykonamy kilka prób niszczących na materiałach kruchych i plastycznych, a także na materiałach wytworzonych metodami przyrostowymi o specjalnych właściwościach. Odbędzie się też pokaz niszczenia z utratą stateczności powłok cienkościennych. Oprowadzimy również naszych Gości po laboratorium, omawiając przy okazji różne techniki pomiarowe stasowane we współczesnych badaniach w wytrzymałości materiałów i konstrukcji. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czy Polacy mogą zrozumieć język ukraiński? Ciekawostki o języku i kulturze Ukrainy |
Czy język ukraiński jest naprawdę trudny? A może Polacy rozumieją więcej, niż im się wydaje? Podczas interaktywnej lekcji uczestnicy spróbują samodzielnie odgadnąć znaczenie ukraińskich słów i wyrażeń oraz odkryją podobieństw między językiem polskim i ukraińskim.
Uczniowie będą uczestniczyć w krótkich quizach językowych oraz interaktywnych zadaniach, dzięki którym przekonają się, że język ukraiński może być jednocześnie bliski, zrozumiały i interesujący. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Debata: Świat się zmienia. Czy jesteś na to gotowy? |
Sztuczna inteligencja, TikTok, wojny handlowe, cyberataki, Chiny, zmiany klimatu i globalna rywalizacja mocarstw - świat zmienia się szybciej niż kiedykolwiek wcześniej. To, co jeszcze kilka lat temu wydawało się odległą polityką międzynarodową, dziś wpływa na ceny produktów, media społecznościowe, edukację, bezpieczeństwo i przyszłość rynku pracy. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Fundamental of Explainable AI (XAI) |
The modern AI is based on deep neural network (DNN) models. These DNNs have found to be highly effective in across various tasks ranging from language generation, and understanding to computer vision. However, these models are considered as Blackbox in which, we do not know, how it process input data and how it generates the decision (predictions). This limitation have led to implication for safety and responsibility. In such regard, XAI are state of art technique that helps us to open such Blackbox of DNN models and understand (a) way model process data (b) what feature of data impact model decision (c) which layer of DNN play a significant role in model decision (d) contrafactual test which help to assess correlation in between input and output decision. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak rozwija się mózg i co nam na to powie rybka danio? |
Rozwój układu nerwowego to jeden z najbardziej złożonych i fascynujących procesów biologicznych, który decyduje o tym, jak postrzegamy świat, jak uczymy się, zapamiętujemy, reagujemy na zagrożenia i budujemy relacje społeczne. Choć większość z nas kojarzy badania nad mózgiem głównie z ludźmi, to w rzeczywistości wiele przełomowych odkryć zawdzięczamy niepozornej rybce – danio pręgowanemu (Danio rerio). Podczas pokazu skupimy się na trzech kluczowych aspektach rozwoju mózgu: 1. Proliferacja, migracja i różnicowanie komórek nerwowych, 2. Tworzenie połączeń synaptycznych, 3. Aktywność neuronalna i dojrzewanie sieci neuronalnych. U danio aktywność neuronalną można monitorować dzięki specjalnym barwnikom lub białkom fluorescencyjnym, które zmieniają intensywność świecenia w odpowiedzi na wzrost stężenia wapnia – a towarzyszy on impulsom nerwowym. Podczas pokazu uczestnicy poznają podstawowe i zaawansowane techniki obrazowania rozwoju mózgu. Uczniowie zobaczą eksperyment, w którym mózg danio reaguje na światło. Dzięki specjalnym nagraniom zobaczymy „na żywo”, jak pojedyncze neurony „rozmawiają” ze sobą, przesyłając sygnały i budując sieci komunikacyjne. Mózg nie powstaje z dnia na dzień – to dynamiczna i wieloetapowa podróż od komórki do złożonej sieci komunikacyjnej. Dzięki danio pręgowanemu możemy nie tylko obserwować ten proces z bliska, ale także uczyć się, jak wspierać zdrowy rozwój mózgu i jak zapobiegać zaburzeniom neurologicznym i psychicznym. Podczas warsztatów uczestnicy nie tylko poznają teorię, ale także zobaczą prawdziwy rozwijający się mózg w akcji. Od fluorescencyjnych neuronów po aktywność mózgu pod wpływem światła – to wyjątkowa okazja, by zrozumieć, jak rodzi się nasza zdolność do myślenia, czucia i działania. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Komunikacja jako metakompetencja w zarządzaniu |
Omówienie funkcji komunikacji w procesie zarządzania ludźmi. Autodiagnoza stylu komunikacji. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lekcja języka bengalskiego |
Polacy rzadko mają świadomość istnienia bengalskiego, mimo że jest to jeden z najczęściej używanych języków świata. Jednocześnie rośnie w Polscy liczba migrantów, dla których jest to ich język rodzimy. Bengalski jest językiem indoeuropejskim i niezbyt trudnym do nauki dla Polaków pod względem wymowy i gramatyki. Obszar jego użytkowania to najdalej wysunięty na wschód region mówiący w jednym z języków indoeuropejskich. Na bazie języka bengalskiego powstała bogata kultura z wielowiekową tradycją literacką, muzyczną, teatralną i filmową. Indie i Azja Południowa do tej pory tylko raz mogły cieszyć się z literackiej nagrody Nobla – dostał ją piszący po bengalsku Rabindranath Tagore. Bengalczycy dostawali też dwukrotnie nagrodę Nobla w dziedzinie ekonomii i raz pokojowego Nobla. Bengali ma odrębny system pisma (używany też przez języki asamski i meitei) i podczas lekcji uczestnicy będą mogli samodzielnie spróbować zapisać wybrane znaki pisma.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Odpowiedzialność nieletnich w prawie karnym |
