Uniwersytet Warszawski
| Typ | Tytuł | Opis | Dziedzina | Termin |
|---|---|---|---|---|
| Spotkanie festiwalowe | Zwiedzanie warszawskiego cyklotronu |
Pracownicy ŚLCJ oprowadzą Państwa po Laboratorium. Będzie można zobaczyć „serce” Laboratorium – czyli cyklotron, oraz usłyszeć o tym jak działa ten akcelerator. Zwiedzić będzie można też halę eksperymentów – czyli miejsce, do którego docierają wiązki ciężkich jonów przyspieszone w cyklotronie i gdzie, wykorzystując różnego rodzaju układy detektorów, prowadzi się badania z fizyki jądrowej (i nie tylko). Zwiedzanie laboratorium poprzedzone będzie pokazem filmu animowanego "Tajemniczy Świat Jąder Atomowych", który zabierze widza w podróż do mikroświata. Pokaże, jak odkryto istnienie jądra atomowego i jak badamy jego strukturę. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Czy problemowe korzystanie ze smartfonu ma związek z zaburzeniami funkcji poznawczych? |
Coraz częściej słyszymy, że nadmierne korzystanie ze smartfonów może „psuć mózg”, trwale pogarszać pamięć czy osłabiać koncentrację. Czy rzeczywiście tak jest? W prezentowanym projekcie badawczym sprawdzono, jak problemowe/nadmierne korzystanie ze smartfonu wpływa na funkcjonowanie młodych dorosłych – zarówno pod względem poznawczym (intelektualnym), jak i emocjonalnym. W badaniu udział wzięło 326 studentów. Uczestnicy odpowiadali na pytania dotyczące codziennego korzystania ze smartfonu, samopoczucia, jakości snu, poziomu stresu i trudności poznawczych. Część osób przeszła także szczegółowe badania neuropsychologiczne sprawdzające uwagę, pamięć roboczą i tzw. funkcje wykonawcze (m.in. elastyczność umysłową). Wyniki pokazały, że osoby intensywniej i bardziej problemowo korzystające ze smartfonów częściej odczuwały zmęczenie psychiczne, stres, obniżony nastrój i trudności w codziennych czynnościach wymagających sprawności poznawczej. Jednocześnie w obiektywnych testach neuropsychologicznych nie stwierdzono wyraźnego pogorszenia tych funkcji. Innymi słowy – badani częściej mieli poczucie, że funkcjonują gorzej, niż faktycznie wypadało to w testach. Badanie sugeruje, że negatywne skutki nadmiernego korzystania ze smartfonów mogą dotyczyć przede wszystkim subiektywnej sfery emocjonalnej, motywacyjnej i społecznej, a nie trwałego „uszkodzenia” zdolności poznawczych. Wykład będzie także okazją do dyskusji o tym, jak współczesne społeczeństwo postrzega wpływ technologii na zdrowie psychiczne oraz gdzie kończą się naukowe fakty, a tworzą pseudonaukowe narracje i mity zgodne z naszymi poglądami i oczekiwaniami. |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | Komunikacja w świecie wina, czyli: Jak łączyć badania lingwistyczne z podróżami po winnicach Europy? |
Spotkanie będzie poświęcone prezentacji wyników badań nad komunikacją w przemyśle winiarskim. Pokażemy, jak wyglądała od kuchni praca nad encyklopedią win musujących, która właśnie ukazała się drukiem. Spotkanie będzie połączeniem prezentacji wyników badań nad komunikacją w branży winiarskiej ze spotkaniem autorskim i prezentacją książki Piotra Nagórki i Marty Ręgowskiej: Sparkling Wines: The Equinox Guide for Wine Professionals and Connoisseurs. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | "Sto lat samotności" – pół wieku magii literackiej w oryginale i polskim przekładzie |
Wykład poświęcony będzie jednej z najważniejszych powieści XX wieku, jaką jest Sto lat samotności Gabriela Garcíi Márqueza, oraz jej niezwykłej podróży przez pięć dekad w polskim wydaniu. Podczas spotkania przyjrzymy się zarówno oryginałowi, jak i jego tłumaczeniu na język polski, analizując miejsce, jakie historia rodu Buendiów i mitycznego Macondo zajmuje w kontekście światowej literatury, a także jej wpływ na kolejne pokolenia czytelniczek i czytelników. Ponadto porozmawiamy o wyzwaniach związanych z tłumaczeniem estetyki realizmu magicznego, specyfice języka Garcíi Márqueza i kulturowych niuansach, które kształtowały recepcję powieści. Zastanowimy się również, dlaczego, mimo upływu lat, książka wciąż zachwyca, niezmiennie rezonuje z odbiorczyniami i odbiorcami oraz skłania do refleksji i kolejnych, coraz bardziej zaskakujących interpretacji. Zapraszamy na fascynującą podróż przez magiczny świat Stu lat samotności! |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Enzymy jako miejsca działania leków |
Enzymy to biologiczne katalizatory, cząsteczki, które przyspieszają przebieg reakcji chemicznych. Działają w każdym żywym organizmie, a bez ich aktywności nie jest możliwe życie. I chociaż utrata aktywności enzymów jest przyczyną wielu chorób u ludzi, to istnieją także liczne leki, których efekt terapeutyczny wynika z hamowania aktywności specyficznych enzymów. Wykład przybliży zagadnienia związane z enzymami jako celem działania leków. Zostaną omówione: pojęcie enzymu, rola fizjologiczna enzymów oraz konsekwencje utraty ich aktywności dla żywych organizmów. Słuchacze będą także mogli zapoznać się z wybranymi lekami, których celem działania są enzymy. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Srebrna gospodarka: Jak przygotować Polskę na erę długowieczności? |
Starzenie się społeczeństwa to nie tylko wyzwanie, ale przede wszystkim niewykorzystana szansa rozwojowa. Polska, według prognoz GUS, około 2050 roku znajdzie się w ścisłej czołówce najstarszych demograficznie krajów Europy. W jaki sposób możemy przekuć ten trend w impuls wzrostu gospodarczego i spójności społecznej? Odpowiedzią jest koncepcja srebrnej gospodarki – systemu gospodarczo-społecznego, który uwzględnia potrzeby i potencjał rosnącej populacji osób 60+. Podczas wykładu w ramach Festiwalu Nauki pokażę, że długowieczność to nie obciążenie dla systemu, lecz szansa na nowe rynki, usługi i innowacje społeczne. Jako prezeska Krajowego Instytutu Gospodarki Senioralnej (KIGS) oraz wykładowczyni na Wydziale Dziennikarstwa Informacji i Bibliologii Uniwersytetu Warszawskiego od lat łączę badania naukowe z praktycznymi rekomendacjami dla administracji i biznesu. W pierwszej części spotkania omówię najważniejsze filary srebrnej gospodarki: srebrny rynek pracy (aktywizacja zawodowa, mentoring międzypokoleniowy), srebrną konsumpcję (produkty i usługi przyjazne seniorom), technologie AgeTech (inteligentne domy, teleopieka) oraz srebrne usługi zdrowotne i opiekuńcze. Przedstawię konkretne przykłady wdrożeń z Polski i Europy. W drugiej części skoncentrujemy się na społecznych i komunikacyjnych aspektach przygotowań do długowieczności. Opowiem, w jaki sposób media kształtują wizerunek starości i jak dziennikarstwo może przeciwdziałać ageizmowi. Podzielę się wynikami badań, prowadzonych na macierzystym wydziale, nad kompetencjami informacyjnymi seniorów oraz wpływem dezinformacji na decyzje zdrowotne i finansowe osób starszych. Zastanowimy się wspólnie, jak edukacja międzypokoleniowa i odpowiedzialna komunikacja mogą budować kapitał społeczny na rzecz srebrnej transformacji. Wykład zakończy się otwartą dyskusją. Uczestnicy będą mogli zadać pytania, podzielić się swoimi obserwacjami i wspólnie poszukać odpowiedzi na pytanie: co każdy z nas – jako obywatel, przedsiębiorca, samorządowiec czy student – może zrobić, aby Polska mądrze przygotowała się na erę długowieczności. Zapraszam serdecznie – zarówno studentów, seniorów, przedstawicieli NGO, jak i wszystkich, którzy chcą spojrzeć na starość nie przez pryzmat kryzysu, ale szansy. |
Nauki społeczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zabawy naukowe dla najmłodszych i trochę starszych |
Najmłodsze dzieci (i te trochę starsze) mają spontaniczną potrzebę poznawania otaczającego je świata i przyrody, a więc nauka i ciekawość świata jest dla nich naturalna. W programie warsztatów przeznaczonych dla najmłodszych na pewno znajdzie się czas na obserwacje ulubionego przez dzieci, choć bardzo prostego wybuchu wulkanu oraz własnoręcznego stworzenia tęczy, a także kilka niespodziankowych eksperymentów. Zapraszamy najmłodszych i trochę starszych! Spotkanie pod patronatem Orlen S.A.
