Nauki humanistyczne

Typ Tytuł Opis Dziedzinasortuj malejąco Termin
Spotkanie festiwalowe Filmowa rzeczywistośc wirtualna ( Cinematic VR )

Filmowy VR (nazywanego często  ang. cinematic VR) to zupełnie nowy rodzaj doświadczeń,możliwy dzięki pojawieniu się na rynku kamer rejestryjących stereoskopowy obraz 360  stopni. W odróżnieniu od tradycyjnego VR, generowanego komputerowo, cechuje go fotorealizm. Od klasycznego filmu różni się zaś tym, że obraz otacza widza ze wszystkich stron. Ma też pewne ograniczenia-na razie nie jest interaktywny w takim stopniu,w jakim interaktywne mogą być gry komputerowe lub tradycyne środowiska wirtualne. Czy może przydać się do nauki,terpii,szkoleń? Dzięki tzw. iluzji obecności przestrzennej  współobecności można się spodziewać pozytywnych efektów. Uczestnicy umieszczeni w centrum wydarzeń mogą zapomnieć o otaczającym ich fizycznie świecie i w pełni doświadczać świata wirtualnego. Umiejętnie zrobiony film VR to większa motywacja do eksploracji, uwaga,pamięć wpływ na postawy i zachowania.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 12:00
Spotkanie festiwalowe XIX wiek i szaleństwo Polek. Maniaczki, melancholiczki i dzieciobójczynie – świadectwa i kreacje

W I poł. XIX w. polscy lekarze zaczęli zdradzać zainteresowanie chorobami umysłowymi i tworzyć w oparciu o dokonania psychiatrii francuskiej i niemieckiej (Pinel, Esquirol, Reil) typologie schorzeń psychicznych. Romantyczna psychiatria dawała nadzieję na wyleczenie obłąkanych pacjentów, bez względu na to, czy choroba była skutkiem dolegliwości psychicznych, czy fizycznych. Naukowe metody badania cierpienia psychicznego wykluczały w zasadzie głos samych chorych, których narracje były mętne, niezrozumiałe, bełkotliwe, obrazoburcze.

Kontekst psychiatryczny z jego układem kilku najważniejszych chorób umysłowych (mania, monomania, melancholia) będzie pretekstem, by przyjrzeć się konkretnym, mniej lub bardziej znanym przypadkom chorych psychicznie Polek, m.in. Barbary Ubrykówny, Celiny Mickiewiczowej, Anny Moszyńskiej i Jadwigi Lubomirskiej. Będzie to nie tylko okazja, by przywołać rzeczywistość zakładów dla obłąkanych w pierwszej połowie stulecia, lecz także usłyszeć głosy, choćby szczątkowe, samych chorych. Ich opowieści sugerują, że treść dziewiętnastowiecznego szaleństwa nosiła znamiona typowo polskie (mesjanizm, profetyzm). Wyrażała ból egzystencjalny na skutek różnych wydarzeń losowych, ale również sugerowała, że źródłem obłąkania były napięcia wywoływane nierównorzędnym statusem kobiety w rzeczywistości opartej na systemie patriarchalnym (dzieciobójczynie). 

Zwierciadłem, w którym odbiją się (auto)biograficzne świadectwa obłąkanych, stanie się ówczesna literatura piękna. Do piekła romantycznego obłędu – warszawskiego szpitala bonifratrów – zejdziemy razem z Frenofagiuszem, bohaterem opowiadania Ludwika Sztyrmera. Ile wspólnego z rzeczywistością mają romantyczne toposy kobiet obłąkanych z miłości, przeintelektualizowania i nieposkromionej "imaginacji"?

Nauki humanistyczne
  • ndz., 2019-09-29 12:00
Spotkanie festiwalowe Wokół czarnej legendy jezuitów w czasach staropolskich

Wykład dotyczyć będzie genezy i powstawania "czarnej" i "białej legendy" w polskiej historiografii. Głównych autorów i  prac oraz wątków tematycznych (w tym biograficznych) w tym zakresie. W dalszej części ukazane zostaną przemiany obu wspomnianych zjawisk i nowsze konteksty badań. Wreszcie na koniec postulaty badawcze.

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 17:00
Spotkanie festiwalowe Białoruś znana i nieznana w ujęciu polskich vlogerów

Białoruś dla wielu Polaków wciąż pozostaję terra incognita. Bardzo rzadko ten kraj jest wybierany jako kierunek podróży. Wiedza o Białorusi i Białorusinach wśród Polaków jest uformowana głównie na stereotypach i najczęściej kojarzona jest z prezydentem tego kraju i panującym w nim systemem politycznym. Od niedawna Białorusią interesuje się kilkoro vlogerów młodego pokolenia. Ich podróże porównywane są z tak egzotycznymi krajami jak Vanuatu, Uganda czy Galapagos, choć Białoruś znajduje się raptem 260 km od stolicy Polski.

Spotkanie będzie poświęcone podróżom na Białoruś oraz tematom, które w swoich relacjach poruszają youtuberzy z Polski. Jednym z prowadzących spotkanie będzie vloger Ablert – podróżnik, pasjonat Białorusi. Youtuber podzieli się swoimi doświadczeniami i spostrzeżeniami na temat tego kraju, kultury i historii.

Nauki humanistyczne
  • pon., 2019-09-23 17:00
Spotkanie festiwalowe Czego socjobiologia może nas nauczyć o moralności? Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 17:00
Spotkanie festiwalowe Jak się nazywasz?

Warsztaty z pisania imion w językach arabskim oraz koreańskim.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 15:00
Spotkanie festiwalowe Czy Kowalski był kowalem czy szlachcicem? Nazwiska Polaków - tajemnice i ciekawostki

Od kiedy Polacy noszą nazwiska? Jak się one zmieniały przez wieki? Czy i co mówią o noszących je osobach?

