Dzień Nauki
| Typ | Tytuł | Opis | Dziedzina | Termin |
|---|---|---|---|---|
| Spotkanie festiwalowe | Kolorowa matematyka |
Stoisko prezentuje w formie zagadek logicznych, kolorowanek i zabaw ruchowych całkiem poważne zagadnienia matematyczne. |
Nauki matematyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Kraina Naukowych Iluzji |
Warsztaty pełne eksperymentów i naukowych zaskoczeń! Uczestnicy odkryją, jak działa elektryczność i magnetyzm, poznają sekrety ruchu cieczy i powietrza, sprawdzą, co wspólnego mają geometria i codzienne przedmioty, a także przekonają się, że wiele „magicznych” sztuczek można wyjaśnić prawami nauki. Nauka w praktyce, dużo działania i odrobina magii gwarantowane! |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Stoisko Koła Naukowego Optometrii i Optyki Okularowej RETINA |
Na stoisku Koła Naukowego Optometrii i Optyki Okularowej RETINA osoby odwiedzające będą miały możliwość udziału w przesiewowym badaniu wzroku. Badanie będzie prowadzone na autorefraktometrze oraz z wykorzystaniem tablicy do optotypów. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Stoisko Koła Robotyki i Automatyki UW |
Interesujesz się elektroniką, mechaniką bądź programowaniem? Zapraszamy na nasze stoisko, gdzie zaprezentujemy w akcji projekty stworzone przez członków naszego koła - m.in. łazik marsjański! |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Światło pod Lupą – Stoisko Koła Naukowego Optyki i Fotoniki |
Na tym stanowisku uczestnicy będą mogli odkryć tajemnice skrywane przez… światło! Dzięki spektakularnemu zjawisku barber pole effect przekonają się, jak cukier tworzy spiralną tęczę, a interaktywne eksperymenty ze spektroskopem pozwolą łatwiej zrozumieć zjawisko dyfrakcji. Dodatkowo na stanowisku uczestnicy zobaczą światłowód wykonany z jadalnej galaretki oraz dowiedzą się jak za pomocą fluorescencji sprawdzić jakość toniku. To świetna okazja by poznać optykę i fotonikę w praktycznym i ciekawym wydaniu. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Dziekani Wydziału Fizyki prezentują – jak działa komputer? |
Sztuczna inteligencja to maszyna cyfrowa, ale jak właściwie ona funkcjonuje? Czy prawa logiki matematycznej można wykonywać całkowicie automatycznie? Podczas wykładu odkryjemy, czym są zjawiska nieobliczalne i dlaczego istnieją pytania, na które żadna maszyna nie potrafi odpowiedzieć. Zbudujemy „żywy komputer”, zajrzymy do wnętrza procesora i przekonamy się, dlaczego komputery kwantowe działają zupełnie inaczej niż te, z których korzystamy na co dzień. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Jak otrzymać kryształy białek i co z tego wynika? |
Większość ważnych funkcji w naszych organizmach pełnią białka. Są to duże cząsteczki składające się z kilku tysięcy do wielu milionów atomów. Często, aby zrozumieć funkcję jakiegoś białka, musimy znać jego strukturę, czyli wiedzieć jak te tysiące atomów są ułożone względem siebie w przestrzeni. Możemy zdobyć tę wiedzę dzięki krystalografii rentgenowskiej. Technika ta wykorzystuje rozproszenie promieniowania rentgenowskiego (promienie X) na kryształach białka. Promienie, które trafiają w atom zmieniają swój kierunek, czyli rozpraszają się. Jeśli zmierzymy w jakich kierunkach rozproszyły się padające promienie i jaka jest ich intensywność, będziemy mogli powiedzieć gdzie się znajdowały i jakiego rodzaju (tlen, węgiel, azot) były atomy, na których to promieniowanie się rozproszyło. Ale nie wystarcza nam do tego jedna cząsteczka białka, ponieważ rozproszenie na pojedynczej cząsteczce jest bardzo słabe i trudno je zarejestrować. Musimy mieć dużo cząsteczek, i muszą one być ułożone w w sposób regularny, czyli muszą tworzyć kryształ. W czasie warsztatów obejrzymy kryształy białka pod mikroskopem, nauczymy się stawiać kryształy białka. Wyłowimy kryształy białka z kropelek w których rosły, zamrozimy je i sprawdzimy czy rozpraszają promieniowanie rentgenowskie. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Mikroby w żywności |
Dzieci dowiedzą się o ”dobrych” i „złych” mikrobach w żywności, o ich wpływie na zdrowie małego człowieka. Poznają produkty, w których mogą je spotkać. Zobaczą bakterie pod mikroskopem i na zdjęciach. Będą też rozwiązywać tematyczne konkursy i krzyżówki. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Na straży jakości tłumaczeń: sztuczna inteligencja vs. nowocześni tłumacze |
Burzymy mit, że AI odbierze pracę tłumaczom i że tłumacze wyginą. To człowiek nadal zatwierdza i odpowiada za przygotowany tekst, a co za tym idzie - problemem jest odpowiedzialność za to, czego nie widać gołym okiem: znaczenie, bezpieczeństwo danych, zgodność tekstu z wymogami prawnymi, kulturowymi i oczekiwaniami klienta. Jednocześnie AI zmienia sposób tłumaczenia, a siłą nowoczesnego tłumacza (inaczej: redaktora jakości translatorycznej) jest połączenie znajomości języka z wiedzą ekspercką, intuicją językową, znajomością kultury źródłowej i docelowej (kultury korporacyjnej, kultury organizacji, znajomość tekstów kultury: literatury, gier, filmów, seriali czy happeningów i trwałych memów). Podczas wykładu pokażemy także wybrane przykłady odpowiedzi chatbotów i analizę ich działania, pokazując zarówno ich dobre, jak i złe strony (na obecnym etapie rozwoju). |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Sprawdź swoją wiedzę! Pi-stacja i Mapa Karier |
Fundacja Katalyst Education tworzy darmowe i bezpłatne cyfrowe narzędzia edukacyjne. Jesteśmy autorem platform Pi-stacja oraz Mapa Karier, które wspierają dzieci i młodzież w nauce i podejmowaniu świadomych decyzji edukacyjno-zawodowych, a także wyrównują szanse wszystkich uczniów w Polsce. Na naszym stanowisku każdy znajdzie coś dla siebie, bez względu na wiek i poziom naukowego zaawansowania. Spróbujcie swoich sił w quizach, zgadywankach i układankach z matematyki, biologii, fizyki, techniki, przyrody i geografii. To także okazja, żeby zobaczyć, jak dobrze orientujecie się w świecie zawodów i rynku pracy.
