Szkoła podstawowa 7-8

W części pierwszej przedstawiona zostanie rola gleby w środowisku i kształtowaniu środowiska przyrodniczego. Uczestnicy lekcji poznają definicję gleby, pojęcie skały macierzystej gleb, podstawowe typy gleb oraz wykonają doświadczenia laboratoryjne pozwalające określić podstawowe właściwości fizyczne i chemiczne gleb takie jak: ustalanie grup mechanicznych metodą polową, oznaczanie pH i zawartości węglanu wapnia.
Celem lekcji jest uświadomienie funkcji gleby w środowisku i jego kształtowaniu oraz zapoznanie uczniów z wybranymi właściwościami fizycznymi i chemicznymi gleb oraz metodami ich ustalania.
W drugiej części lekcji zostaną przedstawione pozytywne oraz negatywne cechy przestrzeni otaczającej mieszkańców miast. Zostaną omówione narzędzia planistyczne wykorzystywane przez urbanistów w celu tworzenia przyjaznego miejsca zamieszkania i wypoczynku. Uczestnicy lekcji zostaną włączeni do dyskusji nad propozycjami zmian źle zagospodarowanych obszarów. Celem lekcji jest uwrażliwienie młodych użytkowników przestrzeni na jakość zagospodarowania oraz konieczność dbania o przestrzeń i traktowania jej jako dobro wspólne wszystkich mieszkańców.

Spotkanie, przeznaczone dla uczniów klas 7-8, będzie poświęcone prawom człowieka, a w szczególności prawu do azylu. Podczas zajęć uczniowie dowiedzą się, co to znaczy być uchodźcą oraz jaka jest definicja prawna uchodźcy. Lekcja rozpocznie się ćwiczeniem „burza mózgów”, które wprowadzi uczestników w temat uchodźstwa i praw człowieka. Następnie na kilku slajdach zostanie przedstawiony kontekst prawny azylu jako prawa przysługującego każdej osobie. W dalszej kolejności uczniowie będą mieli okazję przećwiczyć nabytą wiedzę rozwiązując kazusy, to znaczy na podstawie przedstawionych im stanów faktycznych będą oceniali, czy bohaterzy krótkich historii spełniają przesłanki definicyjne uchodźcy. Ostatnim etapem spotkania będzie quiz, dzięki któremu wszyscy uczestnicy zajęć będą mogli sprawdzić swoją wiedzę.

Pokaż nam jak będzie wyglądało Twoje miasto za 30 lat. Co się zmieni, a co zostanie takie jakie jest obecnie? Czy będzie to miasto nowoczesne, zielone, żywe, czy może tradycyjne? Poprzez warsztaty „Futumiasta” chcemy uzmysłowić jak niezwykłymi i możliwymi do ciągłej zmiany są tkanki współczesnych miast. Pochylimy się nad istniejącymi potrzebami, problemami, a nawet urbanistycznymi kierunkami, które będą mogły zdefiniować wygląd twojego miasta na nadchodzące lata. Sprawdzimy jakie szanse mają nasze pomysły na wprowadzenie, oraz odkryjemy na drodze dyskusji jaki ewentualny wpływ będą mogły mieć na nasze miasta. Każda podjęta dzisiaj inicjatywa, koncepcja, czy też wymarzona wizja może się okazać kluczowa w procesie zmian i pozwoli na większy udział mieszkańców na kształtowanie miasta.

Kiedy impreza może zakończyć się sądem? Nastolatek a prawo karne.

Dzięki ciekawym eksperymentom chemicznym będzie można dowiedzieć się, jak w prosty sposób wykryć cukier w soku jabłkowym, czy też wyizolować zapachowe olejki eteryczne z przypraw kuchennych.

