Szkoła średnia

Rozpoczęty izraelsko-amerykańskim atakiem na Iran konflikt w Zatoce Perskiej jest wydarzeniem, które swoim zasięgiem oddziałuje na cały świat, wywołując długofalowe konsekwencje polityczne, ekonomiczne i społeczne. Skutków tej wojny doświadczają zarówno państwa, jak też – na poziomie życia codziennego – ich obywatele. Podczas lekcji ukazana zostanie geneza konfliktu w Zatoce Perskiej oraz jego przebieg w zakresie działań dyplomatycznych i militarnych. Zarysowane zostaną stanowiska stron biorących w nim udział oraz państw trzecich. Omówione będą także wieloaspektowe rezultaty tej wojny z perspektywy Bliskiego Wschodu oraz w horyzoncie globalnym. Choć geograficznie odległy, konflikt ten wywołuje poważne konsekwencje dla Polski. Mając to na uwadze, wojna w Zatoce Perskiej zostanie przedstawiona także w odniesieniu do interesów politycznych i gospodarczych Polski. Jest to szczególnie ważne w świetle relacji Polski z wszystkimi państwami zaangażowanymi w konflikt: Stanami Zjednoczonymi, Izraelem, Iranem oraz arabskimi monarchiami Zatoki Perskiej.

W tej lekcji przewidziano pomiary GNSS oraz wyznaczenie przyspieszenia ziemskiego, czyli część pomiarową i obliczeniową. Jest to połączenie krótkiego wykładu z pomiarami i obliczeniami.

Warsztaty „Obrona przed (dez)informacją” to interaktywne spotkanie edukacyjne poświęcone rozpoznawaniu manipulacji, fake newsów i treści generowanych przez sztuczną inteligencję. Punktem wyjścia do zajęć jest codzienne doświadczenie uczestników — media społecznościowe, algorytmy, viralowe treści oraz emocje, które wpływają na sposób odbioru informacji. Warsztat pokazuje, że dezinformacja nie jest problemem odległym ani abstrakcyjnym, lecz zjawiskiem obecnym w życiu każdego użytkownika internetu.  Podczas 90-minutowych zajęć uczestnicy poznają mechanizmy działania współczesnej infosfery: dowiedzą się, czym różni się fakt od opinii, jak działają bańki informacyjne i dlaczego algorytmy mediów społecznościowych wzmacniają emocjonalne oraz kontrowersyjne treści. Ważnym elementem warsztatu jest pokazanie psychologicznych mechanizmów podatności na manipulację — uczestnicy analizują, w jaki sposób emocje uruchamiają „myślenie szybkie”, które sprzyja impulsywnemu udostępnianiu niesprawdzonych informacji.  Warsztat ma charakter praktyczny i angażujący. Uczestnicy analizują przykłady fake newsów, uczą się rozpoznawać deepfake’i i obrazy generowane przez AI oraz ćwiczą podstawowe techniki fact-checkingu.

Celem warsztatów jest rozwijanie kompetencji krytycznego myślenia, świadomego korzystania z mediów cyfrowych oraz odpowiedzialności za własne działania w sieci. Uczestnicy uczą się nie tylko rozpoznawać manipulację, ale także rozumieć, dlaczego fałszywe informacje rozchodzą się szybciej niż prawdziwe oraz jaką rolę każdy użytkownik internetu odgrywa w zatrzymywaniu dezinformacji. Warsztat wzmacnia kompetencje medialne i cyfrowe, które są dziś niezbędne zarówno w edukacji, jak i w codziennym funkcjonowaniu społecznym.

Fake newsy, deepfake'i, algorytmy i bańki informacyjne – jak odróżnić prawdę od manipulacji? Podczas warsztatu nauczysz się weryfikować źródła, rozpoznawać dezinformację i krytycznie myśleć w świecie, gdzie AI zmienia zasady gry.

