wykład

Typ Tytuł Opis Dziedzinasortuj malejąco Termin
Spotkanie festiwalowe Czy pamięć jest w głowach czy pomiędzy ludźmi?

Pamięć to jedna z najważniejszych cech naszego intelektu. Zdolność do zapamiętywania osób, informacji, sytuacji i zdarzeń  decyduje o  sukcesie w szkole, w pracy, w kontaktach z ludźmi. Zawartość naszej pamięci – nasze wspomnienia – są najważniejszą cechą, która identyfikujeczłowieka, mnie – jako – mnie.

Każde wspomnienie zostawia w mózgu ślad. Coraz skuteczniej potrafimy go odnajdywać. Potrafimy nawet  zrobić w laboratorium  sztuczny ślad pamięciowy; wspomnienie o zdarzeniu, którego nie było. Czy, w  normalnym życiu,  wspominamy zdarzenia, których nie było?  Jakie procesy neuronalne leżą u podłoża takich zjawisk?

Czy zniekształcenia tego typu dotyczą tylko jednostek, czy może także grup? Kulturoznawcy, socjolodzy, historycy potwierdzają dziś, że społeczeństwa również mają zdolność zapamiętywania, a co za tym idzie mogą pamiętać „dobrze” i „źle”, mogą też zapominać.  Co więcej, specjaliści ci twierdzą, że nasza własna, prywatna pamięć jest w znacznej mierze społecznie kształtowana.

O istocie pamięci i zapominania także w kontekście polsko-żydowskiej historii dyskutować będą: neurobiolog dr hab. Katarzyna Radwańska, biochemik prof. Jerzy Vetulani, historyk prof. Marcin Kula i kulturoznawca prof. Katarzyna Kaniowska.

wiedza o języku i kulturze
  • czw., 2015-09-24 18:00
Spotkanie festiwalowe Chiny: kulturowa specyfika w postrzeganiu świata

Wykład będzie poświęcony różnicom między postrzeganiem świata przez ludzi Zachodu i Chińczyków. W formie popularyzatorskiej przedstawi wyniki badań antropologów kulturowych, psychologów i psychologów społecznych na temat wpływu kultury chińskiej na postrzeganie świata. Wśród  omawianych zagadnień znajdują się takie tematy jak: „ja” w kulturze chińskiej, pojęcie twarzy w kulturze chińskiej, komunikacja w Chinach, postrzeganie relacji przyczynowo-skutkowych przez Chińczyków.

 

Wykład w ramach cyklu: SPOTKANIA AZJATYCKIE

 

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-26 14:30
Spotkanie festiwalowe SPOTKANIE ODWOŁANE wiedza o języku i kulturze
  • wt., 2015-09-22 10:00
Spotkanie festiwalowe O czym możemy się dowiedzieć, badając wędrówkę idei?

Wykład będzie poświęcony prezentacji grantowego projektu badawczego zatytułowanego Idee wędrowne na słowiańskich Bałkanach, który jest finansowany przez NCN i  realizowany w Instytucie Slawistyki IS PAN. Celem projektu jest uchwycenie skomplikowanych procesów migracji idei oświeceniowych i modernizacyjnych na słowiańskich Bałkanach od połowy XVIII do końca XX wieku. W centrum uwagi badaczy znajdują się m.in. problemy geografii kulturowej (w tym szlaków transmisji nowinek),  problemy adaptacji do lokalnych warunków kulturowych wybranych idei (jak np. postęp, oświecenie, ewolucja, tradycja, nowoczesność, racjonalizm), problemy mediacji międzykulturowej (przekładu, personalizacji, falsyfikacji). Zderzenie obiektów transferu kulturowego z lokalną semiosferą z reguły prowadzi do hybrydyzacji badanych idei, a w efekcie do wyłaniania  się nowych znaczeń i kategorii myślowych. Podczas wykładu założenia badawcze projektu zostaną zaprezentowane na przykładzie  hasła „oświecenie”.  

wiedza o języku i kulturze
  • pt., 2015-09-25 17:00
Spotkanie festiwalowe Osoby niewidome jako twórcy i odbiorcy przekładu

Osoby niewidome spotyka się na co dzień. Często jednak, ze względu na bariery po obu stronach, komunikacja między światem widzących i niewidzących jest zaburzona. Jedną z prób przełamania tych barier jest rozwijająca się dynamicznie technika tłumaczenia słowem obrazu, tzw. audiodeskrypcja, dzięki której osoby niewidome mogą –jako odbiorcy – szerzej uczestniczyć w życiu kulturalnym, np. samodzielnie oglądając filmy czy sztuki teatralne. Nowe technologie zaś otwierają nowe możliwości zawodowe i społeczne dla osób niewidomych. Podczas wykładu zaprezentowane zostanie – na przykładzie zawodu tłumacza – jak osoba niewidoma może z powodzeniem nie tylko funkcjonować w społeczeństwie, lecz także być pośrednikiem między kulturami. Pokażemy również, jak na co dzień można pokonywać bariery w komunikacji z osobami niewidomymi, w jaki sposób każda osoba widząca może być skutecznym tłumaczem świata wizualnego. Opowiemy także, dzięki jakim narzędziom niewidomy może sam obejrzeć film, obraz, rzeźbę, przedstawienie teatralne czy operę. Podczas wykładu zaprezentowane zostaną również pomoce ułatwiające życie niewidomym: GPS, mówiący smartfon i tablet, lupa, monookular itd. O wszystkim opowie osoba naukowo i prywatnie zainteresowana tą tematyką: niewidomy tłumacz i badacz przekładu. Będzie także szansa na zadawanie pytań, bez obawy o ich niestosowność.

