Wykład

Spotkanie stanowi okazję, aby porozmawiać o cechach i umiejętnościach organizatora wydarzeń, a także o głównych wyzwaniach związanych z tym zawodem. Lekcja pomoże zastanowić się, kiedy i dlaczego warto wybrać tę ścieżkę kariery.

Dla urządzeń elektrycznych pojawiają się wymagania nowe. Wynikają z tego, że ustawicznie rosną gabaryty projektowanych urządzeń i systemów elektroenergetycznych, ich rozległość i różnorodność. We wspomnianych urządzeń dla dużych prądów i wysokch napięć istotne stają się:

• analiza rozpływu prądu elektrycznego,
• analiza rozkładu temperatury,
• analiza oddziaływań elektrodynamicznych,
• analiza oddziaływań elektromagnetycznych,
• zwiększenie trwałego przenoszenia obciążenia,
• eliminacja awarii,
• korekta sposobu ułożenia torów,
• dobór optymalnych wymiarów obrysowych,
• analizy wpływu kształtu styków na rezystancję przejścia i temperaturę zestyku,
• analizy wpływu siły docisku na rezystancję przejścia i wartość prądu sczepienia,
• syntetyczny proces modelowania i projektowania układów stykowych, torów wielkoprądowych, iskierników, warystorów.

Najskuteczniejszą drogą do sprostania wymaganiom jest stosowanie różnego rodzaju technik komputerowego wspomagania prac badawczo-rozwojowych, jak również opracowania odpowiednich procedur i algorytmów realizujących działania projektowe. Z tego względu projektowanie urządzeń elektrycznych, poprzedzone jest opracowaniem dokładnych, wiarygodnych modeli symulacyjnych. Analizy zjawisk fizycznych wykonywane w oparciu o wspomniane modele służą do opracowania nowych koncepcji i konstrukcji podstawowych elementów systemu elektroenergetycznego. 

Zmiany klimatu pozostawiają ślady, które umieją odczytać geolodzy i które pozwaląją pokazać zachodzace zmiany na przestrzeni wieków. Można określic przyczyny tych zmian, czy były natyuralne czy może powstały pod wpływem działalności człowieka.

Czy miniaturowe laboratorium analityczne, mieszczące się na chipie, z żywymi modelami narządów wewnętrznych, to nadal science fiction? Nie, to przykład rozwiązań tworzonych dziś przez inżynierię biomedyczną. Ale czym właściwie jest ta dyscyplina naukowa? I dlaczego tak trudno jest zamknąć ją w jednej niezmiennej definicji?

Inżynieria biomedyczna powstała, łącząc różne obszary nauki: biologię, medycynę, fizykę, chemię, informatykę oraz inżynierię. Można ją porównać do kostki Rubika, której ścianki to poszczególne dyscypliny nauki, i podobnie jak tę kostkę można ją układać na niezliczone sposoby, tworząc zupełnie nowe obszary badań: od układów bionicznych  i inżynierii tkankowej, inżynierii genetycznej i komórkowej, przez telemedycynę i nanomedycynę, aż po modelowanie matematyczne procesów fizjologicznych.

Podczas wykładu przyjrzymy się, skąd wzięła się ta dyscyplina, od ilu wieków, choć nienazwana, jest uprawiana i jak w końcu wyłoniła się z cybernetyki w połowie XX wieku. Zobaczymy, skąd czerpią inspiracje naukowcy i jak pracują badacze łączący wiedzę o człowieku z różnymi technologiami. Zastanowimy się też, gdzie kończy się medycyna, a zaczyna inżynieria i czy w ogóle można dziś wyznaczyć taką granicę.

Wykład dla wszystkich, których ciekawi, jak powstają nowe technologie i jak nauka łączy pozornie odległe światy.

W polskich hutach szkła powstawały niezwykłe instrumenty muzyczne - unikalne wytwory łączące mistrzostwo hutnicze z muzyczną ekspresją. Systematycznej dokumentacji tego zjawiska dokonał etnomuzykolog Adolf Dygacz, odkrywając 22 rodzaje szklanych instrumentów: od prostych gwizdków i piszczałek po skomplikowane harmoniki szklane. Te artefakty powstawały w czasie wolnym od pracy jako efekt hutniczej kreatywności, służąc jako zabawki, ozdoby czy instrumenty sygnałowe.

Wyjątkowym przykładem była pierwsza w Europie szklana orkiestra z duńskiego Kastrup, której amatorski zespół hutników koncertował na instrumentach własnego wyrobu. Zachowane nagrania pozwalają dziś usłyszeć unikatowe brzmienie szklanych trąb, trąbek, puzonów i althornów.

