Wykład

Na edukację studentów prawa trzeba dziś patrzeć przez pryzmat realnych potrzeb rynku prawniczego. Branża będzie oczekiwać od absolwentów nie tylko znajomości prawa i biegłości w interpretacji przepisów, lecz także umiejętności pracy z narzędziami AI: od zaawansowanego researchu, przez analizę dokumentów i tworzenie projektów pism, po modelowanie ryzyk i ocenę jakości generowanych treści. Prawnik przyszłości to osoba, który potrafi łączyć wiedzę prawniczą z kompetencjami technologicznymi, rozumie
ograniczenia modeli, świadomie zarządza halucynacjami i wykorzystuje AI jako rozszerzenie własnych kompetencji.

Wykład pokaże również, jak powinny zmienić się programy studiów prawniczych, aby skutecznie przygotowywać studentów do nowej, AI‑owej rzeczywistości: od wprowadzenia podstaw teorii prawa sztucznej inteligencji, przez praktyczną pracę z różnymi narzędziami (ich zaletami i wadami), aż po rozwój krytycznego myślenia i odpowiedzialności zawodowej w  środowisku, w którym technologia staje się integralną częścią pracy prawnika.

Jak działa immunoterapia i dlaczego jest jedną z najbardziej obiecujących metod leczenia alergii.

Coraz częściej słyszymy, że nadmierne korzystanie ze smartfonów może „psuć mózg”, trwale pogarszać pamięć czy osłabiać koncentrację. Czy rzeczywiście tak jest? W prezentowanym projekcie badawczym sprawdzono, jak problemowe/nadmierne korzystanie ze smartfonu wpływa na funkcjonowanie młodych dorosłych – zarówno pod względem poznawczym (intelektualnym), jak i emocjonalnym.

W badaniu udział wzięło 326 studentów. Uczestnicy odpowiadali na pytania dotyczące codziennego korzystania ze smartfonu, samopoczucia, jakości snu, poziomu stresu i trudności poznawczych. Część osób przeszła także szczegółowe badania neuropsychologiczne sprawdzające uwagę, pamięć roboczą i tzw. funkcje wykonawcze (m.in. elastyczność umysłową).

Wyniki pokazały, że osoby intensywniej i bardziej problemowo korzystające ze smartfonów częściej odczuwały zmęczenie psychiczne, stres, obniżony nastrój i trudności w codziennych czynnościach wymagających sprawności poznawczej. Jednocześnie w obiektywnych testach neuropsychologicznych nie stwierdzono wyraźnego pogorszenia tych funkcji. Innymi słowy – badani częściej mieli poczucie, że funkcjonują gorzej, niż faktycznie wypadało to w testach.

Badanie sugeruje, że negatywne skutki nadmiernego korzystania ze smartfonów mogą dotyczyć przede wszystkim subiektywnej sfery emocjonalnej, motywacyjnej i społecznej, a nie trwałego „uszkodzenia” zdolności poznawczych. Wykład będzie także okazją do dyskusji o tym, jak współczesne społeczeństwo postrzega wpływ technologii na zdrowie psychiczne oraz gdzie kończą się naukowe fakty, a tworzą pseudonaukowe narracje i mity zgodne z naszymi poglądami i oczekiwaniami.

Od diagnostyki klasycznej do alergologii molekularnej.

Symetria od wieków fascynuje zarówno artystów, jak i naukowców. W fizyce ma jednak szczególny status: twierdzenie Emmy Noether pokazuje, że symetrii praw przyrody odpowiadają prawa zachowania. Symetrie decydują o tym, co jest możliwe, a co zakazane.

Niekiedy symetrie ulegają złamaniu i to właśnie wtedy dzieje się coś najciekawszego. Łamanie symetrii CP, łączącej odbicie przestrzenne z zamianą cząstek na antycząstki, jest jednym z warunków koniecznych do powstania asymetrii między materią a antymaterią, dzięki której w ogóle istniejemy.