Uczniowie poznają podstawowe zagadnienia związane z odpowiedzialnością nieletnich w prawie karnym zarówno na podstawie Kodeksu Karnego, jak i na podstawie Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Te zagadnienie uznałyśmy za przydatne uczniom, jako że zasadnicza odpowiedzialność karna zaczyna się dopiero od 17 lat, a wiedza na temat konsekwencji łamania prawa i demoralizacji nieletnich u większości sprowadza się do “kuratora” i “poprawczaka”. Nasza formuła zajęć obejmuje przede wszystkim aktywne metody nauczania. Nie jest to typowy wykład, uczestnicy na podstawie otrzymanych materiałów sami rozwiążą problemy prawne i aktywnie przyswoją wiedzę. W ramach zajęć przedstawimy pokrótce ogólne zasady odpowiedzialności karnej, skupiając się na wieku sprawcy. Uczniowie dowiedzą się na podstawie praktycznych przykładów, za jakie czyny mogą odpowiadać już w wieku 14, 15 czy 16 lat jak dorośli. Przedstawimy też zagadnienie demoralizacji, jako podstawy odpowiedzialności z Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Pokażemy, jakie środki mogą być stosowane przez sąd rodzinny, dzięki czemu uczestnicy poznają prawny aspekt “poprawczaka” jako środka poprawczego “zakład poprawczy”. Dodatkowo omówimy uprawnienia przysługujące nieletnim w sądzie. Oczywiście mamy nadzieję, że te zagadnienia nie okażą się bezpośrednio przydatne uczniom:), ale pomogą im też lepiej zorientować się w otaczającej ich rzeczywistości prawnej i oceniać pojawiające się w mediach doniesienia. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Perski starter pack - rozszyfruj alfabet i przedstaw się po persku |
Na początku zastanowimy się, dlaczego można powiedzieć, że język perski jest dalekim krewnym języka polskiego i spróbujemy odnaleźć dostrzegalne podobieństwa w tych dwóch językach. Następnie przejdziemy do krótkiego, praktycznego ćwiczenia, w którym uczestnicy spróbują rozpoznać w języku polskim słowa mające swoje źródło w perskim. W dalszej części lekcji przeniesiemy się na mapę świata żeby zobaczyć, gdzie współcześnie używany jest język perski. Uczestnicy dowiedzą się, w jakich krajach się nim mówi, jakie są jego odmiany oraz jaką rolę pełni w kulturze. Po tym wprowadzeniu przejdziemy do głównej części zajęć, czyli nauki alfabetu perskiego. Uczestnicy poznają podstawowe litery i znaki diakrytyczne używane do zapisu krótkich samogłosek. Zwrócimy uwagę na różnice między alfabetem perskim a łacińskim, a także na kierunek pisania i specyfikę łączenia liter. Po wprowadzeniu do alfabetu, przejdziemy do ćwiczeń praktycznych o rosnącym stopniu trudności. Między innymi uczestnicy spróbują rozpoznawać i odczytywać proste słowa i zapisać swoje imię po persku. Ostatnią częścią lekcji będzie nauka kilku przydatnych zwrotów w języku perskim umożliwiających przestawienie się, powiedzenie skąd jesteśmy czy zapytanie o samopoczucie. Całość zakończy się podsumowaniem zdobytej wiedzy oraz możliwością zadania pytań.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Praktyczne wykorzystanie materiałów wybuchowych w wojsku |
Wykład traktuje o wykorzystaniu poszczególnych typów materiałów wybuchowych w różnego rodzaju urządzeniach technicznych stosowanych przez wojsko. Szczególny nacisk położony jest na efektywność ich aplikacyjnego wykorzystania oraz na czynniki warunkujące jej maksymalizację. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Prawa pacjenta |
Zostaną omówione najważniejsze prawa pacjenta, w szczególności prawo pacjenta do informacji, do wyrażenia zgody, do dokumentacji medycznej oraz do intymności i godności. Spotkanie bazuje na analizie regulacji prawnych, orzecznictwie oraz sprawozdaniach Rzecznika Praw Pacjenta. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Sekretne życie jądra komórkowego - podróż między domenami |
Zabiorę uczestników w podróż do wnętrza jądra komórkowego, starając się przybliżyć jego budowę oraz sposób komunikacji z cytoplazmą. Skupię się na budowie i funkcji domen znajdujących się w obrębie jądra komórkowego. Opowiem o trójwymiarowej strukturze chromatyny oraz o tym, co wynika z przestrzennych interakcji chromatynowych, jak i oddziaływań chromatyny z poszczególnymi domenami jądrowymi. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | „Cyfrowa archeologia” gospodarki: jak współczesna technologia pomaga ekonomistom badać historię |
Czy współczesne narzędzia oparte na sztucznej inteligencji mogą pomóc odkrywać tajemnice sprzed 150 lat? Czy z zakurzonych ksiąg parafialnych da się odtworzyć życie zwykłych ludzi, ich zawody, migracje i poziom zamożności? Niniejszy wykład daje okazję do zobaczenia, jak współcześni ekonomiści i historycy zamieniają się w cyfrowych archeologów. Zamiast łopat używają sztucznej inteligencji, modeli językowych i analizy ogromnych zbiorów danych, by „wykopać” informacje ukryte w starych dokumentach. Dzięki technologii rozpoznawania dawnego pisma ręcznego komputery potrafią dziś odczytywać XIX-wieczne księgi metrykalne i przekształcać je w dane, które można analizować niemal jak współczesne statystyki. To pozwala sprawdzić m.in.: To opowieść o tym, jak nowe technologie pomagają zadawać historii zupełnie nowe pytania — i jak AI może stać się narzędziem do odkrywania przeszłości. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O regułach wyborów |
W demokracjach staramy się podejmować niektóre decyzje wspólnie - w tym celu wybieramy w powszechnych wyborach swoich przedstawicieli. Ale to, w jaki sposób mamy ich wybierać nie jest takie oczywiste - wybierać można na różne sposoby. To też decyzja, którą trzeba podjąć, projektując system wyborczy i reguły podejmowania zbiorowych decyzji. Podczas lekcji porozmawiamy o różnych systemach wyborczych - proporcjonalnych, większościowych, mieszanych - o ich wadach i zaletach, o gerrymanderingu, turystyce wyborczej i innych paradoksach związanych z wyborami. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak widzą Cię kierowcy – bądź bezpieczny na drodze |
