polski

Zapraszamy na szybka inwentaryzację przyrodniczą (Bioblitz). Wspólnie z nami weźmiecie udział w poszukiwaniach flory i fauny późnego lata i wczesnej jesieni.

Bóstwa wioskowe w Tamilnadu stanowią istotny element lokalnej religijności, różniący się od klasycznych nurtów hinduizmu skoncentrowanych na uniwersalnych bóstwach, takich jak Śiwa czy Wisznu. Ich znaczenie nie opiera się na tekstach kanonicznych, lecz na praktyce wspólnotowej, pamięci zbiorowej i codziennym doświadczeniu mieszkańców. Funkcjonują przede wszystkim jako opiekunowie konkretnych wsi (kāval taivam), strzegąc ich granic i zapewniając bezpieczeństwo. Ich miejsca kultu – często skromne kapliczki, święte drzewa lub obrzeża osad – podkreślają ich rolę strażników przestrzeni pomiędzy tym, co znane, a tym, co obce.

Jednym z najbardziej charakterystycznych bóstw jest Ajjanar, przedstawiany jako wojownik na koniu, otoczony glinianymi figurami strażników składanymi przez wiernych. Symbolizuje on aktywną ochronę wsi, patrolując jej granice i odpędzając zagrożenia. Z kolei Marijamman reprezentuje sferę zdrowia i chorób. Jej kult nasila się szczególnie w czasie epidemii, a sama bogini ma ambiwalentny charakter – może zarówno zsyłać choroby, jak i je leczyć.

Rytuały związane z bóstwami wioskowymi są intensywne i często fizycznie wymagające. Obejmują ofiary ze zwierząt, praktyki nakłuwania ciała czy transowe doświadczenia uczestników. Nie są one postrzegane jako akty przemocy wobec siebie, lecz jako formy spełniania ślubów, wyrazy wdzięczności lub sposoby komunikacji z bóstwem. Ciało staje się tu medium religijnego doświadczenia, a ból – narzędziem kontaktu z sacrum.

Praktyki te mają wymiar wspólnotowy i publiczny, angażując całą społeczność. Szczególną rolę odgrywają osoby pełniące funkcję medium, przekazujące wolę bóstwa i interpretujące problemy grupy. Kult bóstw odzwierciedla także lokalne struktury społeczne, w tym podziały kastowe, ale jednocześnie może integrować wspólnotę poprzez wspólne rytuały i święta.

Współczesne procesy, takie jak urbanizacja i globalizacja, wpływają na transformację tych praktyk, przenosząc je do miast i nadając im nowe formy. Mimo zmian, bóstwa wioskowe pozostają żywym i elastycznym elementem hinduizmu, ukazując jego różnorodność oraz zdolność do adaptacji w zmieniającym się świecie.

Czy tabletki można dzielić? Dlaczego krople do nosa nie powinny spływać do gardła? I czy jedna dodatkowa kropla do oka naprawdę ma znaczenie? Podczas tego pełnego praktycznych ciekawostek wykładu uczestnicy odkryją, że skuteczność leku zależy nie tylko od jego składu, lecz także od sposobu podania. Nawet pozornie drobne błędy mogą osłabić działanie preparatu, zwiększyć ryzyko działań niepożądanych lub całkowicie zmienić efekt terapii.

W trakcie spotkania uczniowie poznają zasady prawidłowego stosowania preparatów aptecznych podawanych różnymi drogami: doustnie, na skórę, do nosa, do oka, do ucha, do odbytu i do pochwy. Dowiedzą się m.in., jak prawidłowo połykać tabletki i kapsułki, których leków nie wolno kruszyć, dlaczego preparaty musujące należy wypijać od razu po rozpuszczeniu oraz jak poprawnie dawkować syropy i krople. Omówione zostaną również praktyczne techniki aplikacji aerozoli donosowych, kropli do oczu i uszu, czopków, globulek czy preparatów stosowanych na skórę.

Wykład łączy wiedzę medyczną, farmaceutyczną i codzienne doświadczenia pacjentów. Uczestnicy poznają najczęstsze błędy popełniane podczas stosowania leków, nauczą się świadomie czytać zalecenia i odkryją, że prawidłowa aplikacja preparatu może mieć kluczowe znaczenie dla zdrowia i bezpieczeństwa. To praktyczna dawka wiedzy, która przyda się każdemu – zarówno dziś, jak i w dorosłym życiu.