wiedza o języku i kulturze
  • pon., 2015-09-21 12:00
Spotkanie festiwalowe Stany Spiskowe Ameryki? Historia teorii spiskowych w historii USA

Historia Stanów Zjednoczonych pełna jest teorii spiskowych. Obywatele tego kraju z lubością wydają się wyszukiwać zmowy oraz rzekome działania sekretnych sił. Niniejszy wykład pokrótce przedstawi nie tylko najbardziej wpływowe teorie, jakie pojawiły się przez prawie dwa i pół wieku istnienia USA, ale i zademonstruje, jak odzwierciedlały one ewolucję tego kraju, obawy i nadzieje jego obywateli. Od Wojny o Niepodległość po Zamachy z 11 września 2001 roku teorie spiskowe dzieliły, ale też jednoczyły Amerykanów, stając się narzędziem zarówno ekstremistów, jak i Białego Domu. Wiara w teorie spiskowe, choć często wyśmiewana i ignorowana, nierzadko ma silny wpływ na bieg historii. e amerykańskiej. 

wiedza o języku i kulturze
  • ndz., 2015-09-20 13:00
Spotkanie festiwalowe Co trzeba wytłumaczyć tłumaczowi?

Każdy zdaje sobie sprawę, że aby zostać tłumaczem trzeba na wysokim poziomie opanować (przynajmniej jeden) język obcy i swój język rodzimy. Prawie każdy zdaje sobie rownież sprawę, że trzeba nauczyć się czegoś jeszcze. Na spotkaniu chciałabym krótko opowiedzieć i zilustrować przykładami, czego oprócz języka należy się nauczyć, aby z powodzeniem zajmować się zawodowo różnymi rodzajami przekładu – pisemnym i ustnym, użytkowym i literackim, naukowym i prawniczym. 

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-19 15:00
Spotkanie festiwalowe Między globalizacją a aktywizmem: języki mniejszościowe w Europie

Z ponad 280 języków mniejszościowych starego kontynentu tylko 80 ma status oficjalny, a 100 jest poważnie zagrożonych. Wraz z globalizacją, industrializacją, nowymi mediami i zmianą stylu życia, a także w konsekwencji dyskryminacji i panujących ideologii, przekaz międzypokoleniowy języków mniejszościowych został osłabiony lub zahamowany. Jednocześnie wiele z tych języków jest obecnie nauczanych w szkołach, funkcjonuje w mediach i przestrzeni publicznej. Młode pokolenie podchodzi do nich ambiwalentnie: większość nie nauczyła się ich w domu, nieliczni po kursach szkolnych są w stanie ich używać, niewielu widzi sens ich istnienia w świecie, w którym liczy się przede wszystkim język angielski. Są jednak także tacy, których można nazwać „nowomówcami” [new-speakers]: którzy nauczyli się języków mniejszościowych, używają ich i walczą o ich przetrwanie. Kim są dziś młodzi użytkownicy języków mniejszościowych? Jakie podejmują działania na rzecz kultur i języków mniejszościowych? Jakie mają strategie identyfikacyjne? Kwestie te zostaną omówione na przykładzie czterech mniejszości językowych Europy: kaszubskiej, łużyckiej, bretońskiej i walijskiej.

wiedza o języku i kulturze
  • pon., 2015-09-21 17:00
Spotkanie festiwalowe Polityka czy estetyka? Kilka uwag o najnowszej literaturze rosyjskiej

W jednym ze swoich esejów z lat 80. Josif Brodski pisał: „(…) istnieje podejrzenie, że Rosja może opuścić XX stulecie, nie pozostawiając za sobą wielkiej prozy”. W pierwszej części wykładu i dyskusji zastanowimy się czy to podejrzenie się sprawdziło, czy też rosyjska literatura XX wieku wciąż zasługuje na miano „wielkiej”, a jeśli tak, to dlaczego. W drugiej części skupimy się na najnowszej literaturze rosyjskiej, a więc tej pisanej i wydawanej od 2000 roku aż do dziś. Postaramy się odnaleźć dominujące w niej tendencje, opowiemy o tematach poruszanych przez najmłodsze pokolenie pisarzy. W ostatniej części skupimy się na nurcie nowego rosyjskiego realizmu, a więc na nowym nurcie literackim, który podejmuje szeroko zakrojoną próbę zmarginalizowania dotychczas dominującego postmodernizmu oraz ponownego włączenia rosyjskiej literatury w polityczny dialog ze społeczeństwem. Postaramy się także opowiedzieć o samej relacji estetyki i polityki w kontekście literatury.