Gdy do symetrii CP dodamy jeszcze odwrócenie kierunku czasu, otrzymamy bardziej fundamentalną symetrię CPT. Według kwantowej teorii pola ta złożona symetria jest absolutna: żadne znane zjawisko fizyki mikroskopowej jej nie narusza. Złamanie CPT wymagałoby porzucenia fundamentów, na których zbudowany jest Model Standardowy opisujący świat
cząstek, i otworzyłoby drzwi do nowej fizyki.

W moich badaniach na detektorze LHCb w CERN poszukuję właśnie takich śladów: analizując oscylacje mezonów, cząstek, w których materia i antymateria spontanicznie zamieniają się miejscami, szukam subtelnych asymetrii ukrytych w danych. To poszukiwanie igły w stogu siana, ale igły, która mogłaby zmienić nasze rozumienie wszechświata.

Wykład będzie zaproszeniem do świata, w którym piękno symetrii i fundamentalne pytania o istnienie spotykają się w tunelach Wielkiego Zderzacza Hadronów.

Enzymy to biologiczne katalizatory, cząsteczki, które przyspieszają przebieg reakcji chemicznych. Działają w każdym żywym organizmie, a bez ich aktywności nie jest możliwe życie. I chociaż utrata aktywności enzymów jest przyczyną wielu chorób u ludzi, to istnieją także liczne leki, których efekt terapeutyczny wynika z hamowania aktywności specyficznych enzymów.

Wykład przybliży zagadnienia związane z enzymami jako celem działania leków. Zostaną omówione: pojęcie enzymu, rola fizjologiczna enzymów oraz konsekwencje utraty ich aktywności dla żywych organizmów. Słuchacze będą także mogli zapoznać się z wybranymi lekami, których celem działania są enzymy.

Starzenie się społeczeństwa to nie tylko wyzwanie, ale przede wszystkim niewykorzystana szansa rozwojowa. Polska, według prognoz GUS, około 2050 roku znajdzie się w ścisłej czołówce najstarszych demograficznie krajów Europy. W jaki sposób możemy przekuć ten trend w impuls wzrostu gospodarczego i spójności społecznej? Odpowiedzią jest koncepcja srebrnej gospodarki – systemu gospodarczo-społecznego, który uwzględnia potrzeby i potencjał rosnącej populacji osób 60+.

Podczas wykładu w ramach Festiwalu Nauki pokażę, że długowieczność to nie obciążenie dla systemu, lecz szansa na nowe rynki, usługi i innowacje społeczne. Jako prezeska Krajowego Instytutu Gospodarki Senioralnej (KIGS) oraz wykładowczyni na Wydziale Dziennikarstwa Informacji i Bibliologii Uniwersytetu Warszawskiego od lat łączę badania naukowe z praktycznymi rekomendacjami dla administracji i biznesu.

W pierwszej części spotkania omówię najważniejsze filary srebrnej gospodarki: srebrny rynek pracy (aktywizacja zawodowa, mentoring międzypokoleniowy), srebrną konsumpcję (produkty i usługi przyjazne seniorom), technologie AgeTech (inteligentne domy, teleopieka) oraz srebrne usługi zdrowotne i opiekuńcze. Przedstawię konkretne przykłady wdrożeń z Polski i Europy.

W drugiej części skoncentrujemy się na społecznych i komunikacyjnych aspektach przygotowań do długowieczności. Opowiem, w jaki sposób media kształtują wizerunek starości i jak dziennikarstwo może przeciwdziałać ageizmowi. Podzielę się wynikami badań, prowadzonych na macierzystym wydziale, nad kompetencjami informacyjnymi seniorów oraz wpływem dezinformacji na decyzje zdrowotne i finansowe osób starszych. Zastanowimy się wspólnie, jak edukacja międzypokoleniowa i odpowiedzialna komunikacja mogą budować kapitał społeczny na rzecz srebrnej transformacji.