Film został przygotowany w ramach 30 Festiwalu Nauki w Warszawie. Głębia ostrości jest pojęciem, które występuje w fotografii (ogólnie w optyce) i określa zakres położenia fotografowanego przedmiotu, dla którego otrzymujemy ostry obraz tego przedmiotu na fotografii. Spojrzymy na fotografię oczami fizyka i zastanowimy się, od jakich parametrów zależy głębia ostrości oraz jak modyfikować te parametry w celu otrzymania ciekawych efektów na fotografii. Film przeznaczony jest przede wszystkim dla uczniów szkół średnich zainteresowanych fizyką.

Czy nietoperze słyszą nawzajem swoje głosy? A jeśli tak, to czy nie przeszkadzają sobie nawzajem w polowaniu? Czy potrafią ze sobą rozmawiać, jeśli zechcą – i co właściwie mogłyby mieć do powiedzenia? Czy jeden może się od drugiego czegoś nauczyć? I jak właściwie będąc nietoperzem podrywa się dziewczynę? Podczas naszych lekcji spróbujemy zajrzeć do wciąż tajemniczego i kryjącego wiele zagadek świata nocnych ssaków i dowiedzieć się, jak wygląda ich życie społeczne i rodzinne. Przekonamy się także, co my, ludzie, wiemy obecnie o możliwościach porozumiewania się nietoperzy – oraz jak to możliwe, że w ogóle cokolwiek o tym wiemy… Zastanowimy się nad tym, co w ogóle można zrobić w takiej sytuacji, kiedy strasznie chcielibyśmy coś wiedzieć, a tu w żadnej, najgrubszej nawet książce nie da się o tym przeczytać, bo po prostu jeszcze nikt na świecie tego nie wie. Posłuchamy, jak brzmią głosy nietoperzy przekształcone przez elektroniczne urządzenia, pozwalające nam usłyszeć dźwięki zbyt wysokie dla ludzkich uszu. Spróbujemy wreszcie sami odrobinę wczuć się w rolę nietoperzy i sprawdzić, jak dalibyśmy sobie radę w różnych niezwykłych dla nas sytuacjach.

Na co dzień często słyszymy, że hodowla bydła przyczynia się do zmian klimatycznych, a jedząc produkty odzwierzęce, dokładamy cegiełkę do globalnego ocieplenia. Ale ile w tym stwierdzeniu jest prawdy, a ile uproszczenia? Czy rzeczywiście krowy mają negatywny wpływ na klimat – i jeśli tak, to czy możemy temu przeciwdziałać?

Podczas spotkania spróbujemy spojrzeć na krowy z nowej perspektywy: nie tylko jako źródło emisji metanu, ale również jako ważny element ekologicznych systemów rolniczych. Zastanowimy się, jak działa organizm przeżuwacza i dlaczego bydło odgrywa istotną rolę w zachowaniu bioróżnorodności. Odpowiemy też na pytanie, dlaczego krowy są hodowane w rejonach półpustynnych i czy możliwy jest świat, w którym zupełnie zrezygnujemy z ich obecności.

To okazja, by oddzielić fakty od mitów i lepiej zrozumieć złożoną relację między zwierzętami gospodarskimi, środowiskiem i człowiekiem. Dołącz do nas i przekonaj się, jak wiele zależy od... krowy!

Jak powstają wulkany i zjawiska z nimi związane. Wulkanizm oddziaływuje na życie na Ziemi, tworząc nowe miejsca i jednocześnie niszcząc istniejące. Jak powstają wyspy wulkaniczne, nowe kontynenty oraz ekosystemy wyspowe.

Jak cienki może być materiał, który potrafi chronić powierzchnie przed ekstremalnym zużyciem, korozją i bardzo wysoką temperaturą?

Serdecznie zapraszamy do Pracowni Technologicznych Zastosowań Laserów Zakładu Mechaniki Doświadczalnej IPPT PAN, w której tworzymy powłoki o grubości liczonej w nanometrach — tysiące razy cieńsze od ludzkiego włosa — które mogą radykalnie zmieniać właściwości materiałów.