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 16:30
Spotkanie festiwalowe Biskupin: polskie Pompeje w świecie polityki, ideologii i kultury XX wieku

 Fenomen Biskupina, najbardziej znanego stanowiska archeologicznego w Polsce XX stulecia. Znaczenie i wpływ w wydarzeniach kulturalnych i politycznych.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 12:30
Spotkanie festiwalowe Rola kontaktów językowych w kształtowaniu się współczesnych systemów terminologicznych

W wykładzie, w sposób syntetyczny, chcę zwrócić uwagę, w jaki sposób zmiany cywilizacyjne na świecie – w tym, głównie, rozwój środków komunikacji – wpływają na kontakty między językami. Jednym z głównych, chociaż nie jedynym, skutkiem tych kontaktów jest przenikanie zapożyczeń obcojęzycznych do systemów terminologicznych języków narodowych. Wykład oparty jest na wnioskach z przeprowadzonych przeze mnie badań nad anglojęzycznymi zapożyczeniami terminologicznymi w języku rosyjskim. Na ich podstawie ustaliłam m.in., że zmiany w języku i terminologii mają głęboki i zróżnicowany charakter. Zobrazowaniu tego służy m.in. podział na kontakty inter- i intralingwalne, co pokazuje, że proces zapożyczeń może zachodzić nie tylko między językami narodowymi, ale i w obrębie jednego języka, np. z jednego języka specjalistycznego do drugiego, z języka specjalistycznego do języka ogólnoliterackiego i vice versa. Wykład jest prowadzony w formie prezentacji, zawierającej materiał przykładowy.

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 16:30
Spotkanie festiwalowe Dlaczego warto badać komiks? Trochę o warstwie wizualnej

Komiks to jedno z ciekawszych mediów XX i XXI w. Dzięki temu, że jest on amalgamatem literatury i sztuki wizualnej, poruszana za jego pomocą tematyka może zostać przedstawiona inaczej niż robią to kino, czy książka. Co więcej, warstwa wizualna komiksu pozwala na dodanie dodatkowych warstw znaczeniowych skrytych w kadrowaniu paneli, szczegółach w rysunku, a czasem nawet całkowitym oderwaniu tekstu od rysunku. Podczas naszej prelekcji zajmiemy się komiksami, w których warstwa wizualna nie jest jedynie ilustracją do tekstu, a równoprawnym nośnikiem treści. Omówimy komiksy biograficzne takie jak Maus i Persepolis, przyjrzymy się interaktywnemu komiksowi Meanwhile, zerkniemy też na przygodowe komiksy z serii Rork czy Promethea. Nie zabraknie też miejsca dla Batmana.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 15:00
Spotkanie festiwalowe Labirynt filozoficzny

Wszystkich, którzy chcą zadać filozofom z Instytutu Filozofii i Socjologii PAN także i inne nurtujace pytania filozoficzne oraz przedstawić im własne przemyślenia, serdecznie zapraszamy na pobłądzenie po korytarzach Pałacu Staszica. W rolę:Heraklita, Platona,Dionizego Areopagity,św.Tomasza,Kartezjusza,Husserla,Kierkegaarda,Freuda,św.Agustyna, Schopenhauera,Nitzschego,Heraklita i Arystotelesa wcielą się pracownicy naszego Instytutu.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 12:00
Spotkanie festiwalowe Powojenna Polska oczami Węgrów

Jak widziano Polskę lat 1945–1960? Na spotkaniu zostaną przedstawione spostrzeżenia trzech węgierskich dziennikarzy i pisarzy, którzy odwiedzili powojenną Polskę, będącą w ciekawym okresie swoich dziejów. 

Nauki humanistyczne
  • czw., 2019-09-26 18:00
Spotkanie festiwalowe Koniec świata chłopów. Tańczący jastrząb Juliana Kawalca

Julian Kawalec jest zaliczany do najwybitniejszych przedstawicieli tzw. nurtu chłopskiego w literaturze polskiej. W powieści „Tańczący jastrząb” (1964) opisuje transformację kulturową polskiego społeczeństwa po II wojnie na przykładzie losów jednostki. Bohater opowieści, Michał Toporny, przechodzi metamorfozę: z chłopa staje się mieszczaninem. Punktem wyjścia przemiany staje się nauka czytania i pisania. Awans społeczny był możliwy wskutek objęcia władzy przez komunistów i rozwoju przemysłu. Jednym z głównych elementu komunistycznego programu była elektryfikacja wsi, która, wraz z innymi czynnikami, doprowadziła do upadku tradycyjnej wiejskiej kultury. Bohater zdobywa wykształcenia i szybko pnie się po szczeblach kariery, zostając w krótkim czasie dyrektorem wielkiego przedsiębiorstwa. Literacki topos „z chłopa królem” realizuje się tutaj w świecie PRL-owskiego industrializmu. Jednak nowa, miejska tożsamość Michała Topornego nie pozwala mu na zaspokojenie wszystkich egzystencjalnych potrzeb, a pęd ku awansowi zawodowemu nie daje duchowego spełnienia. Toporny jest bohaterem tragicznym: jego życie nie może zakończyć się szczęśliwie, a jest to skutek zbłądzenia. Ironia tragiczna przejawia się w tym, że bohater dążąc do poprawienia swej kondycji doprowadza do klęski osobistej. Jednak czytelnik nie zostaje pozostawiony bez nadziei, która przybiera postać synów Topornego, starszego - „wiejskiego” i młodszego - „miejskiego”, którzy są zdolni do harmonijnego współdziałania.

Powieść przełożona na niemiecki, francuski, rumuński, ukraiński, rosyjski, bułgarski, hiszpański, fiński i litewski została również zekranizowana przez Grzegorza Królikiewicza w roku 1977.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 11:00
Spotkanie festiwalowe Taciunia, „władza moja” czy „dama nudnego autoramentu”? Oktawia, żona Prusa

Oktawia z Trembińskich, młodsza kuzynka Aleksandra Głowackiego (pseud. Bolesław Prus) w wieku 24 lat została jego żoną. Ślub odbył się 14 stycznia 1875 roku w Lublinie. Doczekali razem koralowych godów. Jaką ona była żoną, a on jakim był mężem? Czy byli szczęśliwym małżeństwem?

W listach Głowacki, zwracając się do żony, używał samych serdecznych słów w rodzaju: „Najdroższa Taciuniu”, „Najukochańsza Laluniu”, „Mój miły Ptaszeczku”. A rzeczownik „Żona” w odniesieniu do Oktawii zawsze pisał wielką literą.

Ona zaś jako żona Prusa przyjmowała na siebie wiele obowiązków: archiwisty porządkującego materiały męża, doradcy i pierwszego recenzenta, któremu pisarz pokazywał swoje utwory i z którego zdaniem się liczył. Oktawia doradzała, oceniała, a nawet… cenzurowała (zachowały się ślady po kartach starannie wyciętych z notesów Prusa). Dbała też o dom, o czyste kołnierzyki do koszuli męża, o jego odpoczynek, zaś po śmierci pisarza (przeżyła go o 24 lata!) o pamiątki po nim, na których losie bardzo jej zależało (w listach do muzeum, dokąd m. in. przekazywała rzeczy pisarza podpisywała się jako: „Oktawia Głowacka (Prusowa)”).