|
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zabawy naukowe dla najmłodszych i trochę starszych |
Najmłodsze dzieci (i te trochę starsze) mają spontaniczną potrzebę poznawania otaczającego je świata i przyrody, a więc nauka i ciekawość świata jest dla nich naturalna. W programie warsztatów przeznaczonych dla najmłodszych na pewno znajdzie się czas na obserwacje ulubionego przez dzieci, choć bardzo prostego wybuchu wulkanu oraz własnoręcznego stworzenia tęczy, a także kilka niespodziankowych eksperymentów. Zapraszamy najmłodszych i trochę starszych! Spotkanie pod patronatem Orlen S.A.
|
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Ciało-świadomość: regulacja i odzyskiwanie relacji ze sobą poprzez ruch |
Warsztat poświęcony jest doświadczeniu ciała i ruchu jako sposobu wspierania regulacji emocjonalnej, pogłębiania samoświadomości oraz budowania bardziej świadomej relacji ze sobą. Punktem wyjścia jest założenie, że poczucie „Ja” rozwija się nie tylko poprzez myśli i refleksję, ale również poprzez doświadczenie cielesne - rozpoznawanie napięć, impulsów, emocji i sposobów reagowania. Z badań wynika, że to właśnie ciało reaguje najwcześniej na bodźce zewnętrzne często uruchamiając utrwalone wzorce. Na warsztacie chcemy dotrzeć do informacji jakie przekazuje nam bycie w kontakcie z ciałem bez konieczności automatycznego reagowania. Zapraszamy do otworzenia się na poszerzanie możliwości wyboru reakcji z centrum połączenia ze sobą, dając tym samym większe poczucie swobody i wolności. Warsztat łączy część teoretyczną i praktyczną. W części wprowadzającej uczestnicy poznają podstawowe zagadnienia dotyczące relacji między układem nerwowym, emocjami i procesem regulacji. Porozmawiamy o tym, w jaki sposób automatyczne reakcje utrwalają się w codziennym funkcjonowaniu oraz jak ruch i doświadczenie cielesne mogą wspierać większą elastyczność i lepsze rozumienie własnych stanów emocjonalnych. Inspiracją dla warsztatu są podejścia wykorzystujące ruch i świadomość ciała w pracy rozwojowej i terapeutycznej, m.in. Movement Medicine, analiza bioenergetyczna Lowena czy psychoterapia sensomotoryczna. Część praktyczna będzie oparta na prostych ćwiczeniach, tańcu intuicyjnym, pracy z oddechem i eksploracji ruchu. Uczestnicy będą mogli doświadczać tego, jak ciało wyraża emocje i napięcie. Ważnym elementem warsztatu będzie także przyjrzenie się repertuarowi automatycznych reakcji ciała oraz eksplorowanie jak to jest poruszyć się w nowy sposób. Nie są wymagane żadne umiejętności taneczne ani wcześniejsze doświadczenie. Warsztat ma charakter psychoedukacyjny i rozwojowy, jest skierowany do osób zainteresowanych relacją między emocjami, ciałem i świadomością siebie. Zalecany jest wygodny strój umożliwiający swobodny ruch. |
Nauki społeczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Co się robi w Instytucie Lingwistyki Stosowanej: Prezentacja dorobku ostatnich lat |
Instytut Lingwistyki Stosowanej od ponad półwiecza zajmuje się kształceniem studentów i prowadzeniem badań w obszarach przekładu pisemnego, ustnego i audiowizualnego, przyswajania języka, analizy dyskursu, komunikacji literackiej oraz semiotyki. Prężnie działają w nim też różne pracownie: AVT Lab, Pracownia Neurolingwistyczna, Zespół Badań Skandynawistycznych, Pracownia Japońskiego Językoznawstwa Stosowanego i inne. W swojej prezentacji zrelacjonuję po pierwsze badania prowadzone w ILS-owskich zakładach i pracowniach, opowiem o najnowszych publikacjach pracowników, o organizowanych w Instytucie wydarzeniach naukowych, a także zarysuję miejsce Instytutu Lingwistyki Stosowanej w krajowych i międzynarodowych sieciach badawczych i dydaktycznych. Chciałabym także opowiedzieć o kształceniu naszych studentów: o programie studiów dla przyszłych tłumaczy pisemnych i ustnych, nauczycieli i specjalistów od języka, o kołach badawczych, w których działają nasi studenci, oraz o perspektywach absolwentów Instytutu. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Dziecięca Akademia Ratownictwa – II edycja |
Dziecięca Akademia Ratownictwa powraca! Zapraszamy na drugą edycję warsztatów, podczas których najmłodsi uczestnicy poznają podstawy udzielania pomocy w bezpiecznej i przyjaznej atmosferze. Wszystko odbywa się w formie angażującej zabawy i pod czujnym okiem instruktorów. Zabierz ze sobą mamę, tatę lub starsze rodzeństwo – będą Twoimi „poszkodowanymi”, którym pomożesz jako prawdziwy ratownik! To świetna okazja do wspólnej zabawy, zdobycia nowych umiejętności i przekonania się, że pomaganie innym jest naprawdę ważne. |
Nauki medyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Jedzenie, turyści i nierówności: gentryfikacja kulinarna w Oaxace w południowym Meksyku |