Wykład zakończy się otwartą dyskusją. Uczestnicy będą mogli zadać pytania, podzielić się swoimi obserwacjami i wspólnie poszukać odpowiedzi na pytanie: co każdy z nas – jako obywatel, przedsiębiorca, samorządowiec czy student – może zrobić, aby Polska mądrze przygotowała się na erę długowieczności.

Zapraszam serdecznie – zarówno studentów, seniorów, przedstawicieli NGO, jak i wszystkich, którzy chcą spojrzeć na starość nie przez pryzmat kryzysu, ale szansy.

Biopolimery, wszechobecne w naszym życiu, są tematem nieustannych nowinek technologicznych. Znaczna ich część jest wytwarzana przez organizmy morskie, wywołując przy tym intrygujące zjawiska – od tworzenia śniegu morskiego aż po wygładzanie fal.

Wykład odsłania tajemnice oceanów, wyjaśniając, jak obecność biopolimerów nadaje im nieoczywiste i fascynujące właściwości.

Dlaczego jedni dożywają stu lat w dobrej formie, a inni starzeją się znacznie szybciej? Czy długość życia jest zapisana w genach, czy raczej zależy od naszych codziennych wyborów? I czy współczesna nauka naprawdę zbliża się do spowolnienia starzenia?

Wykład „Jak długo może żyć człowiek?” to podróż przez największe tajemnice ludzkiej długowieczności. Od legend o Matuzalemie, przez historie rekordzistów długiego życia, aż po najnowsze odkrycia biologii i medycyny - spróbujemy odpowiedzieć na pytanie, ile naprawdę wynoszą granice ludzkiego życia.

Dowiemy się, co dzieje się w starzejącym się organizmie i dlaczego z wiekiem słabną nasze mięśnie, narządy i zdolności regeneracyjne. Zajrzymy także do wnętrza komórek, by zobaczyć, jaką rolę odgrywają telomery, mitochondria, przewlekły stan zapalny i zmiany epigenetyczne.

Opowiemy również o miejscach na świecie, gdzie ludzie żyją wyjątkowo długo, oraz o tym, co może mieć największe znaczenie dla zdrowej długowieczności: dieta, ruch, relacje społeczne, mikrobiom, a może ograniczenie kalorii. Nie zabraknie też najbardziej intrygujących kierunków badań nad lekami i terapiami, które być może w przyszłości pomogą wydłużyć życie w zdrowiu.

To wykład dla wszystkich, którzy chcą lepiej zrozumieć własne ciało, odkryć, co nauka już wie o starzeniu i zastanowić się, czy sekretem długiego życia jest bardziej nowoczesna technologia, czy jednak codzienny styl życia.

Polska Szkoła Matematyczna, z manifestem Zygmunta Janiszewskiego jako punktem wyjścia i rokiem 1939 jako punktem załamania swej historii w dwudzielstoleciu międzywojennym, stanowi wg. mnie do dziś największy zespołowy sukces nauki uprawianej w Polsce. Był on oparty na kilku czynnikach: (1) uznaniu opieki nad młodymi utalentowanymi ludźmi za kluczowe zadanie i powinność środowiska, (2) akceptacji ambicji jako warunku uczestnictwa w nauce, przy jednoczesnej gotowości do podjęcia konkurencji z innymi w świecie, (3) pracy zespołowej i koncentracji sił na wybranych kierunkach badań i grupach problemów, (4) pewnym wsparciu państwa (np. przy wydawaniu czasopism). Efekty tego sukcesu obejmują zarówno osiągnięcia teoretyczne (o wielu z nich można opowiedzieć w sposób popularny - pokażę przykłady), jak i nowatorskie zastosowania matematyki.