Nasze badania koncentrują się na projektowaniu i wytwarzaniu nowoczesnych cienkich warstw z wykorzystaniem plazmy, czyli zjonizowanej materii nazywanej często „czwartym stanem skupienia”. Dzięki technologii magnetronowego rozpylania budujemy materiały atom po atomie, tworząc zaawansowane powłoki wieloskładnikowe zawierające m.in. bor i metale przejściowe. Takie materiały znajdują zastosowanie wszędzie tam, gdzie potrzebna jest wyjątkowa trwałość — od przemysłu lotniczego i energetyki po nowoczesne narzędzia przemysłowe.

Rozwijamy również techniki osadzania cienkich warstw z użyciem impulsów laserowych (PLD), które pozwalają z dużą precyzją kontrolować skład chemiczny i strukturę materiału. Aby zrozumieć, jak zachowują się one w nanoskali, wykorzystujemy zaawansowane metody badawcze, takie jak mikroskopia elektronowa, profilometria czy nanoindentacja.

Podczas lekcji pokazowej opowiemy, czym zajmuje się nasza pracownia, jak wygląda codzienna praca badawcza oraz w jaki sposób prowadzi się badania nowoczesnych materiałów i cienkich warstw. Uczestnicy będą mogli zobaczyć wykorzystywaną aparaturę oraz poznać metody stosowane w laboratorium.

Łączymy fizykę, inżynierię materiałową i nanotechnologię, projektując materiały przyszłości od podstaw — zaczynając od struktur niemal niewidocznych dla ludzkiego oka.

Warsztaty poświęcone temu, jak prawo pojawia się w codziennych sytuacjach - w szkole, w internecie, w relacjach z rówieśnikami, w kontakcie z dorosłymi, a czasem także z policją lub innymi instytucjami.

Podczas spotkania uczestnicy dowiedzą się, jakie prawa i obowiązki mają osoby nieletnie, czym różni się ich odpowiedzialność od odpowiedzialności osób dorosłych oraz co może się wydarzyć, gdy młoda osoba przekroczy granice prawa. Warsztaty będą prowadzone w przystępny sposób - bez trudnego języka prawniczego, za to z przykładami sytuacji, które mogą zdarzyć się naprawdę.

Uczestnicy poznają podstawowe zasady dotyczące swoich praw w sytuacjach stresujących - kiedy warto poprosić o pomoc dorosłego, jak reagować, gdy ktoś narusza nasze prawa, i dlaczego znajomość prawa może realnie zwiększać poczucie bezpieczeństwa.

Celem warsztatów jest pokazanie, że prawo nie jest tylko zbiorem trudnych przepisów, ale czymś, co wpływa na codzienne decyzje, relacje i bezpieczeństwo młodych osób. Spotkanie będzie miało charakter praktyczny i angażujący - uczestnicy będą analizować przykłady, rozmawiać o możliwych konsekwencjach różnych zachowań i wspólnie zastanawiać się, jak odpowiedzialnie reagować w sytuacjach problemowych.

Czy zastanawialiście się kiedyś, jak naprawdę wygląda polski wymiar sprawiedliwości? Oglądając amerykańskie filmy i seriale, łatwo ulec złudzeniu, że proces karny to widowiskowe starcie pełne spektakularnych zwrotów akcji, a wyroki wieloletniego więzienia sypią się jak z rękawa. Rzeczywistość na polskich salach sądowych wygląda jednak zupełnie inaczej. Podczas lekcji „Prawo karne bez tajemnic, czyli ile lat odsiedzisz (i dlaczego tak mało)” wspólnie zdemitologizujemy powszechne wyobrażenia o prawie i przyjrzymy się realnym mechanizmom rządzącym polskim systemem sprawiedliwości. Dowiesz się, czym w praktyce różni się zbrodnia od występku oraz co tak naprawdę wpływa na wymiar kary ogłaszany przez sędziego. Zajęcia mają dynamiczny charakter - suchą teorię kodeksową przełożymy na praktyczne, bliskie młodzieży przykłady. To doskonała okazja, by rozwinąć świadomość obywatelską, zrozumieć prawne konsekwencje własnych czynów i podyskutować o społecznym poczuciu sprawiedliwości.