Na wykładzie będzie poruszony temat powstawania sił na żaglówce podczas poruszania się po wodzie gdy wieje na nią określony wiatr. Wyjaśnione zostanie powstawanie sił aerodynamicznych na żaglach oraz sił hydrodynamicznych na mieczu i opływany kadłubie żaglówki. Poruszone zostanie wpływ: prędkości wiatru pozornego, powierzchni ożaglowania, własności aerodynamicznych ożaglowania, kąta natarcia i wybrzuszenia żagla na powstającą siłę aerodynamiczną. Podczas pokazu zaprezentujemy mały tunel aerodynamiczny, w którym linie prądu płynącego powietrza są obrazowane poprzez smugi dymu. Do tunelu wkładane będą różne obiekty np. profile skrzydeł różnego typu, a także elementy o innych kształtach. Uczestnicy będą mogli obserwować, jak kształtują się linie prądu wokół profilu lotniczego, samochodu osobowego i innych kształtów. Zaprezentujemy też tunel hydrodynamiczny, w którym można zaobserwować zjawiska powstające podczas kontaktu statycznych i ruchomych obiektów z cieczą. Blok zajęć składa się z wykładu (60 min), zwiedzania laboratorium aerodynamiki (30 min) oraz pokazów (120 min).

Proces powstawania nowych leków jest długotrwały i czasochłonny. Niejednokrotnie proces ten może zająć dwadzieścia lat. Jednym z głównych etapów tego złożonego procesu są badania na zwierzętach.

W trakcie wykładu uczniowie dowiedzą się, jak wyglądają poszczególne etapy badania leków. Opowiem także dlaczego badania na zwierzętach są integralną częścią tego procesu. Każde badanie na zwierzętach wymaga odpowiedniego zaplanowania i przygotowania. Dowiecie się, jak badania na zwierzętach są nadzorowane i jak można na nie uzyskać pozwolenie. Zobaczycie wdrożenia nowych procesów mających na celu znaczące ograniczenie cierpienie zwierząt.

Przedstawimy wam także pracę zwierzętarni oraz jej mieszkańców. Dowiecie się też, jak można adoptować myszkę lub szczura!

Na zajęciach będzie zaprezentowana problematyka pochłaniania dwutlenku węgla przez różne siedliska, ze szczególnym uwzględnieniem gleb. Zajęcia odbędą się w formie terenowej. Będzie to wycieczka po terenie Kampusu SGGW i okolicach (Pradolina Wisły). Podczas wycieczki będą zaprezentowane różne rodzaje siedlisk, które w różnym stopniu wpływają na sekwestrację dwutlenku węgla. Będą to tereny parkowe, uprawne, torfowisko, fragmenty lasów „naturalnych” oraz siedlisko wilgotne. Omawiane różnice między siedliskami w układzie gleba-roślina. Informacje te będą nawiązywać do Europejskiego Zielonego Ładu (handel emisjami) i możliwości włączenia różnych siedlisk do handlowania jednostkami pochłaniania dwutlenku węgla. Uczniowie zapoznają się z różnorodnością siedliskową na dość krótkiej trasie (spacer do około 2 godzin). Omówione zostaną także typy gleb i występująca roślinność na poszczególnych powierzchniach oraz jaki to ma związek z bilansowaniem dwutlenku węgla w różnych siedliskach.

Jakie bodźce docierają do nas z otoczenia? Jakimi zmysłami posługuje się człowiek? Do czego są mu one potrzebne? Czy zwierzęta wykorzystują zmysły w inny sposób? Czy są one rozwinięte w równym stopniu? Czy bodźce mogą docierać również z „wnętrza” naszego organizmu? Czy każdy bodziec jest odbierany? Czy to jak odbieramy otaczający nas świat jest zawsze zgodne z rzeczywistością?

Na zajęciach uczestnicy samodzielnie zbadają oraz zaobserwują działanie różnych zmysłów, przyjrzą się reakcjom oraz temu, jak nasze zmysły potrafią nas oszukać. Dowiedzą się, jak według biologów działają zmysły i doświadczalnie sprawdzą, czego efektem są np. iluzje.