Zamierzam opowiedzieć (bardziej w duchu pozytywistycznym niż romantycznym) o tej pouczającej historii, a także o jej długofalowym, nieoczywistym wpływie na powojenną matematykę uprawianą w Polsce i nie tylko. Będę bronił prostej tezy: co najmniej od 1989 roku Polska jako państwo nie ma spójnej, długofalowej polityki naukowej; tymczasem historia uczy, że mogłaby ją mieć mniejszym kosztem, niż się wydaje. Na braku tej polityki tracimy wszyscy, m.in. eksportując naukowe talenty za darmo w świat.

Wykład ukazuje historię Polski z kompletnie nowej perspektywy - firm i przedsiębiorców oraz pokazuje, czego długowieczne przedsiębiorstwa uczą o przetrwaniu i rozwoju w warunkach „klątwy nieciągłości”.

Jest mroźny styczeń 1961 roku. Trwa ceremonia zaprzysiężenia prezydenta Johna Fitzgeralda Kennedy’ego, podczas której Robert Frost ma wygłosić wiersz inauguracyjny. Sędziwy poeta próbuje przeczytać przygotowany specjalnie na tę okazję utwór, lecz czy to z powodu oślepiającego słońca, czy to wskutek obezwładniającej tremy zadanie okazuje się niemożliwym do wykonania. Frost decyduje się wyrecytować z pamięci jeden ze swoich starszych wierszy.

Jednak jego prywatny, zapomniany na lata notatnik, którego używał w okresie, gdy pracował nad wierszem inauguracyjnym, krył znacznie mroczniejszą i bardziej fascynującą historię, rzucającą nowe światło na ten ważny moment w dziejach Stanów Zjednoczonych. Odnaleziony niedawno szkic wiersza z tego brulionu czyta się dziś niemal jak straszliwe proroctwo. Frost opisał w nim postać „milorda” – symbolizującego Kennedy’ego – którego czeka szafot. Obraz ten, który zrodził się wyobraźni poety na trzy lata przed zamachem w Dallas, nie był jasnowidzeniem. Frost rozumiał, że sytuacja, w której irlandzki katolik wprowadza się do Białego Domu, musiała budzić silny lęk w społeczeństwie amerykańskim. 

Dla Amerykanów i samego Frosta JFK był kimś obcym—intruzem w protestanckiej Ameryce. Poeta przeczuwał, że wybór Kennedy’ego może wywołać w narodzie moralną panikę i gwałtowną reakcję obronną. W jego zapiskach można doszukać się brutalnych metafor. Sugeruje na przykład, że relacja narodu z nowym prezydentem przywodzi na myśl zachowanie samicy modliszki pożerającej partnera w akcie miłości zmieszanej z nienawiścią. Frost widział jednak w tym mezaliansie szansę na otwarcie się narodu na nowość i „twórczą infekcję”, która mogłaby odmienić Amerykę.

Odkrycie to pokazuje inne oblicze Frosta. Ten „poczciwy staruszek” i amerykańska narodowa ikona jawi się jako czujny krytyk społeczny, rozumiejący, że pod powierzchnią politycznego święta pulsują niebezpieczne instynkty społeczne i strach przed innością.

Zapach to niewidzialny język, którym opisujemy świat poza tym co widzialne i słyszalne. Informacja o zapachu trafia prosto do obszarów w naszym mózgu, gdzie powstają emocje i zapisywane są wspomnienia. Dzięki temu przyjemny aromat może błyskawicznie przywołać wspomnienia z dzieciństwa lub poprawić nasz nastrój.

Od wieków zapachy wykorzystywano w rytuałach i medycynie, a dziś nauka coraz dokładniej wyjaśnia ich działanie. Współczesne badania pokazują, że aromaty w postaci olejków eterycznych pozyskanych z roślin lub pojedynczych - zarówno naturalnych, jak i syntetycznych - cząsteczek zapachowych mogą nas uspokajać, pobudzać lub poprawiać nastrój.

Na spotkaniu zastanowimy się, jakie są fizjologiczne i psychologiczne podstawy działania zapachów oraz które aromaty mogą oddziaływać na nas najintensywniej. Powąchamy także niektóre olejki eteryczne wspomniane w prelekcji i sprawdzimy, jak na nas wpływają.