W ostatnich dwóch dekadach miasto Oaxaca na południu Meksyku było intensywnie promowane jako „mekka kulinarna” i „serce kuchni meksykańskiej”. Rozwój turystyki kulinarnej sprawił, że lokalna gastronomia stała się jednym z najważniejszych sektorów miejskiej gospodarki. Tradycyjne produkty spożywcze, lokalne praktyki kulinarne i dziedzictwo kuchni oaxaquańskiej zostały przekształcone w atrakcję dla turystów z Meksyku i zagranicy. W centrum miasta zaczęły powstawać ekskluzywne restauracje, bary mezcalowe, modne kawiarnie, ekologiczne targi i sklepy z produktami premium. Proces ten przyniósł jednak także wzrost nierówności społecznych i coraz silniejsze konflikty wokół przestrzeni miejskiej oraz prawa mieszkańców do miasta. W ostatnich latach w Oaxace nasiliły się protesty przeciwko gentryfikacji i podporządkowaniu miasta potrzebom turystyki. Sprzeciw wobec rosnących cen życia, komercjalizacji lokalnej kultury oraz wypierania mieszkańców z historycznego centrum widoczny jest m.in. w demonstracjach ulicznych, działaniach aktywistycznych i politycznych graffiti. Wykład opiera się na długoterminowych badaniach etnograficznych prowadzonych w Oaxace w latach 2011–2017 oraz po pandemii COVID-19 w latach 2021–2025. Spotkanie poświęcone będzie zjawisku gentryfikacji kulinarnej, czyli procesowi, w którym jedzenie i kultura kulinarna stają się narzędziem transformacji miasta podporządkowanej klasom uprzywilejowanym i turystyce. Szczególna uwaga zostanie poświęcona roli kobiet zarówno w sektorze gastronomicznym, jak i w lokalnych formach oporu wobec przemian społecznych i ekonomicznych. Wydarzenie pokaże, w jaki sposób jedzenie może stać się polem sporów o władzę, nierówności i tożsamość kulturową we współczesnych miastach globalnego Południa. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Komiksowy Szczyt Dyplomatyczny – bilateralne rozmowy między Peru i Portugalią |
20 września o godzinie 11.00 odbędzie się spotkanie na szczycie między ambasadorami komiksu peruwiańskiego i portugalskiego w Polsce, w którym udział wezmą ze strony Peru Jej Ekscelencja Pani Katarzyna Wągrodzka-Villegas oraz ze strony Portugalii Jego Ekscelencja Pan Jakub Jankowski. Celem rozmów będzie refleksja nad wydarzeniami z historii obu krajów o doniosłym znaczeniu społecznym. W zamierzeniu chodzi o wymianę doświadczeń, które zostały przetworzone artystycznie przez peruwiańskich i portugalskich kronikarzy komiksowych, a których merytoryczne omówienie może dać impuls oraz stworzyć przestrzeń do poszukiwania rozwiązań przeszłych, teraźniejszych i przyszłych kwestii istotnych dla obywateli Peru i Portugalii. Pan i Pani Ambasador opowiedzą fascynującą historię, której początek sięga pierwszych wypraw morskich, biegnie przez czasy konkwisty, ruchów partyzanckich, walki o demokrację i niepodległość aż po wyzwania współczesności. Obie strony liczą na owocny dialog i zapraszają do rozmowy osoby zainteresowane komiksem w funkcji narzędzia komunikacji międzynarodowej. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Kraina Naukowych Iluzji |
Warsztaty pełne eksperymentów i naukowych zaskoczeń! Uczestnicy odkryją, jak działa elektryczność i magnetyzm, poznają sekrety ruchu cieczy i powietrza, sprawdzą, co wspólnego mają geometria i codzienne przedmioty, a także przekonają się, że wiele „magicznych” sztuczek można wyjaśnić prawami nauki. Nauka w praktyce, dużo działania i odrobina magii gwarantowane! |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zwiedzanie warszawskiego cyklotronu |
Pracownicy ŚLCJ oprowadzą Państwa po Laboratorium. Będzie można zobaczyć „serce” Laboratorium – czyli cyklotron, oraz usłyszeć o tym jak działa ten akcelerator. Zwiedzić będzie można też halę eksperymentów – czyli miejsce, do którego docierają wiązki ciężkich jonów przyspieszone w cyklotronie i gdzie, wykorzystując różnego rodzaju układy detektorów, prowadzi się badania z fizyki jądrowej (i nie tylko). Zwiedzanie laboratorium poprzedzone będzie pokazem filmu animowanego "Tajemniczy Świat Jąder Atomowych", który zabierze widza w podróż do mikroświata. Pokaże, jak odkryto istnienie jądra atomowego i jak badamy jego strukturę. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Nieznany sąsiad. Podróż przez język, kulturę i politykę Białorusi |
Spotkanie będzie dotyczyło wybranych aspektów związanych z językiem, kulturą, literaturą i polityką, która w przypadku Białorusi determinuje wszystkie wyżej wymienione aspekty, a także codzienność. Spotkanie będzie podzielone na cztery części: Część 1: Język – Walka o przetrwanie
Część 2: Kultura – Między folklorem a nowoczesnością
Część 3: Literatura – Słowa, które ważą
Część 4: Polityka – Rewolucja i tożsamość obywatelska (15 min)
|
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Botaniczne skarby uniwersytetu — wizyta w herbarium |