Prus korzystał z pomocy żony, np. przy ocenie nowel w ramach konkursu jego imienia ogłoszonego przez łódzki „Rozwój”. Zwykł o niej mawiać: „Władza moja tak chce, skończone: róbmy, jak ona każe”. Wreszcie to właśnie jej zadedykował Faraona.

O pani Głowackiej krążyły też niepochlebne opinie, jak chociażby ta autorstwa Żeromskiego: „Jest to dama nudnego autoramentu, ciężko nad podziw kombinująca”. Czy rzeczywiście była kobietą „nudną” czy może „roztropną”?

Śladów Oktawii, żony Prusa wiele jest jeszcze do odkrycia.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 13:00
Spotkanie festiwalowe Gry i zabawy

 Zapraszamy "małych" i "dużych" zwiedzających do gier i zabaw z odległych zakątków świata. Będą to zarówno gry starożytne , np. popularna w Egipcie gra planszowa o nazwie senet, królewska gra z Ur, ​któr abyła prekursorem tryktraka​;indonezyjska makala ( congkok), ​jak i opracowane w celach adukacyjnych zabawy, które przybliżą  uczestnikom badania archeologiczne na stanowiskach w basemnie Morza Śródziemnego, w Afryce i na Bliskim Wschodzie, budowę egipskich świątyń czy piramid.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 15:00
Spotkanie festiwalowe Z językiem za pan brat

Gra sprawdzająca i rozwijająca wiedzę z języka polskiego. Uczestnicy zwiedzają budynek Wydziału Polonistyki i rozwiązują kolejne zagadki językowo-varsavianistyczne.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 12:00
Spotkanie festiwalowe O Mazurku Dąbrowskiego na podstawie dokumentów z zasobu PAN Archiwum w Warszawie

Archiwa osobiste uczonych to doskonałe żródła historyczne. dzieje państwa i narodu znajdują swój wyraz w historii życia i działalności wybitnych jednostek. Co o "Mazurku Dąbrowskiego" mozna znaleźć w archiwach osobistych polskich uczonych ?

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 11:30
Spotkanie festiwalowe Z wizytą u sąsiadów

Spotkanie ma na celu zapoznać młodzież z najbliższym sąsiadem Polski – Ukrainą. Dzieci będą mogły dowiedzieć się więcej przede wszystkim o  języku, kulturze, współpracy polsko-ukraińskiej. Dodatkowym celem spotkania jest uwrażliwić na obecność osób z Ukrainy w naszym społeczeństwie, a także nauczenie tolerancji i szacunku dla inności.

W czasie spotkania pokazane będą mapy i zdjęcia – zabytków, ciekawostek, tego, co kojarzy się z Ukrainą oraz tego, o czym ludzie nie wiedzą. Zaprezentowana zostanie też współczesna kultura (głównie muzyka). 

Poza tym uczestnicy będą mieli możliwość nauczyć się kilku słów po ukraińsku, zagrać w grę, której celem będzie pokazane podobieństw z językiem polskim oraz „oswoić” się z alfabetem.

W czasie dyskusji prowadzący będą starali się odpowiedzieć z uczniami na pytanie o przyczyny przyjazdów ludzi z Ukrainy do Polski, o to, jakie problemy mogą napotkać ich rówieśnicy, a także jak można im pomóc poczuć się w Polsce jak w domu.

Nauki humanistyczne
  • pon., 2019-09-23 17:00
  • pon., 2019-09-23 18:00
Spotkanie festiwalowe Sytuacja języka niemieckiego w Polsce po 1945 roku (na podstawie relacji świadków historii)

Zgodnie z wykładnią PRL-u powojenna Polska była krajem jednolitym narodowościowo i językowo. Jednakże, mimo przesiedleń, język niemiecki pozostał wciąż żywy na przyłączonych do państwa polskiego Śląsku, Pomorzu i Mazurach. W naszym wystąpieniu opowiemy o doświadczeniach świadków historii i o losach języka niemieckiego w Polsce po 1945 roku. 

Nauki humanistyczne
  • pon., 2019-09-23 18:00
Spotkanie festiwalowe Pokazać gąszcz historii

Historię zdarzeń, ludzi, rodzin czy narodów opowiadamy zwykle liniowo - tekstem opowieści, rodzinnej, wykładu czy podręcznika. Historia nie jest liniowa. Problemy z jej opowiedzeniem opisał wspaniale Melchior Wańkowicz w “metaopowieści” o tym, jak pisał “Monte Cassino”.

Historię można pokazać. Klasyczna mapa opisująca wyprawę Napoleona na Moskwę i tragiczny odwrót resztek Wielkiej Armii pozwala na jednym arkuszu papieru przedstawić nadzieje, trudy, walki i tragedie tej wielkiej masy ludzi a seria map Bitwy Jutlandzkiej pokazać decyzje - genialne lub błędne admirałów.

Historię możemy teraz pokazywać na interaktywnym obrazie komputerowym - w postaci prostej linii czasu i dynamicznej mapy czy statystyki. Można jednak sięgnąć głębiej i zbudować schemat, w którym da się zamknąć prawdziwe historie badań naukowych, genealogii rodu, bitwy czy sieci korporacji ale i schemat Hamleta czy Szewców Witkacego.

Taki schemat (uczenie mówiąc - ontologię) i jego interaktywną wizualizację pokażemy jako przykład nietrywialnego podejścia do problemów humanistyki cyfrowej.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 09:30
Spotkanie festiwalowe Piórkiem, dłutkiem, rysikiem-artystyczne techniki graficzne-warsztaty z wykonywania linorytów

Moda i Druk .1918 rok"  Radość z odzyskania Niepodległości, z odbudowy państwowowści Polskiej zaowocowały  ożywieniem w wielu sferach politycznych, gospodarczych  społecznych , kulturowych :także w konsekwencji ożywienia życia towarzyskiego - wzrostem zainteresowania modnymi ubiorami . Zmiany w ubiorach szczególnie kobiecych wi ązały sie z emancypacja ,podjeciem  aktywnośći zawodowej ,społecznej  i politycznej a także sportowej . Stroje uległy  ogromnej transformacji - stały sie prostsze,wygodniejsze. Nauczycielki,ekspedientki, urzedniczki potrzebowały wygodnych i jednocześnie eleganckich ubiorów do pracy .Salony, Domy Mody lub projektanci ubrań wydawali własne ilustrowane czasopisma lub publikowali reklamy w wydawanej prasie kobiecej ( Bluszcz, Pani, Kłosy) Muzeu drukarstwa przygotowało pokaz ulotek reklamowych i reklam  z czasopism z własnej kolekcji. Prezentacja stanowi inspiracje do warsztatów  graficznych kaligraficznego zaprojektowania reklamy czy wykonanie linorytu inspirowanego pokazem reklam.  