Depresja u mężczyzn często pozostaje nierozpoznana – zarówno przez otoczenie, jak i przez samych zainteresowanych. Dlaczego tak się dzieje? Jakie stereotypy i społeczne oczekiwania utrudniają dostrzeżenie objawów oraz szukanie pomocy?

Podczas pierwszej części spotkania (45 minut) dr Ewa Jarczewska-Gerc zaprezentuje wyniki pierwszego ogólnopolskiego badania reprezentatywnego poświęconego depresji u mężczyzn. W drugiej części wydarzenia odbędzie się dyskusja ekspertów z udziałem dr Ewy Jarczewskiej-Gerc, dr Magdaleny Nowickiej oraz zaproszonego przedstawiciela Kliniki Uniwersytetu SWPS lub organizacji zajmującej się wsparciem osób zmagających się z depresją.

Ekspertki wspólnie omówią znaczenie uzyskanych wyników oraz odpowiedzą na pytania, co z nich wynika dla praktyki – jak skuteczniej rozpoznawać depresję u mężczyzn, jak wspierać osoby doświadczające kryzysu psychicznego oraz jakie działania mogą realnie przyczynić się do skuteczniejszej profilaktyki i pomocy.

Spotkanie skierowane jest do wszystkich osób zainteresowanych zdrowiem psychicznym i rolą nauki w lepszym rozumieniu współczesnych wyzwań związanych z depresją.

Na lekcji zostaną przedstawione najważniejsze wyzwania oraz możliwości dostosowawcze w różnych sektorach gospodarki, z perspektywy dużych i małych przedsiębiorstw oraz gospodarstw domowych.

Konstruktorzy szybkich samochodów sportowych zauważają korzyści ze stosowania elementów aerodynamicznych podnoszących ich osiągi. W zmiennych warunkach jazdy, szybkie zakręty i jeszcze szybsze odcinki jazdy po prostej wymagają zmian własności aerodynamicznych ich nadwozi. Pojawiają się nowe konstrukcje i nowe modele o czasem zagadkowych kształtach. Zajęcia mają na celu przybliżenie podstaw procesów przepływu wpływających na zachowanie się szybkiego pojazdu.

Choć idea koła towarzyszy ludzkości od tysięcy lat, jego współczesna wersja wciąż się zmienia i rozwija, wykorzystując najnowsze osiągnięcia nauki i technologii. Czy zastanawiałeś się kiedyś, czy koło samochodowe można jeszcze wymyślić na nowo? A może już jedynie udoskonalić? Podczas wykładu przyjrzymy się temu, co naprawdę kryje się w kole samochodowym. Poznasz jego budowę i dowiesz się, dlaczego opona to coś znacznie więcej niż tylko kawałek gumy. Opowiemy o jego konstrukcji, która sprawia, że samochód może bezpiecznie poruszać się po drodze – w deszczu, na śniegu czy przy dużych prędkościach.

Zajrzymy również do świata produkcji. W przystępny sposób wyjaśni, jak wygląda droga od projektu do gotowego koła. Nie zabraknie też wątku badań naukowych. Dowiesz się, jak testuje się opony i koła oraz jakie parametry są najważniejsze i jak sprawdza się ich zachowanie w różnych warunkach. Opowiem o nowoczesnej aparaturze badawczej oraz o tym, jak inżynierowie analizują dane, aby poprawiać osiągi, trwałość i bezpieczeństwo.

Na koniec spojrzymy w przyszłość. Czy klasyczna opona z powietrzem ma alternatywę? Jak mogą wyglądać koła w przyszłości? Przedstawię ciekawe koncepcje i kierunki rozwoju, które pokazują, że nawet tak dobrze znany element jak koło wciąż pozostaje polem dla innowacji.