Czy zastanawialiście się kiedyś, jak geolodzy ustalają relacje wiekowe pomiędzy odległymi formacjami skalnymi? Jest na to kilka sposobów, ale jednym z najważniejszych jest biostratygrafia. Geolodzy wykorzystują do tego celu skamieniałości zwierząt i roślin. Na warsztatach dowiecie się, jak powstała tabela stratygraficzna, czyli swoisty kalendarz dziejów Ziemi. Będziecie mieli też okazję do obejrzenia z bliska  najważniejszych skamieniałości przewodnich, jak trylobity i amonity. Zapraszamy do wspólnej podróży w czasie.

 Czym są Systemy Informacji Geograficznej? Kto z nich korzysta i w jakim celu? Uczniowie zapoznają się z pojęciem GIS, podstawowymi modelami danych przestrzennych, wybranymi źródłami tych danych. Zostaną także przedstawione przykładowe obszary zastosowań tej nowoczesnej technologii.

Czy zastanawiałeś się kiedyś, co dokładnie widzi kierowca samochodu, gdy zbliżasz się do przejścia dla pieszych lub jedziesz rowerem po zmroku? Jako naukowiec zajmujący się percepcją wzrokową i bezpieczeństwem ruchu drogowego zapraszam Cię na wyjątkowe pokazy edukacyjne, które łączą wiedzę z praktycznym doświadczeniem. 

Podczas zajęć odkryjesz, czy kierowca zawsze Cię widzi w dynamicznych warunkach drogowych. Dowiesz się, dlaczego kierowca nie zawsze zauważa pieszego na czas oraz jak ograniczenia biologiczne – takie jak pole widzenia, czas reakcji czy adaptacja do światła i ciemności – wpływają na bezpieczeństwo wszystkich uczestników ruchu.  Nie będzie to jednak zwykły wykład. W interaktywnych eksperymentach sam sprawdzisz, jak wygląda droga z perspektywy kierowcy – za dnia i po zmroku, w symulacji dobrych i trudnych warunków pogodowych. Przekonasz się, jak duże znaczenie mają elementy odblaskowe, kontrast ubioru oraz Twoje zachowanie na drodze. Zobaczysz również, jak łatwo można „zniknąć” z pola widzenia kierowcy i jakie błędy najczęściej prowadzą do niebezpiecznych sytuacji. Celem pokazów jest nie tylko przekazanie wiedzy, ale przede wszystkim rozwinięcie świadomości i odpowiedzialności. Bezpieczeństwo to nie przypadek – to efekt świadomych decyzji opartych na wiedzy i zrozumieniu. Niezależnie od tego, czy jesteś pieszym, rowerzystą czy pasażerem, masz realny wpływ na swoje bezpieczeństwo. 

Jeśli chcesz lepiej zrozumieć zasady rządzące ruchem drogowym i nauczyć się, jak chronić siebie oraz innych – dołącz do nas. Nauka może dosłownie uratować życie. 

Człowiek potrafi oglądać świat wyłącznie w pewnym wąskim obszarze widma fal optycznych (tzw. pasmo widzialne). Nie oznacza to, że poza tym obszarem nie ma światła i panuje ciemność. Wręcz przeciwnie – pewne rzeczy, których nie sposób dostrzec okiem, a więc w paśmie widzialnym, są dostrzegalne w innych częściach widma fal optycznych.

Przykładem bardzo interesującego obszaru widmowego jest podczerwień, która umożliwia na przykład dostrzeżenie ciepła ludzkiego ciała. Ciało ludzkie zachowuje się trochę jak latarnia świecąca właśnie w podczerwieni. Można zatem w paśmie podczerwieni wykrywać obecność osób, zwierząt, mimo totalnej ciemności. Przydaje się to na przykład w działaniach wojskowych, ale również w akcjach poszukiwawczych, czy nawet w nowoczesnych systemach samochodowych, które umożliwiają kierowcy w nocy, wczesne zauważenie zwierzyny zbliżającej się do drogi.

O takich i innych zastosowaniach podczerwieni dowiecie się w czasie spotkania, gdzie również uruchomione zostaną konkretne urządzenia obrazujące, w tym niezwykłym zakresie fal optycznych.