Warsztat ma na celu przybliżenie uczniom szkół ponadpodstawowych sposobów oceny jakości żywności. Podczas naszych lekcji festiwalowych uczniowie będą brać czynny udział w tzw. teście na daltonizm smakowy (rozpoznawania smaków podstawowych żywności). Zaplanowaliśmy również możliwość rozpoznawania zapachów różnych próbek żywności. W trakcie naszych warsztatów uczniowie będą również degustować serki homogenizowane oraz uczestniczyć w procesie tworzenia nowego aromatu tych produktów w taki sposób, aby był on zbliżony do wskazanego standardowego produktu. Zapraszamy serdecznie do wzięcia udziału w naszych lekcjach festiwalowych! 

Tematyka wykładu dotyczy rozwoju współczesnej broni, amunicji i rozwiązań technicznych chroniących przed oddziaływaniem współczesnego uzbrojenia. Pokazane są wzajemne relacje pomiędzy różnymi, stosowanymi współcześnie rozwiązaniami w tym obszarze oraz wzajemny ich wpływ jednych na drugie.

Kanały wpływu zmian klimatycznych na rynek pracy, zmiany na rynku pracy w ujęciu raportów instytucji międzynarodowych, wyniki empiryczne na rynku pracy w krajach UE na podstawie danych Eurostatu. Prognozy zmian na rynku pracy – globalnym, unijnym oraz w Polsce. Trendy zmian w zatrudnieniu, zawody przyszłości a edukacja. 

Gatunek ludzki charakteryzuje neuroróżnorodność, w ramach której istnieją dwie grupy: neutorypowi i neuroatypowi. Pierwsza grupa to, osoby, których funkcje i struktury mózgu, determinują typowy dla większości sposób percypowania świata i reagowania na niego. Do drugiej grupy należą osoby, których mózgi warunkują bardziej idiosynkratyczny sposób percypowania świata. W tej grupie znajdują się przede wszystkim osoby w spektrum autyzmu.

Autyzm jest genetycznie uwarunkowanym ludzkim wariantem neurologicznym. Autystyczne mózgi charakteryzują się szczególnie wysokim poziomem łączności synaptycznej i reaktywności. To sprawia, że subiektywne doświadczenie jednostki autystycznej staje się bardziej intensywne i chaotyczne niż u osób nie autystycznych: zarówno na poziomie czuciowo-ruchowym, jak i poznawczym, umysł autystyczny ma tendencję do rejestrowania większej ilości informacji, a wpływ każdego fragmentu informacji ma tendencję do bycia zarówno silniejszym i mniej przewidywalnym.

• Dyskusja na temat ludzkich zasobów, budujących społeczności – czego potrzebujemy by żyło się dobrze. Analogia do bioróżnorodności w omawianiu zasobów tkwiących a atypowych umysłach. Do czego może się przydać osoba neuroatypowa.
• Przypowiastki neuroróżnorodne pozwalające zrozumieć, że ludzkość potrzebuje różnych perspektyw dla budowania własnej komplementarności.
• Prezentacja definicji autyzmu w ujęciu normatywizującym, akcentującym jedynie odmienność ścieżki rozwojowej. Przeformułowanie rozumienia ASD z kategorii zaburzenia na kategorie odmienności.  
• Dyskusja na temat wykorzystania mocnych stron na swoich przykładach i odniesienie tego od mocnych stron osób neuroróżnorodnych.

Czy samochody autonomiczne to przyszłość, bez której nie damy rady, czy tylko technologiczna ciekawostka? Podczas wykładu dowiesz się, jak rozwijała się motoryzacja, co mówią statystyki wypadków i jakie przepisy regulują tę dziedzinę. Zajrzysz także „do środka” pojazdu autonomicznego, poznasz jego budowę — czujniki i strukturę oprogramowania — oraz usłyszysz o realnych problemach związanych z ich rozwojem. A to wszystko po to, by móc samodzielnie odpowiedzieć na pytanie: czy naprawdę potrzebujemy autonomicznych pojazdów?