|
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Mózg od kuchni, czyli o tym jak to, co jemy i jak jemy wpływa na umysł i samopoczucie |
Wykład ma na celu przybliżenie zagadnień związanych z oddziaływaniem pomiędzy ośrodkowym układem nerwowym (OUN) i enterycznym układem nerwowym (ENS). To co i Przyjrzymy się działaniu nerwu błędnego, niektórym z neuroprzekaźników i hormonów (serotoninie, kortyzolowi), i mikrobiocie, czyli „dobrym” mikroorganizmom, które wspomagają układ immunologiczny w utrzymaniu równowagi w dynamicznie zmieniających się warunkach środowiska zewnętrznego, a co za tym idzie i wewnętrznego całego ciała, w tym mózgu. |
Nauki społeczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zwiedzanie warszawskiego cyklotronu |
Pracownicy ŚLCJ oprowadzą Państwa po Laboratorium. Będzie można zobaczyć „serce” Laboratorium – czyli cyklotron, oraz usłyszeć o tym jak działa ten akcelerator. Zwiedzić będzie można też halę eksperymentów – czyli miejsce, do którego docierają wiązki ciężkich jonów przyspieszone w cyklotronie i gdzie, wykorzystując różnego rodzaju układy detektorów, prowadzi się badania z fizyki jądrowej (i nie tylko). Zwiedzanie laboratorium poprzedzone będzie pokazem filmu animowanego "Tajemniczy Świat Jąder Atomowych", który zabierze widza w podróż do mikroświata. Pokaże, jak odkryto istnienie jądra atomowego i jak badamy jego strukturę. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Kolory z natury, jak rośliny barwią nasz świat |
Podczas wykładu przyjrzymy się substancjom odpowiedzialnym za barwy roślin oraz naturalnym barwnikom stosowanym w tkaninach, kosmetykach, farbach do włosów i żywności — od indyga nadającego kolor jeansom po hennę. Opowiemy o dawnych technikach barwierskich, o historii roślin, które stały się cennym towarem, oraz o współczesnym powrocie do naturalnych metod barwienia. Nie zabraknie także krótkiego spojrzenia na biochemię związków nadających roślinom ich niezwykłe kolory. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Robert Frost i John F. Kennedy: Czy Ameryka była gotowa na prezydenturę irlandzkiego katolika? |
Jest mroźny styczeń 1961 roku. Trwa ceremonia zaprzysiężenia prezydenta Johna Fitzgeralda Kennedy’ego, podczas której Robert Frost ma wygłosić wiersz inauguracyjny. Sędziwy poeta próbuje przeczytać przygotowany specjalnie na tę okazję utwór, lecz czy to z powodu oślepiającego słońca, czy to wskutek obezwładniającej tremy zadanie okazuje się niemożliwym do wykonania. Frost decyduje się wyrecytować z pamięci jeden ze swoich starszych wierszy. Jednak jego prywatny, zapomniany na lata notatnik, którego używał w okresie, gdy pracował nad wierszem inauguracyjnym, krył znacznie mroczniejszą i bardziej fascynującą historię, rzucającą nowe światło na ten ważny moment w dziejach Stanów Zjednoczonych. Odnaleziony niedawno szkic wiersza z tego brulionu czyta się dziś niemal jak straszliwe proroctwo. Frost opisał w nim postać „milorda” – symbolizującego Kennedy’ego – którego czeka szafot. Obraz ten, który zrodził się wyobraźni poety na trzy lata przed zamachem w Dallas, nie był jasnowidzeniem. Frost rozumiał, że sytuacja, w której irlandzki katolik wprowadza się do Białego Domu, musiała budzić silny lęk w społeczeństwie amerykańskim. Dla Amerykanów i samego Frosta JFK był kimś obcym—intruzem w protestanckiej Ameryce. Poeta przeczuwał, że wybór Kennedy’ego może wywołać w narodzie moralną panikę i gwałtowną reakcję obronną. W jego zapiskach można doszukać się brutalnych metafor. Sugeruje na przykład, że relacja narodu z nowym prezydentem przywodzi na myśl zachowanie samicy modliszki pożerającej partnera w akcie miłości zmieszanej z nienawiścią. Frost widział jednak w tym mezaliansie szansę na otwarcie się narodu na nowość i „twórczą infekcję”, która mogłaby odmienić Amerykę. Odkrycie to pokazuje inne oblicze Frosta. Ten „poczciwy staruszek” i amerykańska narodowa ikona jawi się jako czujny krytyk społeczny, rozumiejący, że pod powierzchnią politycznego święta pulsują niebezpieczne instynkty społeczne i strach przed innością. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Wieczór z astronomią w Ostrowiku |
Wyjazd do astronomicznej stacji obserwacyjnej w Ostrowiku pod Warszawą. Na miejscu będzie można wziąć udział w wycieczce po Układzie Słonecznym, zobaczyć teleskop, posłuchać wykładów na tematy astronomiczne. Nastepnie planowane są pokazy nieba i ognisko.