Czy zastanawiałeś się kiedyś, co dokładnie widzi kierowca samochodu, gdy zbliżasz się do przejścia dla pieszych lub jedziesz rowerem po zmroku? Jako naukowiec zajmujący się percepcją wzrokową i bezpieczeństwem ruchu drogowego zapraszam Cię na wyjątkowe pokazy edukacyjne, które łączą wiedzę z praktycznym doświadczeniem. Podczas zajęć odkryjesz, czy kierowca zawsze Cię widzi w dynamicznych warunkach drogowych. Dowiesz się, dlaczego kierowca nie zawsze zauważa pieszego na czas oraz jak ograniczenia biologiczne – takie jak pole widzenia, czas reakcji czy adaptacja do światła i ciemności – wpływają na bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu. Nie będzie to jednak zwykły wykład. W interaktywnych eksperymentach sam sprawdzisz, jak wygląda droga z perspektywy kierowcy – za dnia i po zmroku, w symulacji dobrych i trudnych warunków pogodowych. Przekonasz się, jak duże znaczenie mają elementy odblaskowe, kontrast ubioru oraz Twoje zachowanie na drodze. Zobaczysz również, jak łatwo można „zniknąć” z pola widzenia kierowcy i jakie błędy najczęściej prowadzą do niebezpiecznych sytuacji. Celem pokazów jest nie tylko przekazanie wiedzy, ale przede wszystkim rozwinięcie świadomości i odpowiedzialności. Bezpieczeństwo to nie przypadek – to efekt świadomych decyzji opartych na wiedzy i zrozumieniu. Niezależnie od tego, czy jesteś pieszym, rowerzystą czy pasażerem, masz realny wpływ na swoje bezpieczeństwo. Jeśli chcesz lepiej zrozumieć zasady rządzące ruchem drogowym i nauczyć się, jak chronić siebie oraz innych – dołącz do nas. Nauka może dosłownie uratować życie. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Preparowanie i etykietowanie owadów |
W trakcie zajęć uczestnicy nabędą wiedzę na temat budowy, preparowania i etykietowania postaci imaginalnych owadów. Samodzielnie spreparują, oznaczą i zaetykietują jeden okaz chrząszcza. W efekcie posiądą umiejętność zakładania i prowadzenia entomologicznych kolekcji naukowych. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Zhackuj swoją przyszłość w elektromobilnym świecie |
Wykład z pokazami, dla uczniów dwóch ostatnich klas szkół średnich, mający inspirować do tworzenia hobbystycznych domowych laboratoriów już na etapie nauki w szkole średniej oraz eksperymentowania w nich z systemami wbudowanymi (programowaniem mikrokontrolerów), elektroniką, energoelektroniką oraz napędami elektrycznymi, na przykładzie m.in. magistral komunikacyjnych wykorzystywanych w branży motoryzacyjnej oraz dronowej. Pokazy będą dotyczyć m.in. komponentów stosowanych w pojazdach oraz dronach, w tym zhackujemy zegary samochodowe i kierownicę multifunkcyjną, polatamy helikopterem 1-DOF na uwięzi, będziemy balansować na dwóch kołach oraz skomunikujecie się z napędem elektrycznym po BLE. Zainteresowanych już teraz zapraszam do przejrzenia http://ufnalski.edu.pl/control_engineering_for_hobbyists/2026_dzien_otwarty_we/Dzien_Otwarty_WE_2026_Control_Engineering_for_Hobbyists.pdf oraz odwiedzenia https://github.com/ufnalski?tab=repositories. A na koniec każdy zaprogramuje na karcie NFC swoją wizytówkę (początkowo karta będzie prowadzić Was do wykorzystywanej podczas spotkania prezentacji). Do zobaczenia! |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lodowce CO2 i zmiany klimatu |
Zmiany klimatu pozostawiają ślady, które umieją odczytać geolodzy i które pozwaląją pokazać zachodzace zmiany na przestrzeni wieków. Można określic przyczyny tych zmian, czy były natyuralne czy może powstały pod wpływem działalności człowieka. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lampa Lucia - światło w nowym wymiarze |
"Postrzegać światło nie tylko jako narzędzie, ale także jako środek wyrazu; mieć odwagę wykraczać poza utarte schematy i poddawać w wątpliwość znaczenie, kontekst oraz rolę światła w architekturze, w przestrzeniach prywatnych i publicznych.” Młodzi projektanci z Koła Naukowego De_Sign, które działa na Wydziale Architektury Politechniki Warszawskiej, opowiedzą o swoich doświadczeniach projektowych, procesie projektowym i sposobie prezentacji produktu, m. in. na bazie doświadczeń z wystawy Lustro Weneckie / Międzynarodowe Targi Światło i innych projektów podejmowanych w ramach działań Koła. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Działania adaptacyjne na rynku pracy w krajach UE wobec zmian klimatycznych |
Kanały wpływu zmian klimatycznych na rynek pracy, zmiany na rynku pracy w ujęciu raportów instytucji międzynarodowych, wyniki empiryczne na rynku pracy w krajach UE na podstawie danych Eurostatu. Prognozy zmian na rynku pracy – globalnym, unijnym oraz w Polsce. Trendy zmian w zatrudnieniu, zawody przyszłości a edukacja. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lekcje z promieniowaniem, w tym wykład o mikroskopie elektronowym |
1. Wykład „Promieniowanie jonizujące i promieniotwórczość” Wizytę w NCBJ warto zacząć od zrozumienia podstaw fizyki jądrowej. Omówimy takie zagadnienia jak promieniowanie jonizujące i jego własności, rozpady promieniotwórcze oraz inne podstawowe pojęcia fizyki jądrowej. Wykład opatrzymy licznymi pokazami - zaprezentujemy m.in promieniotwórczość rozmaitych eksponatów naturalnych oraz przedmiotów domowego użytku. 2. Warsztaty z licznikami promieniowania Poprowadzimy warsztaty polegające na badaniu własności promieniowania jonizującego. Uczestnicy w małych zespołach wykonają kilka prostych ćwiczeń z wykorzystaniem tego promieniowania. 3. Komora mgłowa Zaprezentujemy Państwu okazałą komorę mgłową (komorę Willsona), omówimy jej działanie i wyjaśnimy pochodzenie obserwowanych śladów promieniowania. 4. Wykład „Jak mikroskop elektronowy pomaga projektować reaktory przyszłości?” Jak zaprojektować reaktor jądrowy? Kluczowe są materiały odporne na ekstremalne warunki. Skaningowy mikroskop elektronowy (SEM) pozwala zobaczyć ich mikrostrukturę i ocenić odporność na temperaturę i promieniowanie. Uczestnicy poznają badania materiałów dla energetyki przyszłości, w tym implantację jonową, która symuluje wieloletnie uszkodzenia. Zobaczą obrazy SEM: metale, pęknięcia i kryształy. Na koniec quiz „Zgadnij, co to jest?” i nagroda: mikrograwer niewidoczny gołym okiem.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Błony komórkowe: roślinne furtki i sekretne przejścia |