Kluczowe pojęcia budżetowe: środki publiczne, dochody, wydatki i rozchody, deficyt/nadwyżka, dług publiczny, klasyfikacja budżetowa. Etapy procedury budżetowej: planowanie → uchwalenie ustawy budżetowej → wykonanie budżetu państwa.

Tematem zajęć jest przedstawienie procesu poczęcia, rozwoju wewnątrzmacicznego i narodzin człowieka jako doskonałego zjawiska natury, zaprogramowanego w sposób perfekcyjny, pełnego emocji, wzruszeń, miłości i wysiłku.

Rośliny doniczkowe to ozdoba wielu mieszkań – dodają zieleni, poprawiają nastrój i wpływają na jakość powietrza. Niestety, nie wszystkie są bezpieczne dla naszych pupili. W trakcie tej lekcji przyjrzymy się najczęstszym przypadkom zatruć kotów roślinami domowymi. Dowiemy się, które gatunki są szczególnie niebezpieczne, jakie objawy mogą sugerować zatrucie oraz jak postępować w sytuacji zagrożenia. Pokażemy również, jakie rośliny można bezpiecznie uprawiać w domu, dzieląc przestrzeń z kotem.

Lekcja ma charakter popularnonaukowy – łączy wiedzę z zakresu biologii, weterynarii i toksykologii z praktycznymi wskazówkami dla opiekunów zwierząt. Zajęcia prowadzi lekarz weterynarii z doświadczeniem dydaktycznym i klinicznym, który na co dzień zajmuje się toksykologią zwierząt towarzyszących.

Zapraszamy wszystkich miłośników zwierząt – szczególnie tych, którzy mają w domu kota lub planują go przygarnąć. To lekcja, która może uratować życie Twojemu pupilowi!

Spotkanie podzielone na dwie części o charakterze interdyscyplinarnym, łączące wiedzę z zakresu historii nauki oraz historii literatury. Tematem jest znajomość życia i twórczości polskich uczonych oraz pisarzy oświeceniowych w Rosji pooświeceniowej (pierwszej połowy XIX wieku) oraz ich oddziaływanie na naukę i kulturę rosyjską (myśl społeczna, historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo; rozwój przekładu literackiego oraz gatunków prozatorskich i poetyckich). Wykłady pokazują relacje polsko-rosyjskie w obszarze nauki i kultury oraz na kulturę polską jako kulturę-pośrednik w transferze filozofii, nauki i literatury zachodniej (w tym niemieckiej) do Rosji. Wykorzystane zostaną materiały opublikowane w czasopismach prowincjonalnych (m.in. charkowski „Ukrainskij Wiestnik”) i stołecznych (m.in. „Wiestnik Jewropy”).

Cz. 1 – Stanisław Staszic i Jan Śniadecki. Czy Staszic i Śniadecki byli w Rosji postaciami kontrowersyjnymi? Co Staszic sądził o Rosji i co rosyjscy oświeceni sądzili o Polsce? Kto to jest polihistor i czy w Polsce i Rosji byli polihistorzy? Co sądził Śniadecki o języku polskim i literaturze? Komu Rosjanie zawdzięczają znajomość filozofii Immanuela Kanta?

Cz. 2 – Ignacy Krasicki. Kto w Polsce i w Rosji pisał pierwsze powieści? Co to są Uwagi Krasickiego i czy były one znane Rosjanom? Co to jest esej? Co sądził Krasicki o dawnych drogach, wojskowych i o listach? Czy łatwo jest tłumaczyć utwory Krasickiego na język rosyjski? Jaka jest wymowa epigramatu Krasickiego Król i pisarze oraz czy obywatele Rosji zgadzali się z nią?

Spotkania pozwolą (w sposób nieoczywisty, w oparciu o ciekawostki) rzucić światło na podobieństwa i różnice w dziejach kultury i nauki polskiej i rosyjskiej.

Uczniowie wcielą się w rolę zespołów tworzących własne startupy. Każda grupa otrzyma pomysł na innowacyjny biznes i stanie przed jednym z największych wyzwań młodych firm – zdobyciem pieniędzy na rozwój.