  Szklane instrumentarium stanowi zapomnianą część europejskiego dziedzictwa kulturowego, ukazuje fascynujący świat hutniczej wyobraźni. Proponowany wykład przedstawi tę niezwykłą historię, która dowodzi, że nawet najbardziej praktyczne rzemiosło może rodzić nieoczekiwane formy artystycznej ekspresji, tworząc piękne (i kruche) dzieła.

Czy serce można porównać do pompy, a płuca do systemu wentylacji? Podczas spotkania uczestnik spojrzy na ludzki organizm z perspektywy inżyniera i przekona się, że ciało człowieka to niezwykle zaawansowana konstrukcja, w której każdego dnia działają prawa fizyki i mechaniki płynów.

W lekkiej i humorystycznej formie pokazane zostanie, jak funkcjonuje układ krwionośny oraz oddechowy i dlaczego przepływ krwi można analizować podobnie jak przepływ cieczy w rurach. Uczestnik dowie się, jak inżynier wykorzystuje symulacje komputerowe do wspierania lekarzy w diagnostyce chorób układu krążenia oraz jak nowoczesne modele pomagają analizować pracę serca i naczyń krwionośnych.

Podczas wykładu przybliżona zostanie również rola sztucznej inteligencji w analizie obrazów medycznych. Uczestnik zobaczy, w jaki sposób nowoczesne algorytmy wspierają specjalistów w szybszym wykrywaniu zmian chorobowych i interpretacji badań diagnostycznych.

Nie zabraknie także praktycznych przykładów wykorzystania druku 3D w medycynie. Pokazane zostanie, jak tworzone są modele anatomiczne wspomagające planowanie zabiegów i leczenie pacjenta.

Spotkanie skierowane jest do każdego, kto interesuje się technologią, medycyną lub po prostu chce odkryć, jak fascynującą „maszyną” jest ludzki organizm. Wszystko bez trudnych wzorów i skomplikowanego języka, za to z dużą dawką ciekawostek i dobrego humoru.

Głównym celem wykładu jest analiza i wspólna dyskusja na temat znaczenia wartości europejskich, takich jak: wolność, równość, demokracja, praworządność, sprawiedliwość, solidarność i innych, w czasie nakładających się kryzysów globalnych. W sytuacji agresji zbrojnej Rosji w Ukrainie, kryzysu gospodarczego i energetycznego w Europie, rosnącego populizmu, nacjonalizmu, dezinformacji, łamania zasad praworządności i zagrożenia demokracji, znaczenie podstawowych wartości europejskich jest dużo większe niż w innych okresach.

Jednak należy stawiać pytania o to co oznaczają europejskie wartości dla zwykłego obywatela? Jak są one przestrzegane lub nie w życiu codziennym? Czy mają one wpływ na nasze życie? Czy są dla nas ważne?

Postępujący proces sekularyzacji zachodzący we współczesnych społeczeństwach postindustrialnych bywa postrzegany jako wyzwanie dla wspólnot religijnych i ludzi wierzących. W wielu zachodnich krajach jakościowej zmianie zaczynają ulegać relacje między sferą religijną i sferą polityki, między tym co nazywamy sacrum i profanum. W tych okolicznościach narodziła się idea postsekularyzmu i zamiar pojednania religijności z laickością we współczesnym państwie i instytucjach publicznych. W wystąpieniu będzie mowa o tym, jak można pogodzić w wymiarze aksjonormatywnym potrzeby ludzi wierzących i niewierzących oraz skoordynować interesy instytucji świeckich i religijnych w ramach modelu państwa demokratycznego.

Kwestie poruszanie w wystąpieniu koncentrować się będą przede wszystkim wokół problemów dotyczących zachodnich społeczeństw, w których to społeczeństwach chrześcijaństwo (w różnych denominacjach) istnieje jako dominujące wyznanie (tj. najczęściej i najszerzej występująca w populacji konfesja spotykana wśród osób identyfikujących się jakąkolwiek religią). W wystąpieniu podejmowane będą zagadnienia z pogranicza filozofii politycznej, empirycznych nauk o polityce, socjologii religii i metaetyki.

Czy zastanawiali się Państwo dlaczego otaczające nas sprzęty tj. kanapa, krzesło czy fotel przybierają określone formy? Dlaczego zmieniają się one i ewoluują? Prześledzimy kolejno przemiany stylowe we wnętrzu, by znaleźć odpowiedź.

Wykład w sposób przystępny będzie prezentował zależności form mebli od mody, technologii i obyczaju. Zostaną pokazane historyczne wnętrza, ich przemiany oraz rola sprzętów w przestrzeni. Zastanowimy się także nad fenomenem popularności polskiego powojennego designu.