Podczas warsztatów uczniowie zapoznają się z zasadami organizacji oraz zakresem pomiarów i obserwacji pogodowych prowadzonych na stacji meteorologicznej (w ogródku meteorologicznym Zakładu Klimatologii WGSR UW). Zostaną także omówione podstawy organizacji własnej sieci meteorologicznych pomiarów terenowych. Przedstawione zostaną różne metody pomiarów i obserwacji terenowych, zależne od celu badania, liczby obserwatorów i sprzętu. Omówiona zostanie metoda pomiarów stacjonarnych i marszrutowa. Uczniowie poznają m.in. zasady wyboru punktów pomiarowych, określenia terminów wykonywania pomiarów. Zapoznają się ze sprzętem służącym do pomiarów, nauczą się jego obsługi. Uczestnicy warsztatów wykonają samodzielnie pomiary i obserwacje.  Poznają także zasady notacji wyników pomiarów i obserwacji, a także ich wstępnego opracowania. Podjęta zostanie także próba interpretacji uzyskanych wyników.

Ochrona humanitarna zwierząt w Polsce ma długą tradycję. Już w okresie międzywojennym znęcanie się nad zwierzętami było karane. Obecnie obowiązuje ustawa z 21 sierpnia 1997 roku o ochronie zwierząt, której art. 1 ustęp 1 wskazuje, że „zwierzę, jako istota żyjąca, zdolna do odczuwania cierpienia, nie jest rzeczą. Człowiek jest mu winien poszanowanie, ochronę i opiekę.” Tymczasem niemal codziennie media informują o przypadkach złego traktowania zwierząt oraz o przeprowadzanych interwencjach w celu ich ochrony.

Podczas zajęć uczestnikom zostanie przybliżone pojęcie „znęcania się nad zwierzętami”, które zostało zdefiniowane w ustawie o ochronie zwierząt. Omówione zostaną sankcje grożące za niewłaściwe traktowanie zwierząt. Zostaną również przedstawione wybrane sprawy, które były przedmiotem rozstrzygnięć sądowych oraz możliwości jakie mają organizacje społeczne aby pomóc zwierzętom-ofiarom znęcania i doprowadzić do ukarania sprawcy.

W spotkania będą prowadzone zajęcia praktyczne z elektroniki. Uczestnicy poznają działanie elementów elektronicznych, takich jak diody LED, rezystory, przyciski, potencjometry oraz mikrokontrolery. Celem zajęć będzie pokazanie, jak z podstawowych komponentów można stworzyć działający układ i zrozumienie jego działania.

Warsztaty będą miały charakter praktyczny i edukacyjny. Ich celem jest rozwijanie zainteresowania techniką, programowaniem, elektroniką oraz kreatywnym rozwiązywaniem problemów.

Linki do podobnych zajęć robionych przez nas wcześniej:

https://www.facebook.com/kn.zrobtosam/posts/pfbid02fpNYjXwG66Akox7qaX2aJpAC7GwjgRM7ywFJdC7D8Gp9Twuu87xgGvMkAGFcY3gvl?rdid=SokSsJaBV0oyr1kJ

https://www.facebook.com/share/p/1Bs6tTUXuM/

https://www.facebook.com/share/p/1J1Q3iLydP/

Wystąpienie poświęcone będzie relacjom polsko-tureckim ujmowanym w perspektywie historycznej, kulturowej i symbolicznej. Punktem wyjścia stanie się powiedzenie „Kiedy Turek napoi konia w Wiśle”, obecne w polskiej pamięci historycznej jako znak spotkania dwóch światów – Europy Środkowej i Orientu – oraz wielowiekowych kontaktów między Rzecząpospolitą a Imperium Osmańskim. Turcja zostanie ukazana jako przestrzeń pogranicza – mentalnego, kulturowego i geopolitycznego – pomiędzy Wschodem a Zachodem, tradycją a nowoczesnością. Taka kondycja rodzi specyficzne doświadczenie określane tureckim pojęciem „hüzün”, oznaczającym melancholię wynikającą z poczucia historycznej utraty i cywilizacyjnego rozdarcia. Wystąpienie podejmie także problem uproszczonego postrzegania Turcji przez Zachód, który często redukuje ją do egzotycznego stereotypu. Przywołane zostanie również proroctwo Wernyhory o wyzwoleniu Polski, symbolicznie związane z motywem „tureckich koni pijących wodę z Wisły”. Omówione zostaną także związki językowe i kulturowe między Polską a Turcją, widoczne m.in. w obecności turcyzmów w języku polskim oraz wpływach orientalnych w kulturze sarmackiej. Zakończenie poświęcone będzie postaci Jerzego Franciszka Kulczyckiego i legendzie o sprowadzeniu kawy do Europy po odsieczy wiedeńskiej dokonanej przez Jana III Sobieskiego, a także losom Polaków służących u Sułtana jako świadectwu wielowiekowych relacji obu narodów. Istotnym uzupełnieniem będą sylwetki konwertytów i emigrantów politycznych, takich jak polscy Tatarzy oraz przedstawiciele szlachty i żołnierze Rzeczypospolitej osiadający w Imperium Osmańskim, którzy przyjmowali islam i pełnili funkcje wojskowe oraz dyplomatyczne na dworze sułtańskim, tworząc unikalne biografie „pomiędzy światami”.