wiedza o języku i kulturze
  • wt., 2015-09-22 10:00
Spotkanie festiwalowe Kto w Rosji kręci filmy? Historia w najnowszej kinematografii rosyjskiej

Twórcy filmowi często odżegnują się od jakiegokolwiek zaangażowania politycznego, utrzymując, że filmowiec-artysta zajmuje się wyłącznie sztuką, która rządzi się własnymi prawami. Wykład/Warsztat ma na celu ukazanie, często nieoczywistych, związków między filmem a polityką oraz zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób twórcy filmowi przyczyniają się do powielania określonych wizji przeszłości danego narodu lub kraju. W trakcie zajęć postaramy się odpowiedzieć na pytanie, w jaki sposób oficjalna rosyjska polityka pamięci wpływa na kształt niektórych obrazów filmowych. Przyjrzymy się filmom nakręconym po 2000 roku. Omówimy przykłady filmów historycznych, problematyzujących zamierzchłą przeszłość w sposób na wpół baśniowy (m.in. Kniaź Włodzimierz, Taras Bulba, 1612) oraz tych skupiających się na historii XX wieku (m.in. Twierdza brzeska, Mecz, Kandahar). Spróbujemy określić wyłaniający się z nich obraz Rosji.

wiedza o języku i kulturze
  • wt., 2015-09-22 12:00
Spotkanie festiwalowe Przemiany społeczne w brytyjskiej modzie damskiej w XX wieku

Celem wykładu jest ukazanie przemian społecznych w brytyjskiej modzie damskiej XX wieku. Na przykładzie takich zjawisk jak pojawienie się stylu “Flappers” w latach 20-tych, wprowadzenie i upowszechnienie Utility Clothing Scheme w latach 40-tych, wyodrębnienie się mody subkultur młodzieżowych Modsów w latach 60-tych  i Punków w latach 80-tych, wykład prezentuje do jakiego stopnia moda damska w Wielkiej Brytanii odzwierciedlała stopniową emacypację kobiet w wyżej wymienionych dekadach.

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-26 17:00
Spotkanie festiwalowe Życie codzienne w USA w latach 20.tych XX w.

Lata 20. XX wieku są szczególnym okresem w historii. Rozpowszechniły się samochody i telefony, a ludzie plotkowali na temat Hollywoodzkich gwiazd. Radio zwiastowało początek mass mediów. Starsze pokolenia z przerażeniem patrzyły jak młode kobiety pokazywały nie tylko kostki, ale również kolana. Młodzi, uznając, że stare zwyczaje dotyczące związków damsko-męskich nie pasują do nowych czasów, wymyślili nową formę zalotów: randki. Wykład ten skupi się na tych, i wielu innych, zmianiach w życiu codziennym amerykanów jakie zaszły w trakcie tej dekady. Po wykładzie zapraszam uczestników do dyskusji o tym, czy można  zaryzykowac stwierdzenie, że to właśnie w tej epoce wiek ten zyskał dojrzałość.

wiedza o języku i kulturze
  • ndz., 2015-09-27 13:00
Spotkanie festiwalowe Szpaki, puchacze i śledzie: Zwierzęta jako omen w kulturze wieków XVI-XVIII

Wykład poświęcony omenom, niezwykłym zjawiskom obserwowanym na niebie i ziemi, którym w dawnej kulturze przypisywano pochodzenie nadprzyrodzone i w których doszukiwano się ukrytych znaczeń. Ich rolę często odgrywały najróżniejsze zwierzęta z racji ich związków ze światem niewidzialnym.

wiedza o języku i kulturze
  • pt., 2015-09-25 17:00
Spotkanie festiwalowe Żydzi we Lwowie, Żydzi o Lwowie

Lwów wielokulturowy, Lwów unikalny, miasto na skrzyżowaniu kultur, miasto pamięci, nostalgii, wspomnień, wreszcie miasto wielokrotnie opisywane i kreowane w tekstach literackich. Taki mniej więcej obraz Lwowa jest wspólny dla polskiego i ukraińskiego myślenia o tym mieście, choć oczywiście szczegóły oraz wartościowania poszczególnych elementów historii czy tradycji będą odmienne.

Spróbujemy zastanowić się, jakie miejsce w tym obrazie, zarówno polskim, jak i ukraińskim, zajmuje najliczniejsza przedwojenna mniejszość etniczna – Żydzi lwowscy i jaki jest ich własny obraz miasta? Czy zwykły czytelnik, nie specjalista-judaista, ma go w ogóle szansę odnaleźć?

wiedza o języku i kulturze
  • śr., 2015-09-23 17:00
Spotkanie festiwalowe Komunikacja międzynarodowa w biznesie - współpraca polsko-francuska

Celem wykładu będzie wprowadzenie do tematu wpływu kultury na relacje międzynarodowe, wskazanie głównych różnic między sposobami komunikowania się w kulturze polskiej i francuskiej, uwydatnienie podobieństw i różnic między Francuzami a Polakami w sferze biznesowej, jak również prywatnej;

wiedza o języku i kulturze
  • pt., 2015-09-25 14:00
Lekcja festiwalowa Współcześni mistrzowie rzemiosła

W  formule edukacyjno-pokazowo-warsztatowej zostaną przedstawieni współcześni rzemieślnicy, których śmiało można określić jako mistrzów w swojej dziedzinie.