W trakcie zajęć uczestnicy dowiedzą się jak zbudowana jest zapora wodna, poznają największe i najstarsze tego typu obiekty w Polsce i na świecie. Zobaczą jak przebiegały różne katastrofy zapór. Poznają podstawowe techniki monitoringu geodezyjnego takich obiektów.

W części praktycznej przy pomocy nowoczesnych geodezyjnych instrumentów: niwelatora i tachimetru będą mogli wyznaczyć położenie i przemieszczenia obiektów zbudowanych wcześniej z klocków lego duplo, w zespołach wykonają symulację przemieszczeń, przeprowadzą pomiary kontrolne i poczują jak podstawowe, znane z lekcji matematyki zależności geometryczne wykorzystuje się do badania konstrukcji.

W czasie lekcji dyskutowane są szanse bramkarza na obronę rzutu karnego w przypadku dwóch dyscyplin: piłki ręcznej i piłki nożnej. W czasie lekcji korzystając z prostych zjawisk fizycznych mierzy się czas reakcji oraz skoczność uczestników zajęć. W czasie zajęć wykorzystuje się podstawowe wiadomości z kinematyki (ruch jednostajnie przyśpieszony) i dynamiki (energia kinetyczna i potencjalna). Lekcja jest pomyślana jako powtórzenie materiału z I klasy gimnazjum oraz zachęta do praktycznego wykorzystania zdobytej wiedzy.

Kompozyty wokół nas

W ogólnym sensie tego słowa cały świat jest kompozytem o wielu skalach.

Nukleony składają się z kwarków, jądra atomowe składają się z nukleonów, atomy złożone są z nukleonów i elektronów, cząsteczki składają się z atomów, z cząsteczek złożone są makrocząsteczki, w tym białka, z których zbudowany jest świat istot żywych. Wszystkie te cząstki oddziałują na siebie różnymi polami. Istnieje 81 atomów pierwiastków trwałych (w temperaturze pokojowej), z nich wiele ma nietrwałe – promieniotwórcze izotopy. W temperaturze od kilku do kilkunastu milionów kelwinów - z czterech jąder wodoru powstaje trwałe jądro helu. Podczas tej przemian uwalniana jest energia - źródło energii Słońca i gwiazd. Organizmy żywe składają się z tkanek, które zbudowane są z komórek. Narządy ciała, zbudowane z różnych tkanek, łączą się w układy narządów (np. trawienny czy oddechowy). W świecie techniki konstruowane są różne kompozyty. Obwody elektryczne drukowane są na nieprzewodzącej matrycy, a przewody elektryczne pokrywane są izolacją. Próbuje się łączyć z sobą różne materiały w taki sposób, aby wspólnie posiadały pożądane właściwości. Znakomitym technicznym kompozytem jest beton, oferujący niezwykłe możliwości budowlane…

Czy zastanawiałeś się kiedyś dlaczego nasze odciski palców są powszechnie wykorzystywaną cechą biometryczną? Co sprawia, że są one tak niepowtarzalne, iż wykorzystuje się je do identyfikowania osób? Odpowiedź na te pytania znajdziesz na naszych zajęciach! Pokażemy Ci w jaki sposób zbiera się odbitki palców i jakie ich cechy wykorzystywane są do identyfikacji. Wyjaśnimy, czym różnią się podstawowe wzory dermatoglificzne, czym są minucje, terminy zewnętrzny i wewnętrzny oraz linia Galtona. W czasie warsztatów w odpowiednim oprogramowaniu komputerowym samodzielnie przeprowadzisz analizę zebranych odbitek i dokonasz identyfikacji.