|
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Między psychologią a fizjologią. Jak zapach wpływa na organizm człowieka? |
Zapach to niewidzialny język, którym opisujemy świat poza tym co widzialne i słyszalne. Informacja o zapachu trafia prosto do obszarów w naszym mózgu, gdzie powstają emocje i zapisywane są wspomnienia. Dzięki temu przyjemny aromat może błyskawicznie przywołać wspomnienia z dzieciństwa lub poprawić nasz nastrój. Od wieków zapachy wykorzystywano w rytuałach i medycynie, a dziś nauka coraz dokładniej wyjaśnia ich działanie. Współczesne badania pokazują, że aromaty w postaci olejków eterycznych pozyskanych z roślin lub pojedynczych - zarówno naturalnych, jak i syntetycznych - cząsteczek zapachowych mogą nas uspokajać, pobudzać lub poprawiać nastrój. Na spotkaniu zastanowimy się, jakie są fizjologiczne i psychologiczne podstawy działania zapachów oraz które aromaty mogą oddziaływać na nas najintensywniej. Powąchamy także niektóre olejki eteryczne wspomniane w prelekcji i sprawdzimy, jak na nas wpływają. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Zwiedzanie warszawskiego cyklotronu |
Pracownicy ŚLCJ oprowadzą Państwa po Laboratorium. Będzie można zobaczyć „serce” Laboratorium – czyli cyklotron, oraz usłyszeć o tym jak działa ten akcelerator. Zwiedzić będzie można też halę eksperymentów – czyli miejsce, do którego docierają wiązki ciężkich jonów przyspieszone w cyklotronie i gdzie, wykorzystując różnego rodzaju układy detektorów, prowadzi się badania z fizyki jądrowej (i nie tylko). Zwiedzanie laboratorium poprzedzone będzie pokazem filmu animowanego "Tajemniczy Świat Jąder Atomowych", który zabierze widza w podróż do mikroświata. Pokaże, jak odkryto istnienie jądra atomowego i jak badamy jego strukturę. |
Nauki fizyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Do zakochania jeden krok, czyli o miłości okiem biochemika |
Przyspieszone bicie serca, zarumienione policzki, „motyle w brzuchu”, ale też uczucie niepokoju, spocone dłonie, bezsenność - kiedy się zakochujemy towarzyszą nam różnorodne reakcje fizyczne i emocjonalne. Miłość opiera się na skomplikowanej sieci mechanizmów neurobiologicznych i biochemicznych. W trakcie spotkania zgłębimy biologiczne podstawy miłości, koncentrując się na roli kluczowych hormonów i neuroprzekaźników. Dopamina, oksytocyna, wazopresyna czy serotonina to tylko niektóre z nich. Spróbujemy znaleźć odpowiedzi na pytania: jaki wpływ mają te przekaźniki na różne aspekty miłości? Co sprawia, że czujemy zainteresowanie drugą osobą, zanim jeszcze zdążymy zamienić z nią słowo? Jak chwilowe zauroczenie przekształca się w trwałą więź? Czy miłość romantyczna różni się biologicznie od miłości rodzicielskiej, czy też opiera się na tych samych mechanizmach? Na wykład zapraszam wszystkich, którzy chcieliby dowiedzieć się więcej o miłości z naukowego, a precyzyjniej z biochemicznego, punktu widzenia. |
Nauki biologiczne |
|
| Lekcja festiwalowa | O czym opowiada Twoje nazwisko? |
Nazwisko może sporo powiedzieć o naszych korzeniach i przodkach. Jest ilustracją pochodzenia społecznego danej osoby, jej tła kulturowego i etnicznych korzeni. W trakcie warsztatów zostaną poruszane następujące zagadnienia:
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | O co się spinamy? Gra o polaryzacji społecznej |
Procesy polaryzacji są źródłem coraz liczniejszych napięć, mających destrukcyjny wpływ na społeczeństwo i stan demokracji. Jak do tego dochodzi? Dlaczego oddalamy się od siebie, skąd biorą się tak duże różnice? W trakcie rozegramy grę, która bazuje na mechanizmach prowadzących do polaryzacji społecznej. Podczas spotkania chcemy też opowiedzieć o polaryzacji, o tym, czym jest i jak można ją rozpoznać, a także o tym, co wpływa na tworzenie się w społeczeństwie głębkich podziałów. Chciałybyśmy też zachęcić do zastanowienia się i dyskusji o tym, jak procesy, o których będziemy rozmawiać, przejawiają się w naszym codziennym życiu. Warsztat i gra edukacyjna, na której bazuje, zostały przygotowane w trakcie międzynarodowego projektu edukacyjnego Action for Interactive Anti-Polarisation Learning Experiences for a Better Democracy (ActIPLEx, socialpolarisation.eu/pl). Celem projektu jest zwalczanie społecznej polaryzacji wśród młodych ludzi poprzez edukację na temat tego procesu i jego mechanizmów oraz uświadamianie zagrożeń z nią związanych. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Język hindi i pismo dewanagari |
W prosty sposób przybliżymy Wam główny język Indii, który jest trzecim najczęściej używanym językiem świata, po angielskim i chińskim. Osoby uczestniczące opanują podstawowe zwroty i zobaczą, jak działa pismo dewanagari. Hindi to język indoeuropejski, a więc daleko spokrewniony z polskim, dlatego jego wymowa nie jest zazwyczaj dużym wyzwaniem dla Polaków. W hindi mówi na co dzień ponad pół miliarda ludzi, a kolejne kilkaset milionów zna go na poziomie komunikatywnym. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Kulturowe podróże. Warsztaty nauki koreańskiego alfabetu hangeul |
Warsztaty poświęcone nauce alfabetu hangeul i etykiety koreańskiej dla dzieci i młodzieży mają na celu wprowadzenie uczestników w świat języka i kultury koreańskiej w sposób interesujący i interaktywny. Uczestnicy poznają alfabetu hangeul, który jest unikalnym systemem pisma. Nauczą się rozpoznawać i odczytywać litery, jak również pisać je poprawnie. Mogą również ćwiczyć wymowę i słownictwo związane z poszczególnymi literami. Etykieta koreańska ma duże znaczenie w społeczeństwie koreańskim, więc uczestnicy będą uczyć się podstawowych zwrotów grzecznościowych, takich jak „annyonghaseyo” (dzień dobry), „kamsahamnida” (dziękuję) czy „mianhamnida” (przepraszam). Będą rozpoznawać także różnice w użyciu zwrotów w zależności od wieku i statusu rozmówcy. Dzięki warsztatom, uczestnicy będą mieć okazję poznać różne aspekty kultury Korei, co pozwoli im lepiej zrozumieć język i etykietę.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Mówimy po turecku |
Lekcja przeznaczona jest dla osób nieznających języka tureckiego. Na wstępie zostanie przedstawiona krótka historia języka tureckiego używanego w Turcji na tle innych języków tureckich (turkijskich). Język turecki używany w Republice Tureckiej należy do oguzyjskiej grupy języków tureckich. Wraz z migracją Turków na obecnie zamieszkiwanym przez nich terenem Azji Mniejszej i części Półwyspu Bałkańskiego ulegał wielu modyfikacjom. Wraz z przyjęciem przez Turków islamu zapisywany był alfabetem arabskim. Od roku 1928 Turcy posługują się alfabetem łacińskim dostosowanym do wymowy tureckich samogłosek i spółgłosek. Następnie omówienie struktury języka tureckiego i jego cech charakterystycznych. Język turecki jest językiem aglutynacyjnym, czyli opiera się na przyłączaniu końcówek do rdzenia. W języku tym występują zarówno sufiksy słowotwórcze, deklinacyjne, jak i koniugacyjne. W języku tym nie ma gramatycznej kategorii rodzaju. Istnieją konstrukcje wyrażające posiadanie będące odpowiednikiem polskiego ‘mieć’, np. ‘mam kota’ – ‘mój kot istnieje’, dlatego też najważniejszą konstrukcją w języku tureckim jest posesywność wyrażana przez końcówki dzierżawcze. Podstawową częścią zajęć będzie prezentacja alfabetu, nauka przedstawiania się, powitania o różnej porze dnia, pożegnania, pytania o imię, narodowość, wiek, rodzeństwo. Tym samym zostaną przedstawione liczebniki, nazwy kilku krajów i języków, jakie w danych państwach są używane. Na zakończenie podane zostaną podstawowe zwroty grzecznościowe, zarówno te, z jakimi mamy do czynienia w języku polskim, jak i te, które charakterystyczne są dla języka tureckiego, a których użycie wymagane jest przez turecki savoir vivre. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Odpowiedzialność nieletnich w prawie karnym |