Spotkaniu towarzyszyć będzie prezentacja fotograficzna oraz fragmenty filmów o współczesnych rzemieślnikach, a na zakończenie uczestnicy zagrają w grę „Rzemieślnicze potyczki”, która powstała jako efekt „Uwolnić projekt” – projektu, w ramach którego na bazie inspiracji muzealnymi obiektami powstały nowe przedmioty, prezentujące tradycyjne wzory we współczesnej odsłonie.

wiedza o języku i kulturze
  • wt., 2015-09-22 09:30
Spotkanie festiwalowe Filipiny - kraj legend i cudów, jedyny kraj katolicki w Azji

Fascynujące  legendy i dramatyczne wydarzenia w pięknych i egzotycznych krajobrazach - tym charakteryzuje się historia i rzeczywistość Filipin. Od czasu odkrycia archipelagu przez Hiszpanów, losy kraju i jego mieszkańców to ciąg wydarzeń i procesów, z których każde miało swoją niepowtarzalną dramaturgię i dynamikę i mogłoby dostarczyć scenariusza do wspaniałego filmu przygodowego. Dzisiejsze Filipiny wchodzą na ścieżkę  dynamicznego rozwoju, goniąc swoich sąsiadów i stwarzając możliwości dla handlu i inwestycji. Otwierają się na rozwój współpracy międzynarodowej i turystyki. Muszą jednak równocześnie stawiać czoła różnicom w dochodach, wielkiej biedzie części ludności, terroryzmowi islamskiemu i katastrofom naturalnym. Pomimo odległości geograficznej wiele jest elementów podobnych między Polską a Filipinami - żarliwa wiara katolicka większości narodu, wielkie nadzieje obudzone potężnymi ruchami społecznymi - dziś gasnące, potężni, asertywni  i trudno przewidywalni sąsiedzi, i na koniec ci sami  wszechpotężni Wielcy Bracia zza oceanu, ingerujący wszędzie i we wszystko. Nie ma ciekawszego  kraju azjatyckiego dla nas Polaków.

 

Wyład w ramach cyklu: SPOTKANIA AZJATYCKIE

 

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-26 12:30
Spotkanie festiwalowe Doświadczenie wewnętrzne w twórczości Debory Vogel i Zuzanny Ginczanki

Podczas wykładu zostanie omówiona tematyka kobiecego doświadczenia wewnętrznego na przykładzie twórczości Debory Vogel i Zuzanny Ginczanki. Awangardowa metoda montażu stosowana przez Vogel była literackim eksperymentem polegającym na próbie przedstawienia polifoniczności życia w oddzieleniu od sfery emocjonalnej. W poezji Ginczanki sensualne doświadczenie świata prowadziło do odkrycia fizyczności słów, a tym samym do poczucia mistycznej kompletności. Zarówno Vogel, jak i Ginczanka stawiały ważne pytania o kształt życia i twórczości, która miała je wyrażać.

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-26 15:30
Spotkanie festiwalowe Muzyka i technologia - refleksje antropologiczne

Antropologowie kultury w ostatnich latach opisali muzykę nie tylko jako świadectwo talentu wykonawców, ale również nośnik kulturowych znaczeń i środek budowania hierarchii społecznych. Dr Piotr Cichocki podczas wykładu opowie o odkryciach antropologii kulturowej w tym zakresie i omówi podejścia do muzyki: romantyczne, konstruktywistyczne i post-konstruktywistyczne. Pierwsze wiąże się z pojęciem "ducha" i "geniuszu", drugie koncentruje się na klasowym aspekcie estetyki, wreszcie trzecie spostrzega muzykę jako potężny obiekt. Wszystkie trzy perspektywy dr Cichocki omówi na przykładach praktycznych.

wiedza o języku i kulturze
  • wt., 2015-09-22 18:00
Spotkanie festiwalowe Chcesz studiować w USA?

Serdecznie zapraszamy wszystkich chętnych na sesję informacyjną, którą poprowadzą doradcy edukacyjni z Centrum EducationUSA przy Polsko-Amerykańskiej Komisji Fulbrighta w Warszawie. Jeśli chcecie dowiedzieć się jak wyglądają studia I stopnia (undergraduate) w USA, jak aplikować i jak sfinansować naukę, zapraszamy o godzinie 16:00 na Kampus Główny Uniwersytetu Warszawskiego.

wiedza o języku i kulturze
  • pon., 2015-09-21 16:00
Lekcja festiwalowa Współcześni mistrzowie rzemiosła

W  formule edukacyjno-pokazowo-warsztatowej zostaną przedstawieni współcześni rzemieślnicy, których śmiało można określić jako mistrzów w swojej dziedzinie.