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 12:00
Spotkanie festiwalowe Opowieść o Szlachetnym Inkunabule – tajemniczym herosie Westeros, Śródziemia i Hogwartu
  • Czy J. R. R. Tolkien, J. K. Rowling i G. R. R. Martin rzeczywiście wymyślili nowe uniwersa?
  • Co łączy Sama Tarly’ego z Jasiem Fasolą?
  • Dlaczego Hermiona Granger zawsze szuka odpowiedzi w bibliotece, skoro mogłaby skorzystać z Internetu?
  • Co łączy książkę z kołem?
  • Czy Inkunabuł jest bohaterem na miarę XXI wieku?
  • Dlaczego stare książki pełnią ważne role w literaturze, filmach i serialach, mimo że na oko wydają się bezużyteczne?

Podczas warsztatów padną odpowiedzi na te i inne pytania. Uczestnicy otrzymają możliwość zapoznania się z magicznymi przedmiotami minionych epok. Prym będą wiodły stare druki (czyli nawet pięćsetletnie książki!), które, choć często nie zdajemy sobie z tego sprawy, od wieków towarzyszą człowiekowi w życiu codziennym, zmieniając jedynie swoje oblicza i dostosowując się do odbiorcy. Wbrew pozorom spotykamy je nie tylko w antykwariatach i bibliotekach, gdzie teoretycznie jest ich miejsce. Spoglądają na nas milcząco z kinowego ekranu, wpraszają się na wieczory z Netflixem, HBO GO, TVP czy YouTube’em. Podczas spotkania uczestnik - współczesny człowiek, dla którego podstawowym narzędziem komunikacji, nośnikiem informacji i bohaterem dnia codziennego jest smartphone, dowie się, że, czy tego chce czy nie, stare książki i tak mają spory udział w jego życiu, bowiem inteligentnie się do niego prześlizgnęły dzięki pomocy kilku znanych osób. Porozmawiamy o woluminach droższych od IPhone’a, starszych od Draculi i rzadszych od smoków. Niektóre nawet zaszczycą nas swoją obecnością. 

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 12:30
Spotkanie festiwalowe Wokół Unii Lubelskiej 1569

Debata o Unii Lubelskiej i jej znaczeniu.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 18:00
Spotkanie festiwalowe Współczesny teatr rosyjski

Wykład będzie poświęcony najważniejszym zjawiskom w teatrze rosyjskim. Zaprezentowane zostaną fragmenty spektakli, najważniejsze dzieła i tendencje rozwojowe. W czasie wykładu omówiony zostanie również proces rozwojowy teatru rosyjskiego.

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 15:00
Spotkanie festiwalowe Małe znaleziska o wielkim znaczeniu-tradycje gliptyczne Bliskiego Wschodu i Półwyspu Arabskiego

Warsztatom ukazującym produkcję pieczęci stemplowych, wzorowanych na zabytkach kultury Dilmum ( dzisiejszy Bahrajn, Kuwejt ) towarzyszyć będą opowieści o oklicznościach powstania tego wynalazku.. Najmłodsi uczestnicy dowiedzą się gdzie, kiedy oraz w jakim celu zaczęto produkować pierwsze pieczęcie, w jaki sposób wynalazek ten rozprzestrzenił się po starożytnym świecie i jakie było jego znaczenie w życiu codziennym.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 13:00
Spotkanie festiwalowe Tajemnice H2O. Czym była, jest i będzie woda?

Na spotkaniu przedstawiona zostanie krótka historia wody. Od Talesa i innych starożytnych filozofów, którzy uważali, że woda zapoczątkowała istnienie całego wszechświata, przez odkrycia XVIII wieku, kiedy to filozofowie przyrody - ku zdziwieniu całego świata - odkryli, że woda nie jest substancją niepodzielną. Okazało się bowiem, że składa się z cząsteczek. To rewolucyjne odkrycie było możliwe dzięki wcześniejszemu odkryciu tlenu. Nowa wiedza na temat wody sprawiła, że zaczęto wykorzystywać ją w kurortach leczniczych na nowe sposoby – na większą skalę zaczęto wyjeżdżać do spa, modne stały się terapie wodą. To był czas pierwszych kąpieli w morzu i spożywania wody ze względu na jej prozdrowotne właściwości (nawet jeśli zapach i kolor na to nie wskazywały). Opowieść zakończy się na czasach współczesnych i dylematach związanych z jakością wody butelkowej i kranowej. Na koniec porozmawiamy także o zasobach wody i ich ograniczeniach. Każdy z nas jest w zbudowany przede wszystkim z wody. Odkrywanie tajemnic wody, to zatem poznawanie siebie.

Nauki humanistyczne
  • śr., 2019-09-25 17:00
Spotkanie festiwalowe Co słychać w XIX-wiecznej kamienicy? Dźwięki miasta, dźwięki historii

W czasie wykładu zastanowimy się nad dźwiękami przeszłości - jak brzmi XIX-wieczna Warszawa? Które dźwięki śmieszą, a które irytują mieszkańców miasta? Warszawska kamienica stanie się dla nas laboratorium badań nad dźwiękami historii. Na jej przykładzie zastanowimy się, jak usłyszeć przestrzeń, której już dawno nie ma.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 17:00
Spotkanie festiwalowe Jak oni śpiewają? Warianty języka angielskiego w muzyce popularnej

