Instytut Medycyny Doświadczalnej i Klinicznej PAN

Typ Tytuł Opis Dziedzina Termin
Spotkanie festiwalowe Zegar, który tyka inaczej. Tajemnice snu w spektrum autyzmu

Dlaczego mózg w spektrum nie zna godziny?

Zaburzenia snu w spektrum autyzmu to nie tylko kwestia złych nawyków, ale także wyraźne podłoże biologiczne. U części osób neuroatypowych wewnętrzny zegar organizmu działa inaczej, m.in. z powodu zmian aktywności genów kontrolujących rytm dobowy, takich jak CLOCK i PER, oraz zaburzonej produkcji melatoniny. Podczas wykładu przyjrzymy się temu, jak rozpoznać, co jest przyczyną, a co skutkiem tych trudności. Omówimy też rolę chronicznego stresu i przeciążenia sensorycznego, które mogą utrudniać regenerację nocną. Zobaczymy, jakie konsekwencje niesie to dla całego organizmu — od zaburzeń pracy mitochondriów i metabolizmu energetycznego komórek po nasilenie procesów zapalnych. To opowieść o mózgu, który funkcjonuje w innym rytmie — i o tym, co współczesna nauka już potrafi wyjaśnić.

Nauki medyczne
  • sob., 2026-09-26 10:00 do 11:00
Spotkanie festiwalowe Zaburzenia oddychania w chorobie Parkinsona – ciche zagrożenie….

Wśród problemów oddechowych chorujących na chorobę Parkinsona obserwuje się zmieniony rytm oddychania, duszność, obniżoną odpowiedź oddechową na niedotlenienie, obturacyjny bezdech senny oraz zapalenie płuc. Niektóre z nich nie tylko nasilają neurodegenerację, ale mogą mieć poważne konsekwencje dla zdrowia i życia.

Wykład będzie opowieścią o najczęstszych zaburzeniach oddychania występujących w chorobie Parkinsona, o ich przyczynach, następstwach dla chorego oraz o możliwościach leczenia.

Nauki medyczne
  • sob., 2026-09-26 11:00 do 12:00
Spotkanie festiwalowe Metaboliczne tsunami - czy jesteśmy bezbronni wobec pandemii otyłości?

Otyłość to przewlekła choroba, która jest przyczyną ponad 200 powikłań znacząco pogarszających jakość życia i skracających jego czas trwania. W Polsce z problemem nadmiernej masy ciała zmaga się około 18 milionów dorosłych i aż 35% ośmiolatków.

Dlaczego nasza masa ciała wzrasta? Dlaczego nie jest to tylko problem natury estetycznej? Co współczesna medycyna może zaoferować chorym z otyłością? Na te i inne pytania odpowiemy podczas wykładu.

Nauki medyczne
  • sob., 2026-09-26 12:00 do 13:00
Spotkanie festiwalowe Hulali po polu i pili kakao - co przyprawy robią nam z mózgiem?

Wiele składników żywności zawiera substancje biologicznie czynne, które mogą wpływać na działanie układu nerwowego: pobudzenie, nastrój, przyjemność, uwagę, czy apetyt. Substancje takie czasem działają pojedynczo, a czasem dopiero w odpowiednich połączeniach - być może właśnie dlatego Aztekowie pili kakao z chilli i wanilią.

Podczas wykładu spojrzymy na wybrane składniki pokarmowe (przede wszystkim przyprawy korzenne) oczami neurobiologa. Sprawdzimy, czy galangal może działać jak amfetamina, skąd pomysł, że "wegański boczek" może poprawiać nastrój i czy można uzależnić się od sera.

Te kuchenne rozważania pomogą nam zrozumieć, jak działa nasz mózg: czym są neuroprzekaźniki, jak komórki nerwowe porozumiewają się ze sobą i dlaczego ta komunikacja jest tak precyzyjna. Nie mielibyśmy tej wiedzy, gdyby nie jeden krnąbrny Hiszpan, którego ojciec zabierał na karne spacery po cmentarzu i pewien Austriak, który nie mógł spać po nocach. Bo wiedza naukowa czasami pojawia się w bardzo nieoczekiwanych okolicznościach.

Nauki medyczne
  • sob., 2026-09-26 13:00 do 14:00

©2026 Festiwal Nauki