Spotkaniu towarzyszyć będzie prezentacja fotograficzna oraz fragmenty filmów o współczesnych rzemieślnikach, a na zakończenie uczestnicy zagrają w grę „Rzemieślnicze potyczki”, która powstała jako efekt „Uwolnić projekt” – projektu, w ramach którego na bazie inspiracji muzealnymi obiektami powstały nowe przedmioty, prezentujące tradycyjne wzory we współczesnej odsłonie.

wiedza o języku i kulturze
  • pon., 2015-09-21 09:30
Spotkanie festiwalowe Lew i jednorożec oraz inne brytyjskie symbole narodowe

Dlaczego w Alicji po drugiej stronie lustra lew i jednorożec walczyły o koronę? Czy flaga Wielkiej Brytanii jest symetryczna? Boże, chroń Królową - przed Szkotami? Tematem otwartego wykładu będą te i inne ciekawostki dotyczące burzliwej historii brytyjskich symboli narodowych.

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-26 10:00
Spotkanie festiwalowe Let's visit London!!!

Spotkanie z cyklu warsztatów praktycznej nauki języka angielskiego z elementami kultury i tradycji Wielkiej Brytanii. Warsztaty mają na celu zapoznanie młodzieży z kulturą Wielkiej Brytanii. Słuchacze zostaną wirtualnie oprowadzeni po najsłynniejszych zakątkach stolicy Wielkiej Brytanii, zwiedzając między innymi takie miejsca jak London Eye, Tower of London, Hyde Park, Buckingham Palace, Oxford Street, etc. Podczas prezentacji zostaną omówione takie postacie historyczne jak Henry VIII i Jack the Ripper. Po utrwaleniu potrzebnego słownictwa słuchacze będą mogli zaplanować pięciodniową wycieczkę do Londynu. Dysponując konkretną sumą pieniędzy słuchacze szczegółowo zaplanują swój wyjazd i wskażą miejsca, które zamierzają zwiedzić uzasadniając swoje wybory. Po prezentacji wycieczek zaplanowanych przez słuchaczy następuje dyskusja grupowa, która kończy się wskazaniem najciekawszego pomysłu.

wiedza o języku i kulturze
  • pon., 2015-09-21 10:00
  • pon., 2015-09-21 12:00
Lekcja festiwalowa Melodia Broadwayu

Celem zajęć jest przekazanie słuchaczom wstępnej wiedzy na temat amerykańskiego musicalu. W trakcie lekcji słuchacze dowiedzą się m.in. jak rozwijał się ten gatunek, dlaczego uznawany jest za rdzennie amerykańską formę rozrywki, kim byli Fred Astaire i Gene Kelly, czym była tzw. Złota Era Musicalu. Dla zobrazowania tego o czym będzie mowa w trakcie lekcji pokazane zostaną krótkie fragmenty popularnych musicali filmowych.

wiedza o języku i kulturze
  • pt., 2015-09-25 11:00
Spotkanie festiwalowe O kochankach nieprawych, czyli do czego może służyć Słownik polszczyzny XVI

Czy masz dobrą intuicję językową? Sprawdź! Zmierz się z dawną polszczyzną!

Słownikarze z pracowni leksykograficznej IBL odsłonią tajniki swego warsztatu – ujawnią jakie pułapki zastawili na nas szesnastowieczni pisarze. Każdy uczestnik spotkania będzie mógł zmierzyć się z tekstem dawnym i i odpowiedzieć sobie na pytanie, czym nasz język różni się od języka epoki Jana Kochanowskiego.

wiedza o języku i kulturze
  • sob., 2015-09-19 12:00
Spotkanie festiwalowe Pływający salon - MS Piłsudski

Transatlantyk MS Piłsudski czyli polski Titanic kursujący w okresie II Rzeczypospolitej. Jak wyglądał? Dlaczego nazywano go "pływającym salonem"? Dokąd pływał i co się z nim stało?
 

historia
  • sob., 2015-09-26 17:00
Spotkanie festiwalowe Wizjonerzy czy jasnowidze, czyli kto przewidział wybuch II wojny światowej

Prezentacja sylwetek osób, które przewidziały wybuch największego konfliku w dziejach ludzkości. Od europejskich mężów stanu i polityków, po wróżbitów i jasnowidzów

historia
  • sob., 2015-09-26 12:30
Lekcja festiwalowa Co wiemy dziś o Janie Długoszu z Niedzielska

Przedstawienie życiorysu, sylwetki i dorobku naukowego "Ojca polskiej historiografii" oraz pokaz dokumentów związanych z jego osobą (w tym akt notarialny sygnowany jego znakiem). Pokazanie współczesnych edycji i tłumaczeń pomnikowego dzieła - Roczniki Sławnego Królestwa Polskiego (Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae), będącego kroniką dziejów Polski, w której zamieszczał opisy poszczególnych wydarzeń pod odpowiednimi datami a większe części poświęcał konkretnym zagadnieniom. Do najistotniejszych tekstów poza Rocznikami należą: napisana po roku 1470 monumentalna Księga uposażeń diecezji krakowskiej (Liber Beneficiorum dioecesis Cracoviensis nunc primum codice autographo editus), zawierająca opis geografii, gospodarki i społeczeństwa małopolskich dóbr należących do Kościoła, katalogi biskupów (m.in. wrocławskich, włocławskich i poznańskich), arcybiskupów (gnieźnieńskich i krakowskich), żywoty świętych (Stanisława i Kingi). Przez ostatnie 25 lat swojego życia Długosz opracowywał Znaki i klejnoty Królestwa Polskiego (Insignia seu clenodia), charakteryzując kształty, barwy tarcz i godła herbowe siedemnastu ziem Polski, czterech kapituł i siedemdziesięciu jeden rodów rycerskich. W latach 60. XV wieku Długosz opisał chorągwie krzyżackie (Banderia Prutenorum) zdobyte pod Grunwaldem, które (na polecenie Długosza) w roku 1448 odmalował na pergaminie Stanisław Durinek z Krakowa.