Spotkanie dotyczyć będzie wybranych zagadnień z zakresu fonetyki języka angielskiego oraz socjolingwistyki ze szczególnym uwzględnieniem zjawiska amerykanizowania wymowy w śpiewie przez wykonawców brytyjskich. Zaprezentowane zostaną także inne tendencje stylistyczne zauważalne w anglojęzycznej muzyce popularnej, takie jak stosowanie gwary londyńskiej, czyli cockneya, zwłaszcza w nurcie punkrockowym, czy też akcentu amerykańskiego Południa, zarówno przez wykonawców brytyjskich, jak i amerykańskich. Wszystkie te zjawiska rodzić mogą pewne pytania i wątpliwości wśród uczących się języka angielskiego, wynikające z odmienności wariantu stosowanego w śpiewie w porównaniu z wymową „podręcznikową”. W trakcie spotkania przyjrzymy się omawianemu problemowi z perspektywy historii anglojęzycznej muzyki popularnej. Posłuchamy wybranych przykładów wyżej wymienionych zjawisk obecnych w śpiewie wokalistów –  od The Beatles i Davida Bowiego po Adele i Dizzeego Rascala. Następnie dokonamy analizy fonetycznej fragmentów piosenek w porównaniu z mową danego wokalisty lub wokalistki. Wreszcie spróbujemy wyjaśnić omawiane zjawisko poprzez przyjęcie perspektywy socjolingwistycznej

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 15:00
Spotkanie festiwalowe Lekcja czytania między wierszami. Z cenzorskich biuletynów instruktażowych z lat siedemdziesiątych

W latach 1945-1989 cenzorzy z Głównego Urzędu Kontroli Prasy Publikacji i Widowisk (GUKPPiW) pozbawiali prawa druku nie tylko teksty oceniane  jako jawnie sprzeczne z interesami PRL. Z obiegu publicznego eliminowali również  te przekazy słowne (a także graficzne: plakaty, grafiki, rysunki satyryczne, etc. ), w których dopatrywali się „niecenzuralnych” treści wyrażonych implicite, np. w postaci aluzji, metafor i znaczących niedomówień.  Do wykonywania tego zadania przygotowywano ich poprzez system szkoleń, w którym znaczącą rolę odgrywały tajne biuletyny instruktażowe. Redagowano je i kolportowano w zamkniętym obiegu, w oparciu o zakwestionowane wcześniej w Urzędzie materiały.  O kształcie  i zawartości tych fachowych periodyków można wnosić na podstawie dokumentów ze stołecznej centrali przy ulicy Mysiej 5, zachowanych  w Archiwum Akt Nowych w Warszawie. Na użytek warsztatów wybrany został z nich niewielki wycinek, obejmujący „Informacje Instruktażowe” z roku 1976 . Wykorzystano też inne archiwalia z lat 1975-78, obejmujące głównie wytyczne  z Wydziału Kultury KC PZPR oraz Książkę zapisów i zaleceń. Analiza tych źródeł  będzie próbą pokazania zależności pomiędzy lukami w przepisach wykonawczych regulujących cenzorskie kompetencje a kondycją PRL-owskiej literatury. Uczestniczy warsztatów otrzymają przesłanki do podjęcia dyskusji o funkcjonowaniu języka ezopowego w warunkach nasilenia ideologicznej presji.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 14:00
Spotkanie festiwalowe Język polski nie jest trudny? Jak nauczyć cudzoziemca języka polskiego

Spotkanie pokazujące sposoby, techniki i chwyty stosowane w uczeniu języka polskiego cudzoziemców. Uczestnicy zapoznają się m.in. z przykładowymi zadaniami-ćwiczeniami (w tym proponowanymi na egzaminach państwowych z polskiego), rozwiążą je i skomentują.

Dla dorosłych i starszej młodzieży.

Nauki humanistyczne
  • śr., 2019-09-25 17:00
Spotkanie festiwalowe „Paradoksy" nieskończoności a prawda matematyczna

Wyobraźmy sobie hotel w którym jest nieskończenie wiele (jednoosobowych) pokoi, ponumerowanych dodatnimi liczbami naturalnymi: 1,2,3, itd. i załóżmy, że wszystkie pokoje są zajęte. Taki hotel zwykło się z nie do końca jasnych powodów nazywać Hotelem Hilberta (wybitnego matematyka przełomu XIX i XX wieku). Czy nowego gościa, który zgłasza się do recepcji, trzeba odprawić z kwitkiem - tak jak należałoby zrobić, gdyby pokoi było np. 73? Okazuje się, że nie. Co więcej, jeśli do hotelu przybędzie nieskończenie wiele nowych gości, to o ile da się ich ponumerować liczbami naturalnymi, będziemy mogli zakwaterować ich wygodnie w pełnym już hotelu. Jest to możliwe dlatego, że zbiór X wszystkich gości (włączając nowo przybyłych) jest równoliczny ze zbiorem Y wszystkich pokoi hotelowych, tzn. że każdemu elementowi zbioru X (każdemu gościowi) można przypisać dokładnie jeden element zbioru Y (pokój) w taki sposób, że każdy element zbioru Y jest przypisany do dokładnie jednego elementu zbioru X. Pojęcie równoliczności, wprowadzone do matematyki przez Georga Cantora w latach siedemdziesiątych dziewiętnastego wieku, pozwala m.in. na porównywanie nieskończonych zbiorów ze względu na ich rozmiar (tzw. moc). W czasie spotkania dowiemy się, że nie wszystkie nieskończoności są sobie równe, oraz wyjaśnimy, dlaczego w hotelu Hilberta nie da się zakwaterować nowych gości, o ile ci są "ponumerowani" wszystkimi liczbami rzeczywistymi. 

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 17:00
Spotkanie festiwalowe Archeologia i barbarzyńcy sprzed 2 tysięcy lat

Uczestnicy zajęć dowiedzą się jak przebiegają wykopaliska archeologiczne, jakim sprzętem i narzędziami posługują się badacze? Następnie otrzymają szpachelki, pędzelki, metrówki, aby odkrywać „obiekty” i „zabytki” w zaaranżowanym wykopie. Zorientują się, do czego służy i jak działa niwelator oraz w jaki sposób wykonuje się dokumentację znalezisk. Dzieci będą eksplorować pozostałość po piecu hutniczym, a także odkrywać „artefakty” pozostawione przez mieszkańców osad hutniczych.

Odnalezione przedmioty będą stanowić inspirację do wykonania ich replik, a tym samym do zapoznania się z życiem codziennym naszych przodków. Uczestnicy zajęć spróbują posklejać odkrywane fragmenty naczyń. Znajdując fragment grzebienia poznają warsztat pracy grzebieniarza,. Ponadto będą mogli utkać krajkę na bardku, filcować czy też uszyć mieszek, co przybliży im wiedzę o ubiorze sprzed 2 tysięcy lat.