Wykład ma na celu pokazanie, że za codziennymi rozwiązaniami stoją zaawansowane badania i nietuzinkowe rozwiązania opracowywane przez inżynierów. Koło samochodowe to nie tylko część samochodu, lecz także to efekt lat pracy naukowców i konstruktorów, który realnie wpływa na bezpieczeństwo i komfort naszej podróży.

Rozwój układu nerwowego to jeden z najbardziej złożonych i fascynujących procesów biologicznych, który decyduje o tym, jak postrzegamy świat, jak uczymy się, zapamiętujemy, reagujemy na zagrożenia i budujemy relacje społeczne. Choć większość z nas kojarzy badania nad mózgiem głównie z ludźmi, to w rzeczywistości wiele przełomowych odkryć zawdzięczamy niepozornej rybce – danio pręgowanemu (Danio rerio). Podczas pokazu skupimy się na trzech kluczowych aspektach rozwoju mózgu: 1. Proliferacja, migracja i różnicowanie komórek nerwowych, 2. Tworzenie połączeń synaptycznych, 3. Aktywność neuronalna i dojrzewanie sieci neuronalnych. 

U danio aktywność neuronalną można monitorować dzięki specjalnym barwnikom lub białkom fluorescencyjnym, które zmieniają intensywność świecenia w odpowiedzi na wzrost stężenia wapnia – a towarzyszy on impulsom nerwowym. Podczas pokazu uczestnicy poznają podstawowe i zaawansowane techniki obrazowania rozwoju mózgu. Uczniowie zobaczą eksperyment, w którym mózg danio reaguje na światło. Dzięki specjalnym nagraniom zobaczymy „na żywo”, jak pojedyncze neurony „rozmawiają” ze sobą, przesyłając sygnały i budując sieci komunikacyjne.

Mózg nie powstaje z dnia na dzień – to dynamiczna i wieloetapowa podróż od komórki do złożonej sieci komunikacyjnej. Dzięki danio pręgowanemu możemy nie tylko obserwować ten proces z bliska, ale także uczyć się, jak wspierać zdrowy rozwój mózgu i jak zapobiegać zaburzeniom neurologicznym i psychicznym. Podczas warsztatów uczestnicy nie tylko poznają teorię, ale także zobaczą prawdziwy rozwijający się mózg w akcji. Od fluorescencyjnych neuronów po aktywność mózgu pod wpływem światła – to wyjątkowa okazja, by zrozumieć, jak rodzi się nasza zdolność do myślenia, czucia i działania.

Współczesny rozwój gospodarczy, wspierany przez dynamiczny rozwój komunikacji – od transportu po technologie elektroniczne – znacząco zmienił funkcjonowanie rynków, przyczyniając się do powstania gospodarki globalnej wraz ze wszystkimi jej konsekwencjami. Wiele krajów naśladuje wzorce rozwoju państw wysoko rozwiniętych, co wiąże się m.in. z ponadprzeciętnym zużyciem zasobów naturalnych.

Naśladowanie tych modeli prowadzi do nadmiernej eksploatacji środowiska oraz degradacji wielu obszarów, szczególnie w krajach lub regionach słabiej rozwiniętych ekonomicznie. Gospodarki wielu krajów świata naśladują kraje wysoko rozwinięte we wzorcach rozwoju gospodarczego konsumpcji. Rozwój ten i konsumpcję zawdzięczają między innymi ponadprzeciętnym zużyciem zasobów naturalnych. „Obecnie ludzkość korzysta z natury 1,7 razy szybciej niż ekosystemy naszej planety są w stanie się regenerować. To jak korzystanie z 1,7 Ziemi. Przekroczenie korzystania z zasobów planety  jest możliwe, ponieważ możemy nadmiernie wykorzystać i wyczerpać nasz naturalny kapitał. To zagraża bezpieczeństwu zasobów ludzkości. Koszty tego globalnego nadmiernego wydatkowania ekologicznego stają się coraz bardziej widoczne w postaci wylesiania, erozji gleby, utraty bioróżnorodności oraz gromadzenia się dwutlenku węgla w atmosferze. To drugie prowadzi do zmian klimatu, częstszych ekstremalnych zjawisk pogodowych oraz niższej produkcji żywności” [Earth Overshoot Day 2024 approaching, 2024].