O mappingach świetlnych na lodowcach Spitsbergenu i o tym, jak współczesna sztuka staje się partnerem zaawansowanej nauki.

Spotkanie z Piotrem Janowczykiem - artystą intermedialnym i wykładowcą, który współpracuje z międzynarodowym konsorcjum naukowym LIQUIDICE (koordynowanym przez Instytut Geofizyki PAN) przenosząc naukowe, geofizyczne dane na język immersyjnych doświadczeń wizualnych.

Dowiemy się, jak za pomocą efemerycznych projekcji świetlnych, mappingu wideo można nawiązać dialog z kruchym pięknem natury i uświadomić powagę zmian klimatycznych. To opowieść o tym, jak sztuka przestaje być abstrakcją, stając się nierozerwalnym głosem w obronie zagrożonych ekosystemów i lokalnych społeczności.

Podczas wystąpienia przyjrzymy się działaniom laboratorium artystycznego Lumos Lab, które funkcjonuje na styku zaawansowanych technologii oraz działań na rzecz klimatu. Autor opowie o wyprawie do Polskiej Stacji Polarnej Hornsund na Spitsbergenie, gdzie u stóp topniejącego w zastraszającym tempie lodowca Hansbreen powstał wyjątkowy projekt z pogranicza nauki i sztuki multimedialnej.

Informacje o prelegencie:

Piotr JAN Janowczyk (UW, Akademia WIT) - artysta intermedialny, twórca filmów dokumentalnych. Wykładowca. Założyciel laboratorium twórczego Lumos Lab oraz Mov Body Lab. Laureat stypendium Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Specjalizuje się w wielkoskalowych interwencjach w przestrzeniach naturalnych i geologicznych oraz twórczej pracy ze środowiskiem choreografii i tańca.

Przedmiotem wykładu jest problematyka wejścia w życie (czerwiec 2024 r.) i rozpoczęcia stosowania (czerwiec 2026 r.) Paktu o Migracji i Azylu w kontekście jego implementacji przez państwa członkowskie UE.

W trakcie wykładu zostaną omówione główne założenia Paktu i ich wpływ na kształtowanie krajowych polityk migracyjnych i azylowych, ze szczególnym uwzględnieniem Polski.

Wykład będzie poświęcony antropologicznym podstawom czynów moralnych określanych jako supererogacyjne. Omówione zostaną koncepcje utylitarystyczne, deontologiczne, etyki cnoty i etyki dyskursu. Zaprezentowana zostanie także propozycja personalistyczna w wersji Autorów wystąpienia.

Zdrowie buduje się codziennymi nawykami i regularną kontrolą organizmu. Nauczysz się, jak stworzyć własny plan dbania o siebie. Małe działania podjęte już dziś mogą zapobiec poważnym problemom w przyszłości.

W czasie warsztatów uczestnicy będą mieli możliwość zapoznania się ze specyfiką pracy w laboratorium zajmującym się badaniami z zakresu genetyki molekularnej. Wykorzystując drożdże piekarnicze jako obiekt badawczy, uczestnicy dowiedzą się jak przeprowadzić klonowanie genu, stosując podstawowe narzędzia biologii molekularnej. Uzyskają wiedzę na temat reakcji PCR, zastosowania enzymów restrykcyjnych i elektroforezy żelowej.

Uczestnicy samodzielnie przeprowadzą trawienie enzymami restrykcyjnymi i rozdział elektroforetyczny fragmentów DNA w żelu agarozowym.

Jak odróżnić alergię na pszenicę, nietolerancję glutenu i celiakię? Wykład porządkuje najczęstsze nieporozumienia dotyczące reakcji na gluten.

Wszystkie organizmy do życia potrzebują energii. Głównym nośnikiem energii wykorzystywanej w procesach biologicznych jest ATP. Każda komórka organizmu człowieka posiada organelle wyspecjalizowane w produkcji ATP – mitochondria. Mitochondria, obok jądra komórkowego, są jedynymi organellami komórek zwierzęcych, w tym ludzkich, które posiadają własny genom – genom mitochondrialny. Genom ten koduje niewielką liczbę genów w porównaniu z genomem jądrowym, ale każdy z nich jest niezbędny do życia człowieka. Wieloletnie badania wykazały, że funkcjonowanie mitochondriów wpływa m.in. na starzenie, śmierć komórkową oraz wrodzoną odpowiedź immunologiczną. Mutacje w genomie mitochondrialnym lub zaburzenia jego liczby kopii prowadzą do tzw. chorób mitochondrialnych człowieka.