Jakie tajemnice skrywają błony komórkowe – czy są jedynie furtką, czy raczej sekretnym przejściem kontrolującym życie komórki? Czy zastanawialiście się kiedyś, w jaki sposób komórki „decydują”, co wpuścić do swojego wnętrza, a co zatrzymać na zewnątrz? Podczas tych zajęć odkryjecie, że błony komórkowe działają jak niezwykle precyzyjni strażnicy, chroniąc wnętrze komórki przed światem zewnętrznym. Odkryjecie, jak błony są sprytne – selektywnie chronią wnętrze komórki, jednocześnie umożliwiając kontrolowaną wymianę substancji ze środowiskiem. Poznacie mechanizmy, dzięki którym błona komórkowa zarządza transportem jonów i cząsteczek. Zobaczycie także, co się dzieje, gdy ta delikatna równowaga zostaje zaburzona i jakie są tego konsekwencje dla funkcjonowania komórki. W części praktycznej zmierzycie wyciek elektrolitów z tkanek roślinnych poddanych działaniu różnych czynników fizycznych, co pozwoli ocenić integralność struktury i funkcjonalność błon komórkowych. Zaobserwujecie zjawisko plazmolizy, gdy protoplast komórki zaczyna kurczyć się i walczyć o przetrwanie w niesprzyjających warunkach. Stworzycie również „drzewka osmotyczne” – fascynujące struktury przypominające miniaturowe drzewa rosnące dzięki różnicom stężeń. Jeśli chcecie zrozumieć, jak funkcjonuje 'niewidoczna straż graniczna' każdej komórki i zobaczyć te procesy na własne oczy, te zajęcia są właśnie dla Was!" |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak dobrze rozwijać region? Uwarunkowania przestrzeni w procesach inwestycyjnych |
Uczniowie będą mieli okazję dowiedzieć się, co wpływa na decyzję o lokalizacji inwestycji i jakie cechy sprzyjają rozwojowi gospodarczemu w danym miejscu. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak rozwija się mózg i co nam na to powie rybka danio? |
Rozwój układu nerwowego to jeden z najbardziej złożonych i fascynujących procesów biologicznych, który decyduje o tym, jak postrzegamy świat, jak uczymy się, zapamiętujemy, reagujemy na zagrożenia i budujemy relacje społeczne. Choć większość z nas kojarzy badania nad mózgiem głównie z ludźmi, to w rzeczywistości wiele przełomowych odkryć zawdzięczamy niepozornej rybce – danio pręgowanemu (Danio rerio). Podczas pokazu skupimy się na trzech kluczowych aspektach rozwoju mózgu: 1. Proliferacja, migracja i różnicowanie komórek nerwowych, 2. Tworzenie połączeń synaptycznych, 3. Aktywność neuronalna i dojrzewanie sieci neuronalnych. U danio aktywność neuronalną można monitorować dzięki specjalnym barwnikom lub białkom fluorescencyjnym, które zmieniają intensywność świecenia w odpowiedzi na wzrost stężenia wapnia – a towarzyszy on impulsom nerwowym. Podczas pokazu uczestnicy poznają podstawowe i zaawansowane techniki obrazowania rozwoju mózgu. Uczniowie zobaczą eksperyment, w którym mózg danio reaguje na światło. Dzięki specjalnym nagraniom zobaczymy „na żywo”, jak pojedyncze neurony „rozmawiają” ze sobą, przesyłając sygnały i budując sieci komunikacyjne. Mózg nie powstaje z dnia na dzień – to dynamiczna i wieloetapowa podróż od komórki do złożonej sieci komunikacyjnej. Dzięki danio pręgowanemu możemy nie tylko obserwować ten proces z bliska, ale także uczyć się, jak wspierać zdrowy rozwój mózgu i jak zapobiegać zaburzeniom neurologicznym i psychicznym. Podczas warsztatów uczestnicy nie tylko poznają teorię, ale także zobaczą prawdziwy rozwijający się mózg w akcji. Od fluorescencyjnych neuronów po aktywność mózgu pod wpływem światła – to wyjątkowa okazja, by zrozumieć, jak rodzi się nasza zdolność do myślenia, czucia i działania. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Konflikt w Zatoce Perskiej: przyczyny i perspektywy |
Rozpoczęty izraelsko-amerykańskim atakiem na Iran konflikt w Zatoce Perskiej jest wydarzeniem, które swoim zasięgiem oddziałuje na cały świat, wywołując długofalowe konsekwencje polityczne, ekonomiczne i społeczne. Skutków tej wojny doświadczają zarówno państwa, jak też – na poziomie życia codziennego – ich obywatele. Podczas lekcji ukazana zostanie geneza konfliktu w Zatoce Perskiej oraz jego przebieg w zakresie działań dyplomatycznych i militarnych. Zarysowane zostaną stanowiska stron biorących w nim udział oraz państw trzecich. Omówione będą także wieloaspektowe rezultaty tej wojny z perspektywy Bliskiego Wschodu oraz w horyzoncie globalnym. Choć geograficznie odległy, konflikt ten wywołuje poważne konsekwencje dla Polski. Mając to na uwadze, wojna w Zatoce Perskiej zostanie przedstawiona także w odniesieniu do interesów politycznych i gospodarczych Polski. Jest to szczególnie ważne w świetle relacji Polski z wszystkimi państwami zaangażowanymi w konflikt: Stanami Zjednoczonymi, Izraelem, Iranem oraz arabskimi monarchiami Zatoki Perskiej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Mysie zabawy - wycieczka do Zwierzętarni Wydziału Biologii |
Zwierzętarnia Wydziału Biologii UW, działająca od ponad 20 lat, to 20 pokoi przystosowanych do utrzymywania różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych. Prowadzimy hodowlę i utrzymujemy kilkanaście szczepów myszy, a oprócz tego mamy jeszcze możliwość utrzymywania takich gatunków jak szczury, króliki oraz kury. Na co dzień, ze względu na bezpieczeństwo zwierząt i eksperymentów, nie wpuszczamy osób z zewnątrz do naszej Zwierzętarni. Dlatego ta wycieczka jest wyjątkową okazją do odwiedzenia nas i zobaczenia na własne oczy, jak utrzymywane są zwierzęta laboratoryjne, jak wygląda codzienna praca z nimi i co robimy, żeby ich utrzymanie było na jak najwyższym poziomie. Będzie także rzadka możliwość wzięcia na ręce i pogłaskania myszy laboratoryjnej! Opowiemy o różnicach w utrzymywaniu w standardzie konwencjonalnym i SPF (sterylnym), w jaki sposób wykonujemy podstawowe zabiegi na naszych podopiecznych oraz jak rozpoznać wiek i płeć. Jednak główną atrakcją będzie możliwość samodzielnego przygotowania klatki dla myszy. Stawiamy duży nacisk na stosowanie urozmaiceń środowiska bytowania naszych podopiecznych, dlatego mamy duży wybór różnych "zabawek" - od gryzaków, przez małe bunkry, po kołowrotki. Myszy, które będzie można zobaczyć (a nawet pogłaskać) w trakcie wycieczki, pochodzą z nadmiaru hodowlanego. Co jakiś czas takie myszy są przekazywane do współpracującej z nami fundacji Lab Rescue, gdzie wolontariusze z ogromnym doświadczeniem i pasją znajdują im nowe, kochające domy. Szczegóły, jak można adoptować zwierzęta laboratoryjne lub wesprzeć finansowo fundację, mogą państwo znaleźć na profilach FB i stronach internetowych Zwierzętarni i Lab Rescue. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Negocjacje szkolne: jak się dogadać, gdy każdy chce czegoś innego |