 

historia
  • pon., 2015-09-21 11:00
  • pon., 2015-09-21 13:00
Spotkanie festiwalowe Nowe Imperium Zła?

Z historii wiemy, że "Imperium Zła" były hitlerowskie Niemcy i stalinowski Związek Radziecki. Czy dziś też istnieje jakieś Imperium Zła, a może się rodzi? Rosja? Państwo Islamskie? Czy może zupełnie ktoś inny? Temu będzie poświęcony wykład w PISM.

historia
  • wt., 2015-09-22 18:00
Spotkanie festiwalowe W reklamie wszystko już było... O reklamowych chwytach sprzed stu lat

"Co wolno, a czego nie wypada reklamować? Jak zwrócić uwagę konsumenta na oferowany towar? Jak rozbudzić w nim żądzę posiadania? I jak przekonać go do kupna? Czy w reklamie można kłamać? - takie pytania zadawano sobie od dawna. Około stu lat temu wydrukowano pierwsze polskie podręczniki do reklamy, które zawierały kwintesencję wiedzy o sposobach promowania towarów i usług. Wiedza w nich zawarta jest ciągle aktualna, a współczesne reklamy nie szczególnie odbiegają od schematów wówczas wykorzystywanych. By kompetentnie ocenić wartość współczesnych zabiegów marketingowych i lepiej się na nie uodpornić warto przyjrzeć się kampaniom reklamowym prowadzonym za czasów naszych pradziadków."

historia
  • pt., 2015-09-25 17:30
Spotkanie festiwalowe Tajemnice myśliwego z Janisławic. Ludność zbieracko-myśliwska na Mazowszu

Najstarszy pochówek człowieka z epoki mezolitu na Mazowszu, z Janisławic k. Skierniewic. Omówienie znalezisk archeologicznych, historii odkrycia, rezultatach badań interdyscyplinarnych i o odsłanianiu kolejnych tajemnic prehistorycznego myśliwego. Przybliżenie życia codziennego społeczności zbieracko-myśliwskich środkowej epoki kamienia na Mazowszu na podstawie źródeł archeologicznych. 

historia
  • pon., 2015-09-21 18:00
Spotkanie festiwalowe Kabała i mistycyzm żydowski historia
  • ndz., 2015-09-27 15:00
Spotkanie festiwalowe Pokój czy wojna? Ku czemu zmierza Europa

Klub młodzieżowy, organizowany przez Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, kierowany jest do licealistów. Na spotkaniu będziemy się zastanawiać, ku czemu zmierza Europa: ku pokojowemu rozwojowi, czy może ku wojnie? Kto nam zagraża, a kto może nas bronić?

 

historia
  • pon., 2015-09-21 10:00
Lekcja festiwalowa Prehistoryczni myśliwi i rybacy

Jak wyglądało życie codzienne ludzi w środkowej epoce kamienia (mezolicie). Jak wówczas zdobywano żywność, na jaką zwierzynę polowano, jaką posługiwano się bronią, z czego była wykonywana, jak łowiono ryby, przy pomocy jakich sprzętów, co to jest więcierz, do czego służył harpun a także co to jest magia myśliwska odpowiedzi na te i inne problemy bedzie można poznać podczas zajęć.

historia
  • śr., 2015-09-23 10:00
  • śr., 2015-09-23 12:00
Spotkanie festiwalowe Rapperswil- perła polskości na obczyźnie

W 1870 roku utworzono Muzeum Narodowe Polskie w zamku w Rapperswil, w Szwajcarii. Muzeum w czasie 145 lat istnienia przeżywało dramatyczne dzieje, które dzisiaj sa jeszcze bardziej trudne niż na poczatku. W muzeum pracował jako bibliotekarz Stefan Żeromski. Tu przechowywano serce Tadeusza Kościuszki.

historia
  • sob., 2015-09-26 11:30
Spotkanie festiwalowe Mord rytualny - długie życie legendy

Wykład pokazuje powstawanie i funkcjonowanie w dawnej Rzeczypospolitej legend o mordzie rytualnym – rzekomych zbrodniach dokonywanych przez Żydów na chrześcijanach. Legendy takie posiadały podobny schemat i podobne treści symboliczne, często także były wręcz powieleniem wcześniejszych opowieści. Legendy o mordach rytualnych stanowiły ważny wątek literatury antyżydowskiej, powstającej głównie w kręgach mieszczańskich i kościelnych. Na przykładzie Gabriela Zabłudowskiego, ofiary rzekomego mordu rytualnego z końca XVII wieku i późniejszego świętego, wykład pokazuje także utrzymywanie się pozostałości takich legend do dnia dzisiejszego.