Uczniowie poznają podstawowe zagadnienia związane z odpowiedzialnością nieletnich w prawie karnym zarówno na podstawie Kodeksu Karnego, jak i na podstawie Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Te zagadnienie uznałyśmy za przydatne uczniom, jako że zasadnicza odpowiedzialność karna zaczyna się dopiero od 17 lat, a wiedza na temat konsekwencji łamania prawa i demoralizacji nieletnich u większości sprowadza się do “kuratora” i “poprawczaka”. Nasza formuła zajęć obejmuje przede wszystkim aktywne metody nauczania. Nie jest to typowy wykład, uczestnicy na podstawie otrzymanych materiałów sami rozwiążą problemy prawne i aktywnie przyswoją wiedzę. W ramach zajęć przedstawimy pokrótce ogólne zasady odpowiedzialności karnej, skupiając się na wieku sprawcy. Uczniowie dowiedzą się na podstawie praktycznych przykładów, za jakie czyny mogą odpowiadać już w wieku 14, 15 czy 16 lat jak dorośli. Przedstawimy też zagadnienie demoralizacji, jako podstawy odpowiedzialności z Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Pokażemy, jakie środki mogą być stosowane przez sąd rodzinny, dzięki czemu uczestnicy poznają prawny aspekt “poprawczaka” jako środka poprawczego “zakład poprawczy”. Dodatkowo omówimy uprawnienia przysługujące nieletnim w sądzie. Oczywiście mamy nadzieję, że te zagadnienia nie okażą się bezpośrednio przydatne uczniom:), ale pomogą im też lepiej zorientować się w otaczającej ich rzeczywistości prawnej i oceniać pojawiające się w mediach doniesienia. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Tajemnice pogody |
Wykład poświęcony jest pogodzie, sposobom jej badania i prognozowania. Najmłodsi słuchacze dowiedzą się, co to właściwie jest pogoda i czym różni się ona od klimatu, a także poznają jej elementy. Zaprezentowane zostaną wybrane przyrządy meteorologiczne służące do pomiaru pogody. W czasie spotkania prowadzący wyjaśni, dlaczego pogoda ulega ciągłym zmianom i w jaki sposób powstają opady. Przedstawione zostaną przykłady najciekawszych i najbardziej efektownych zjawisk atmosferycznych, a także metodyka tworzenia prognoz pogody. Na zakończenie uczestnicy odkryją proste sposoby przepowiadania zmian pogody, które można stosować na co dzień. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Język i kultura Korei – pierwsze spotkanie z Koreą |
Lekcja przeznaczona jest dla osób nieznających języka koreańskiego i będzie składać się z następujących części. Na początku zostaną przedstawione najważniejsze informacje na temat historii języka koreańskiego. Następnie omówione zostaną jego najbardziej charakterystyczne cechy: własny alfabet Hangeul, w którym litery łączą się w bloki sylabowe, typowy szyk zdania (podmiot–dopełnienie–czasownik, SOV), partykuły określające funkcję wyrazów w zdaniu oraz system poziomów grzeczności. Ostatnia część zajęć będzie poświęcona prezentacji alfabetu, nauce przedstawiania się, powitań i pożegnań, a także zadawania pytań o imię i narodowość. Na zakończenie zostaną przedstawione informacje dotyczące kontekstu kulturowego komunikacji z Koreańczykami, w tym sytuacji, w których „tak” może oznaczać „nie”.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jikoshо̄kai, czyli jak się przedstawić po japońsku |
Na lekcji pokazowej wykorzystane zostaną zarówno klasyczne, jak i nowoczesne metody nauczania. Uczestnicy otrzymają karty pracy, na których będą zapisywać jikoshо̄kai, czyli ‘przedstawienie się’. Podamy nasze imię i nazwisko (lektorka zapisze je dla uczestników japońskim sylabariuszem - katakaną), a także kraj i miasto pochodzenia. Nauczymy się liczyć do stu (ale spokojnie, będzie nam potrzebne tylko dziesięć słówek! |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Marhaban ‒ minirozmówki oraz wprowadzenie do pisma i fonetyki arabskiej |
Język arabski jest językiem urzędowym w ponad dwudziestu krajach oraz jednym z sześciu oficjalnych języków ONZ. Liczbę jego rodzimych użytkowników ‒ posługujących się na co dzień rozmaitymi odmianami dialektalnymi i mieszkających przede wszystkim na Bliskim Wschodzie i w Północnej Afryce ‒ szacuje się na 360 mln. Różny poziom znajomości języka arabskiego prezentują również niearabscy muzułmanie. Język arabski jest zatem kluczem do poznania nie tylko bogatej kultury arabskiej, lecz także różnorodnych kultur muzułmańskich, zarówno w ich wymiarze historycznym, jak i współczesnym. Bez znajomości języka arabskiego nie sposób także zrozumieć skomplikowanej sytuacji politycznej, społecznej i gospodarczej na Bliskim Wschodzie i w Północnej Afryce, o której polskie media donoszą często w upraszczający, a czasami wręcz nierzetelny sposób. Celem lekcji jest uświadomienie słuchaczom specyficznej sytuacji językowej w świecie arabskim, jak również zapoznanie ich z najpopularniejszymi zwrotami w arabskim języku literackim oraz jego wybranych dialektach. Te swoiste minirozmówki staną się punktem wyjścia dla zaprezentowania podstawowych informacji na temat pisma i fonetyki arabskiej, z uwzględnieniem jej geograficznego zróżnicowania. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O regułach wyborów |
W demokracjach staramy się podejmować niektóre decyzje wspólnie - w tym celu wybieramy w powszechnych wyborach swoich przedstawicieli. Ale to, w jaki sposób mamy ich wybierać nie jest takie oczywiste - wybierać można na różne sposoby. To też decyzja, którą trzeba podjąć, projektując system wyborczy i reguły podejmowania zbiorowych decyzji. Podczas lekcji porozmawiamy o różnych systemach wyborczych - proporcjonalnych, większościowych, mieszanych - o ich wadach i zaletach, o gerrymanderingu, turystyce wyborczej i innych paradoksach związanych z wyborami. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O co się spinamy? Gra o polaryzacji społecznej |
Procesy polaryzacji są źródłem coraz liczniejszych napięć, mających destrukcyjny wpływ na społeczeństwo i stan demokracji. Jak do tego dochodzi? Dlaczego oddalamy się od siebie, skąd biorą się tak duże różnice? W trakcie rozegramy grę, która bazuje na mechanizmach prowadzących do polaryzacji społecznej. Podczas spotkania chcemy też opowiedzieć o polaryzacji, o tym, czym jest i jak można ją rozpoznać, a także o tym, co wpływa na tworzenie się w społeczeństwie głębkich podziałów. Chciałybyśmy też zachęcić do zastanowienia się i dyskusji o tym, jak procesy, o których będziemy rozmawiać, przejawiają się w naszym codziennym życiu. Warsztat i gra edukacyjna, na której bazuje, zostały przygotowane w trakcie międzynarodowego projektu edukacyjnego Action for Interactive Anti-Polarisation Learning Experiences for a Better Democracy (ActIPLEx, socialpolarisation.eu/pl). Celem projektu jest zwalczanie społecznej polaryzacji wśród młodych ludzi poprzez edukację na temat tego procesu i jego mechanizmów oraz uświadamianie zagrożeń z nią związanych. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Jak nie zgubić się na górskim szlaku, czyli co turysta powinien wiedzieć o mapach? |