Spotkanie będzie składać się z części praktycznej i krótkiego wykładu. Uczestnicy zapoznają się z podstawowymi wiadomościami na temat mitochondriów i genomu (DNA) mitochondrialnego. W trakcie zajęć praktycznych uczestnicy poznają podstawowe techniki biologii molekularnej oraz samodzielnie wykonają eksperyment, którego celem będzie zbadanie zmienności genomu mitochondrialnego, a także przeprowadzą obserwacje mitochondriów przy użyciu mikroskopii fluorescencyjnej.

Czy zwykły obywatel może mieć realny wpływ na treść ustaw uchwalanych w Polsce? Jeszcze do niedawna proces legislacyjny wielu osobom wydawał się zamknięty i zarezerwowany przede wszystkim dla polityków, urzędników oraz ekspertów. W ostatnich latach, coraz większą rolę zaczęły jednak odgrywać mechanizmy demokracji uczestniczącej, których celem jest włączanie obywateli w proces podejmowania decyzji publicznych. Jednym z najważniejszych nowych narzędzi tego typu są konsultacje społeczne projektów ustaw prowadzone w Sejmie RP.

Od listopada 2024 r. obywatele mają możliwość zgłaszania uwag do projektów ustaw dotyczy projektów poselskich, senackich, prezydenckich oraz tzw. inicjatyw obywatelskich. Dzięki temu każdy zainteresowany – obywatel, organizacja społeczna, przedstawiciel środowiska naukowego, przedsiębiorca czy ekspert – może zapoznać się z proponowanymi przepisami i przedstawić własną opinię na ich temat. To istotna zmiana w sposobie tworzenia prawa, zwiększająca przejrzystość procesu legislacyjnego i otwierająca go na szerszy udział społeczeństwa.

Podczas wykładu opowiemy jak działają sejmowe konsultacje społeczne w praktyce. Przedstawimy podstawy prawne tego rozwiązania, sposoby zgłaszania uwag i komentarzy do proponowanych przepisów oraz pokażemy jak przebiega analiza zgłoszonych opinii.

Na konkretnych przykładach konsultacji prowadzonych w latach 2025–2026 przyjrzymy się projektom, które wywołały szczególnie duże zainteresowanie społeczne i intensywną debatę publiczną. Uczestnicy zobaczą, jakie kwestie najczęściej mobilizują obywateli do aktywności, w jaki sposób organizacje społeczne angażują się w proces konsultacji oraz jak media i internet wpływają dziś na przebieg debaty legislacyjnej.

Spotkanie pozwoli także spojrzeć szerzej na znaczenie konsultacji społecznych we współczesnych demokracjach. Porozmawiamy o tym, dlaczego bezpośredni udział obywateli w działaniach instytucji państwa jest ważny oraz jakie korzyści i ograniczenia wiążą się z partycypacją społeczną. Zastanowimy się również, czy rozwój nowych technologii może sprawić, że udział obywateli w procesie legislacyjnym, stanie się jeszcze łatwiejszy i bardziej powszechny.

Spotkanie ma charakter popularnonaukowy i skierowane jest do wszystkich zainteresowanych funkcjonowaniem państwa, prawa oraz współczesnej demokracji.

Opowiem o grach, które zmuszają każdego grającego do oceny stopnia racjonalności innych graczy i dopasowania do tego swojej strategii. W trakcie wykładu zaproponuję uczestnikom wzięcie w nich udziału - będą nagrody!

Odkryj niezwykłą kolekcję dawnych pocztówek podczas Festiwalu Nauki!

Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych Polskiej Akademii Nauk (IKŚiO PAN) posiada największy w Polsce (i prawdopodobnie na świecie) zbiór kart pocztowych z XIX i XX w. przedstawiających świat Bliskiego Wschodu, Ziemi Świętej, Egiptu oraz szeroko pojętego Lewantu. Obecnie zbiór ten liczy około 15.000 kart pocztowych i stale się powiększa.

O niezwykłej wartości tej kolekcji stanowi nie tylko jej rozmiar i tematyka, ale przede wszystkim to, iż miejsca: ważne zabytki archeologiczne, miasta i ludzie uwiecznione na starych pocztówkach, uległy nieodwracalnej zmianie lub już nie istnieją.

Miejsca takie jak Kair, Jerozolima, Giza, Luksor i Stambuł (wówczas Konstantynopol), które dziś możemy swobodnie zwiedzać, wyglądały zupełnie inaczej ponad sto lat temu. Uległy nieodwracalnej metamorfozie, w wielu przypadkach uległy przeobrażeniom wręcz nie do poznania, niektóre zaś miejsca zniknęły.