Uzupełnieniem spotkania będzie możliwość zwiedzania stałej ekspozycji "Przedświt. Mazowieckie centrum metalurgiczne z przełomu er"

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 11:00
Spotkanie festiwalowe Różne oblicza wandalskiego wojownika. Zbrojni z obszaru kultury przeworskiej oczami archeologa

Wykład o wandalskich wojownikach, w trakcie którego uczestnicy dowiedzą się jakimi rodzajami broni posługiwali się dawni mieszkańcy dzisiejszej Polski, jakie techniki walki były im bliskie oraz jakim dysponowali wyposażeniem i czym charakteryzował się ich ubiór. Przybliżona zostanie wiedza o roli wojowników w społeczności kultury przeworskiej dwa tysiące lat temu, o ich pozycji politycznej i ekonomicznej. Ponadto prelegent  przedstawi wierzenia i zwyczaje wojowników w świetle znalezisk archeologicznych oraz przekazów antycznych. Spotkanie będzie wzbogacone udziałem rekonstruktora oraz możliwością zwiedzenia stałej wystawy Przedświt - Mazowieckie centrum metalurgiczne z przełomu er".

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 16:00
Spotkanie festiwalowe Ptak feniks, wody lecznicze i karnawał kwiatów – kilka słów o węgierskim mieście Debreczyn

Węgry to nie tylko Budapeszt i Balaton, wart zwiedzania jest również Debreczyn (Debrecen), drugie co do wielkości miasto kraju, dwukrotnie w dziejach  pełniące funkcję stolicy. Położony jest on  na Nizinie Węgierskiej, niedaleko Puszty. 

Nauki humanistyczne
  • czw., 2019-09-26 16:00
Spotkanie festiwalowe Life During Wartime

"Life During Wartime"- wystawa archiwalnych fotografii, prezentująca życie codzienne mieszkańców Afryki Północnej i Bliskiego Wschodu w trakcie II wojny światowej. Autorami zdjęć, -wykonanych w latach 1942-1943  byli żołnierze Royal Air Force, stacjonujący w tym czasie w Libii, Egipcie, Izralu, Palestynie, Syrii oraz Iraku.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 11:00
Spotkanie festiwalowe Mówiące obrazki

Zróżnicowanie językowe to niewątpliwie wielkie bogactwo ludzkości, może jednak stanowić trudność w porozumieniu np. między osobami różnej narodowości. Różni wizjonerzy próbowali temu zaradzić tworząc sztuczne języki pomocnicze – narzędzia komunikacji międzynarodowej – takie jak np. esperanto. Szczególnie interesującą ich podgrupą są pozbawione warstwy dźwiękowej pomocnicze pisma ideograficzne (np. bliss, picto i pictopen), które, przynajmniej w zamierzeniach ich twórców, każdy mógłby czytać w swoim własnym języku. Na warsztatach będziemy mogli wspólnie przekonać się, na ile wymyślone przez nich znaki są czytelne, względnie łatwe do przyswojenia.

Nauki humanistyczne
  • pt., 2019-09-27 16:30
Spotkanie festiwalowe Obraz i słowo w renesansowej książce – portrety w katalogu dostojników polskich

Podczas wykładu zgłębimy tajemnice wyjątkowej książki – XVI-wiecznego rękopisu zawierającego portrety i biogramy arcybiskupów gnieźnieńskich oraz biskupów krakowskich (sygn. BN BOZ Cim. 5). Zastanowimy się, jak na portretach symbolicznie przedstawiono władzę i majestat dostojników, a także jak do tych wizerunków mają się towarzyszące im życiorysy. Ukażę, jak w przeszłości powstawały tak wystawne książki, i w jakich okolicznościach sporządzono tytułowy kodeks. W trakcie wykładu obejrzymy liczne reprodukcje tego unikatowego zabytku.

Nauki humanistyczne
  • śr., 2019-09-25 17:00
Spotkanie festiwalowe Litewski ruch przemytników książek – zapomniane początki nowoczesnego państwa litewskiego

Druga połowa XIX wieku była dla ziem litewskich, pozostających pod władzą carską jako gubernie imperium rosyjskiego, czasem  szczególnie dramatycznym i zarazem przełomowym. W 1864 roku, po upadku powstania styczniowego, władze carskie wprowadziły na tych terenach zakaz druku w języku litewskim czcionką łacińską. Taka forma represji, obowiązująca jako prawo przez 40 lat, miała być dotkliwą karą dla mieszkańców Litwy za udział w insurekcji, a równocześnie narzędziem ich ostatecznej rusyfikacji. Plan rosyjskich administratorów Litwy zawiódł jednak całkowicie, stał się bowiem przyczyną narodzin litewskiego ruchu społeczno-kulturalnego, który należał do najskuteczniejszych i najbardziej oryginalnych form oporu przeciw zaborcom. Był to ruch przemytników książek (lit.   knygniešiai”), skupiający i aktywizujący tę część społeczeństwa litewskiego, która deklarowała przywiązanie do rodzimego języka i odczuwała potrzebę podkreślania odrębności narodowej, również przez posiadanie własnego piśmiennictwa. Zjawisko to, ze względu na swoją skalę, charakter i konsekwencje, było unikalne w Europie przełomu XIX i XX stulecia i jako takie zostało wyróżnione w 2004 roku przez UNESCO Przedmiotem wykładu są geneza, dzieje i struktura tego ruchu,  jego znaczenie w procesie kształtowania się nowoczesnej litewskiej tożsamości narodowej i formowania się koncepcji przyszłego suwerennego państwa litewskiego, a także jego wpływ na relacje polsko-litewskie w tym okresie.

Nauki humanistyczne
  • wt., 2019-09-24 15:00
Spotkanie festiwalowe Pamięć o Unii Lubelskiej, czyli największym dziele naszych przodków, w II RP

Kwestie wschodniej zajmowały istotne miejsce w polityce II RP. Szczególnego znaczenia nabrały obchody 350. rocznicy Unii Lubelskiej przypadające w pierwszym roku niepodległego bytu. Miały one charakter polityczny z uwagi na toczący się konflikt dyplomatyczny i militarny z Litwą. Nawiązanie do tradycji Rzeczypospolitej Obojga Narodów było utrwaleniem pamięci o potędze państwa polskiego. Upamiętniono też rocznicę unii w Horodle, a ponadto z dużym rozmachem obchodzono kolejne rocznice zwycięstwa pod Grunwaldem. Obchody wpisały się w budowanie świadomości historycznej społeczeństwa odradzającej się Polski, a tradycja grunwaldzka zajmowała istotne miejsce w edukacji patriotycznej.