Wyjątkowa okazja, by zajrzeć do miejsca mało znanego nawet biologom – uniwersyteckiego herbarium. Herbarium to coś znacznie więcej niż zbiór zasuszonych roślin. To naukowe archiwum przyrody, dokumentujące różnorodność świata roślin na przestrzeni stuleci. W naszych zbiorach znajdują się okazy pochodzące z różnych regionów Polski i świata, zebrane przez badaczy, studentów i pasjonatów botaniki. Każda roślina kryje własną historię — o miejscu, z którego pochodzi, o człowieku, który ją zebrał, a cały zbiór – o zmieniającym się środowisku naturalnym. W trakcie wydarzenia uczestnicy będą mogli zobaczyć unikatowe zielniki, poznać kulisy pracy herbarysty i dowiedzieć się, jak powstają oraz jak przechowywane są kolekcje naukowe. Zapraszamy do wspólnego odkrywania botanicznych skarbów uniwersytetu — świata ukrytego między kartami zielników. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - co chlupocze wewnątrz Ziemi |
Poznamy proces tworzenia się złóż ropy naftowej, dowiemy się kto pierwszy w świecie wyprodukował naftę i jak zrewolucjonizowało to świat. Poznamy niezbędne nam produkty powstałe z ropy naftowej, dowiemy się do czego jest ona wykorzystywana we współczesnym świecie. Stworzymy model złoża ropy naftowej. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Czysta woda zdrowia doda |
Woda to najważniejszy element naszego życia. Dowiemy się jakie substancje wykorzystuje się przy oczyszczaniu wody i zbudujemy własny filtr. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Góry ziejące ogniem |
Odkryjemy tajemnice wulkanów. Poznamy budowę, typy wulkanów i produkty ich działalności. Zbudujemy model wulkanu i sprawdzimy czy uda się doprowadzić do jego erupcji. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Jantar cenniejszy niż złoto |
Odpowiemy na wiele ważnych pytań dotyczących bursztynu. Skąd wziął się bursztyn i gdzie występuje w Polsce? Jakie tajemnice skrywa w sobie? Do czego służył na przestrzeni wieków i co dziś z niego wykonujemy? Co to był szlak bursztynowy? Wykonamy niewielką bursztynową galanterię i sprawdzimy czy bursztyn można podrobić. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Kolorowy świat raf koralowych |
Rafy koralowe to delikatne ekosystemy w których żyją zachwycające organizmy. Dowiemy się gdzie wystepują rafy koralowe współcześnie, ale także od kiedy zaczęły występować na Ziemi. Stworzymy własny fragnemt rafy kralowej. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Laboratorium Młodego Geologa |
Geologia to naturalne, krystaliczne piękno, które człowiek nauczył się naśladować. W jaki sposób powstają sztuczne kryształy, jakie związki najłatwiej je tworzą i czy można je wyhodować we własnym domowym laboratorium. Poznamy tajniki chemicznego, kuchennego laboratorium i dowiemy się do czego chemia jest konieczna geologom. Te i inne wiadomości będą przedstawione w formie prostych doświadczeń wykonywanych przez same dzieci. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Mikrobiologia z geologią w tle |
Mikroanalizy laboratoryjne, działania praktyczne i “artystyczne”. Ukazanie roli mikroorganizmów w procesach geologicznych - złożotwórcza i minerałotwórcza rola mikroorganizmów, oraz w ochronie środowiska (w procesach bioremediacji obszarów skażonych). Zapoznanie uczestników wydarzenia z podstawowymi technikami mikrobiologicznymi niezbędnymi w prowadzeniu badań z zakresu mikrobiologii środowiskowej. Samodzielne przeprowadzenie izolacji bakterii z różnych środowisk w celu założenia hodowli bakteryjnych. Zabawa dla najmłodszych: malowanie bakteriami własnego obrazka. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Podróż do wnętrza Ziemi |
Skąd wiemy co kryje się we wnętrzu Ziemi i jakimi sposobami to sprawdzić? Poznamy budowę wnętrza Ziemi i samodzielnie wykonamy jej model. Zapraszamy na kolorowe warsztaty. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Pradawni artyści | Nauki o Ziemi |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Świat sprzed milionów lat |
Odtworzymy historię życia na Ziemi, odkryjemy tajemnice organizmów, które żyły przed milionami lat. Dowiemy się w jaki sposób zachowaly się ich szczątki i jakie informacje możemy dzięki temu uzyskać. Poznamy najbardziej spektakularne skamieniałości i wykonamy ich odciski w sposób podobny do tych jakie spotykamy w skale. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Ukryta moc minerałów |
Człowiek nauczył się wykorzystywać minerały i skały od początku swojego istnienia. Świadomie lub nie odkrywał ich magiczną moc. Poznamy lecznicze właściwości minerałów i samodzielnie wykonamy kosmetyk mineralny. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - W krainie dinozaurów |
Udamy się w podróż do świata dinozaurów. Poznamy największych i najmniejszych przedstawicieli tych fascynujących stworzeń. Zabierzemy ze sobą własnoręcznie wykonane dinozaurowe breloczki lub figurki. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | GeoLove - Z wizytą u jubilera |