Dzięki starym kartom pocztowym mamy tę niezwykłą okazję ujrzeć świat, który już nie istnieje.

Wykład będzie omówieniem arcypowieści Prusa zarówno w kontekście metafor, jak i realiów oraz dziejów tekstu. Autorki podejmą (m. in. za Stefanem Godlewskim, Henrykiem Markiewiczem i Wojciechem Tomasikiem) kolejną próbę "zabawy" "Lalką”, odnosząc się tym razem do motywu zabawek (zwłaszcza mechanicznych) jako figur życia społecznego w drugiej połowie XIX wieku i psychiki człowieka, którego Prus nazywa „machiną do czynów”.

Tytułowa lalka, która stanowi anegdotyczny zwornik fabuły, skłania do bliższego spojrzenia na te dziewiętnastowieczne zabawki – modne, kosztowne i bardzo popularne, ale mające także mroczną stronę. Lalka to również znak sztuczności, martwoty, zepsucia, które nierzadko charakteryzują w powieści relacje międzyludzkie i naturę świata. Bowiem, jak pokazuje słynna scena w sądzie, aby zbadać konstrukcję lalki, trzeba ją pokroić – poznanie prawdy jest zniszczeniem zabawki, czyli iluzji, którą ta symbolizuje.

Małe rozmiary i wysoka częstotliwość ruchów skrzydeł owadów czynią je interesującym, a jednocześnie trudnym, obiektem badań. Podczas wykładu zostaną przedstawione podstawy aerodynamiki lotu owadów zilustrowane animacjami wyników badań numerycznych. Czy w dobie panowania dronów możemy się czegoś nauczyć od owadów?

Wśród problemów oddechowych chorujących na chorobę Parkinsona obserwuje się zmieniony rytm oddychania, duszność, obniżoną odpowiedź oddechową na niedotlenienie, obturacyjny bezdech senny oraz zapalenie płuc. Niektóre z nich nie tylko nasilają neurodegenerację, ale mogą mieć poważne konsekwencje dla zdrowia i życia.

Wykład będzie opowieścią o najczęstszych zaburzeniach oddychania występujących w chorobie Parkinsona, o ich przyczynach, następstwach dla chorego oraz o możliwościach leczenia.

Podczas zajęć zostaną przedstawione istniejące rozwiązania robotów-telemanipulatorów chirurgicznych i medycznych stosowane w praktyce medycznej oraz nowe koncepcje takich robotów, a także doświadczenia własne autora z zakresu projektowania i konstrukcji manipulatorów do zastosowań w medycynie.

Zostanie zaprezentowane spektakularne zastosowanie robotów chirurgicznych wykorzystywanych do minimalnie inwazyjnych operacji serca, tzw. by-passów w chorobie niedokrwiennej serca. Najbardziej znane roboty dla chirurgii to AESOP i ZEUS oraz daVinci produkcji USA. Przedstawiona zostanie typowa procedura stosowana w chirurgii z użyciem robota-telemanipulatora, w którym narzędzia są sterowane zdalnie, zaś kamera endowizyjna, przekazująca obraz operowanego miejsca, jest sterowana głosem. Stosowana jest tu technika endoskopowa, w której wprowadza się do ciała pacjenta narzędzia laparoskopowe zamocowane do ramion robota i specjalny układ optyczny - obrazowód z kamerą i źródłem światła. Ramiona robota kopiują ruchy rąk chirurga, ale są o wiele precyzyjniejsze, ponieważ drżenie rąk chirurga nie przenosi się na robota.

Ta nowa technika stała się obecnie bardzo atrakcyjna i dynamicznie się rozwija, brak jeszcze jednolitych standardów technicznych i projektowo-konstrukcyjnych w tym zakresie, i wiele zagadnień czeka nadal na rozwiązania. Można je uzyskać na drodze analizy odpowiednio sformułowanych modeli, uwzględniających specyfikę podejmowanych zagadnień z pogranicza anatomii, medycyny, biomechaniki i inżynierii medycznej – opisane zostaną nowatorskie metody projektowania i konstruowania innowacyjnych rozwiązań manipulatorów do zastosowania w medycynie.

Część ataków na systemy informatyczne wymaga bardzo dobrej znajomości kryptografii lub użytych technologii. Część natomiast jest pomysłowa, ale prosta do zrozumienia - i o takich atakach będę opowiadał. 

Na wykładzie dowiecie się, jak można było dowiedzieć się, gdzie mieszka wybrany użytkownik aplikacji randkowej, jak pobrać wszystkie adresy e-mail użytkowników systemu i jak można było podglądać dane i informacje o zamówieniach klientów znanego sklepu internetowego.