Czy da się rozwiązać konflikt tak, aby każda ze stron była zadowolona? A może negocjacje to zawsze „ktoś wygrywa – ktoś przegrywa”? Podczas warsztatu uczestnicy wcielą się w role uczniów, nauczyciela i dyrektora szkoły, którzy próbują dojść do porozumienia w sprawie wycieczki klasowej. Punktem wyjścia jest realistyczny konflikt: uczniowie chcą wyjazdu do parku rozrywki, nauczyciel obawia się o bezpieczeństwo, a dyrektor musi pogodzić różne interesy i zasady obowiązujące w szkole. Uczestnicy – pracując w nowych, mieszanych zespołach – przygotują strategie negocjacyjne, określą swoje cele i możliwe ustępstwa, a następnie przeprowadzą właściwe negocjacje. W trakcie ćwiczenia poznają podstawy tzw. negocjacji problemowych (harvardzkich), czyli podejścia, które zakłada szukanie rozwiązań korzystnych dla wszystkich stron, zamiast „przepychania się” argumentami. Warsztat ma charakter interaktywny i praktyczny – trochę teorii, dużo działania. Uczestnicy przekonają się, że negocjacje to nie tylko biznes czy polityka, ale codzienna umiejętność przydatna w szkole, domu i relacjach z innymi ludźmi. Efektem zajęć będzie lepsze rozumienie konfliktów, umiejętność prowadzenia dialogu oraz szukania rozwiązań, które budują porozumienie zamiast pogłębiać spór. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Nie każda zieleń cieszy kota – o roślinach, które szkodzą |
Rośliny doniczkowe to ozdoba wielu mieszkań – dodają zieleni, poprawiają nastrój i wpływają na jakość powietrza. Niestety, nie wszystkie są bezpieczne dla naszych pupili. W trakcie tej lekcji przyjrzymy się najczęstszym przypadkom zatruć kotów roślinami domowymi. Dowiemy się, które gatunki są szczególnie niebezpieczne, jakie objawy mogą sugerować zatrucie oraz jak postępować w sytuacji zagrożenia. Pokażemy również, jakie rośliny można bezpiecznie uprawiać w domu, dzieląc przestrzeń z kotem. Lekcja ma charakter popularnonaukowy – łączy wiedzę z zakresu biologii, weterynarii i toksykologii z praktycznymi wskazówkami dla opiekunów zwierząt. Zajęcia prowadzi lekarz weterynarii z doświadczeniem dydaktycznym i klinicznym, który na co dzień zajmuje się toksykologią zwierząt towarzyszących. Zapraszamy wszystkich miłośników zwierząt – szczególnie tych, którzy mają w domu kota lub planują go przygarnąć. To lekcja, która może uratować życie Twojemu pupilowi! |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Nie taka cytryna kwaśna, jak ją analizują |
Uczniowie zapoznają się z reakcjami kompleksowania i poznają inne rodzaje miareczkowania (pośrednie/ odwrotne). Zdobytą wiedzę wykorzystają do nastawienia miana titranta – EDTA, a następnie oznaczenia zawartości kwasu askorbowego w cytrynie. Ponadto w ramach zajęć uczniowie zapoznają się z podstawowymi pojęciami związanymi z analizą klasyczną (miareczkową), opanują zasady dobrej praktyki laboratoryjnej i nauczą się korzystania z przepisu analitycznego. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Ochrona zasobów planety |
Współczesny rozwój gospodarczy, wspierany przez dynamiczny rozwój komunikacji – od transportu po technologie elektroniczne – znacząco zmienił funkcjonowanie rynków, przyczyniając się do powstania gospodarki globalnej wraz ze wszystkimi jej konsekwencjami. Wiele krajów naśladuje wzorce rozwoju państw wysoko rozwiniętych, co wiąże się m.in. z ponadprzeciętnym zużyciem zasobów naturalnych. Naśladowanie tych modeli prowadzi do nadmiernej eksploatacji środowiska oraz degradacji wielu obszarów, szczególnie w krajach lub regionach słabiej rozwiniętych ekonomicznie. Gospodarki wielu krajów świata naśladują kraje wysoko rozwinięte we wzorcach rozwoju gospodarczego konsumpcji. Rozwój ten i konsumpcję zawdzięczają między innymi ponadprzeciętnym zużyciem zasobów naturalnych. „Obecnie ludzkość korzysta z natury 1,7 razy szybciej niż ekosystemy naszej planety są w stanie się regenerować. To jak korzystanie z 1,7 Ziemi. Przekroczenie korzystania z zasobów planety jest możliwe, ponieważ możemy nadmiernie wykorzystać i wyczerpać nasz naturalny kapitał. To zagraża bezpieczeństwu zasobów ludzkości. Koszty tego globalnego nadmiernego wydatkowania ekologicznego stają się coraz bardziej widoczne w postaci wylesiania, erozji gleby, utraty bioróżnorodności oraz gromadzenia się dwutlenku węgla w atmosferze. To drugie prowadzi do zmian klimatu, częstszych ekstremalnych zjawisk pogodowych oraz niższej produkcji żywności” [Earth Overshoot Day 2024 approaching, 2024]. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Słońce, Atom czy Wiatr? |
Na wykładzie omówione zostaną niskoemisyjne źródła energii: fotowoltaiczna, wiatrowa i jądrowa. Dowiemy się czy istnieją ograniczenia w produkcji energii ze źródeł niskoemisyjnych i jakie to ograniczenia. Przedyskutujemy koszty produkcji energii i koszty środowiskowe dla każdego z omawianych źródeł. Czy jesteśmy skazani na ograniczenia w korzystaniu z energii, czy też wykorzystując osiągnięcia nauki będziemy mogli korzystać z energii w skali do jakiej przywykliśmy, nie niszcząc naszej Planety-Ziemi? |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Tajemnice laboratoriów farmaceutycznych – TLC i właściwości fizyczne związków |