Wychodząc w góry bez odpowiedniego przygotowania i dogłębnej znajomości terenu, nietrudno o zgubienie się. Warunki atmosferyczne w górach bywają bardzo zmienne - gwałtowne załamania pogody, nagła mgła ograniczająca widoczność do zaledwie kilku metrów, czy szybko zapadający zmrok sprawiają, że dobra nawigacja to podstawa sprawnego i bezpiecznego przemieszczania się w zróżnicowanym terenie. Choć w dzisiejszych czasach powszechnie polegamy na nowoczesnej elektronice, warto pamiętać, że w górach zasięg sieci komórkowej i sygnał GPS często całkowicie znikają. Dodatkowo, warto pamiętać, że w niesprzyjających warunkach (szczególnie zimą, przy ujemnych temperaturach i silnym wietrze) bateria w telefonie czy zegarku potrafi rozładować się w mgnieniu oka. Z tego powodu nie można opierać swojego bezpieczeństwa wyłącznie na jednym urządzeniu. Warto więc znać podstawy czytania map obszarów górskich, aby w każdej sytuacji móc się łatwo zlokalizować w terenie. W trakcie lekcji uczniowie poznają różne aplikacje mapowe (z uwzględnieniem tych działających w trybie offline) oraz ratunkowe przydatne na obszarach górskich, a także kluczowe elementy, na które warto zwrócić uwagę na tradycyjnych papierowych mapach. Poruszone zostaną między innymi tematy umiejętności odczytywania wysokości z poziomic, oceny nachylenia terenu, klasyfikacja barwna szlaków turystycznych, czy też kwestia szacowania długości wycieczki na podstawie odległości oraz stopnia przewyższenia na trasie (uczniowie dowiedzą się, dlaczego w górach nie mierzy się odległości wyłącznie w kilometrach, i jak prawidłowo kalkulować czas przejścia). |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O czym opowiada Twoje nazwisko? |
Nazwisko może sporo powiedzieć o naszych korzeniach i przodkach. Jest ilustracją pochodzenia społecznego danej osoby, jej tła kulturowego i etnicznych korzeni. W trakcie warsztatów zostaną poruszane następujące zagadnienia:
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Czy Polacy mogą zrozumieć język ukraiński? Ciekawostki o języku i kulturze Ukrainy |
Czy język ukraiński jest naprawdę trudny? A może Polacy rozumieją więcej, niż im się wydaje? Podczas interaktywnej lekcji uczestnicy spróbują samodzielnie odgadnąć znaczenie ukraińskich słów i wyrażeń oraz odkryją podobieństw między językiem polskim i ukraińskim.
Uczniowie będą uczestniczyć w krótkich quizach językowych oraz interaktywnych zadaniach, dzięki którym przekonają się, że język ukraiński może być jednocześnie bliski, zrozumiały i interesujący. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Lekcja języka bengalskiego |
Polacy rzadko mają świadomość istnienia bengalskiego, mimo że jest to jeden z najczęściej używanych języków świata. Jednocześnie rośnie w Polscy liczba migrantów, dla których jest to ich język rodzimy. Bengalski jest językiem indoeuropejskim i niezbyt trudnym do nauki dla Polaków pod względem wymowy i gramatyki. Obszar jego użytkowania to najdalej wysunięty na wschód region mówiący w jednym z języków indoeuropejskich. Na bazie języka bengalskiego powstała bogata kultura z wielowiekową tradycją literacką, muzyczną, teatralną i filmową. Indie i Azja Południowa do tej pory tylko raz mogły cieszyć się z literackiej nagrody Nobla – dostał ją piszący po bengalsku Rabindranath Tagore. Bengalczycy dostawali też dwukrotnie nagrodę Nobla w dziedzinie ekonomii i raz pokojowego Nobla. Bengali ma odrębny system pisma (używany też przez języki asamski i meitei) i podczas lekcji uczestnicy będą mogli samodzielnie spróbować zapisać wybrane znaki pisma.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Odpowiedzialność nieletnich w prawie karnym |
Uczniowie poznają podstawowe zagadnienia związane z odpowiedzialnością nieletnich w prawie karnym zarówno na podstawie Kodeksu Karnego, jak i na podstawie Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Te zagadnienie uznałyśmy za przydatne uczniom, jako że zasadnicza odpowiedzialność karna zaczyna się dopiero od 17 lat, a wiedza na temat konsekwencji łamania prawa i demoralizacji nieletnich u większości sprowadza się do “kuratora” i “poprawczaka”. Nasza formuła zajęć obejmuje przede wszystkim aktywne metody nauczania. Nie jest to typowy wykład, uczestnicy na podstawie otrzymanych materiałów sami rozwiążą problemy prawne i aktywnie przyswoją wiedzę. W ramach zajęć przedstawimy pokrótce ogólne zasady odpowiedzialności karnej, skupiając się na wieku sprawcy. Uczniowie dowiedzą się na podstawie praktycznych przykładów, za jakie czyny mogą odpowiadać już w wieku 14, 15 czy 16 lat jak dorośli. Przedstawimy też zagadnienie demoralizacji, jako podstawy odpowiedzialności z Ustawy o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich. Pokażemy, jakie środki mogą być stosowane przez sąd rodzinny, dzięki czemu uczestnicy poznają prawny aspekt “poprawczaka” jako środka poprawczego “zakład poprawczy”. Dodatkowo omówimy uprawnienia przysługujące nieletnim w sądzie. Oczywiście mamy nadzieję, że te zagadnienia nie okażą się bezpośrednio przydatne uczniom:), ale pomogą im też lepiej zorientować się w otaczającej ich rzeczywistości prawnej i oceniać pojawiające się w mediach doniesienia. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Perski starter pack - rozszyfruj alfabet i przedstaw się po persku |
Na początku zastanowimy się, dlaczego można powiedzieć, że język perski jest dalekim krewnym języka polskiego i spróbujemy odnaleźć dostrzegalne podobieństwa w tych dwóch językach. Następnie przejdziemy do krótkiego, praktycznego ćwiczenia, w którym uczestnicy spróbują rozpoznać w języku polskim słowa mające swoje źródło w perskim. W dalszej części lekcji przeniesiemy się na mapę świata żeby zobaczyć, gdzie współcześnie używany jest język perski. Uczestnicy dowiedzą się, w jakich krajach się nim mówi, jakie są jego odmiany oraz jaką rolę pełni w kulturze. Po tym wprowadzeniu przejdziemy do głównej części zajęć, czyli nauki alfabetu perskiego. Uczestnicy poznają podstawowe litery i znaki diakrytyczne używane do zapisu krótkich samogłosek. Zwrócimy uwagę na różnice między alfabetem perskim a łacińskim, a także na kierunek pisania i specyfikę łączenia liter. Po wprowadzeniu do alfabetu, przejdziemy do ćwiczeń praktycznych o rosnącym stopniu trudności. Między innymi uczestnicy spróbują rozpoznawać i odczytywać proste słowa i zapisać swoje imię po persku. Ostatnią częścią lekcji będzie nauka kilku przydatnych zwrotów w języku perskim umożliwiających przestawienie się, powiedzenie skąd jesteśmy czy zapytanie o samopoczucie. Całość zakończy się podsumowaniem zdobytej wiedzy oraz możliwością zadania pytań.