Dowody świadczące o istnieniu życia organicznego mają ponad 3,5 mld lat. Wystawa „Skamieniały Świat” przybliża zagadnienia związane z powstawaniem skamieniałości i ukazuje bogactwo świata zwierząt zamieszkującego zbiorniki wodne istniejące na terenach naszego kraju w przeszłości geologicznej. Ich szczątki odgrywają ważną rolę w ustalaniu wieku skał. W gablotach przedstawiono skamieniałości należące do różnych typów – od najniższej do coraz wyższej pozycji w ewolucyjnym rozwoju. Skamieniałości to nie tylko szczątki dawnych zwierząt, ale też ślady ich działalności: pełzania, żerowania, drążenia, ich nory mieszkalne oraz tropy. Ważną rolę w rozwoju biosfery odegrały najmniejsze organizmy – bakterie. Gąbki, żyjące od kambru aż do dziś, rozpoczynają prezentację skamieniałości należących do królestwa zwierząt. Wyżej zorganizowanymi organizmami są parzydełkowce: wymarłe denkowce i koralowce czteropromienne oraz żyjące do dziś koralowce sześcio- i ośmio-promienne. Dużą grupę mięczaków reprezentują ślimaki, małże, głowonogi. Kolejne gabloty z przedstawicielami pierścienic, stawonogów, mszywiołów, ramienionogów i szkarłupni zamyka gablota z przedstawicielami półstrunowców – graptolitów i strunowców – konodontów. Po zwiedzaniu wystawy każdy będzie mógł dotknąć i rozpoznać liczące wiele milionów lat przedstawicieli bezkręgowców.

Lekcja z pokazami wykonywanymi częściowo przez uczniów. Pokazujemy ciekły azot, suchy lód, omawiamy prawa gazowe, zjawisko skraplania sublimacji i topienia. Skraplamy tlen i przedstawiamy różnice pomiędzy poszczególnymi gazami. Poza omawianiem stanów skupienia i przemian fazowych staramy się pokazać znaczenie eksperymentu w naukach ścisłych jako podstawę tworzenia i weryfikacji teorii naukowych. Uczulamy też słuchaczy na kwestię bezpiecznej pracy w laboratorium.

Jakiej najmniejszej wielkości obiekty jest w stanie rozróżnić ludzkie oko? Co jest mniejsze od tej granicy i czego nie jesteśmy w stanie dostrzec nieuzbrojonym okiem? Czy poznanie, niewidzialnego świata może pomóc zrozumieć nam zjawiska, które obserwujemy na co dzień? Urządzenie takie jak, skaningowy mikroskop elektronowy (SEM), dzięki wiązce elektronów o bardzo małej długości fali (nawet 0,05 nm) możliwia nam obserwację fascynującego świata w skali nano. W czasie zajęć zostanie wyjaśnione jakie przedmioty możemy obrazować przy pomocy SEM. Wędrówkę od makro do nano świata zaczniemy od przyjrzenia się małym organizmom, a skończymy na rozwijającej się hodowli komórek na nanowłóknach.

Gdy w drugiej połowie XX wieku J. Watson i F. Crick odkryli podstawowy element dziedziczności i nośnik informacji genetycznej - strukturę DNA, wypowiedzieli słowa "Odkryliśmy istotę życia...". DNA, czyli kwas deoksyrybonukleinowy, jest chemiczną makrocząsteczką, która w swojej budowie ma zapisane informacje dotyczące budowy organizmu. Występuje on zarówno u wirusów, bakterii, roślin, zwierząt oraz ludzi. Celem zajęć jest zapoznanie uczniów z ogólną budową i właściwościami materiału genetycznego. Na wielu ciekawych przykładach dowiedzą się dlaczego każdy z nas jest inny – inaczej wygląda, rośnie, zachowuje się, a nawet choruje. W części praktycznej, uczniowie będą samodzielnie izolować DNA.