Zastanawiasz się, jak wygląda prawdziwa praca chemika i farmaceuty? Przyjdź na nasze warsztaty i przekonaj się sam! Podczas zajęć zmierzysz temperatury wrzenia i topnienia różnych substancji oraz poznasz jedną z najważniejszych technik analitycznych – chromatografię cienkowarstwową (TLC). Dowiesz się, dlaczego takie badania są kluczowe w syntezie związków o potencjalnym działaniu biologicznym. Temperatury topnienia i wrzenia pozwalają ocenić czystość i tożsamość otrzymanych substancji, natomiast chromatografia cienkowarstwowa umożliwia śledzenie przebiegu reakcji chemicznej oraz sprawdzenie, czy udało się otrzymać pożądany produkt. To właśnie dzięki takim metodom naukowcy opracowują nowe związki, które mogą stać się w przyszłości lekami. Jeśli interesuje Cię chemia, medycyna lub kierunek farmacja – te warsztaty są dla Ciebie! |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Trójwymiarowy świat białek |
Dowiecie się, jak powstają i jak są zbudowane białka, jak wygląda ich trójwymiarowa struktura oraz w jaki sposób wpływa ona na ich funkcje. Omówione zostaną przykłady interesujących kompleksów białkowych, które pełnią kluczowe role w organizmie człowieka lub są zaangażowane w procesy chorobowe. Zajęcia zostaną przeprowadzone z wykorzystaniem technologii wizualizacji trójwymiarowej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Wszyscy jesteśmy neuroróżnorodni |
Gatunek ludzki charakteryzuje neuroróżnorodność, w ramach której istnieją dwie grupy: neutorypowi i neuroatypowi. Pierwsza grupa to, osoby, których funkcje i struktury mózgu, determinują typowy dla większości sposób percypowania świata i reagowania na niego. Do drugiej grupy należą osoby, których mózgi warunkują bardziej idiosynkratyczny sposób percypowania świata. W tej grupie znajdują się przede wszystkim osoby w spektrum autyzmu. Autyzm jest genetycznie uwarunkowanym ludzkim wariantem neurologicznym. Autystyczne mózgi charakteryzują się szczególnie wysokim poziomem łączności synaptycznej i reaktywności. To sprawia, że subiektywne doświadczenie jednostki autystycznej staje się bardziej intensywne i chaotyczne niż u osób nie autystycznych: zarówno na poziomie czuciowo-ruchowym, jak i poznawczym, umysł autystyczny ma tendencję do rejestrowania większej ilości informacji, a wpływ każdego fragmentu informacji ma tendencję do bycia zarówno silniejszym i mniej przewidywalnym.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | BioBlitz Młociny 2026 |
Zapraszamy na szybka inwentaryzację przyrodniczą (Bioblitz). Wspólnie z nami weźmiecie udział w poszukiwaniach flory i fauny późnego lata i wczesnej jesieni.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lekcje z promieniowaniem, w tym wykład o mikroskopie elektronowym |
1. Wykład „Promieniowanie jonizujące i promieniotwórczość” Wizytę w NCBJ warto zacząć od zrozumienia podstaw fizyki jądrowej. Omówimy takie zagadnienia jak promieniowanie jonizujące i jego własności, rozpady promieniotwórcze oraz inne podstawowe pojęcia fizyki jądrowej. Wykład opatrzymy licznymi pokazami - zaprezentujemy m.in promieniotwórczość rozmaitych eksponatów naturalnych oraz przedmiotów domowego użytku. 2. Warsztaty z licznikami promieniowania Poprowadzimy warsztaty polegające na badaniu własności promieniowania jonizującego. Uczestnicy w małych zespołach wykonają kilka prostych ćwiczeń z wykorzystaniem tego promieniowania. 3. Komora mgłowa Zaprezentujemy Państwu okazałą komorę mgłową (komorę Willsona), omówimy jej działanie i wyjaśnimy pochodzenie obserwowanych śladów promieniowania. 4. Wykład „Jak mikroskop elektronowy pomaga projektować reaktory przyszłości?” Jak zaprojektować reaktor jądrowy? Kluczowe są materiały odporne na ekstremalne warunki. Skaningowy mikroskop elektronowy (SEM) pozwala zobaczyć ich mikrostrukturę i ocenić odporność na temperaturę i promieniowanie. Uczestnicy poznają badania materiałów dla energetyki przyszłości, w tym implantację jonową, która symuluje wieloletnie uszkodzenia. Zobaczą obrazy SEM: metale, pęknięcia i kryształy. Na koniec quiz „Zgadnij, co to jest?” i nagroda: mikrograwer niewidoczny gołym okiem.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | O polskim Oświeceniu w Rosji XIX wieku (1. Stanisław Staszic i Jan Śniadecki. 2. Ignacy Krasicki) |
Spotkanie podzielone na dwie części o charakterze interdyscyplinarnym, łączące wiedzę z zakresu historii nauki oraz historii literatury. Tematem jest znajomość życia i twórczości polskich uczonych oraz pisarzy oświeceniowych w Rosji pooświeceniowej (pierwszej połowy XIX wieku) oraz ich oddziaływanie na naukę i kulturę rosyjską (myśl społeczna, historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo; rozwój przekładu literackiego oraz gatunków prozatorskich i poetyckich). Wykłady pokazują relacje polsko-rosyjskie w obszarze nauki i kultury oraz na kulturę polską jako kulturę-pośrednik w transferze filozofii, nauki i literatury zachodniej (w tym niemieckiej) do Rosji. Wykorzystane zostaną materiały opublikowane w czasopismach prowincjonalnych (m.in. charkowski „Ukrainskij Wiestnik”) i stołecznych (m.in. „Wiestnik Jewropy”). Cz. 1 – Stanisław Staszic i Jan Śniadecki. Czy Staszic i Śniadecki byli w Rosji postaciami kontrowersyjnymi? Co Staszic sądził o Rosji i co rosyjscy oświeceni sądzili o Polsce? Kto to jest polihistor i czy w Polsce i Rosji byli polihistorzy? Co sądził Śniadecki o języku polskim i literaturze? Komu Rosjanie zawdzięczają znajomość filozofii Immanuela Kanta? Cz. 2 – Ignacy Krasicki. Kto w Polsce i w Rosji pisał pierwsze powieści? Co to są Uwagi Krasickiego i czy były one znane Rosjanom? Co to jest esej? Co sądził Krasicki o dawnych drogach, wojskowych i o listach? Czy łatwo jest tłumaczyć utwory Krasickiego na język rosyjski? Jaka jest wymowa epigramatu Krasickiego Król i pisarze oraz czy obywatele Rosji zgadzali się z nią? Spotkania pozwolą (w sposób nieoczywisty, w oparciu o ciekawostki) rzucić światło na podobieństwa i różnice w dziejach kultury i nauki polskiej i rosyjskiej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Prawa pacjenta na co dzień |