|
|
|
| Lekcja festiwalowa | Prawa pacjenta |
Zostaną omówione najważniejsze prawa pacjenta, w szczególności prawo pacjenta do informacji, do wyrażenia zgody, do dokumentacji medycznej oraz do intymności i godności. Spotkanie bazuje na analizie regulacji prawnych, orzecznictwie oraz sprawozdaniach Rzecznika Praw Pacjenta. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | „Cyfrowa archeologia” gospodarki: jak współczesna technologia pomaga ekonomistom badać historię |
Czy współczesne narzędzia oparte na sztucznej inteligencji mogą pomóc odkrywać tajemnice sprzed 150 lat? Czy z zakurzonych ksiąg parafialnych da się odtworzyć życie zwykłych ludzi, ich zawody, migracje i poziom zamożności? Niniejszy wykład daje okazję do zobaczenia, jak współcześni ekonomiści i historycy zamieniają się w cyfrowych archeologów. Zamiast łopat używają sztucznej inteligencji, modeli językowych i analizy ogromnych zbiorów danych, by „wykopać” informacje ukryte w starych dokumentach. Dzięki technologii rozpoznawania dawnego pisma ręcznego komputery potrafią dziś odczytywać XIX-wieczne księgi metrykalne i przekształcać je w dane, które można analizować niemal jak współczesne statystyki. To pozwala sprawdzić m.in.: To opowieść o tym, jak nowe technologie pomagają zadawać historii zupełnie nowe pytania — i jak AI może stać się narzędziem do odkrywania przeszłości. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O regułach wyborów |
W demokracjach staramy się podejmować niektóre decyzje wspólnie - w tym celu wybieramy w powszechnych wyborach swoich przedstawicieli. Ale to, w jaki sposób mamy ich wybierać nie jest takie oczywiste - wybierać można na różne sposoby. To też decyzja, którą trzeba podjąć, projektując system wyborczy i reguły podejmowania zbiorowych decyzji. Podczas lekcji porozmawiamy o różnych systemach wyborczych - proporcjonalnych, większościowych, mieszanych - o ich wadach i zaletach, o gerrymanderingu, turystyce wyborczej i innych paradoksach związanych z wyborami. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Artystyczne krajobrazy Europy |
Czy krajobrazy widoczne na słynnych obrazach naprawdę istnieją? Dlaczego Leonardo da Vinci umieścił Monę Lisę na tle tajemniczego pejzażu i czy można dziś odnaleźć to miejsce? Czy Rafael i Perugino malowali rzeczywiste świątynie, czy raczej idealne wizje renesansowej przestrzeni? Wystąpienie poświęcone będzie relacjom między krajobrazem, sztuką i dziedzictwem kulturowym Europy. Punktem wyjścia stanie się pytanie o moment, w którym krajobraz przestał pełnić jedynie funkcję tła i stał się istotnym elementem malarskiej narracji oraz nośnikiem znaczeń kulturowych i symbolicznych. Omówione zostaną wybrane przykłady z historii sztuki europejskiej w kontekście relacji między obserwacją rzeczywistej przestrzeni a artystyczną kreacją. Poruszone zostanie również zagadnienie współczesnego oddziaływania sztuki na postrzeganie miejsc i krajobrazów kulturowych Europy. Wiele |
|
|
| Spotkanie festiwalowe | Jak nie zginąć w gąszczu aplikacji? Strategie uczenia się języków obcych w świecie cyfrowego szumu |
W dobie powszechnej cyfryzacji, nauka języka obcego przestała być kojarzona wyłącznie z podręcznikiem i klasą. Tradycyjne metody ustępują miejsca nowoczesnemu podejściu, w W trakcie spotkania przyjrzymy się ewolucji strategii językowych: od klasycznych technik zapamiętywania, po współczesne modele strategicznej samoregulacji. Omówimy, jak środowisko cyfrowe modyfikuje ludzkie procesy poznawcze i dlaczego we współczesnym świecie uczeń staje się „architektem” własnego procesu kształcenia. W świecie, gdzie każda Główne punkty spotkania: Prelekcja oparta jest na współczesnych badaniach glottodydaktycznych i psychologii edukacyjnej. Wydarzenie ma na celu przekazanie wiedzy teoretycznej oraz przedstawienie
|
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Smród z Twoich ust nazywają mową - jak obrażano w literaturze, kulturze i polityce Iranu |
Kultura Iranu często kojarzy się obserwatorom z jednej strony z wyrafinowaną literaturą, z drugiej zaś z surową religijnością. Buduje to obraz z jednej strony biesiad przy winie w ogrodach, pałacach i ruinach magów, z drugiej zaś postu i modlitwy. Tymczasem na mozaikę, którą stanowi kultura Iranu, składa się znacznie więcej elementów. Jednym z nich są obelgi, nie tylko w znaczeniu wulgaryzmów, ale ogólnie wypowiedzi mających komuś sprawić przykrość. Oczywiście występują one chyba w każdej kulturze, Iran nie jest tu wyjątkiem, a obelgi od wieków używane są stosunkowo powszechne zarówno w życiu codziennym, jak i w literaturze, polityce i innych przejawach kultury. W ramach wykładu przyjrzymy się przykładom obelg perskich w języku polityki, dyplomacji, w starciach bohaterów literackich, a także w polemicznych czy wprost obraźliwych utworach poetyckich i prozatorskich. Zobaczymy, do jakich sfer życia sięgano, by komuś ubliżyć, a także szerzej, jakich środków w tym celu używano. Poznamy obraźliwe sformułowania używane przez średniowiecznych poetów, a także te, po które sięgali autorzy dwudziestowieczni. Zobaczymy obelgi w tekstach satyrycznych, w wypowiedziach polityków, a także w korespondencji między monarchami. Spojrzymy też na niektóre współczesne wypowiedzi w mediach społecznościowych. Zobaczymy, że związane z obelgami zjawiska, które niekiedy uznajemy za niemal wyjątkowo polskie, bądź przynależne czasom współczesnym, zachodziły i zachodzą w różnych epokach i społecznościach.