Od tysiącleci kamienie szlachetne i ozdobne budziły zainteresowanie człowieka. Ich kształt, kolor, a niekiedy niespotykane wzory były wykorzystywane jako element najcenniejszych przedmiotów w historii ludzkości. Insygnia królewskie czy wspaniałe ozdoby wzbudzały zachwyt i pożądanie. Na warsztatach dowiemy się jakie minerały i skały są wykorzystywane w wyrobach jubilerskich, poznamy ich podstawowe cechy i samodzielnie wykonamy ozdobę z naturalnych kamieni. |
Nauki o Ziemi |
|
| Spotkanie festiwalowe | Ideologiczne i dyskursywne mechanizmy polityki historycznej w legitymizacji rosyjskiego imperializmu |
Wystąpienie analizuje współczesne rosyjskie praktyki polityki historycznej jako kluczowy instrument legitymizowania działań o charakterze imperialnym. Szczególna uwaga poświęcona zostanie ideologiczno-politycznemu projektowi zakorzenionemu w rosyjskiej tradycji państwowej, który łączy elementy religijne, geopolityczne i kulturowe, tworząc spójną narrację uzasadniającą ekspansję oraz konsolidację wpływów. W tym ujęciu historia przestaje pełnić funkcję neutralnej rekonstrukcji przeszłości, stając się narzędziem mobilizacji społecznej i kontroli dyskursu publicznego. Kluczowym elementem tej narracji jest sakralizacja polityki oraz odwołanie do koncepcji „Świętej Rusi”, w której rosyjskie prawosławie pełni rolę fundamentu tożsamości cywilizacyjnej i nośnika misji o charakterze uniwersalistycznym. W ramach tej wizji wojna i ekspansja mogą być interpretowane jako element „obrony” wspólnoty duchowej oraz realizacji historycznego posłannictwa. Analiza obejmie również sposób, w jaki współczesna polityka historyczna redefiniuje pojęcia pamięci, tożsamości oraz wspólnoty językowej, tworząc spójny system narracyjny wykorzystywany do legitymizacji działań militarnych. W tym kontekście wojna w Donbasie oraz pełnoskalowa inwazja na Ukrainę w 2022 roku przedstawiane są w oficjalnym dyskursie jako „obrona ludności rosyjskojęzycznej” oraz „powrót do wspólnej przestrzeni historycznej”, co stanowi przykład instrumentalizacji kategorii historycznych i kulturowych. Istotnym elementem analizowanego modelu jest także współdziałanie struktur państwowych i instytucji religijnych w procesie kształtowania jednolitego obrazu rzeczywistości społecznej, co prowadzi do wzmocnienia modelu władzy o charakterze autorytarnym. W konsekwencji polityka historyczna staje się narzędziem reprodukcji narracji imperialnej oraz mechanizmem wzmacniania kontroli ideologicznej nad społeczeństwem. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Klątwa Tutanchamona – prawda czy legenda? |
Skarby znalezione w grobowcu faraona Tutanchamona rozpaliły do czerwoności publiczność śledzącą historię jego odkrycia w 1922 roku przez Howarda Cartera. Gdy niedługo później zmarł lord Carnarvon (sponsor wykopalisk i jedna z pierwszych osób, która weszła do grobowca władcy) prasa prześcigała się w domysłach odnośnie morderczej klątwy Tutanchamona. Czy pogłoska o klątwie ma jakieś naukowe podstawy? Czy rzeczywiście starożytni Egipcjanie potrafili zabezpieczyć swoje grobowce przed intruzami nawet po śmierci? |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Seminarium dla nauczycieli fizyki |
Seminaria dla Nauczycieli Fizyki to nowa oferta Wydziału Fizyki UW adresowana do aktywnych nauczycieli przedmiotu, studentów kierunku nauczanie fizyki oraz uczestników studiów podyplomowych przygotowujących do nauczania fizyki. Co miesiąc spotykam się na inspirujących prelekcjach i warsztatach umożliwiającym praktyczne przygotowanie do wdrożenia nowych pomysłów w codziennej praktyce dydaktycznej. Zapraszamy na wykład, a nastepnie na częśc warsztatową. Nauczyciele uczęszczający na Seminaria regularnie uzyskują certyfikat poświadczający podniesienie kwalifikacji zawodowych. Terminy wszystkich spotkań są dostępne na stronie: https://nauczyciele.fuw.edu.pl/ |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Z głową w chmurach – wizyta w laboratorium mechaniki płynów w Instytucie Geofizyki FUW |
Zapraszamy do zwiedzania stanowisk i przyrządów pomiarowych w laboratorium mechaniki płynów w Instytucie Geofizyki Wydziału Fizyki UW. Prowadzimy w nim pomiary przepływu powietrza w warunkach zbliżonych do tych, jakie występują w prawdziwych chmurach. Stosujemy techniki oświetlania laserowego, obrazowania przepływów i analizy obrazów. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zabawy naukowe dla najmłodszych i trochę starszych |
Najmłodsze dzieci (i te trochę starsze) mają spontaniczną potrzebę poznawania otaczającego je świata i przyrody, a więc nauka i ciekawość świata jest dla nich naturalna. W programie warsztatów przeznaczonych dla najmłodszych na pewno znajdzie się czas na obserwacje ulubionego przez dzieci, choć bardzo prostego wybuchu wulkanu oraz własnoręcznego stworzenia tęczy, a także kilka niespodziankowych eksperymentów. Zapraszamy najmłodszych i trochę starszych! Spotkanie pod patronatem Orlen S.A.