Uczestnicy poznają główne źródła finansowania startupów (m.in. crowdfunding, dotacje, fundusze venture capital, aniołów biznesu, kredyty). W praktyczny sposób przeanalizują, które rozwiązania mogą pomóc firmie rozwinąć się szybciej, a które wiążą się z utratą kontroli nad projektem lub dużym ryzykiem finansowym.

W trakcie warsztatu zespoły będą podejmować decyzje dotyczące rozwoju swojego startupu, negocjować z „inwestorami” i mierzyć się z realistycznymi problemami młodych przedsiębiorców. Każda decyzja wpłynie na dalsze losy firmy – od spektakularnego sukcesu po ryzyko bankructwa.

Warsztat łączy elementy gry decyzyjnej, pracy zespołowej i praktycznej wiedzy ekonomicznej. Uczniowie dowiedzą się, skąd startupy zdobywają kapitał, jak inwestorzy oceniają pomysły biznesowe oraz dlaczego nawet świetny produkt nie zawsze gwarantuje sukces rynkowy.

Poznamy podstawowe definicję turystycznej bazy noclegowej. Zostanie przeprowadzona analiza czynników wpływających na rozmieszczenie miejsc noclegowych w Polsce. Wskazane zostaną uwarunkowania przyrodnicze i kulturowe wpływające na rozmieszczenia bazy noclegowej. Dodatkowo zostanie opisany system prawny regulujący usługi turystyczne w Polsce oraz planowane zmiany, jakie mają nastąpić. Zostaną wskazane również główne typy turystyki w Polsce, a także ich powiązania z rodzajem bazy noclegowej. Dodatkowo zostanie przeprowadzona analiza uwarunkowań ekonomiczno-organizacyjne wpływających na popyt turystyczny. Zostaną opisane sytuacje kryzysowe, które warunkują wielkość ruchu turystycznego, a także działalność dużych sieci hotelowych w Polsce. Omówione zostaną mechanizmy wsparcia dla turystyki na szczeblu centralnym, a także źródła wiedzy o danych statystycznych dotyczących liczebności oraz pojemności turystycznej bazy noclegowej w Polsce.

Learn how Natural Language Processing can transform user review texts into insights using the Orange data mining platform through simple, visual workflows and real examples.

Spotkanie podejmuje jeden z najważniejszych problemów współczesnej komunikacji – hejt i przemoc słowną w sieci. Podczas zajęć uczestnicy przyjrzą się temu, czym jest mowa nienawiści, jakie są jej formy oraz jakie konsekwencje – zarówno prawne, jak i społeczne – mogą wynikać z publikowania obraźliwych treści w Internecie. Warsztaty łączą elementy dyskusji, analizy rzeczywistych przykładów oraz krótkich ćwiczeń aktywizujących. Uczniowie dowiedzą się, czy działanie w sieci rzeczywiście oznacza bezkarność, jakie przepisy prawa regulują zachowania online oraz w jaki sposób można reagować na hejt – zarówno jako świadek, jak i osoba dotknięta przemocą. Ważnym elementem zajęć jest także refleksja nad odpowiedzialnością za słowo oraz budowanie empatii w komunikacji cyfrowej. Celem warsztatów jest nie tylko przekazanie wiedzy, ale przede wszystkim rozwijanie krytycznego myślenia, świadomości prawnej i społecznej oraz umiejętności bezpiecznego i odpowiedzialnego korzystania z Internetu. Uczestnicy wychodzą z zajęć z konkretnymi narzędziami i większą świadomością tego, że działania online mają realne skutki w świecie offline.