|
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Krystalizacja białka |
Znajomość struktury przestrzennej białek pozwala zrozumieć procesy biologiczne, na najbardziej podstawowym, atomowym poziomie: sposób w jaki przebiegają reakcje katalizowane przez enzymy; sposób w jaki białka oddziałują z innymi białkami i małymi cząsteczkami; itp. Znajomość struktury, miejsc aktywnych lub wiążących w białkach, pozwala na zrozumienie ich specyficzności substratowej i zaprojektowanie cząsteczek lepiej z nimi oddziałujących, np. potencjalnych leków. W krystalografii rentgenowskiej białek największym wyzwaniem jest pierwszy etap na drodze do uzyskania struktury, czyli otrzymanie dobrze rozpraszającego kryształu białka, co będzie tematem poniższych ćwiczeń. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Rodzinna biblioteka Krzysztofa Kamila Baczyńskiego w BUW |
Lwia część tego, co przetrwało z niezwykłej rodzinnej biblioteki Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, znajduje się obecnie w BUW. Jakkolwiek od dawna wiedziano, że księgozbiór ten trafił to Biblioteki Uniwersyteckiej, panowało przekonanie, że uległ w niej rozproszeniu i nie uda się go odnaleźć. Okazało się to jednak możliwe i dziś na nowo odkrywamy bibliotekę Baczyńskich i jej tajemnice. Zapraszamy na wyjątkowy pokaz książek z rodzinnej biblioteki poety. Będzie on unikalną okazją, by zobaczyć książki Baczyńskich, na co dzień rozproszone między różnymi magazynami i gabinetami Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie. Będzie można zobaczyć m.in. okładki wykonane przez samego Krzysztofa Kamila, książki jego dzieciństwa czy drukowane w konspiracji tomiki poetyckie, poznać zawiłe losy starych druków z biblioteki Baczyńskich oraz zajrzeć do śpiewników i atlasów, z których korzystała rodzina. |
Nauki humanistyczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Czy Wiedźmin wie, co robi? Świat roślin w opowiadaniach oraz w grze komputerowej Wiedźmin 3 |
Na ile świat roślin przedstawiony w opowiadaniach A. Sapkowskiego odpowiada realnym warunkom przyrodniczym panującym w średniowiecznej Europie? Czy wiedźmińskie eliksiry są dla ludzi? Co jadali Geralt i Jaskier? Jak pachniały Yennefer i Essi? Odpowiedzi na wszystkie te pytania udzielimy prowadząc detektywistyczne dochodzenie w oparciu o wiedzę na temat biologicznych własności poszczególnych roślin i historii ich obecności w Europie. Poza aspektami kulturalno-historycznymi, w czasie wykładu pochylimy się również nad przedstawieniami roślin w grze RPG. Zastanowimy się, czy na podstawie gry można uczyć się biologii? Czy w grafice polskiej gry Wiedźmin 3 odzwierciedlono warunki przyrodnicze panujące w realnym świecie, czy raczej jest to dzieło całkowicie fikcyjne? Ocenimy realizm obecnych w Wiedzminie 3 modeli roślin i odpowiadających im ilustracji. Prześledzimy techniki, którymi mogli posługiwać się twórcy gry przy generowaniu niektórych motywów roślinnych. Przeanalizujemy również środowiska i wybrane krajobrazy lokacji w grze – sprawdzimy przystosowania i wymagania ekologiczne roślin, czy na przykład porównamy ich porę kwitnienia. Wykładowi towarzyszyć będzie wystawa okazów zielnikowych omawianych gatunków roślin, by móc na żywo się przekonać jak wyglądają! Słuchacze będą mogli także poznać zapach perfum, którymi skrapiały się ukochane kobiety Geralta. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Jak pracuje nowoczesne laboratorium? Wycieczka od genu do białka |
Spotkanie ma na celu pokazanie uczestnikom jak zorganizowane jest nowoczesne laboratorium badawcze oraz uświadomienie jak dokładnie wygląda ścieżka od sekwencji DNA (genu) do badań na białkach. Grupa Biologii Strukturalnej zainteresowana jest tym w jaki sposób aminokwasy budujące białka ułożone są w przestrzeni (struktura), co bezpośrednio przekłada się na pełnione przez nie funkcje. Poznanie struktury, a co za tym idzie funkcji biomolekuły, jest zazwyczaj pierwszym krokiem w opracowywaniu nowych leków. |
Nauki biologiczne |
|
| Spotkanie festiwalowe | Koncesjonowana (nie)podległość w cieniu czarnych orłów. Akt 5 Listopada 1916 r. |
Wykład prof. Piotra Szlanty, znakomitego znawcy historii XIX wieku, I wojny światowej oraz polskich dróg do niepodległości, poświęcony będzie Aktowi 5 Listopada 1916 roku — jednemu z najbardziej niejednoznacznych wydarzeń w dziejach sprawy polskiej. Czy ogłoszona przez cesarzy Niemiec i Austro-Węgier zapowiedź utworzenia Królestwa Polskiego była rzeczywistym krokiem ku niepodległości, czy raczej polityczną koncesją podporządkowaną interesom państw centralnych? Spotkanie pozwoli spojrzeć na rok 1916 jako na moment, w którym polskie nadzieje splatały się z kalkulacją wielkiej polityki i realiami wojny.