Lekcja przybliży uczniom zagadnienia ewolucji organizmów morskich na przestrzeni dziejów, począwszy od prekambru, aż po czasy prawie współczesne. W trakcie zajęć dowiemy się jaki jest wiek Ziemi i kiedy na naszej planecie mogło powstać życie. Poznamy także wiele ciekawych etapów ewolucji, takich jak np.: powstanie pierwszych organizmów tkankowych – tzw. fauna ediakarańska; zjawisko kambryjskiej eksplozji życia; najstarsze drapieżnictwo; wyjście kręgowców na ląd oraz ich powrót do wody, etc. Prowadzący opowie również o: największych kryzysach w historii życia na Ziemi – tak zwanych wielkich wymieraniach, ich przyczynach oraz konsekwencjach dla dalszej ewolucji. Uczniowie dowiedzą się także czym są skamieniałości, jakie są ich rodzaje i dlaczego ich badanie jest takie ważne. Przybliżone będzie również pojęcie skamieniałości przewodnich, wraz z ich zastosowaniem jako narzędzi do określania względnego wieku skał (biostratygrafia). Uczestnicy zajęć będą też mieli szansę poznać największych drapieżców swoich czasów takich jak: gigantyczne głowonogi, morskie skorpiony, ryby pancerne, dziwaczne rekiny, ichtiozaury, długoszyje plezjozaury, czy też olbrzymie morskie jaszczury – mozazaury. Wycieczkę w czasie młodzież zakończy w paszczy największego rekina wszechczasów.

W trakcie prezentacji multimedialnej uczniowie będą mieli także okazję dowiedzieć się jak na przestrzeni setek milionów lat zmieniał się układ kontynentów oraz zapoznać się z oryginalnymi okazami skamieniałości, które każdy z uczniów będzie mógł dokładnie zbadać.

Ostatnim etapem zajęć będzie zwiedzanie wystawy stałej Skamieniały świat, prezentującej jeden z największych zbiorów skamieniałości w Polsce, w tym bardzo różnorodną kolekcję fauny morskiej z różnych okresów geologicznych.

Antybiotyki są niezastąpione w zwalczaniu infekcji bakteryjnych. Gdybyśmy chcieli projektować nowe antybiotyki metodą "zgadywania" i testowania ich skuteczności doświadczalnie, potrwałoby to bardzo długo i by było bardzo kosztowne. Z tego powodu każda cząsteczka, która może być nowym antybiotykiem, jest najpierw zaprojektowana w komputerze. W ten sposób sprawdza się jej miejsce wiązania, ocenia szanse na zwalczanie infekcji bakteryjnych oraz toksyczność. Cząsteczki, które pomyślnie przeszły ten etap, są następnie badane eksperymentalnie w laboratorium. Dopiero wiele lat później, po wielu badaniach i eksperymentach, taki lek może być zatwierdzony do podawania ludziom.

Na etapie komputerowego projektowania nowych antybiotyków wykorzystuje się modelowanie molekularne. Jesteśmy w stanie zobaczyć trójwymiarowy obraz zarówno cząsteczki, która może być nowym lekiem, jak i jej sposobu wiązania do receptora. Dzięki symulacjom dynamiki molekularnej możemy też obserwować jak poruszają się dane cząsteczki. Wszystko to jest możliwe, ponieważ znamy strukturę elektronową atomów, wiemy w jaki sposób atomy wiążą się między sobą oraz znamy charakter tych wiązań. Ponadto, znamy masę każdego atomu i za pomocą prostych praw fizyki, jesteśmy w stanie modelować ich sposób poruszania się. Na wykładzie zaobserwujemy m. in. sposób wiązania wybranych antybiotyków do rybosomu bakteryjnego oraz obejrzymy krótkie filmiki z symulacji dynamiki molekularnej.

W czasie zajęć wykonamy kilka prób niszczących na materiałach kruchych i plastycznych, a także na materiałach wytworzonych metodami przyrostowymi o specjalnych właściwościach. Odbędzie się też pokaz niszczenia z utratą stateczności powłok cienkościennych. Oprowadzimy również naszych Gości po laboratorium, omawiając przy okazji różne techniki pomiarowe stasowane we współczesnych badaniach w wytrzymałości materiałów i konstrukcji.

Lekcja festiwalowa odbędzie się w Muzeum Osteologicznym Katedry Nauk Morfologicznych Wydziału Medycyny Weterynaryjnej SGGW w Warszawie. Prowadząca zaprezentuje i omówi najważniejsze elementy budowy szkieletu ssaków na przykładzie wyizolowanych kości zwierząt oraz szkieletów złożonych. Oprócz szkieletów psów, koni i bydła domowego, Uczestnicy zajęć będą mieli możliwość obejrzenia złożonych szkieletów wybranych gatunków zwierząt dziko żyjących w tym m.in. żyrafy, konia Przewalskiego, żubra, dromadera, lwa.