Prawa pacjenta na co dzień to warsztaty dla młodzieży poświęcone temu, jakie prawa przysługują nam podczas wizyty u lekarza, w przychodni, szpitalu czy gabinecie specjalistycznym. Prawo medyczne może wydawać się trudne i odległe, ale w rzeczywistości dotyczy sytuacji, z którymi każdy może się spotkać - jako pacjent, osoba bliska pacjenta albo świadek problemu w systemie ochrony zdrowia. Podczas spotkania uczestnicy dowiedzą się, czym są prawa pacjenta i dlaczego ich znajomość jest ważna nie tylko dla dorosłych. Porozmawiamy m.in. o prawie do informacji o stanie zdrowia, prawie do wyrażenia zgody na leczenie, prawie do intymności i godności, tajemnicy medycznej, dostępie do dokumentacji medycznej oraz możliwości obecności osoby bliskiej podczas udzielania świadczeń zdrowotnych. Warsztaty będą prowadzone prostym, zrozumiałym językiem, bez prawniczego żargonu. Uczestnicy poznają praktyczne przykłady sytuacji, które mogą wydarzyć się w codziennym życiu: co zrobić, gdy nie rozumiemy informacji przekazanych przez lekarza, czy można zadawać pytania o leczenie, kiedy potrzebna jest zgoda pacjenta, jakie znaczenie ma prywatność podczas badania oraz gdzie szukać pomocy, gdy prawa pacjenta zostaną naruszone. Celem warsztatów jest pokazanie, że znajomość praw pacjenta pomaga lepiej rozumieć swoją sytuację, podejmować świadome decyzje i czuć się bezpieczniej w kontakcie z systemem ochrony zdrowia. Spotkanie będzie miało charakter praktyczny i angażujący - uczestnicy będą analizować przykłady, rozmawiać o możliwych reakcjach i wspólnie zastanawiać się, jak korzystać ze swoich praw w odpowiedzialny sposób.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | To na pewno sztuczna inteligencja! O błędach w lokalizacji językowej gier i ich przyczynach |
W dzisiejszych czasach gry wideo są wydawane w kilkunastu, a niekiedy nawet kilkudziesięciu różnych wersjach językowych na całym świecie. Nie zawsze jednak gracze są usatysfakcjonowani grą w rodzimej wersji językowej. Wielokrotnie na forach internetowych krytykują oni wydawców za błędy w grach wydawanych po polsku. Najczęściej wymienianymi usterkami są nienaturalna intonacja aktorów udzielających głosów pojawiającym się w grach postaciom, nadgorliwość w przekładaniu nazw własnych, czy nieścisłości gramatyczne lub ortograficzne negatywnie wpływające na odbiór gry. Błędy pojawiające się w polskich wersjach gier przetłumaczonych z innych języków nie zawsze muszą jednak wynikać z nieuwagi tłumaczy. Czasem mogą być one spowodowane strategiami podejmowanymi przez producentów, organizacją procesu tworzenia nowych wersji językowych gry, czy strukturą samych gier. Na spotkaniu przedstawione zostaną najczęściej wskazywane przez odbiorców błędy tego rodzaju oraz możliwe powody ich pojawiania się. Towarzyszyć im będą przykłady pochodzące z gier reprezentujących różne gatunki oraz wydanych zarówno w ostatnich latach, jak i w początkach dystrybucji gier w Polsce. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Trudne sąsiedztwo: polsko-rosyjskie zmagania w XVII-XIX wieku |
Cześć I Polsko-rosyjskie zmagania w XVII-XVIII w. (wojny z Rosją i rozbiory). Część II Polsko-rosyjskie zmagania w XIX w. (Polacy pod zaborem rosyjskim). XVII-XIX stulecie to okres nieustanych walk między Polską i Rosją. Jako cezurę wykładu stawiam wielką smutę, w wyniku której Polacy znaleźli się na Kremlu i 1918 rok, czyli koniec długiego wieku XIX i odzyskanie przez Polskę niepodległości. Uczniowie będą mogli dowiedzieć się, dlaczego Rzeczpospolita, mimo niewątpliwej militarnej i gospodarczej przewagi na początku XVII wieku, musiała przejść do defensywy w swych relacjach z Rosją. Wyjaśnione zostaną przyczyny i przebieg rozbiorów. W czasie wykładu zostanie wspomniana konfederacja barska, powstanie kościuszkowskie, Księstwo Warszawskie i wyprawa z Napoleonem na Moskwę w 1812 roku. Dokładnie zostaną omówione powstanie (listopadowe i styczniowe) oraz represje spadające na Polaków. Szczególny nacisk zostanie położony na zesłania i życie Polaków na Syberii. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Poczuć niewidzialne – sporty osób niewidomych i niedowidzących |
Czy można trenować biegi nie widząc toru? Skakać w dal kierując się tylko dźwiękiem? Trafić do celu bez użycia wzroku? Sporty osób z niepełnosprawnością wzrokową to nie tylko rywalizacja, ale także fascynujący przykład współpracy, zaufania oraz precyzji działania – przekonaj się o tym na własnej skórze. Zapraszamy na warsztaty, które zmienią Twoje postrzeganie sportu i pokaże, że nie ma w nim miejsca dla barier. Podczas zajęć wcielisz się w rolę zawodnika oraz przewodnika, poznając czym jest Adaptowana Aktywność Fizyczna (APA). Następnie uczestnicy wezmą udział w serii aktywności ruchowych inspirowanych lekkoatletyką paraolimpijską (paraatletyką): pod okiem przewodnika sprawdzisz swoją orientację w biegu, weźmiesz udział w unikalnej sztafecie i spróbujesz swoich sił w Bocci – grze, w której liczy się każdy centymetr i absolutne skupienie. Przekonaj się jak sport buduje empatię i uczy współdziałania, które przydaje się nie tylko na boisku, ale i w codziennym życiu. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czy algorytm będzie Twoim szefem? |
Opowiem o nowych modelach biznesowych, w których to algorytmy rozdzielają zadania i oceniają pracę, zachęcają Cię do większego wysiłku i decydują czy dostaniesz premię. To nie przyszłość. Już dzisiaj w Unii Europejskiej algorytmy są szefami 50 milionów pracowników. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czy ćwiczenia fizyczne zawsze służą zdrowiu psychicznemu? |