Izomery strukturalne to związki chemiczne posiadające identyczny wzór sumaryczny, lecz różniące się budową chemiczną, rozmieszczeniem grup funkcyjnych lub kolejnością połączeń atomów. Rozróżnianie takich związków stanowi istotne wyzwanie analityczne, szczególnie w analizie farmaceutyków, peptydów, metabolitów oraz związków biologicznie czynnych. W ostatnich latach coraz większe znaczenie w tym obszarze zyskuje elektroforeza kapilarna (Capillary Electrophoresis, CE), która dzięki wysokiej sprawności separacyjnej, krótkim czasom analizy i niewielkiemu zużyciu odczynników stanowi atrakcyjną alternatywę dla klasycznych technik chromatograficznych. CE jest techniką separacyjną opartą na różnicach w ruchliwości elektroforetycznej jonów w polu elektrycznym. Rozdział analitów zachodzi w cienkiej kapilarze kwarcowej wypełnionej elektrolitem roboczym. Na szybkość migracji wpływają przede wszystkim: stosunek ładunku do wielkości cząsteczki, stopień jonizacji, konformacja przestrzenna, oddziaływania z elektrolitem/dodatkami do fazy. Klasyczne techniki chromatograficzne (HPLC czy GC), nie zawsze umożliwiają skuteczne rozdzielenie izomerów bez stosowania specjalistycznych kolumn lub długiego czasu analizy. Elektroforeza kapilarna w tym zakresie ma kilka istotnych zalet: wysoka efektywność separacji, krótki czas analizy, małe zużycie próbek/rozpuszczalników, możliwość modyfikacji selektywności. Elektroforeza kapilarna stanowi nowoczesną i bardzo obiecującą metodę oznaczania izomerów strukturalnych. Dzięki wysokiej sprawności separacyjnej, elastyczności metodologicznej oraz możliwości sprzężenia ze spektrometrią mas technika ta znajduje coraz szersze zastosowanie w analizie farmaceutycznej, biochemicznej i bioanalitycznej.

Rozwój układu nerwowego to jeden z najbardziej złożonych i fascynujących procesów biologicznych, który decyduje o tym, jak postrzegamy świat, jak uczymy się, zapamiętujemy, reagujemy na zagrożenia i budujemy relacje społeczne. Choć większość z nas kojarzy badania nad mózgiem głównie z ludźmi, to w rzeczywistości wiele przełomowych odkryć zawdzięczamy niepozornej rybce – danio pręgowanemu (Danio rerio). Podczas pokazu skupimy się na trzech kluczowych aspektach rozwoju mózgu: 1. Proliferacja, migracja i różnicowanie komórek nerwowych, 2. Tworzenie połączeń synaptycznych, 3. Aktywność neuronalna i dojrzewanie sieci neuronalnych. 

U danio aktywność neuronalną można monitorować dzięki specjalnym barwnikom lub białkom fluorescencyjnym, które zmieniają intensywność świecenia w odpowiedzi na wzrost stężenia wapnia – a towarzyszy on impulsom nerwowym. Podczas pokazu uczestnicy poznają podstawowe i zaawansowane techniki obrazowania rozwoju mózgu. Uczniowie zobaczą eksperyment, w którym mózg danio reaguje na światło. Dzięki specjalnym nagraniom zobaczymy „na żywo”, jak pojedyncze neurony „rozmawiają” ze sobą, przesyłając sygnały i budując sieci komunikacyjne.

Mózg nie powstaje z dnia na dzień – to dynamiczna i wieloetapowa podróż od komórki do złożonej sieci komunikacyjnej. Dzięki danio pręgowanemu możemy nie tylko obserwować ten proces z bliska, ale także uczyć się, jak wspierać zdrowy rozwój mózgu i jak zapobiegać zaburzeniom neurologicznym i psychicznym. Podczas warsztatów uczestnicy nie tylko poznają teorię, ale także zobaczą prawdziwy rozwijający się mózg w akcji. Od fluorescencyjnych neuronów po aktywność mózgu pod wpływem światła – to wyjątkowa okazja, by zrozumieć, jak rodzi się nasza zdolność do myślenia, czucia i działania.

Wykład traktuje o wykorzystaniu poszczególnych typów materiałów wybuchowych w różnego rodzaju urządzeniach technicznych stosowanych przez wojsko. Szczególny nacisk położony jest na efektywność ich aplikacyjnego wykorzystania oraz na czynniki warunkujące jej maksymalizację.