Wyobraź sobie, że w twoich jelitach żyje ogromna społeczność mikroskopijnych organizmów, które codziennie decydują o tym, ile energii wyciągasz z jedzenia, jak szybko spalasz kalorie i czy łatwo przybierasz na wadze. Ta społeczność to mikrobiota jelitowa – miliardy bakterii, które działają jak niewidzialny „zespół metaboliczny”.

Podczas wykładu odkryjesz, że mikrobiota nie tylko pomaga trawić pokarm, ale też wpływa na hormony głodu i sytości, poziom cukru we krwi, a nawet na to, czy masz ochotę na słodycze. Niektóre bakterie produkują substancje, które przyspieszają metabolizm, inne – wręcz przeciwnie – sprzyjają odkładaniu tłuszczu. Dlatego dwie osoby jedzące to samo mogą chudnąć w zupełnie innym tempie.

Porozmawiamy o tym, jak różni się mikrobiota osób szczupłych i tych z nadwagą oraz dlaczego długotrwałe diety mogą ją zaburzać. Dowiesz się, że ciągłe „bycie na diecie” może spowolnić metabolizm, zmniejszyć różnorodność bakterii i utrudnić utrzymanie prawidłowej wagi – co częściowo tłumaczy efekt jo-jo.

Wykład pokaże też, jak dieta wpływa na bakterie jelitowe: które produkty je wzmacniają, a które im szkodzą. Omówimy rolę probiotyków, prebiotyków i błonnika oraz to, czy można „przeprogramować” mikrobiotę, aby wspierała zdrową wagę. Zajrzymy również w przyszłość – badania nad przeszczepami mikrobioty (FMT) czy spersonalizowanymi dietami opartymi na analizie bakterii jelitowych mogą całkowicie zmienić podejście do odchudzania.

To wykład dla wszystkich, którzy chcą zrozumieć, dlaczego waga to nie tylko kalorie i siłownia, ale także fascynujący świat mikroorganizmów żyjących w nas i z nami.

AI zabiera nam pracę?

W małym i średnim biznesie nowe technologie takie jak robotyzacja i AI pomagają w budowaniu stabilnego biznesu.

Jak? O tym dowiecie się z tej lekcji.

Czy dźwiękiem można poruszać przedmioty? Jak wyglądają fale, których nie widzimy? W jaki sposób lekarze potrafią „zajrzeć” do wnętrza ludzkiego organizmu?

Podczas pokazu uczniowie poznają fascynujący świat zjawisk falowych oraz przekonają się, że fale są obecne niemal wszędzie wokół nas. W przystępny i widowiskowy sposób wyjaśnimy, czym są fale, jak się rozchodzą oraz jakie mają właściwości. Uczestnicy poznają pojęcia związane z falami dźwiękowymi i ultradźwiękami, a następnie zobaczą ich niezwykłe zastosowania w praktyce.

Jednym z najbardziej efektownych elementów pokazu będzie ultradźwiękowa lewitacja. Dzięki odpowiednio wytworzonym falom dźwiękowym niewielkie obiekty będą mogły unosić się w powietrzu! Eksperyment ten pokaże, że fale mogą przenosić energię i wywierać realny wpływ na otoczenie.

Następnie uczestnicy ZOBACZĄ fale za pomocą metody Schlierena — dzięki niej niewidzialne fale dźwiękowe staną się widoczne jako zmiany gęstości powietrza, co pozwoli obserwować rozchodzenie się dźwięku w przestrzeni.