Myśląc o korzyściach zdrowotnych płynących z aktywności fizycznej zwykle koncentrujemy się na zdrowiu fizycznym. A czy ruch wpływa na sferę psychiczną? Jak naukowcy badają ten wpływ? Jakimi dowodami tego wpływu dysponują? Jak ten wpływ wyjaśniają? Jak ćwiczyć, by pozytywne efekty były jak największe? Czy wpływ ten jest zawsze korzystny? Podczas wykładu omówione zostaną procedury i wyniki współczesnych badań naukowych nad wpływem ćwiczeń fizycznych na psychikę młodzieży. Przedstawione zostaną dowody naukowe, że aktywność fizyczna „działa” w sferze emocjonalnej: poprawia nastrój i obniża poziom lęku oraz wpływa na obraz własnej osoby: podwyższa samoocenę i kształtuje pozytywny obraz własnego ciała, stanowiąc tym samym ważne narzędzie w profilaktyce i leczeniu depresji, zaburzeń lękowych czy zaburzeń odżywiania. Szczególnie interesujące dla uczniów mogą być korzyści w sferze poznawczej: „ruch rzeźbi umysł” poprawiając uwagę i pamięć roboczą, zwiększając elastyczność poznawczą, rozwijając zdolność hamowania reakcji i funkcje wykonawcze. Wskazane zostaną formy ćwiczeń fizycznych przynoszące szczególnie duże korzyści dla naszej psychiki. Uczniowie dowiedzą się, dlaczego „to działa” – jakie mechanizmy biologiczne, psychologiczne i społeczne powodują te korzyści. Nie można jednak pominąć „drugiej strony medalu” – potencjalnych zagrożeń związanych z nadmierną aktywnością fizyczną takich jak pierwotne i wtórne (związane z zaburzeniami odżywiania) uzależnienie od ćwiczeń fizycznych czy dysmorfia mięśniowa. Uczniowie poznają pierwsze sygnały i objawy tych zaburzeń i dowiedzą się jak zmniejszać ich ryzyko. W końcowej części zajęć każdy uczestnik przygotuje dla siebie „receptę na ruch”. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czy oferowane w ratalnej sprzedaży smartfony w tej samej cenie oznaczają identyczny ich koszt? |
W ramach spotkania omówimy standardowe metody wyznaczania rat kredytu i schematy ich spłaty, bazując na podstawowych pojęciach matematyki finansowej: procent prosty, procent składany, renta matematyczna oraz RRSO. Na podstawie wiedzy zdobytej w trakcie spotkania uczestnik powinien znać, rozumieć i rozróżniać podstawowe pojęcia związane z wyznaczaniem rat kredytu (w szczególności ich składowych), oceniać i porównywać dostępne oferty sprzedaży ratalnej, jak również dokonać spośród nich racjonalnego wyboru. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Drogi podawania leków i ich prawidłowe stosowanie – niby oczywiste, ale czy na pewno? |
Czy tabletki można dzielić? Dlaczego krople do nosa nie powinny spływać do gardła? I czy jedna dodatkowa kropla do oka naprawdę ma znaczenie? Podczas tego pełnego praktycznych ciekawostek wykładu uczestnicy odkryją, że skuteczność leku zależy nie tylko od jego składu, lecz także od sposobu podania. Nawet pozornie drobne błędy mogą osłabić działanie preparatu, zwiększyć ryzyko działań niepożądanych lub całkowicie zmienić efekt terapii. W trakcie spotkania uczniowie poznają zasady prawidłowego stosowania preparatów aptecznych podawanych różnymi drogami: doustnie, na skórę, do nosa, do oka, do ucha, do odbytu i do pochwy. Dowiedzą się m.in., jak prawidłowo połykać tabletki i kapsułki, których leków nie wolno kruszyć, dlaczego preparaty musujące należy wypijać od razu po rozpuszczeniu oraz jak poprawnie dawkować syropy i krople. Omówione zostaną również praktyczne techniki aplikacji aerozoli donosowych, kropli do oczu i uszu, czopków, globulek czy preparatów stosowanych na skórę. Wykład łączy wiedzę medyczną, farmaceutyczną i codzienne doświadczenia pacjentów. Uczestnicy poznają najczęstsze błędy popełniane podczas stosowania leków, nauczą się świadomie czytać zalecenia i odkryją, że prawidłowa aplikacja preparatu może mieć kluczowe znaczenie dla zdrowia i bezpieczeństwa. To praktyczna dawka wiedzy, która przyda się każdemu – zarówno dziś, jak i w dorosłym życiu. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Druk 3D: Współczesne Accio! Nie kupuj, wydrukuj – warsztaty magii jutra |
Zapraszamy na warsztaty, podczas których poznasz fascynujący świat druku 3D – jednej z najnowocześniejszych technologii, która rewolucjonizuje naukę, przemysł i codzienne życie. Podczas pokazów zrozumiesz jak nowoczesne narzędzia pozwalają tworzyć rzeczy niemożliwe do wykonania tradycyjnymi metodami. Dowiesz się, jak działa drukarka 3D, jakie możliwości daje w projektowaniu i prototypowaniu, a także samodzielnie stworzysz własny model. To świetna okazja, by połączyć naukę z zabawą i wziąć udział w tworzeniu przyszłości. Dołącz do nas i przekonaj się, że technologia jest dla każdego, kto ma pomysł i odwagę działać! |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Elektroforeza kapilarna (CE) jako nowoczesne narzędzie oznaczania izomerów strukturalnych |
Izomery strukturalne to związki chemiczne posiadające identyczny wzór sumaryczny, lecz różniące się budową chemiczną, rozmieszczeniem grup funkcyjnych lub kolejnością połączeń atomów. Rozróżnianie takich związków stanowi istotne wyzwanie analityczne, szczególnie w analizie farmaceutyków, peptydów, metabolitów oraz związków biologicznie czynnych. W ostatnich latach coraz większe znaczenie w tym obszarze zyskuje elektroforeza kapilarna (Capillary Electrophoresis, CE), która dzięki wysokiej sprawności separacyjnej, krótkim czasom analizy i niewielkiemu zużyciu odczynników stanowi atrakcyjną alternatywę dla klasycznych technik chromatograficznych. CE jest techniką separacyjną opartą na różnicach w ruchliwości elektroforetycznej jonów w polu elektrycznym. Rozdział analitów zachodzi w cienkiej kapilarze kwarcowej wypełnionej elektrolitem roboczym. Na szybkość migracji wpływają przede wszystkim: stosunek ładunku do wielkości cząsteczki, stopień jonizacji, konformacja przestrzenna, oddziaływania z elektrolitem/dodatkami do fazy. Klasyczne techniki chromatograficzne (HPLC czy GC), nie zawsze umożliwiają skuteczne rozdzielenie izomerów bez stosowania specjalistycznych kolumn lub długiego czasu analizy. Elektroforeza kapilarna w tym zakresie ma kilka istotnych zalet: wysoka efektywność separacji, krótki czas analizy, małe zużycie próbek/rozpuszczalników, możliwość modyfikacji selektywności. Elektroforeza kapilarna stanowi nowoczesną i bardzo obiecującą metodę oznaczania izomerów strukturalnych. Dzięki wysokiej sprawności separacyjnej, elastyczności metodologicznej oraz możliwości sprzężenia ze spektrometrią mas technika ta znajduje coraz szersze zastosowanie w analizie farmaceutycznej, biochemicznej i bioanalitycznej. |
|
- ‹ poprzednia
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
- 7
- 8
- następna ›