|
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Jak ciała i mózgi się synchronizują: rozwój społeczno-emocjonalny dzieci |
Synchronia interpersonalna, rozumiana jako dynamiczne dopasowanie między osobami w trakcie interakcji, stanowi jeden z możliwych mechanizmów wspierających rozwój społeczno-emocjonalny dziecka. Może być analizowana na poziomie behawioralnym, obejmującym m.in. gesty, mimikę, ekspresję emocji, ruch, rytm wypowiedzi i intonację, a także na poziomie psychofizjologicznym, związanym np. z dopasowaniem rytmu serca, oddechu czy pobudzenia autonomicznego. W interakcjach opiekun–dziecko synchronia może odzwierciedlać stopień wzajemnego dostrojenia, uważności i responsywności, które są kluczowe dla budowania poczucia bezpieczeństwa, regulacji emocji oraz rozwijania kompetencji społecznych. Podczas wystąpienia zaprezentujemy wstępne wyniki projektu SYNCCIN, w którym badamy dopasowanie sygnałów behawioralnych i psychofizjologicznych, między opiekunami a dziećmi, w kontekście neuroróżnorodności. Szczególną uwagę poświęcimy temu, w jaki sposób synchronia może wspierać efektywność interakcji społecznych, wzajemne rozumienie oraz procesy leżące u podstaw samoregulacji. Zakładamy, że dostrojenie między opiekunem a dzieckiem nie jest jedynie efektem udanej interakcji, lecz może aktywnie uczestniczyć w jej organizowaniu: pomagać partnerom przewidywać swoje reakcje, regulować napięcie, rozpoznawać intencje i emocje oraz podtrzymywać wspólne zaangażowanie. Jednocześnie w kontekście neuroróżnorodności poziom i forma synchronii mogą przyjmować różne wzorce, co skłania do odejścia od jednego normatywnego modelu „prawidłowego” dopasowania i do uwzględniania indywidualnych profili sensorycznych, emocjonalnych i komunikacyjnych dzieci oraz opiekunów. Wystąpienie będzie poświęcone omówieniu synchronii interpersonalnej jako potencjalnego mechanizmu empatii, wzajemnego rozumienia i efektywnych interakcji społecznych. Przedstawione wyniki zostaną odniesione do ich znaczenia dla rozwoju poznawczo-emocjonalnego dzieci oraz dla praktyki psychologicznej, klinicznej, wychowawczej i edukacyjnej, szczególnie w obszarze wspierania relacji opiekun–dziecko w zróżnicowanych neurotypowo diadach. |
Nauki społeczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Las zmysłów – jak dzikie zwierzęta reagują na zapach drapieżnika |
Zapraszamy Was w fascynującą podróż do świata zapachów, które w przyrodzie pełnią rolę niewidzialnych komunikatów. Podczas wykładu pokażemy, jak zapach wilka wpływa na zachowanie dzikich ssaków kopytnych. Przyjrzymy się, jak te zwierzęta „czytają” zapach drapieżnika i jakie strategie wypracowały, aby zmniejszyć ryzyko spotkania z wilkiem. Opowiemy także o drugiej stronie medalu – jak same wilki reagują na zapach obcego wilka. Dowiemy się, jakie znaczenie mają sygnały zapachowe w komunikacji między wilkami. Pokażemy również, w jaki sposób naukowcy badają te ukryte interakcje w terenie i rejestrować reakcje zwierząt w ich naturalnym środowisku. Wykład pomoże Wam głębiej zrozumieć złożone, relacje między drapieżnikami a ich ofiarami oraz to, dlaczego poznanie tych zależności jest tak ważne dla skutecznej ochrony przyrody. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Małe błędy - wielkie teorie: dlaczego mózg nas oszukuje? |
Iluzje i błędy poznawcze towarzyszą nam w życiu codziennym. To co wydaje się być pomyłką mówi nam dużo o działaniu naszego umysłu. Takie zjawiska zauważa i wykorzystuje kognitywistyka - nauka wszechstronnie badająca procesy poznawcze. Na spotkaniu przeprowadzimy kilka eksperymentów przedstawiających to, jak nasz mózg nas oszukuje i wyjaśnimy ich mechanizmy. Jako założycielki Koła Naukowego Kognitywistyki chętnie opowiemy Wam więcej o tej dziedzinie. Nie popełniaj błędu i koniecznie nas odwiedź! |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Święte remedium: sauna w społecznościach majańskich |