|
Nauki humanistyczne |
|
| Lekcja festiwalowa | Co łączy lodówkę i buty sportowe? Czyli opowieść o nanocząsteczkach |
Co łączy lodówkę, buty sportowe i krem z filtrem UV? Uczestnicy lekcji dowiedzą się, czym są nanocząstki i dlaczego są tak wyjątkowe. Pozornie niepozorne, stanowią podstawę niezwykle dynamicznie rozwijającej się nanotechnologii. Cieszą się zainteresowaniem zarówno nauki, jak i przemysłu. Popularne wśród naukowców, mało znane przeciętnemu człowiekowi, a przecież obecne w jego codziennym życiu. Czemu nanocząstki zawdzięczają swoją wyjątkowość? W jakich jeszcze, często zaskakujących, produktach codziennego użytku można je znaleźć? Na te pytania poszukamy odpowiedzi podczas lekcji. Spotkanie podzielone będzie na dwie części. Pierwsza to krótki wykład o wyjątkowych właściwościach i zastosowaniach nanocząstek, często zaskakujących i niezwykłych. Druga część to gra, w której, aby wygrać, trzeba znaleźć odpowiedź na intrygujące pytanie. Droga do odpowiedzi będzie prowadziła przez labirynt pytań i zagadkowych zadań. Przyda się odrobina sprytu i szczęścia, ale przede wszystkim wiedza, nie tylko ta zdobyta w trakcie wykładu… |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Mysie zabawy - wycieczka do Zwierzętarni Wydziału Biologii |
Zwierzętarnia Wydziału Biologii UW, działająca od ponad 20 lat, to 20 pokoi przystosowanych do utrzymywania różnych gatunków zwierząt laboratoryjnych. Prowadzimy hodowlę i utrzymujemy kilkanaście szczepów myszy, a oprócz tego mamy jeszcze możliwość utrzymywania takich gatunków jak szczury, króliki oraz kury. Na co dzień, ze względu na bezpieczeństwo zwierząt i eksperymentów, nie wpuszczamy osób z zewnątrz do naszej Zwierzętarni. Dlatego ta wycieczka jest wyjątkową okazją do odwiedzenia nas i zobaczenia na własne oczy, jak utrzymywane są zwierzęta laboratoryjne, jak wygląda codzienna praca z nimi i co robimy, żeby ich utrzymanie było na jak najwyższym poziomie. Będzie także rzadka możliwość wzięcia na ręce i pogłaskania myszy laboratoryjnej! Opowiemy o różnicach w utrzymywaniu w standardzie konwencjonalnym i SPF (sterylnym), w jaki sposób wykonujemy podstawowe zabiegi na naszych podopiecznych oraz jak rozpoznać wiek i płeć. Jednak główną atrakcją będzie możliwość samodzielnego przygotowania klatki dla myszy. Stawiamy duży nacisk na stosowanie urozmaiceń środowiska bytowania naszych podopiecznych, dlatego mamy duży wybór różnych "zabawek" - od gryzaków, przez małe bunkry, po kołowrotki. Myszy, które będzie można zobaczyć (a nawet pogłaskać) w trakcie wycieczki, pochodzą z nadmiaru hodowlanego. Co jakiś czas takie myszy są przekazywane do współpracującej z nami fundacji Lab Rescue, gdzie wolontariusze z ogromnym doświadczeniem i pasją znajdują im nowe, kochające domy. Szczegóły, jak można adoptować zwierzęta laboratoryjne lub wesprzeć finansowo fundację, mogą państwo znaleźć na profilach FB i stronach internetowych Zwierzętarni i Lab Rescue. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Negocjacje szkolne: jak się dogadać, gdy każdy chce czegoś innego |
Czy da się rozwiązać konflikt tak, aby każda ze stron była zadowolona? A może negocjacje to zawsze „ktoś wygrywa – ktoś przegrywa”? Podczas warsztatu uczestnicy wcielą się w role uczniów, nauczyciela i dyrektora szkoły, którzy próbują dojść do porozumienia w sprawie wycieczki klasowej. Punktem wyjścia jest realistyczny konflikt: uczniowie chcą wyjazdu do parku rozrywki, nauczyciel obawia się o bezpieczeństwo, a dyrektor musi pogodzić różne interesy i zasady obowiązujące w szkole. Uczestnicy – pracując w nowych, mieszanych zespołach – przygotują strategie negocjacyjne, określą swoje cele i możliwe ustępstwa, a następnie przeprowadzą właściwe negocjacje. W trakcie ćwiczenia poznają podstawy tzw. negocjacji problemowych (harvardzkich), czyli podejścia, które zakłada szukanie rozwiązań korzystnych dla wszystkich stron, zamiast „przepychania się” argumentami. Warsztat ma charakter interaktywny i praktyczny – trochę teorii, dużo działania. Uczestnicy przekonają się, że negocjacje to nie tylko biznes czy polityka, ale codzienna umiejętność przydatna w szkole, domu i relacjach z innymi ludźmi. Efektem zajęć będzie lepsze rozumienie konfliktów, umiejętność prowadzenia dialogu oraz szukania rozwiązań, które budują porozumienie zamiast pogłębiać spór. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Słońce, Atom czy Wiatr? |
Na wykładzie omówione zostaną niskoemisyjne źródła energii: fotowoltaiczna, wiatrowa i jądrowa. Dowiemy się czy istnieją ograniczenia w produkcji energii ze źródeł niskoemisyjnych i jakie to ograniczenia. Przedyskutujemy koszty produkcji energii i koszty środowiskowe dla każdego z omawianych źródeł. Czy jesteśmy skazani na ograniczenia w korzystaniu z energii, czy też wykorzystując osiągnięcia nauki będziemy mogli korzystać z energii w skali do jakiej przywykliśmy, nie niszcząc naszej Planety-Ziemi? |
|
|
| Lekcja festiwalowa | Trójwymiarowy świat białek |
Dowiecie się, jak powstają i jak są zbudowane białka, jak wygląda ich trójwymiarowa struktura oraz w jaki sposób wpływa ona na ich funkcje. Omówione zostaną przykłady interesujących kompleksów białkowych, które pełnią kluczowe role w organizmie człowieka lub są zaangażowane w procesy chorobowe. Zajęcia zostaną przeprowadzone z wykorzystaniem technologii wizualizacji trójwymiarowej. |
|
|
| Lekcja festiwalowa | O polskim Oświeceniu w Rosji XIX wieku (1. Stanisław Staszic i Jan Śniadecki. 2. Ignacy Krasicki) |
Spotkanie podzielone na dwie części o charakterze interdyscyplinarnym, łączące wiedzę z zakresu historii nauki oraz historii literatury. Tematem jest znajomość życia i twórczości polskich uczonych oraz pisarzy oświeceniowych w Rosji pooświeceniowej (pierwszej połowy XIX wieku) oraz ich oddziaływanie na naukę i kulturę rosyjską (myśl społeczna, historia, językoznawstwo, literaturoznawstwo; rozwój przekładu literackiego oraz gatunków prozatorskich i poetyckich). Wykłady pokazują relacje polsko-rosyjskie w obszarze nauki i kultury oraz na kulturę polską jako kulturę-pośrednik w transferze filozofii, nauki i literatury zachodniej (w tym niemieckiej) do Rosji. Wykorzystane zostaną materiały opublikowane w czasopismach prowincjonalnych (m.in. charkowski „Ukrainskij Wiestnik”) i stołecznych (m.in. „Wiestnik Jewropy”). Cz. 1 – Stanisław Staszic i Jan Śniadecki. Czy Staszic i Śniadecki byli w Rosji postaciami kontrowersyjnymi? Co Staszic sądził o Rosji i co rosyjscy oświeceni sądzili o Polsce? Kto to jest polihistor i czy w Polsce i Rosji byli polihistorzy? Co sądził Śniadecki o języku polskim i literaturze? Komu Rosjanie zawdzięczają znajomość filozofii Immanuela Kanta? Cz. 2 – Ignacy Krasicki. Kto w Polsce i w Rosji pisał pierwsze powieści? Co to są Uwagi Krasickiego i czy były one znane Rosjanom? Co to jest esej? Co sądził Krasicki o dawnych drogach, wojskowych i o listach? Czy łatwo jest tłumaczyć utwory Krasickiego na język rosyjski? Jaka jest wymowa epigramatu Krasickiego Król i pisarze oraz czy obywatele Rosji zgadzali się z nią? Spotkania pozwolą (w sposób nieoczywisty, w oparciu o ciekawostki) rzucić światło na podobieństwa i różnice w dziejach kultury i nauki polskiej i rosyjskiej. |
|



), i podamy swój wiek. Liczby i cyfry przydadzą się także, by powiedzieć „Jestem w X klasie”. Oprócz tych zdań nauczymy się także podstawowych wyrażeń grzecznościowych (proszę, przepraszam, itp.). Nowoczesne metody dydaktyczne to na przykład Kahoot i Quizlet, które posłużą do wprowadzenia i zebrania w jedno miejsce słownictwa.