Fake newsy, deepfake'i, algorytmy i bańki informacyjne – jak odróżnić prawdę od manipulacji? Podczas warsztatu nauczysz się weryfikować źródła, rozpoznawać dezinformację i krytycznie myśleć w świecie, gdzie AI zmienia zasady gry.

Warsztat ma na celu przybliżenie uczniom szkół ponadpodstawowych sposobów oceny jakości żywności. Podczas naszych lekcji festiwalowych uczniowie będą brać czynny udział w tzw. teście na daltonizm smakowy (rozpoznawania smaków podstawowych żywności). Zaplanowaliśmy również możliwość rozpoznawania zapachów różnych próbek żywności. W trakcie naszych warsztatów uczniowie będą również degustować serki homogenizowane oraz uczestniczyć w procesie tworzenia nowego aromatu tych produktów w taki sposób, aby był on zbliżony do wskazanego standardowego produktu. Zapraszamy serdecznie do wzięcia udziału w naszych lekcjach festiwalowych! 

Czy zastanawiałeś się kiedyś, co dokładnie widzi kierowca samochodu, gdy zbliżasz się do przejścia dla pieszych lub jedziesz rowerem po zmroku? Jako naukowiec zajmujący się percepcją wzrokową i bezpieczeństwem ruchu drogowego zapraszam Cię na wyjątkowe pokazy edukacyjne, które łączą wiedzę z praktycznym doświadczeniem. 

Podczas zajęć odkryjesz, czy kierowca zawsze Cię widzi w dynamicznych warunkach drogowych. Dowiesz się, dlaczego kierowca nie zawsze zauważa pieszego na czas oraz jak ograniczenia biologiczne – takie jak pole widzenia, czas reakcji czy adaptacja do światła i ciemności – wpływają na bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu.  Nie będzie to jednak zwykły wykład. W interaktywnych eksperymentach sam sprawdzisz, jak wygląda droga z perspektywy kierowcy – za dnia i po zmroku, w symulacji dobrych i trudnych warunków pogodowych. Przekonasz się, jak duże znaczenie mają elementy odblaskowe, kontrast ubioru oraz Twoje zachowanie na drodze. Zobaczysz również, jak łatwo można „zniknąć” z pola widzenia kierowcy i jakie błędy najczęściej prowadzą do niebezpiecznych sytuacji. Celem pokazów jest nie tylko przekazanie wiedzy, ale przede wszystkim rozwinięcie świadomości i odpowiedzialności. Bezpieczeństwo to nie przypadek – to efekt świadomych decyzji opartych na wiedzy i zrozumieniu. Niezależnie od tego, czy jesteś pieszym, rowerzystą czy pasażerem, masz realny wpływ na swoje bezpieczeństwo. 

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć zasady rządzące ruchem drogowym i nauczyć się, jak chronić siebie oraz innych – dołącz do nas. Nauka może dosłownie uratować życie. 

Podczas warsztatów uczniowie zapoznają się z zasadami organizacji oraz zakresem pomiarów i obserwacji pogodowych prowadzonych na stacji meteorologicznej (w ogródku meteorologicznym Zakładu Klimatologii WGSR UW). Zostaną także omówione podstawy organizacji własnej sieci meteorologicznych pomiarów terenowych. Przedstawione zostaną różne metody pomiarów i obserwacji terenowych, zależne od celu badania, liczby obserwatorów i sprzętu. Omówiona zostanie metoda pomiarów stacjonarnych i marszrutowa. Uczniowie poznają m.in. zasady wyboru punktów pomiarowych, określenia terminów wykonywania pomiarów. Zapoznają się ze sprzętem służącym do pomiarów, nauczą się jego obsługi. Uczestnicy warsztatów wykonają samodzielnie pomiary i obserwacje.  Poznają także zasady notacji wyników pomiarów i obserwacji, a także ich wstępnego opracowania. Podjęta zostanie także próba interpretacji uzyskanych wyników.