Plejstocen był epoką w dziejach Ziemi, która trwała pomiędzy 2,58 mln. a 11,7 tys. lat temu. Popularnie nazywa się ją często „epoką lodowcową”. Plejstocen charakteryzował się bowiem cyklicznymi zmianami światowego klimatu, który oscylował pomiędzy okresami ciepłymi (interglacjałami) a okresami zimnymi (glacjałami/zlodowaceniami). W trakcie interglacjałów średnie roczne temperatury na Ziemi były zbliżone do tych, które panują obecnie. Glacjały charakteryzowały się za to wyraźnie niższymi temperaturami. Celem lekcji jest przedstawienie zmian środowiska przyrodniczego, jakie towarzyszyły oscylacjom klimatycznym. W PAN Muzeum Ziemi znajdują się zbiory reprezentujące interglacjał eemski (ok. 130–115 tys. lat temu) oraz zlodowacenie Wisły (ok. 115–11,7 tys. lat temu). Na przykładzie tego pojedynczego cyklu zmian klimatu prześledzimy jak zmieniało się środowisko Europy oraz jego fauna i flora.

Zmierz, zaobserwuj, sprawdź i porównaj, który z mieszkańców Warszawskiego ZOO jest naj... (najwyższy, najcięższy, najdłużej wytrzymuje pod wodą, ma najgrubszą skórę), czyli kto jest rekordzistą w swojej dziedzinie. Zapraszamy na warsztaty naukowe podczas których przeprowadzisz swoje własne obserwacje. Zajęcia przeznaczone są dla uczniów szkół podstawowych klas VII - VIII. Postawisz tezę, zbierzesz dane, przeanalizujesz wyniki oraz wyciągniesz wnioski. Przedmiotem badań będą mieszkańcy Warszawskiego ZOO oraz ich budowa, tryb życia i przystosowania do życia w konkretnym środowisku i zdobywania pożywienia. Uczestnicy warsztatów wyposażeni w karty pracy, lornetki, stoper i inne niezbędne przyrządy poprowadzą własne obserwacje. W pierwszej części zajęć, po wybraniu kilku reprezentatywnych gatunków zwierząt, podzieleni na grupy uczestnicy wyruszą na swoją naukową mini wyprawę badawczą. Druga część odbędzie się w sali edukacyjnej, gdzie podsumujemy i omówimy zebrane wyniki, wyciągniemy wnioski i je przedyskutujemy.

Wyznaczanie różnic wysokości oraz wkreślanie form krajobrazowych na mapy to jedno z zadań geodezyjnych pomiarów sytuacyjno-wysokościowych. Najczęściej wykorzystywaną techniką są pomiary niwelacyjne – w prosty sposób pozwalające na wyznaczenie wysokości punktów charakterystycznych form krajobrazu – brzegów rzek, szczytów gór, dna wąwozów oraz obiektów inżynierskich – mostów, domów, chodników, jezdni … Jak zinterpretować wyniki pomiarów ? Jak rzędy liczb określających wysokości punktów zamienić w mapę ? Co to jest warstwica ? Czy kod paskowy (taki jak na towarach w sklepie :)) może być użyteczny przy określaniu różnic wysokości ? Na te i inne pytania związane z określaniem różnic wysokości odpowiemy w czasie zajęć. Uczestnicy dowiedzą się jakie pomiary wykonuje się w celu wyznaczenia różnic wysokości, jak opracowuje się mapy sytuacyjno-wysokościowe. Pokażemy co to niwelator, łaty i jak wysoko skaczą ciężkie żabki ? Razem sprawdzimy co wspólnego mają niwelator, kasa w supermarkecie i praca urzędnika ?