Czy nasze decyzje finansowe są rzeczywiście racjonalne? Klasyczna ekonomia zakłada, że człowiek podejmuje wybory w sposób logiczny, maksymalizuje korzyści i minimalizuje straty. W praktyce jednak nasze decyzje bardzo często odbiegają od tego modelu – są kształtowane przez emocje, intuicję, uproszczenia poznawcze oraz kontekst społeczny.

Podczas spotkania uczestnicy poznają podstawowe założenia ekonomii behawioralnej i psychologii decyzji, które pomagają zrozumieć, dlaczego podejmujemy nieoptymalne wybory finansowe. Omówione zostaną najczęstsze błędy poznawcze, takie jak efekt zakotwiczenia, nadmierna pewność siebie, awersja do strat czy heurystyka dostępności, wpływające na nasze codzienne decyzje – od zakupów po inwestowanie.

Spotkanie będzie miało charakter interaktywny – uczestnicy wezmą udział w krótkich eksperymentach i zadaniach decyzyjnych, które pozwolą im doświadczyć mechanizmów psychologicznych „w działaniu”. Dzięki temu możliwe będzie nie tylko zrozumienie teorii, lecz także refleksja nad własnymi wyborami ekonomicznymi.

W drugiej części spotkania poruszony zostanie temat rosnącej roli technologii i algorytmów w podejmowaniu decyzji finansowych. Czy sztuczna inteligencja pomaga podejmować lepsze decyzje, czy raczej pogłębia nasze błędy? Jak zmienia się odpowiedzialność za decyzje w świecie cyfrowym?

Spotkanie skierowane jest do wszystkich osób zainteresowanych ekonomią, finansami oraz psychologią podejmowania decyzji – zarówno uczniów i studentów, jak i osób, które chcą lepiej zrozumieć własne zachowania finansowe.

Czy zastanawiałeś się kiedyś, jak Netflix wie, co chcesz obejrzeć, albo skąd Twój telefon wie, że na zdjęciu jest pies, a nie kot? To nie magia – to czysta matematyka ukryta pod maską Sztucznej Inteligencji.

Podczas prezentacji rozłożymy na czynniki pierwsze jeden z najbardziej znanych algorytmów uczenia maszynowego - k najbliższych sąsiadów. Przejdziemy drogę od prostego problemu klasyfikacji, przez matematyczną magię odległości, aż do momentu podejmowania decyzji. Spróbujemy wspólnie zebrać dane i zastosować omawiany algorytm, aby przewidywać preferencje i decyzje uczestników w czasie rzeczywistym. Na bazie informacji zebranych prosto z sali, wspólnie "nauczymy" algorytm przewidywania wyborów losowej osoby z publiczności. Zobaczysz na własne oczy, jak liczby zamieniają się w podejmowanie decyzji przez maszynę.

Historyczna siedziba Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk to jedna z najbardziej znanych budowli polskiego klasycyzmu, można ją nazwać ikoną warszawskiej architektury, a splendoru i atrakcyjności dodaje gmachowi nie tylko szacowne otoczenie, lecz także wzniesiony, niemal w tym samym czasie co pałac, pomnik Kopernika, ustawiony na osi głównego wejścia.