W trakcie wykładu zaprezentowane zostaną dawne i obecne sposoby wykorzystania łaźni parowej w rdzennych społecznościach na kontynencie północnoamerykańskim. Praktyka łaźni parowej jest wykorzystywana przez ludy rdzenne Ameryki Północnej i Środkowej od około 2500 lat. Polega ona na wystawieniu ciała na działanie pary wodnej wytwarzanej przez spryskiwanie rozżarzonych kamieni wodą w zamkniętej przestrzeni. Łaźnie parowe budowano i buduje się w rozmaity sposób: są to stałe konstrukcje z kamienia lub cegły wypalanej na słońcu, na planie prostokąta lub okręgu, ale także tymczasowe konstrukcje z długich, giętkich patyków, w postaci tuneli lub kopuł, pokryte kocami lub plandekami. Praktyka łaźni parowej pełniła wiele funkcji: stanowiła ważny element publicznych ceremonii, towarzyszących objęciu władzy przez nowego władcę. W kulturach mezoamerykańskich kobiety korzystały z niej w trakcie porodu. W łaźni leczono wiele chorób. Uznawana była za miejsce narodzin i śmierci bóstw. Podczas wykładu przedstawiony zostanie rezultat badań terenowych przeprowadzonych w meksykańskim stanie Chiapas na przełomie 2024 i 2025 roku. W górzystym regionie Altos, w społecznościach Tsotsili i Tseltali, wiele gospodarstw posiada przydomowe łaźnie i cała rodzina zażywa w nich potnej kąpieli, aby zrelaksować się po ciężkim dniu, wzmocnić swoją odporność albo wyleczyć się z grypy. Młodsze pokolenie korzysta z nich w mniejszym stopniu niż robili to babcie i dziadkowie, a jednak, w ostatnich latach praktyka znajduje zastosowanie w przypadkach nowych chorób, takich jak cukrzyca czy COVID. Jako że kobiety w wielu miejscach wciąż rodzą w domach, kiedy poród wydłuża się, kąpiel w łaźni parowej w towarzystwie położnej przynosi ulgę rodzącej i przyśpiesza poród. Łaźnia parowa w społecznościach Tsotsili i Tseltali jest niezwykle istotnym elementem ich kulturowego dziedzictwa. |
Nauki społeczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | O Tadeuszu Bułharynie i wydaniu jego dzieł wybranych |
Celem jest prezentacja najnowszego – noszącego tytuł „Wydanie dzieł wybranych Tadeusza Bułharyna” – grantu NPRH realizowanego w Instytucie Filologii Rosyjskiej UW pod kierunkiem dra Piotr Głuszkowskiego (wykonawcy: Magdalena Dąbrowska i Adam Jaskólski oraz doktoranci SDNH UW Michał Kołakowski i Filip Świerczyński). Realizacja grantu obejmuje lata 2025-2029. Efektem końcowym ma być opublikowanie w wydawnictwie Universitas czterech tomów dzieł wybranych pisarza, obejmujących jego wspomnienia z lat 1846-1849 oraz publicystykę z różnych lat działalności. Poza tomem pierwszym, edycja ma mieć charakter dwujęzyczny: zakwalifikowane teksty będą opublikowane po rosyjsku (w zmodernizowanej pisowni) oraz w przekładzie polskim. Główne źródło tekstów publicystycznych stanowią gazety i czasopisma. Prezentacja składa się z dwóch części: 1. Przypomnienie sylwetki Tadeusza Bułharyna (1789-1859), rosyjskiego prozaika, krytyka literackiego i dziennikarza polskiego pochodzenia, powieściopisarza, redaktora wielkonakładowej gazety „Siewiernaja Pczeła”, 2. Prezentacja założeń i postępów w pracy nad wydaniem dzieł wybranych Bułharyna – kryteria doboru źródeł, zasady edytorskie, spektrum tematyczne (w tym polonica i wypowiedzi na tematy polityczne), ustalenia w zakresie genologii, wyzwania w obrębie języka i stylu. Spuścizna Bułharyna, przybliżana polskim czytelnikom po raz pierwszy, rzuca światło na życie literackie, kulturalne i społeczno-polityczne w Rosji oraz na kontakty rosyjsko-polskie w pierwszej połowie XIX wieku, a także na osobowość i poglądy pisarza i jego relacje z otoczeniem. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Botaniczne skarby uniwersytetu — wizyta w herbarium |
Wyjątkowa okazja, by zajrzeć do miejsca mało znanego nawet biologom – uniwersyteckiego herbarium. Herbarium to coś znacznie więcej niż zbiór zasuszonych roślin. To naukowe archiwum przyrody, dokumentujące różnorodność świata roślin na przestrzeni stuleci. W naszych zbiorach znajdują się okazy pochodzące z różnych regionów Polski i świata, zebrane przez badaczy, studentów i pasjonatów botaniki. Każda roślina kryje własną historię — o miejscu, z którego pochodzi, o człowieku, który ją zebrał, a cały zbiór – o zmieniającym się środowisku naturalnym. W trakcie wydarzenia uczestnicy będą mogli zobaczyć unikatowe zielniki, poznać kulisy pracy herbarysty i dowiedzieć się, jak powstają oraz jak przechowywane są kolekcje naukowe. Zapraszamy do wspólnego odkrywania botanicznych skarbów uniwersytetu — świata ukrytego między kartami zielników. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Kraina Naukowych Iluzji |
Warsztaty pełne eksperymentów i naukowych zaskoczeń! Uczestnicy odkryją, jak działa elektryczność i magnetyzm, poznają sekrety ruchu cieczy i powietrza, sprawdzą, co wspólnego mają geometria i codzienne przedmioty, a także przekonają się, że wiele „magicznych” sztuczek można wyjaśnić prawami nauki. Nauka w praktyce, dużo działania i odrobina magii gwarantowane! |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Z głową w chmurach – wizyta w laboratorium mechaniki płynów w Instytucie Geofizyki FUW |