Nauki humanistyczne
  • czw., 2019-09-26 15:00
Spotkanie festiwalowe Zdrowie – dostępne dla wszystkich?

Prawo do ochrony zdrowia jest prawem człowieka. Konstytucja RP gwarantuje wszystkim obywatelom „równy dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych”. Równości w tym zakresie strzegą przepisy unijne. W praktyce jednak kobiety, mniejszości seksualne, migranci i migrantki czy przedstawiciele i przedstawicielki mniejszości religijnych i kulturowych wciąż spotykają się z nierównym traktowaniem i dyskryminacją w swoich kontaktach z instytucjami ochrony zdrowia. Czy można mówić o równym dostępie do opieki zdrowotnej, gdy lekarz zasłania się klauzulą sumienia i odmawia pacjentce recepty na środki antykoncepcyjne? Gdy niemówiący/a po polsku pacjent/ka nie może porozumieć się z personelem szpitala? Gdy osobę niebinarną klasyfikuje się jako mężczyznę lub kobietę? Gdy niepełnosprawna dziewczyna nie może wejść na fotel ginekologiczny?

O formach dyskryminacji w dostępie do opieki zdrowotnej opowie prof. dr hab. Magdalena Środa (IF UW). Po wykładzie odbędzie się panel dyskusyjny z udziałem badaczy i badaczek tego zagadnienia.

Wydarzenie jest organizowane w ramach projektu „Opieka zdrowotna jako przestrzeń publiczna: integracja i różnorodność społeczna w kontekście dostępu do opieki zdrowotnej w Europie” finansowanym przez Narodowe Centrum Nauki i HERA – Humanities in the European Research Area (http://heranet.info) Public Spaces w ramach programu finansowania badań naukowych i innowacji Unii Europejskiej „Horyzont 2020”; umowa nr 649307.

Nauki humanistyczne
  • ndz., 2019-09-22 17:00
Spotkanie festiwalowe Które gesty zwracają uwagę Polaków?

 

Na spotkaniu przedstawione zostaną wyniki badań nad postrzeganiem gestów przez Polaków. Przeprowadzimy też razem eksperyment i sprawdzimy, które gesty najbardziej przykuwają uwagę uczestników spotkania.

Nauki humanistyczne
  • czw., 2019-09-26 18:00
Spotkanie festiwalowe Hugo Steinhaus, wybitny matematyk, znakomity nauczyciel i złośliwy aforysta

Prezentacja nieznanych faktów z życia niezwykłych dokonań Hugona Steinhausa, "odkrywcy" Stefana Banacha, współtwórcy lwowskiej szkoły matematycznej, twórcy wrocławskiej szkoły teorii prawdopodobieństwa, człowieka o szerokich zainteresowaniach, obdarzonego wielkim poczuciem humoru, znanego z dowcipnych i ciętych wypowiedzi, wybitnego aforysty.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 13:00
Spotkanie festiwalowe Nie tylko książęta i damy w opałach, czyli o feministycznym potencjale romansów

Romans jako gatunek literacki nie kojarzy się dobrze. Nazywane „literaturą dla kucharek”, wyszydzane za brak realizmu i krytykowane za powielanie seksistowskich wzorców płciowych, w ciągu ostatnich trzydziestu lat romanse doczekały się zasadniczej zmiany wizerunkowej. Obecnie to jeden z gatunków przynoszących na amerykańskim rynku wydawniczym największe zyski. Jego ogromna popularność zaowocowała stworzeniem niezwykłej liczny podgatunków zaspokajających potrzeby czytelniczych nisz, od paranormalnych romansów dla młodzieży, przez współczesne komedie romantyczne, aż po romanse historyczne rozgrywające się w każdej epoce i każdym miejscu na ziemi. W czasie wykładu porozmawiamy o tym, co wyróżnia współczesne romanse, w jaki sposób zarówno grono czytelniczek jak i pisarek staje się coraz bardziej różnorodne, a także o feministycznym potencjale tego gatunku. Zastanowimy się, co romans ma do powiedzenia na temat współczesnych problemów politycznych i społecznych takich jak świadoma zgoda oraz reprezentacja mniejszości rasowych i seksualnych.

Nauki humanistyczne
  • śr., 2019-09-25 17:30
Spotkanie festiwalowe ODWOŁANE_Sojusz serca i umysłu. Idea holistycznej jedności w języku chińskim

Silnie zakorzenione w myśli chińskiej holistycznej postrzeganej mentalności ludzkiej wydaje się zagadnieniem szczególnie interesującym w zderzeniu z szeroko pojmowaną myślą zachodnią, zdominowaną przez ideę dualizmu pierwiastka materialnego i niematerialnego oraz odczuwania i myślenia. Spotkanie przybliży słuchaczom problematykę siatki występujących w języku chińskim pojęć mentalnych odnoszących się do serca, duszy, umysłu i rozumu. Szczególną uwagę poświęcimy terminowi 心 xin (serce? umysł?), niosącemu bogactwo znaczeń i asocjacji. Wśród licznych przykładów znajdą się cytaty z literatury, wypowiedzi zaczerpnięte z języka potocznego, idiomy i przysłowia.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-21 10:00
Spotkanie festiwalowe „Tato, kup mi dżinsy spodnie” – o ubraniach w kobiecych zapiskach osobistych po 1945 r.

Proponowane wystąpienie poświęcone będzie problematyce ubioru i mody w Polsce po 1945 roku. Bazę źródłową dla prezentacji będą stanowić opublikowane i rękopiśmienne zapiski kobiet: dzienniki, pamiętniki, pamiętniki konkursowe. Prowadząca wykład odwoływać się będzie również do ówczesnej prasy kobiecej i młodzieżowej.

Sfera materialna: warunki mieszkaniowe i higieniczne, ubrania i kosmetyki zajmują dużo miejsca w zapiskach osobistych zarówno kobiet, jak i mężczyzn. W przypadku kobiet opisy ubiorów i stosunku do mody są istotnym elementem autoprezentacji. Oprócz tego wzmianki na temat strojów pozwalają prześledzić zmiany kanonów urody, zmiany w postrzeganiu kobiecych ról społecznych i, ogólnie – zmiany stosunku do konsumpcji. Dzienniki i pamiętniki pisane przez kobiety i dziewczęta dokumentują tuż powojenną biedę, kiedy brakowało podstawowej odzieży, czas, kiedy obiektem pożądania były „ciuchy” przysyłane w paczkach z Zachodu, okres względnego dobrobytu i zmuszający do przeróbek kryzys lat 80. Pozwalają prześledzić proces „oswajania” nowych elementów garderoby: spodni, czy minispódniczki. Przypadek spodni jest pod tym względem szczególnie interesujący. Pokazuje bowiem różne konteksty stroju: praktyczność, modę, „obyczajność”, kształtowanie się odrębnej mody młodzieżowej i konflikty wokół sposobu ubierania się.