Gmach powstał dzięki ogromnemu zaangażowaniu i determinacji prezesa TWPN Stanisława Staszica, a przede wszystkim dzięki jego hojności, dlatego z czasem, na pewno jeszcze przed połową XIX wieku, zaczęto używać zwyczajowo określenia „pałac Staszica”. Dwustuletnie powikłane dzieje gmachu kilkukrotnie niszczonego i poddawanego przebudowom, o wielokrotnie zmieniającej się funkcji, trwale zapisały się w dziejach Warszawy, stając się zarazem i świadkiem, i ilustracją zachodzących przemian.

Pierwszym krokiem do rozwiązania jakiegokolwiek problemu to zauważyć, że w ogóle ten problem istnieje.

Krok pierwszy: Polska Psychiatria Dzieci i Młodzieży ma problem. Dla większości specjalistów, pacjentów i ich rodziców nie jest to żadna nowina. To co jest - potencjalnie - nowością to zwrócenie uwagi, że wszystkie te trzy grupy ludzi widzą inne problemy tego samego systemu. Czy wszyscy się mylą? Czy wszyscy mają rację? A może coś pomiędzy? 

Specjaliści, pracujący na oddziałach i w poradniach, powiedzieliby pewnie o za małych środkach finansowych na szkolenia, wypłatach czy wyposażenia oddziałów. Powiedzieliby o często starych, niedostosowanych budynkach i korytarzach, a także o niewystarczającej ilości superwizji (wsparciu terapeutów w prowadzonych przez nich procesach). Zwróciliby uwagę na niewspółpracujących rodziców czy nauczycielach przekraczających granice uczniów. Rodzice Pacjentów powiedzieliby zapewne o za długich kolejkach oczekiwania na oddział, małej skuteczności oddziaływań terapeutyznych, a także o niesprawiedliwej tendencji psychologów i terapeutów do “zwalania całej winy na Nas - rodziców”.

A co by powiedziała młodzież? Co by powiedziały dzieci? Przez lata słucham głosów pacjentów oddziałów i poradni psychiatrycznych i przez lata słyszę co często odpowiadają na te głosy “dorośli” - psychiatrzy, nauczyciele, terapeuci i rodzice. “To manipulacja”, “to zwalanie winy”, “to złośliwość”, “to objaw choroby”...

Jestem ciekaw co by się stało gdyby tych głosów wysłuchać.

Udało mi się, przy niemałej pomocy moich kolegów i koleżanek (terapeutek, psychoterapeutów i psychiatrów) spisać listę problemów stworzonych przez najważniejszych Zainteresowanych usługą jaką jest Polska psychiatria dla dzieci i młodzieży. Zebrane na przestrzeni lat, z różnych oddziałów, poradni i gabinetów psychoaterapeutycznych głosy są zaledwie początkiem potrzebnej dyskusji. Co my - dorośli - z tymi głosami zrobimy to kolejny krok.

Oferta nurtu Gestalt w psychiatrii może być tym kolejnym krokiem - o jej szczegółach chciałbym porozmawiać z uczestnikami. Zapraszam!

Cezurą we współczesnej literaturze białoruskiej są lata 90. XX wieku i rozwiązanie ZSRR. Wówczas bowiem na scenie literackiej spotkali się przedstawicieli wielu pokoleń o różnych poglądach, co do kształtu nowej literatury. Na przestrzeni ostatnich 30 lat w twórczości białoruskich autorów pojawiały się motywy typowe dla nurtów europejskich jak np. tematyka przestrzeni, feminizm czy rewizja okresu przełomu. Niewątpliwie obecne uwarunkowania społeczno-polityczne Białorusi skłaniają do ożywionej dyskusji nie tylko w sferze publicznej, ale także są jednym z tematów literatury, tak o charakterze wspomnieniowym, jak i beletrystycznym. 

Sfałszowane wybory na prezydenta w 2020 r. i brutalnie stłumione protesty są jednym z motywów w literaturze ostatnich trzech lat. Należy jednak podkreślić, że utwory podejmujące aktualne problemy społeczno-polityczne są wydawane poza granicami Białorusi jak np. książki Bacharewicza. W ojczyźnie autora niektóre są już zakazane.

Obecna sytuacja na Białorusi w tym zaostrzone represje przeciwko osobom krytykującym reżim, a także obrońcom praw człowieka, brak wolności słowa i stale rosnąca liczba więźniów politycznych jak i emigrantów budzą niepokój i skłaniają do dyskusji na temat perspektyw białoruskiej twórczości.