 

historia
  • pon., 2015-09-21 17:30
Spotkanie festiwalowe Być przyzwoitym w XXI wieku. Sesja poświęcona prof. W. Bartoszewskiemu

Celem spotkania będzie refleksja nad dorobkiem i przesłaniem prof. Władysława Bartoszewskiego, świadka i uczestnika największych wydarzeń w Europie i świecie w XX i początku XXI wieku. Głównym celem będzie spojrzenie na prof. Bartoszewskiego jako człowieka, świadka historii i dyplomatę  na tle problematyki systemów totalitarnych i autorytarnych, tematyki porozumienia, dialogu, pojednania między narodami i państwami, historycznego i humanistycznego dziedzictwa europejskiej myśli społecznej i politycznej.

historia
  • pon., 2015-09-21 18:00
Spotkanie festiwalowe William Heerlein Lindley. Twórca sieci kanalizacji i wodociągów w Warszawie

Sylwetka twórcy sieci kanalizacji i wodociągów warszawskich. Pierwsza woda oczyszczona w zbudowanej według jego projektu stacji filtrów popłynęła do mieszkańców Warszawy w 1886 roku.Materiały dotyczące powstania tej inwestycji zachowały się w spuściżnie inż. Adama Majewskiego, członka komitetu nadzorującego jej budowę - przechowywanej w zasobie PAN Archiwum w Warszawie

historia
  • sob., 2015-09-26 13:30
Lekcja festiwalowa Dorobek historiograficzny Jana Długosza z Niedzielska

Przedstawienie dzieł i warsztatu naukowego autora m. inn.: Annales seu cronicae incliti Regni Poloniae (Roczniki, czyli kroniki sławnego Królestwa Polskiego), Banderia Prutenorum (Sztandary wojsk krzyżackich z Prus), Insignia seu clenodia Regni Poloniae (Znaki i klejnoty Królestwa Polskiego) oraz Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis (Księga uposażeń diecezji krakowskiej).

Zostaną zaprezentowanie i omówione nie tylko same publikacje, ale także będą pokazanie późniejsze rękopiśmienne odpisy i przykładowe ówczesne dokumenty o których Jan Długosz się odwoływał.

historia
  • śr., 2015-09-23 11:00
  • śr., 2015-09-23 13:00
Spotkanie festiwalowe Nadzieja w głębinach - archeologia Bałtyku

Prelekcja poświęcona będzie największym podwodnym odkryciom archeologicznym na Morzu Bałtyckim. Odżyją wspomnienia tak wspaniałych odkryć wraków szwedzkich okrętów, jak  galeon "Wasa", który zatonął w rok po bitwie oliwskiej, a o przyczyny jego katastrofy do dziś spierają się badacze czy blisko pół wieku późniejszy "Kronan". Podjęty będzie także temat nowych odkryć, doskonale zachowanych wraków znajdujących się na dużych głębokościach: XVI w. "Mars" czy tajemniczy wrak Karlso. Nie zabraknie wątków polskich, w tym tajemniczego XVIII w. wraku wiozącego ładunek szwedzkich dział. Prelegent spróbuje wskazać perspektywy, jakie niosą ze sobą badania na Bałtyku.

historia
  • ndz., 2015-09-27 12:00
Spotkanie festiwalowe Polska w dziele Długosza

Jan Długosz rozpoczął pisanie monumentalnego dzieła "Roczniki, czyli kroniki słynnego Królewstwa Polskiego" w 1455 roku, a obejmują one okres od 1038 do 1480 roku. Jako duchowny, a następnie pełnomocnik króla KAzimierza Jagiellończyka miał dostęp do źródeł do których inni kronikarze nie mieli dostępu, m. in. do kancelarii królewskiej, Czy jednak Jan Długosz mógł tworzyć kroniki obiektywnie, bez odnoszenia się do aktualnej sytuacji? Jaki obraz Polski wyłania się z jego dzieła?

historia
  • wt., 2015-09-22 18:00
Lekcja festiwalowa Jan Długosz z Niedzielska jako dyplomata

Jan Długosz (1415-1480), wybitny dziejopis polskiego średniowiecza zasłużył się również, jako dyplomata w służbie biskupa krakowskiego Zbigniewa Oleśnickiego oraz króla polskiego Kazimierza Jagiellończyka. Misje dyplomatyczne, jakie pełnił z polecenia Oleśnickiego, wymagały zręczności i znajomości innych krajów oraz obyczajów w nich panujących, co znowu wiązało się z określonymi umiejętnościami praktycznymi, wiedzą i erudycją. Świadczy to również o zaufaniu, jakim darzył kanonika krakowskiego jego protektor i nauczyciel dyplomatycznego kunsztu, czyli biskup krakowski. Długosz był uczestnikiem wielu poselstw zagranicznych: w 1449 do Rzymu, 1467 do Czech, 1469 na Węgry. W 1471 r. towarzyszył Władysławowi Jagiellończykowi królowi Czech w drodze do Pragi i uczestniczył w jego koronacji. Jednak na szczególną uwagę zasługuję działalność dyplomatyczna Długosza w sprawach pruskich w latach 1454-1466. Brał udział m.in. w akcji spłaty zaciężnych krzyżackich i pertraktacjach pokojowych (1457-1459) oraz najintensywniej współdziałał w rokowaniach pokojowych (1464-1466) zakończonych podpisaniem II pokoju toruńskiego (1466), kończącego „Wojnę Trzynastoletnią”.

historia
  • pt., 2015-09-25 11:00
  • pt., 2015-09-25 13:30
Spotkanie festiwalowe Umysł przeciwko materii. Jak kryptolodzy zmieniali losy świata.