W ostatniej części pokazu przejdziemy do obrazowania ultradźwiękowego i wyjaśnimy, jak działają urządzenia USG. Uczniowie dowiedzą się, w jaki sposób ultradźwięki umożliwiają tworzenie obrazów wnętrza organizmu oraz dlaczego technologia ta jest tak ważna we współczesnej medycynie. Zabawę urozmaici ultrasonograf, dzięki któremu uczestnicy będą mogli samodzielnie zajrzeć do wnętrza swojego ciała.

Pokaz łączy efektowne eksperymenty z nauką poprzez doświadczenie, zachęcając uczniów do odkrywania fizyki w praktyce.

Przez wieki w wielu kulturach zakładano, że badania i eksploracje polarne są wyłącznie męskimi przedsięwzięciami. Wszyscy interesujący się historią naszej planety znają nazwiska wielkich odkrywców – Amundsen, Shackleton czy Scott. Wśród polskich polarników zasłynęli Arctowski, Dobrowolski i Siedlecki. Tymczasem kobiety zajmujące się badaniami polarnymi były także pionierkami w wielu dziedzinach i mają swój ważny udział w tej historii. W ostatnich latach kobiety kierowały wiodącymi światowymi organizacjami zajmującymi się badaniami polarnymi, prowadziły stacje, zespoły terenowe i duże międzynarodowe wyprawy. Film POLARNICZKI przybliża nieopowiedziane historie polskich pionierek badań polarnych w Arktyce i Antarktyce. Wśród nich są kierowniczki wypraw i badaczki z dużymi osiągnięciami, które świetnie poradziły sobie w środowisku zdominowanym przez mężczyzn. Nie straszne im było zimowanie w bazach i praca w trudnych polarnych warunkach. Wyniki tej pracy wnoszą wkład w badanie zmian klimatu i kondycji całej planety. Jest to również opowieść o ambicjach, uporze w dążeniu do celu i spełnianiu marzeń Scenariusz i reżyseria – Kuba Witek, Konsultacja merytoryczna i narracja – Daga Bożek

Lekcja będzie się składała z dwóch części. Pierwsza z nich skupi się na wiadomościach teoretycznych, druga poszerzy doświadczenie uczestników o praktyczne warsztaty/pokaz z możliwością dyskusji.

W pierwszej części zostanie przybliżona tematyka syntezy jądrowej – od wyjaśnienia samej reakcji i roli plazmy w jej przebiegu, przez techniczne warunki wykorzystania syntezy jako podstawy elektrowni przyszłości, aż po omówienie metod diagnostyki plazmy. W trakcie wykładu prowadzący będzie zachęcał uczniów do aktywnego udziału, zadawania pytań oraz wspólnej dyskusji.

W części praktycznej pokażemy jeden z wielu aspektów diagnostyki plazmy, jakim jest analiza emitowanego światła. Plazma w eksperymentach polegających na magnetycznym utrzymywaniu promieniuje zarówno w zakresie widzialnym, jak i poza nim, a analiza tego promieniowania jest jednym z podstawowych narzędzi diagnostycznych.

Wprowadzenie do części eksperymentalnej zostanie przeprowadzone na podstawie prostego eksperymentu z barwieniem płomienia solami różnych metali. Pojedyncze osoby będą mogły samodzielnie barwić płomień pod ścisłą kontrolą prowadzącego.

Właściwy eksperyment, bazujący na rurze wyładowczej, będzie bezpośrednio nawiązywał do badania emisji plazmy. Uczestnicy pod ścisłym nadzorem prowadzącego będą mogli wybierać gaz roboczy, zmieniać napięcie pomiędzy elektrodami oraz ciśnienie w rurze, tak aby uzyskać różne efekty, takie jak zmiana barwy plazmy czy charakterystyczne prążki. Dodatkowo plazma widoczna w rurze będzie mogła być następnie badana za pomocą prostego spektrometru. Podczas pokazu prowadzący będzie angażował uczniów w obserwację, zadawanie pytań i dyskusję o zaobserwowanych efektach.