Zapraszamy do zwiedzania stanowisk i przyrządów pomiarowych w laboratorium mechaniki płynów w Instytucie Geofizyki Wydziału Fizyki UW. Prowadzimy w nim pomiary przepływu powietrza w warunkach zbliżonych do tych, jakie występują w prawdziwych chmurach. Stosujemy techniki oświetlania laserowego, obrazowania przepływów i analizy obrazów. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zwiedzanie warszawskiego cyklotronu |
Pracownicy ŚLCJ oprowadzą Państwa po Laboratorium. Będzie można zobaczyć „serce” Laboratorium – czyli cyklotron, oraz usłyszeć o tym jak działa ten akcelerator. Zwiedzić będzie można też halę eksperymentów – czyli miejsce, do którego docierają wiązki ciężkich jonów przyspieszone w cyklotronie i gdzie, wykorzystując różnego rodzaju układy detektorów, prowadzi się badania z fizyki jądrowej (i nie tylko). Zwiedzanie laboratorium poprzedzone będzie pokazem filmu animowanego "Tajemniczy Świat Jąder Atomowych", który zabierze widza w podróż do mikroświata. Pokaże, jak odkryto istnienie jądra atomowego i jak badamy jego strukturę. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Czy problemowe korzystanie ze smartfonu ma związek z zaburzeniami funkcji poznawczych? |
Coraz częściej słyszymy, że nadmierne korzystanie ze smartfonów może „psuć mózg”, trwale pogarszać pamięć czy osłabiać koncentrację. Czy rzeczywiście tak jest? W prezentowanym projekcie badawczym sprawdzono, jak problemowe/nadmierne korzystanie ze smartfonu wpływa na funkcjonowanie młodych dorosłych – zarówno pod względem poznawczym (intelektualnym), jak i emocjonalnym. W badaniu udział wzięło 326 studentów. Uczestnicy odpowiadali na pytania dotyczące codziennego korzystania ze smartfonu, samopoczucia, jakości snu, poziomu stresu i trudności poznawczych. Część osób przeszła także szczegółowe badania neuropsychologiczne sprawdzające uwagę, pamięć roboczą i tzw. funkcje wykonawcze (m.in. elastyczność umysłową). Wyniki pokazały, że osoby intensywniej i bardziej problemowo korzystające ze smartfonów częściej odczuwały zmęczenie psychiczne, stres, obniżony nastrój i trudności w codziennych czynnościach wymagających sprawności poznawczej. Jednocześnie w obiektywnych testach neuropsychologicznych nie stwierdzono wyraźnego pogorszenia tych funkcji. Innymi słowy – badani częściej mieli poczucie, że funkcjonują gorzej, niż faktycznie wypadało to w testach. Badanie sugeruje, że negatywne skutki nadmiernego korzystania ze smartfonów mogą dotyczyć przede wszystkim subiektywnej sfery emocjonalnej, motywacyjnej i społecznej, a nie trwałego „uszkodzenia” zdolności poznawczych. Wykład będzie także okazją do dyskusji o tym, jak współczesne społeczeństwo postrzega wpływ technologii na zdrowie psychiczne oraz gdzie kończą się naukowe fakty, a tworzą pseudonaukowe narracje i mity zgodne z naszymi poglądami i oczekiwaniami. |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | Komunikacja w świecie wina, czyli: Jak łączyć badania lingwistyczne z podróżami po winnicach Europy? |
Spotkanie będzie poświęcone prezentacji wyników badań nad komunikacją w przemyśle winiarskim. Pokażemy, jak wyglądała od kuchni praca nad encyklopedią win musujących, która właśnie ukazała się drukiem. Spotkanie będzie połączeniem prezentacji wyników badań nad komunikacją w branży winiarskiej ze spotkaniem autorskim i prezentacją książki Piotra Nagórki i Marty Ręgowskiej: Sparkling Wines: The Equinox Guide for Wine Professionals and Connoisseurs. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | "Sto lat samotności" – pół wieku magii literackiej w oryginale i polskim przekładzie |
Wykład poświęcony będzie jednej z najważniejszych powieści XX wieku, jaką jest Sto lat samotności Gabriela Garcíi Márqueza, oraz jej niezwykłej podróży przez pięć dekad w polskim wydaniu. Podczas spotkania przyjrzymy się zarówno oryginałowi, jak i jego tłumaczeniu na język polski, analizując miejsce, jakie historia rodu Buendiów i mitycznego Macondo zajmuje w kontekście światowej literatury, a także jej wpływ na kolejne pokolenia czytelniczek i czytelników. Ponadto porozmawiamy o wyzwaniach związanych z tłumaczeniem estetyki realizmu magicznego, specyfice języka Garcíi Márqueza i kulturowych niuansach, które kształtowały recepcję powieści. Zastanowimy się również, dlaczego, mimo upływu lat, książka wciąż zachwyca, niezmiennie rezonuje z odbiorczyniami i odbiorcami oraz skłania do refleksji i kolejnych, coraz bardziej zaskakujących interpretacji. Zapraszamy na fascynującą podróż przez magiczny świat Stu lat samotności! |
Nauki humanistyczne |
|