Wykład laureata zeszłorocznej Nagrody Złotej Róży za książkę "Nie tylko enigma. Ryba, która przemówiła".

Tajemnica otaczająca prace kryptologów sprawiła, że dopiero zaczynamy rozumieć ich wpływ na losy II wojny światowej.

historia
  • pt., 2015-09-25 18:00
Spotkanie festiwalowe Drogi do niepodległości Wandy Pisarkowej-Chaciewiczowej i jej rodziny

Opowieść o życiu Wandy z Bagińskich Pisarkowej- Chaciewiczowej "Tamary", żołnierza Polskiej Organizacji Wojskowej, gorącej patriotki, odznaczającej się niezwykłym bohaterstwem i poświęceniem oraz członków jej najbliższej rodziny, na tle tragicznych losów Rzeczypospolitej, Historia oparta jest na rękopiśmiennych wspomnieniach z okresu I wojny światowej, wojny polsko-bolszewickiej oraz opowieściach rodzinnych.

historia
  • sob., 2015-09-26 14:30
Lekcja festiwalowa Wrzesień 1939

Uczestnicy zajęć poznają realia początków II wojny światowej, które zostaną przybliżone z wykorzystaniem gier edukacyjnych IPN (m. in. Pamięć 39, 111), prezentacji multimedialnej i środków audiowizualnych. Uczniowie dowiedzą się jak wyglądał początek II wojny światowej. Informacje będą przekazane z pomocą prezentacji multimedialnej. Aby utrwalić informacje, uczniowie zagrają w grę edukacyjną IPN typu memory - Pamięć '39, która w przystępny dla młodego ucznia sposób pozwala poszerzyć wiedzę o kampanii wrześniowej. Uczniowie dowiedzą się również o Brygadzie Pościgowej, która broniła nieba nad Warszawą w pierwszych dniach wojny i zagrają w grę 111, inspirowaną walkiami 111 Eskadry Pościgowej.

 

historia
  • pon., 2015-09-21 10:00
Lekcja festiwalowa Ujarzmić ogień

Historia ujarzmiania ognia przez człowieka, jako jedna z najważniejszych rewolucji technologicznych w dziejach ludzkości. Jak człowiekowi udało sie panować ogień - kto to był, gdzie, jak rozniecano, czym, jakimi sposobami? Rola, znaczenie oraz wierzenia związane z ogniem. Uczestnicy podejmą próbę rozniecenia ognia pradziejowymi technikami.

historia
  • czw., 2015-09-24 10:00
  • czw., 2015-09-24 12:00
Spotkanie festiwalowe Bóg żydowski, Bóg chrześcijański historia
  • ndz., 2015-09-27 13:00
Spotkanie festiwalowe Braki, kartki, kolejki – lata 80. z Kolejką i Reglamentacją

 

 Zajęcia dotyczące ostatniej dekady PRL-u w formie przystępnej dla młodego uczestnika. Przybliżą ważne wydarzenia i postaci historyczne lat 80., uczestnicy dowiedzą się na czym polegała gospodarka socjalistyczna, jak wyglądało życie codzienne tamtego okresu. Będą mieli okazję zagrać w planszowe gry historyczne wydnae przez IPN: Kolejkę i Reglamentację. Zajęcia będa przeprowadzone z użyciem prezentacji multimedialnej i materiałów audiowizualnych.

historia
  • śr., 2015-09-23 15:30
Spotkanie festiwalowe Teatr poza teatrem - place, ulica, pracownia

Świat teatru wykracza poza scenę. Ujawnia się w scenograficznych oprawach uroczystości na głównych placach oraz paradnych wjazdach monarchów i dostojników do miast. Widoczny jest w pokazach ulicznych grup aktorskich i karnawałowych festynach. Inspiruje artystów, wkraczając do ich pracowni. O tych, a także o innych aspektach wpływu teatru na kulturę i sztukę opowiemy na wybranych przykładach oryginalnych rycin i rysunków z Gabinetu Rycin.

sztuka
  • czw., 2015-09-24 17:00
Spotkanie festiwalowe Nauka pisania kreatywnego - sens czy bezsens?

Tematem dyskusji panelowej będzie nauka pisania literackiego. Wspólnie zastanowimy się, czy tworzenie „szkół mistrzów” ma sens, a jeśli tak, czego konkretnie powinny uczyć i w jakim zakresie.

sztuka
  • wt., 2015-09-22 17:30