Kresowe multikulti, czyli kilka zdań o wschodnim pograniczu Polski

Numer: 
115

Spotkanie, poświęcone dyskusji o szeroko pojmowanych kresach, czyli wschodnim pograniczu polsko-białorusko-ukraińskim, a dokładniej mówiąc o regionie Podlasia i Polesia. Wspólna debata o tych ziemiach, pozwoli zrozumieć niezwykle skomplikowane dzieje podlaskich i poleskich terenów, historie tutejszego osadnictwa, kulturowe wartości i społeczne tradycje pogranicznych obszarów, lokalny język, wraz z funkcjonującymi tutaj dialektami, występujące tu Kościoły i wyznania, czy wreszcie granice administracyjne i kulturowe omawianych regionów Polski. Uczestnicy spotkania poznają zarówno kresowe zwyczaje obrzędowości dorocznej i rodzinnej (np. tradycje Bożego Narodzenia, Wielkanocy, Wniebowzięcia NMP, czy też chrztu, wesela i pogrzebu), niepowtarzalny język i charakterystyczną gwarę lokalnej ludności, ich kulturę, a także religię. Na spotkaniu zaprezentowane zostaną zarówno dawne tradycyjne pieśni – wykonywane w kilku słowiańskich językach (m.in. przez śpiewaczkę ludową Olgę Pawluczuk z nadbużańskiej wsi Bubel Łukowiska), jak i sama autentyczna mowa, bądź też gwara rdzennych mieszkańców regionu (autochtonów), będąca swego rodzaju mieszaniną języka dawnych Rusinów i osadzających się na tych ziemiach Polaków. Zwrócona zostanie również uwaga na kontekst kultury materialnej, w którym szczególnym wyróżnikiem danego obszaru może być charakterystyczna drewniana zabudowa, wraz z rozmieszczeniem domostw i poszczególnych budynków gospodarczych, a także specyficzny dla wybranych regionów strój. Tym samym, spotkanie i towarzysząca mu dyskusja ukaże najbardziej reprezentatywne przykłady różnorodnych wartości kultury duchowej i materialnej, stanowiące „kulturową wizytówkę regionu”.

Typ spotkania: 
Dedykowane: 
Język: 
Termin: 
wtorek, 22 Września, 2026 - 16:00 do 17:30
Opis skrócony: 
Słów kilka o kresach, kresowiakach, kresowizmach oraz tradycjach, kulturze i religii wschodnich regionów Polski. A także o języku chachłackim, Polesiu i Podlasiu.
Dodatkowe informacje: 

Współprowadzący dr D. Zimny (występujący online) reprezentuje Gminny Ośrodek Kultury w Janowie Podlaskim, a opiekunem merytorycznym jest Burmistrz Miasta Janów Podlaski – Karol Michałowski

Zapisy: 
Nie
dr
Łukasz
Karpiński
dr
Dominik
Zimny
Miejsce spotkania: 
ul. Dobra 55
00-312 Warszawa

sala 01.079

©2026 Festiwal Nauki