Elementem wystąpienia będzie projekcja materiałów filmowych pokazujących zmieniające się trendy w powojennej modzie.

Nauki humanistyczne
  • ndz., 2019-09-29 13:00
Spotkanie festiwalowe Filozoficzna Gra Terenowa

Uchodzisz za znawcę myśli filozoficznej? Jesteś ekspertem od zadawania pytań, na które nie ma łatwych odpowiedzi? A może dopiero rozpoczynasz swoją przygodę z filozofią? Niezależnie od stopnia zaawansowania – wszystkich miłośników filozofowania zapraszamy do udziału w Filozoficznej Grze Terenowej. W niecodzienny, aktywny sposób osoby uczestniczące w grze będą mogły poszerzyć swoją wiedzę filozoficzną oraz sprawdzić się w logicznym myśleniu i argumentacji. Podzieleni na drużyny uczestnicy zabawy będą odkrywać kolejne zakamarki Kampusu Głównego Uniwersytetu Warszawskiego, spotykając po drodze filozofów z różnych epok i mierząc się z rozmaitymi filozoficznymi wyzwaniami. 

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 11:00
Spotkanie festiwalowe Wiek XIX i osobliwe rozrywki

Tematem spotkania będą zabawy „wyższych sfer” spotykane między końcem XVIII w. a II wojną światową, przeznaczone na ogół dla osób dorosłych. Omówimy niegdyś popularne formy rozrywki, które dla współczesnego  odbiorcy są zapomniane (np. spacer konny, corso), lub zadziwiające – ze względu na infantylność (jak wiele gier towarzyskich) albo wielki nakład czasu, koszty i wysiłek, jakich wymagało ich przygotowanie (maskarady, żywe obrazy, szarady, amatorskie przedstawienia teatralne itp.). Niektóre ówczesne sposoby spędzania wolnego czasu nie są dziś akceptowane z powodu swojej „niepoprawności politycznej” (jak upodobanie do brutalnych walk ludzi i zwierząt czy pokazów dziwolągów), inne uznalibyśmy za nieco makabryczne lub niebezpieczne (np. moda na spirytyzm, żarty pojedynkowe). Warto też pamiętać o specyficznej sytuacji, kiedy rzekoma rozrywka stawała się w rzeczywistości nużącym i kosztownym obowiązkiem.

Ilustracją dla poruszanych zagadnień będą przykłady czerpane z polskiej i obcej literatury pięknej (i jej współczesnych ekranizacji), wspomnień, a także prasy codziennej i materiałów ikonograficznych z epoki.

Nauki humanistyczne
  • sob., 2019-09-28 12:00
Spotkanie festiwalowe Karawitan - muzyczna sztuka indonezyjskiego gamelanu

Wykład dotyczy gamelanu - tradycyjnej muzyki indonezyjskiej, wywodzącej się z pałaców środkowej Jawy. Gamelan to duży zespół muzyczny złożony z metalofonów, czyli wykonanych z brązu rozmaitych gongów i instrumentów sztabkowych, jak również bębnów, instrumentów strunowych i fletów. Gamelan często towarzyszy tradycyjnym tańcom oraz teatrowi cieni. Muzyka gamelanu obejmuje również kompozycje eksperymentalne oraz utwory związane z islamem i religią chrześcijańską.  

Dopełnieniem wykładu będzie koncert muzyki indonezyjskiej w wykonaniu zespołu Warsaw Gamelan Group. Prezentowane utwory to tradycyjne lub bazujące na tradycyjnych kompozycje wykonywane współcześnie w Indonezji. 

Wydarzenie współorganizuje Ambasada Republiki Indonezji w Warszawie. 

Nauki humanistyczne
  • pt., 2019-09-27 17:30
Spotkanie festiwalowe Między procesem twórczym a publikacją. Kulisy powstawania i edycji wybranych dzieł literackich

Losy poszczególnych dzieł polskiej literatury są często nie mniej fascynujące niż one same. Dlaczego Mazurek Dąbrowskiego, zatwierdzony przez ustawę jako polski hymn narodowy, brzmi inaczej niż ten, który Józef Wybicki pozostawił w rękopisie? Jak to się stało, że utwór napisany przez Alojzego Felińskiego na cześć cara Aleksandra I stał się jedną z najpopularniejszych patriotycznych pieśni katolickich? Do czego naprawdę posłużyła Adamowi Naruszewiczowi autocenzura, kiedy opisywał podróże Stanisława Augusta? Skąd się wzięły trzy wersje epilogu Pana Tadeusza Adama Mickiewicza? Dlaczego mamy dwie równoległe redakcje autorskie Powieści prawdziwej o kamiennicy narożnej w Kukorowcach Ignacego Krasickiego czy Warszawianki Stanisława Wyspiańskiego?

Podobnych pytań można postawić znacznie więcej. Dzisiejsza historia literatury zna dzieła bez autorów, autorów bez dzieł. Zna także przypadki, w których utwory w niekontrolowany sposób odrywały się od twórców i funkcjonowały w obiegu społecznym, zmieniane ideowo przez przypadkowych ludzi. Można też spotkać sytuację, w której autor, redagując wielokrotnie swój tekst, nie pozostawiał jednoznacznych wskazówek, która z wersji jest ostateczna. Zdarza się, że literaci nie publikowali owoców swojej pracy, a dziś znamy je jedynie z nieautorskich odpisów...

Podczas naszego weekendowego spotkania naukowego podejmiemy próbę przedstawienia kulisów powstawania wybranych dzieł polskiej literatury, by pokazać, że dzieło literackie – nawet takie, które liczy kilkaset lat – wciąż pulsuje życiem, wciąż może zaskakiwać i olśniewać.

Nauki humanistyczne
  • ndz., 2019-09-22 12:30
Spotkanie festiwalowe Co mówi nasze imię?

Co mówi nasze imię? Historyczne, psychologiczne, społeczne aspekty imion.

Nauki humanistyczne
  • pon., 2019-09-23 16:30